Кіріспе

Швейцариялық гребші Ксено Р. Мюллер (7 тамыз 1972 жылы туған) – Швейцариялық гребші және Олимпиаданың алтын медалінің иегері.

Алғашқы мансабы және университеті

Оның алғашқы халықаралық қатысуы 1990 жылғы Жастар арасындағы Әлемдік есу чемпионатында болды – ол жеке каноэде (1x) қола жүлдесін жеңіп алды. Ол 1991 жылы ересектер деңгейінде алғаш рет қатысты, 19 жасында Венада өткен Әлемдік есу чемпионатында жеке каноэде 11-орынды иеленді. 1992 жылғы Барселона Олимпиадасында ол финалға өте жақын болды, жартылай финалда төртінші орынды алып, (үшінші орын алғандар финалға өтті) финалға іліге алмады. Мюллер бел ауруына байланысты 7-ден 12-ге дейінгі орындар үшін өткен утешительный (ұсақ) финалға қатысудан бас тартты. 1994 және 1995 жылдары ол Әлем чемпионаттарында сәйкесінше 2-ші және 6-шы орындарды иеленді. Осы кезеңде Мюллер АҚШ-тағы Браун университетінде оқуын бастады. Ол Браун командасын 1993 жылы сегіз адамдық каноэде жеңіліссіз маусымға және ұлттық чемпионатқа жеткізді. Осы студенттік жеңістен кейін және 1993 жылғы Әлем чемпионатында екілік каноэдегі сәтсіз нәтижесінен кейін Мюллер тек жеке каноэге назар аудауға шешім қабылдады. Бұл шешім Мюллер мен Браунның сол кездегі бапкері Стив Гладстон арасында шиеленіс тудырды. 1994 жылы Мюллер 2000 метрді 6.40 секундтан аспайтын уақытта еске шаққан алғашқы жеке каноэші болды. Мюллер жеке каноэде өзінің алғашқы үстемдік маусымын өткізді, ол Парижде өткен FISA Әлем кубогы мен Әлем кубогы жарыстарында 6.38 секундпен, Люцернде 6.40 секундтан төмен жаңа "Rotsee" рекордымен және Хенли Роял Регаттасындағы Diamond Sculls турнирінде жеңіс оді. Тек Әлем чемпионатында ол неміс Андре Вильмске есе жіберді. Провиденс, Род-Айленд қаласында екі жыл оқығаннан және жеке каноэде еске шаққаннан кейін Мюллер жыл бойы жаттығу үшін жағдайы жақсырақ болатын Калифорния штатының Ньюпорт-Бич қаласына көшті. Сондай-ақ ол болашақ әйелімен Ньюпортта танысты.

Олимпиадалық тұңғыш рет

Мюллер 1996 жылғы Атланта Олимпиадасында жеке каноэде алтын медаль жеңіп алды. Мюллер жарысты күшті финишпен аяқтады. 1000 метрлік белгіде (жарты жол) ол 3 секундтан қалып, төртінші орында болды, бірақ 500 метр қалғанда үшінші орынға көтеріліп, 1 секундқа жақындеді. Содан кейін Мюллер финиш сызығына қарқынды шабуыл жасады. Ол жарыс барысында көш бастаған Дерек Портерді және оның бала кезіндегі кумирі, екі дүркін Олимпиада чемпионы Томас Лэнгті, үшінші орынға ие болған оны жеңіп, шешкен түрде жеңіске жетті. Мюллердің соңғы 500 метрі күнінің ең жылдам көрсеткіші болды. Оның 6:44.85 уақыты Бельгиялық Тим Мейенс 2012 жылғы Лондон Олимпиадасындағы жарысын 6:42.52 уақытпен аяқтағанға дейін Олимпиада рекорды болып сақталды.

1998 жылғы маусымнан бастап

Олимпиадалық жеңісінен кейін Мюллер ескек спортынан бір жылға демалыс алды. 1998 жылы ол екі Әлем кубогы жарысын жеңіп, болашақ қарсыласы Роб Уэдделлді басып өтті. Бірақ Әлем чемпионаттарында Уэдделл өміріндегі ең жақсы жарысын өткізіп, Мюллерді екінші орынға ықтырды. 1998 жылғы ескек спорты маусымына дайындық кезеңінде Уэдделл жабық ескек машинасымен әлемдік рекордты орнатты. 1999 жылы Уэдделл Әлем кубогы жарыстарында және Әлем чемпионаттарында жеңіске жетті, ал Мюллер әр жолы екінші орынды иеленді. 2000 жылғы Сидней Олимпиадасына дейін Мюллер Венадағы Әлем кубогы жарысына қатысты, онда ол төрт рет екінші орын алғаннан кейін Уэдделлді жеңді. Мюллер басқа да іріктеу жарыстарына қатыспады, ал Уэдделл Люцернде өткен Әлем кубогы жарысын жеңіп алды. 1996 және 2000 жылғы Олимпиада аралығында Мюллер Уэдделлге қарсы 7 жарыстың 3-інде жеңіске жетті. Екеуі де Олимпиада финалына дейінгі барлық іріктеу кезеңдерінде жеңіске жетті. Финалда Мюллер екі мәрте әлем чемпионы Роб Уэдделлден бөлек, бұрынғы әлем чемпионы және Олимпиаданың күміс жүлдегері Дерек Портермен және жас да талантты Марсель Хакермен күш сынасты. Бұл ерлер арасындағы бір орындық ескек спорты финалының ең тартысты жарысы болды. Олар жарыс барысында бірнеше рет көшбасшылықты алмастырып, қатал күрес жүргізді. Мюллер соңғы 1000 метрде көшбасшылыққа шықты, бірақ Уэдделл одан қалыспады. Біртіндеп Уэдделл Мюллерді басып өтіп, спринтте оны жеңді. Көкпекке суық тигеніне қарамастан, Мюллер күміс медальді сақтап қалды. Хакер үшінші орынды алды, ал көңілі толмаған Портер төртінші орынмен ғана қанағаттанды. Бірінші және төртінші орын арасындағы айырмашылық екі секундтан аспады – бұл бір қайықтың ұзындығына тең еді.

Зейнетақы және мансап

1992 жылдан бері АҚШ-та тұрып, Браун университетінде оқыған Мюллер 2004 жылдың басында АҚШ азаматы болды. Одан кейін ол Афина Олимпиадасына АҚШ құрамасына іріктеуге қатысатынын хабарлады. Ол барлық іріктеу жарыстарында жеңіске жетті. Бірақ, соңғы іріктеулер басталар алдында, Ирак соғысының салдарынан Иракта шетелдік азаматтардың бірнеше қазасы болды, және Аль-Каида Олимпиадада американдықтарға зорлық-зомбылық көрсетуі мүмкін деген болжам пайда болды. Мюллер іріктеуден бас тартып, былай деді:

"Үш балаң мен әйеліңді қалдырып, қайтадан шетелге кетіп, адамның басын кесетінін көргенде, саяхаттау, отбасыңды тастау сияқты жауапкершіліктерді ойлағанда, неге осы жолмен жалғастырғың келеді деген сұрақтар ойыңды ала бастайды." Ол үйленген және төрт баласы бар.