Кіріспе

Атлант мұхитындағы дауыл маусымы

1948 жылғы Атлант мұхитындағы дауыл маусымы 1940 жылдан бері маусым айынан бұрын пайда болған алғашқы тропикалық циклонды қамтыды. Маусым ресми түрде 1948 жылдың 15 маусымында басталды және 1948 жылдың 15 қарашасына дейін жалғасты. Бұл мерзім әр жылдың Атлант бассейнінде тропикалық циклондардың көпшілігі пайда болатын дәстүрлі кезеңін көрсетеді. 10 тропикалық циклон болды; алты дауыл ураган статусына жетті, ал төрт дауыл ірі дауылдарға айналды, яғни қазіргі Саффир-Симпсон дауыл желінің шкаласы бойынша 3-ші немесе одан жоғары санатқа ие болды. және тиісінше, маусымның ең күшті тропикалық циклондары болды, ең жоғары деңгейде 4-ші санаттағы ураганға жетті, оның ең төменгі барометриялық қысымы болды. Біріншісі Бермуда мен Атлант Канадасына күшті желдер, толқынды теңіз және ауыр жаңбыр әкелгеннен кейін 8 адамның өмірін қиып, 400 000 доллар (1948 жылғы АҚШ доллары) көлемінде зиян келтірді. Куба мен Флоридада сегізінші дауыл 13 адамның өмірін қиып, кем дегенде 14 миллион доллар зиян келтірді. Ауа райы қызметі Fox деп атаған тоғызыншы дауыл екі аптадан кейін Куба мен Флоридаға ұқсас әсер етті. Мамыр айында алғашқы тропикалық циклон Доминикан Республикасында су тасқынынан 80 адамды өлтірді. Жалпы алғанда, осы маусымдағы дауылдар шамамен 28,8 миллион доллар зиян келтіріп, 112 адамның өмірін қиды. TOC

Маусым қорытындысы

Атлантикадағы дауыл маусымы ресми түрде 1948 жылдың 15 маусымында басталды. Дегенмен, тропикалық циклогенез 15 сәуірде, маусымның ресми басталуына екі ай бұрын басталды. Барлығы он тропикалық дауыл болды, олардың алтауы дауылға дейін күшейді. Бұдан әрі, алты дауылдың төртеуі ірі дауылға айналды, олар Саффир-Симпсон дауыл желінің шкаласында 3-ші немесе одан жоғары санатта болады. Маусымның ең күшті дауылдары 4-ші санатты күштілікке жетті; екі ірі дауыл Кариб теңізінің батысында қалыптасып, қыркүйек пен қазан айының соңында АҚШ-қа әсер етті. 4 қыркүйекте Оңтүстік Луизианада минималды дауыл болды, ол Нью-Орлеанда 5 фут (2 метр) биіктіктегі толқындар мен жел тудырды. Шілдеде Дестин қаласының жанында минималды тропикалық дауыл құрлыққа шықты. Қыркүйек айының ортасында Бермудада 4-ші санаттағы күшті дауыл болды, ол кең аумақты зақымдады және күшті жел соқты. 4-ші санаттағы дауыл қыркүйек айында Флорида Кийз және Эверглейдс аймақтарына соқты, нәтижесінде штат бойынша 12 миллион долларлық зиян келді. Бір апта өткен соң, Кубаны кесіп өткеннен кейін, аймаққа 2-ші санаттағы дауыл түрінде тағы бір дауыл әсер етті. АҚШ-та эвакуацияның жақсаруы және ескертулер мен кеңестерге сәйкес келуінің арқасында тек үш тікелей қаза болды. Маусымның белсенділігі жинақталған циклон энергиясының (ACE) 95 көрсеткішімен бейнеленді. ACE – дауылдың күші мен оның қанша уақытқа созылғанының көбейтіндісі, сондықтан ұзаққа созылған дауылдар мен әсіресе күшті дауылдардың ACE көрсеткіші жоғары болады. Бұл көрсеткіш тек тропикалық дауыл күшіне немесе одан да күшті тропикалық жүйелерге қатысты толық ескертулер үшін есептеледі.

Бірінші тропикалық дауыл

22 мамыр күні Орталық Кариб теңізіндегі кең ауданда төмен қысым тропикалық депрессияға айналды. Айналым солтүстікке қарай жылжып, 1200 UTC шамасында Гаитидің оңтүстік-батыс жағалауына соқтығысты. Келесі күні циклон әлсіреуіне кірісті, ал 27 мамырда жүйе солтүстікке қарай жылдамдады. 29 мамырда жүйе таралуға аздан бұрын тропикалық депрессия деңгейіне дейін төмендеді. Бұл дауыл маусымнан тыс пайда болған ең қауіпті Атлантика тропикалық циклондарының бірі болып саналады.

Екінші тропикалық дауыл

Шамамен екі ай бойы белсенділік болмағаннан кейін, Мексика шығанағының солтүстігінде ауа райының күйреуі байқалды. Алғаш рет 26 тамызда Сент-Джоннан солтүстік-шығысқа қарай 300 миль (483 км) қашықтықта анықталды, себебі кемелерден түскен хабарламаларда 9 күшті жел болғаны тіркелді. Дегенмен, Эбл даулының шығысқа қарай, мүмкін Кабо-Верде түріндегі дауыл ретінде қалыптасқаны мүмкін. Тропикалық циклон тез арада дауылға дейін күшейіп, тұрақты түрде солтүстік-батысқа қарай жылжуын жалғастырды. 27 тамызда дауыл 2-санатты дауылға жетті, ал батыс-солтүстікке бұрылғанда одан әрі күшейді. Циклон 28 тамызда сағат 18:00 UTC бойынша 3-санатты дауылға жетті, бұл дерек барлау ұшағының рейсімен өлшенді. 30 тамызда тропикалық циклон солтүстікке бұрыла бастағанда, оның орталығы Кейп Хаттерастың үстінен немесе жанынан өтеді деп болжанып еді. Солтүстік Каролина жағалауында су деңгейінің көтерілуі болды, бұл аймақта эвакуациялау және сақтық шараларын қабылдауға себеп болды.

Төртінші тропикалық дауыл (Бейкер)

30 тамызда Ауа райы қызметінің «Бейкер» деп атаған тропикалық дауыл Барбадостан шамамен 275 миль (443 км) шығысқа қарай, шығыс теңіздерінің күшті толқындары мен 10-шы күштік желді хабарлаған кеме арқылы алғаш анықталды. Метеорологиялық қызмет сондай-ақ Миссисипи өзенінен Пенсаколаға дейін су тасқыны күтілуде екенін хабарлады, себебі дауылдың орталығы Нью-Орлеаннан шығысқа қарай өтіп, таң атқанға дейін Билоксидің батысынан жылжуы болжанып тұрды. Терребонн округіндегі 1000-ға жуық адам үйлерін тастап, Хумадағы сот үйі мен мектеп ғимараттарында уақытша паналады. Жағалауда Grand Isle маңындағы ашық теңізде мұнай бұрғылау платформалары мен жабдықтары қирады. Луизиананың оңтүстік-шығысында Пончартрейн көлінің солтүстігінде бұршақ егістері жойылды, ал қант құмырсасы мен жүгері, әсіресе Лафурш, Джефферсон, Сент-Чарльз және Терребонн округтерінде басылып қалды. Миссисипидің оңтүстік-шығысында пекан мен тунгус жаңғағы да зақым көрді. Moisant әуежайындағы желдің жылдамдығы жетті, ал жағалау бойында Миссисипиден Флориданың Панама шығанағына дейін су тасқыны болды. Нью-Орлеандағы ең жоғары су деңгейі 1 метрге жетті, жел шағын қайықтарға, ағаштарға, сондай-ақ электр және байланыс желілеріне зақым келтірді. АҚШ-тағы жалпы залал 900 000 долларға бағаланды. Алдындағы аймақта дауыл сағатына 200 мильден астам жылдамдықпен жел әкеліп, электр сымдарын және ағаштарды құлатты. Қатты желден туған мүліктік зиян шамамен 400 000 долларды құрады. Бермуда аралдарының батысынан өткеннен кейін тропикалық дауыл көптеген кеме қатынас жолдарынан өтті. «Лестер» және «Гаспар» атты екі кеме дауылға тап болып, ашық теңізде қиын жағдайға түсті. Екі кемедегі адамдардың көп бөлігі құтқарылса да, біріншісінде алты адам, екіншісінде бір адам қаза тапты. 15 қыркүйекте Ньюфаундленд аралдарының шығысынан өткен дауыл құрлықта қатты жаңбыр жаудырды. Жаңбыр жолдарды су басып, өзендердің арналарынан асып, қосымша аумақтарды суға батырды. Аралда бір адам қаза тапты. Жалпы, дауыл сегіз адамның өмірін қиды. Он адам қаза тауып, зиян кем дегенде 2 миллион долларды құрады, ал басқа деректерде «бірнеше миллион доллар» деп бағаланды. Штат бойынша 1200 үй қатты зақымдалды немесе қирады, 40 кәсіпорын қиратылды және 237 нысан зардап шекті. Үш адам қаза тауып, шамамен 12 миллион долларлық зиян келтірілді, оның жартысынан астамы егінге тиді. Штат бойынша 674 үй қатты зақымдалды немесе қирады, ал 45 ғимарат толығымен қиратылды. Жалпы, Флоридадағы зиян 5,5 миллион долларды құрады, өлім-жітім болған жоқ, бірақ 36 адам жарақат алды, олардың ешқайсысы ауыр емес еді.

10-шы (Джордж) дауыл

8 қарашада Бермуда мен Пуэрто-Рико арасында тропикалық дауыл пайда болды. Ауа райы қызметі оны Джордж деп атады және дауыл батыс-солтүстік-батысқа қарай жылдам қозғалды. 10 қарашаның таңында Джорджтың қатты дауылға айналғаны болжамдалады, себебі барлау ұшақтары желдің шағын аймағын өлшеді.

Басқа жүйелер

Тропикалық дауылға айналған он жүйеден өзге, тропикалық депрессия деңгейінен артық күшейте алмаған тағы да бірнеше тропикалық циклон болды. 15 сәуірде Кіші Антиль аралдарының солтүстік-шығысында бұрынғыда трогпен байланысты болған әлсіз, кең аумақты төмен қысым аймағы тропикалық депрессияға айналды. Сол күні ауа қысымы белгілі бір деңгейде тіркелді. Депрессия солтүстікке қарай жылжып, 17 сәуірде тоқтады, ал келесі күні ыдырап кетті. Келесі тропикалық депрессия 31 шілдеде Мексика шығанағының шығысында солтүстікке қарай жылжыған тропикалық толқыннан пайда болды. Депрессия солтүстікке қарай жылжуын жалғастырды, бірақ 2 тамызда тарап кеткенге дейін Флорида Панхандлесіне жеткені анықталмады. 31 шілдеде Тампада 5 минут бойы желдің жылдамдығы тіркелді. 13 тамызда Атлантикалық мұхиттың орталық бөлігіндегі ауа райының қолайсыз аймағынан тағы бір тропикалық депрессия пайда болды. Жүйе тездетілген қарқынмен солтүстік-шығысқа қарай жылжып, 14 тамызда экстратропикалық жүйеге айналды. Экстратропикалық өтуден кейін кеме бақылаған ауа қысымына сүйенсек, бұл тропикалық дауыл болған болуы мүмкін. 16 қыркүйекте Мексика шығанағының батысындағы төмен қысым аймағы тропикалық депрессияға айналды. Қолайсыз жағдайлар депрессияның келесі күні ыдырауына себеп болды. 25 қыркүйекте Кіші Антиль аралдарының жанынан батысқа қарай жылжыған тропикалық толқын тарихи ауа райы карталарында көріне бастады. Жүйе Кариб теңізінің орталық бөлігінде болған кезде барлау ұшағы желдің шамамен дейін соғатынын, бірақ айналымның жоқтығын көрсетті. 29 қыркүйекте жасалған жеке ұшу кезінде "[аумақты толық іздеу жақсы ұйымдастырылған дауыл шеңберін көрсетті, бірақ батыс және солтүстік-батысқа қарай ашық" екені айтылды. Бұл күні Кариб теңізінің батысында тропикалық депрессия пайда болған болуы мүмкін. Кейіннен депрессия Солтүстік Юкатан түбегінің үстінен өтіп, нашар анықталған айналымды бұзған болуы мүмкін. 1 қазанға дейін жүйе Мексика шығанағына кіріп, 3 қазанда ашық трогке айнала бастады. Суық ауа және Кариб теңізінің батысындағы «Фокс» дауылының пайда болуы қайта жаңғыртуға мүмкіндік бермеді. Қалдық төмен қысым Солтүстік Флоридаға қарай солтүстік-шығысқа жылжып, Солтүстік Каролина және Вирджиния жағалауларында күшті желдер тудырып, күшейді. Ол 8 қазанға дейін сақталған болуы мүмкін, содан кейін «Фокс» дауылына сіңіп кетті.

Маусымдық әсерлер

Бұл 1948 жылғы Атлантикалық дауыл маусымында пайда болған барлық тропикалық циклондардың тізімі. Онда олардың атауы, мерзімі, ең жоғары санатталуы мен қарқындылығы, әсер еткен аймақтар, келтірген зиян және қаза болғандардың саны көрсетілген. Қашандағы қазалар қосымша және тікелей емес (тікелей емес қазаның мысалы – жол апаты), бірақ бәрібір сол дауылмен байланысты. Зиян мен қазалар дауыл экстратропикалық, толқын немесе төмен қысым аймағы болған кездегі жалпы соманы қамтиды, ал барлық зиян сомалары 1948 жылғы АҚШ долларымен көрсетілген.