Кіріспе

Голландиялық ғылыми-зерттеу институты

Логика, тіл және есептеу институты (ILLC) – Амстердам университетінің ғылыми-зерттеу институты, онда Ғылым және Гуманитарлық факультеттерінің зерттеушілері бірлесіп жұмыс істейді. ILLC-тің негізгі зерттеу саласы – ақпаратты кодтау, тарату және түсінудің негізгі принциптерін зерттеу. Баса назар табиғи және формальды тілдерге беріледі, бірақ суреттер мен музыка сияқты басқа да ақпарат тасымалдаушылар да зерттеледі. ILLC-дегі зерттеулер пәнаралық сипатта болып, логика, математика, компьютерлік ғылым, есептеу лингвистикасы, когнитивтік ғылым, жасанды интеллект және философия сияқты ақпарат пен ақпаратты өңдеумен айналысатын түрлі салалардың білімін біріктіруге бағытталған. Институт үш топқа бөлінген: Логика және есептеу (жоба жетекшісі: Yde Venema), Логика және тіл (жоба жетекшісі: Robert van Rooij) және Тіл және есептеу (жоба жетекшісі: Jelle Zuidema), олар түсіндірілетін және этикалық AI, табиғи тілді өңдеу үшін түсіндірілетін машиналық оқыту, когнитивтік модельдеу, логика, ойындар және әлеуметтік агенттік, сондай-ақ кванттық ақпарат және есептеу сияқты негізгі тақырыптармен біріктірілген. ILLC бірнеше халықаралық ынтымақтастыққа қатысады, олардың ішінде Цинхуа университеті мен Амстердам университеті арасындағы арнайы серіктестік – Логика жөніндегі бірлескен ғылыми-зерттеу орталығын (JRC) атап өткен жөн. Ғылыми-зерттеу қызметімен қатар, ILLC логика бойынша аспирантура бағдарламасын (PhD бағдарламасымен бірге) және логика бойынша магистратураны (халықаралық деңгейде жоғары бағаланған және пәнаралық магистратура дәрежесі – MSc Logic, MSc Logic веб-сайты) жүргізеді. 2018 жылдың қыркүйегінде институт логика және есептеулер бойынша кіші мамандық ашып, жергілікті және халықаралық бакалавр студенттерін қабылдады. Логика және есептеулер бойынша кіші мамандықтың бағдарламасы 30 ЕТК-ден тұрады, олар математика, философия, теориялық компьютерлік ғылым және есептеу лингвистикасы мен AI тақырыптары бойынша ұйымдастырылған жоғары деңгейдегі курстар тізімінен таңдалады.

Тарих

ILLC 1986 жылы Institute voor Taal, Logica en Informatie (ITLI; Тіл, логика және ақпарат институты) ретінде құрылды. Бастапқыда ол математика және компьютерлік ғылымдар факультеті мен философия факультетінің қызметкерлерінің бейресми бірлестігі болды, ал 1989 жылы гуманитарлық факультеттен есептеу лингвистері қосылды. 1991 жылы институт ресми түрде университеттік ғылыми-зерттеу институты ретінде бекітілді. 1991–1996 жылдары математика және компьютерлік ғылымдар факультетінің бағдарламалау зерттеу тобы да институт құрамына кірді. 1996 жылдан 2003 жылға дейін Әлеуметтік ғылымдар факультетінің қолданбалы логика зертханасы ILLC құрамында болды. 1996 жылы компьютерлік және когнитивтік ғылымдардың басқа да топтары институтпен байланысты болды. ILLC 20 ғасырдың басына дейін сонатын Амстердам логикалық зерттеулер дәстүріне (Л. Е. Ж. Браувер, Аренд Хейтинг және Эверт Виллем Бет сияқты зерттеушілерді қоса) негізделген. Ол Беттің Grondslagenonderzoek en Filosofie der Exacte Wetenschappen институтын (1952 жылы құрылған) өзінің алдасты деп есептейді.