Майкл Данн: Американдық актер және әнші (1934-1973)
Michael Dunn (actor)
Майкл Данн (1934-1973) – американ актері, нақтырақ айтқанда, генетикалық бұзылыс салдарынан бойы кішкентай болған. "Жабайы Батыс" сериалындағы рөлімен танымал.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық актер (1934–1973)
American actor (1934–1973)
Майкл Данн (шын аты – Гари Нил Миллер; 20 қазан 1934 – 30 тамыз 1973) – американдық актер және әнші, алдынан тума ақаулы (ергежейлілік) болған. Ол "Қайғылы кафе балладасы" үшін "Тони" сыйлығының үздік эпизодық рольдегі актер номинациясына, ал Стенли Крамердің "Ақымақтар кемесі" фильміндегі үздік қосалқы актер номинациясына ие болды. Бірақ ол 1960 жылдардағы "Жайғай Жайғай Батыс" телесериалындағы қарсыласы доктор Мигелито Кихоте Лавлесс рөлімен танымал болды. Ол Зельда Рубинштейн, Эрик актер және Марк Повинилли сияқты кейінгі актерлерге үлгі болды.
Michael Dunn (born Gary Neil Miller; October 20, 1934 – August 30, 1973) was an American actor and singer with dwarfism. He was nominated for the Tony Award for Best Featured Actor in a Play for The Ballad of the Sad Café, and for the Academy Award for Best Supporting Actor in Stanley Kramer's Ship of Fools, but best remembered for a recurring role as antagonist Dr. Miguelito Quixote Loveless in the 1960s television adventure series The Wild Wild West. He inspired a number of later actors with dwarfism, including Zelda Rubinstein, Eric the Actor, and Mark Povinelli.
Медициналық жағдайы
Даннның медициналық карликовизмі болды, бұл спондилоэпифизальдық дисплазияның (SED, субтипі белгісіз) нәтижесі, COL2A1 (II типті коллаген) геніндегі мутацияға байланысты шеміршек өндірісінің генетикалық ақауы. Бұл ауру – скелет дисплазиясы, ол аяқ-қолдардың, омыртқаның және қабырға қуысының бұрмаланған дамуына, сондай-ақ ерте және кең таралған остеоартритке, өкпенің шектеулі өсуіне әкеледі. Ересек күні Даннның бойы 1 метр 70 сантиметр, салмағы 35 килограмм болатын. Даннның өмірінде оның жағдайы "прогрессивті хондродистрофия" немесе "ахондроплазия" терминдерімен сипатталған, бірақ "ахондроплазия" термині қазір фибробласт өсу факторының 3-рецепторының геніндегі ақауға байланысты скелет дисплазиясын ғана білдіреді. Данн үш жасында оқуды бастады, 1947 жылы "Детройт Ньюс" газетінің орфографиялық сайысында жеңіске жетті (Уэйн округіндегі Уолласевилл мектебінен қатысты) және фортепианода ерте дағдыларын көрсетті. Ол бала кезінен ән айтуды ұнататын, тіпті автобус күтіп тұрғанда да көрермендерді таң қалдыратын, жағымды лирикалық баритонмен және көрнекі оқудағы тамаша қабілеттермен дамыды. Оның ата-анасы мектеп басшылығының оны мүгедек балаларға арналған мектепке жіберуге жасаған қысымына тойтарыс берді және оның таланттарын, тәуелсіздігін және қоғамға интеграциялануын қатаң қолдады. "Мен сыныптан тым көп сөйлегенім үшін жиі шығарылып тұратынмын", - деді ол бастауыш сынып мұғалімдерімен болған тәжірибесі туралы. "Мен олардан да көп оқитынмын". Оның ортопедиялық жағдайы оның қозғалыс мүмкіндігін шектесе де, ол бала кезінде жүзіп, мұз айдынында сырғанады және өмірінің соңына дейін шебер жүзуші болып қала берді.
Dunn had medical dwarfism, a result of spondyloepiphyseal dysplasia (SED, subtype unknown), a genetic defect of cartilage production caused by a mutation in the COL2A1 (type II collagen) gene. This disorder, classified as a skeletal dysplasia, causes distorted development of the limbs, spine, and ribcage and leads to early, widespread osteoarthritis and constricted lung growth. As an adult, Dunn stood 3' 10" and weighed about 78 pounds (117 cm, 35 kg). During Dunn's lifetime, his condition was described by the nonspecific term "progressive chondrodystrophy", or alternatively as "achondroplasia", a term that now refers specifically to a skeletal dysplasia caused by a defect in the gene for fibroblast growth factor receptor 3. Dunn started reading at age three, was champion of the 1947 Detroit News Spelling Bee (representing Wallaceville School in Wayne County), and showed early skill at the piano. He enjoyed singing from childhood, loved to draw an impromptu audience (even while waiting for a bus), and developed a pleasing lyric baritone and superb sight reading skills. His parents defied pressure from school authorities to sequester him in a school for disabled children and staunchly supported his talents, independence, and integration into mainstream society. "I always got thrown out of classes for being too lippy", he commented about his experience with elementary school teachers. "I'd read more than they." His orthopedic condition greatly limited his mobility, but he swam and ice skated in childhood and remained a skilled swimmer throughout his life.
Білім
Ол Детройттегі Редфорд орта мектебінде оқыды (1947-1951), содан кейін 17 жасқа толғанға дейін 1951 жылдың қыркүйегінде Энн Арбордағы Мичиган университетіне түсті. Бірақ, оның Columbia Studios баспасөз жинағындағы өмірбаянында айтылғандай, "студенттердің шапқыншылығы" кезінде баспалдақтан құлап, үш ай ауруханада жатқаннан кейін оқуын тоқтатуға мәжбүр болды. 1953 жылы ол Майами университетінің өнер және ғылым колледжіне ауысты, себебі онда жақсы климат пен ыңғайлы кампус болды. Оның үлгерім тізімінде ACE емтихандарының 97-ші және CTS ағылшын тілі тестісінің 99-шы пайыздық көрсеткіштерін алғанына қарамастан, ол академиялық жағынан ерекше көзге түспеді. Дегенмен, ол кампустағы белгілі және көңілді тұлға болды, таланттар көрмесінде ән салып, футбол командасының жанкүйерлер тобына әжуалықпен қосылды. Университеттің Отто Г. Рихтер кітапханасының мұрағаттарында ол алдымен редактор, содан кейін 1954 жылы колледж журналы "Tempo" журналының бас редакторы болғаны көрсетілген. (Ескерту: Columbia Studios өмірбаянында келтірілген мәліметке қайшы, Данн Tempo журналының елдегі үздік колледж журналы үшін Sigma Delta Chi сыйлығын жеңіп алуына тікелей қатысқан жоқ, себебі бұл сыйлық бас редакторға берілді.) Оның сыныптасы Джон Софтнесс: "Ол періштедей ән шырқады, актерлік шеберлік танытты, жазуға да қабілетті және керемет әңгімешіл еді", - деп еске алды. Софтнесс "Гэри үшін дөңгелектер" атты кампус бойынша жарнамалық науқан ұйымдастырды, нәтижесінде студенттердің қайырымдылықтарынан жеткілікті қаражат жиналып, Даннның тәуелсіз жүріп-тұруы үшін қолмен басқарылатын 1951 жылғы Austin көлігі сатып алынды. Капуцин орденінің архивінің қызметкері Даннның дінге қатыспайтын капуциндық бауыр болу ниетімен келгенін айтады. Ол ешқашан жаңадан оқуға түспегендіктен, оны Гари деп атады. Мичиган университетінің католик шіркеуінің дін қызметкері Джон Ф. Брэдлидің куәлігінде: "Ол әрқашан католиктік іс-шараларға қызығушылық танытып, басқа мектепте Ньюман клубының президенті болған", - делінген. Монастырға түсуге берген өтінішінде: "Діни өмірге қатысу туралы қанша уақыттан бері ойлап жүрсіз?" деген сұраққа жауап ретінде Данн: "Үш жылдан астам уақыт" деп жазды. Кейінірек "New York Post" газетінде Данн әскери қызметке жарамсыз болғандықтан, елге қызмет етуге ниеттенгенін түсіндірді: "Менің жасымдағылардың бәрі Кореяға барады, ал мен ән айту менің міндетімді орындай алмайтындай сезімде болдым". Данн, ең алдымен, сол сериалдағы доктор Мигелито Лавлесс рөлімен танымал болды, ол құпия қызмет агенттері Джеймс Уэст пен Артемус Гордонды (Роберт Конрад және Росс Мартин) тұзаққа түсіру үшін өте қиын схемалар мен құрылғыларды ойлап тапқан ақылсыз ғалым еді. (Ескерту: Мигелито – Майклдың испан тіліндегі кішіргізілуі, Майк немесе Майкиге тең.) Дорин доктор Лавлесстің адал көмекшісі Антуанетта рөлін сомдады. Олар бірге түскен алты эпизодтың әрқайсысында, зұлым жұп викториналық дуэт немесе екеуін орындады, олардың айналасындағы хаосты ескермей. Дориннің айтуынша, Данн оны "Құнжырлы көктемнің түні" эпизодын түсіру кезінде суға батып кетуден құтқарған, костюмі кемеді батыруға қолданылатын механизмге ілініп қалғанда, суға сүңгіп, оны босатып алған. Осы мансаптық жетістіктері арасында ол көптеген арзан қорқыныш фильмдерінде, сондай-ақ 1968 жылғы "No Way to Treat a Lady" фильмінде, Род Стайгер мен Джордж Сегалдың қатысуымен түскен рөлдерді қабылдады. Бірақ, қайтыс болған кезде ол Лондонда Питер Финч пен Лив Уллманның қатысуымен "Абдикация" (Warner Brothers, 1974, режиссер Энтони Харви) фильмінде Биргито рөлін ойнап жатқан еді. Жазушы Гюнтер Грасс одан өзінің "Қыстақ барабан" романының киноға бейімделуінде түсуді сұрады, бірақ Даннның өлімінен кейін бұл рөл жас Дэвид Беннетке берілді.
He attended Redford High School in Detroit (1947–1951), then entered the University of Michigan in Ann Arbor in September 1951, just before his 17th birthday. However, according to his Columbia Studios press kit biography, his studies were interrupted when he was knocked down a flight of stairs during a "student rush", which resulted in a three month hospital stay. In 1953, he transferred to the University of Miami, College of Arts and Sciences, which offered a better climate and more accessible campus. His transcript shows that, despite scoring at the 97th percentile of ACE placement exams and the 99th percentile of the CTS English test, he did not distinguish himself academically. However, he was a high spirited and well known figure about campus who sang in the talent show and facetiously joined the football cheerleading squad. Archives at that university's Otto G. Richter Library show that he became first a copyeditor and a contributing writer, then managing editor in 1954 of the college magazine, Tempo. (Contrary to information that later appeared in his Columbia Studios biography, Dunn could not take credit for Tempo winning the Sigma Delta Chi Award for best college magazine in the country, since credit went to the Editor in Chief.) His classmate John Softness recalled, "He could sing like an angel, and he could act and he could write and he was a brilliant raconteur." Softness ran a campus wide advertising campaign called "Wheels for Gary," which brought in enough money from student donations to buy a used 1951 Austin outfitted with hand controls, so that Dunn could get around independently. According to a Capuchin Provincial Archivist, Dunn entered with the intention of becoming a Capuchin non ordained Brother. He was known by his given name, Gary, since he never became a novice. A testimonial from John F. Bradley, Catholic Chaplain, University of Michigan, states: "He has always been interested in Catholic activities and was president of the Newman Club in another school". In response to a question on the monastery application asking: "How long have you been thinking of entering religious life?" Dunn wrote, "More than three years." Dunn was later quoted in the New York Post explaining that he had wanted to be of service, since he was unfit for the military: "Everyone my age was going to Korea and I had this feeling that singing wasn't exactly doing my part." Dunn was probably best known for his recurring role on that series as Dr. Miguelito Loveless, a mad scientist who devised passionately perverse schemes and gadgetry to ensnare Secret Service agents James West and Artemus Gordon (Robert Conrad and Ross Martin). (Note: Miguelito is the Spanish diminutive of Michael, equivalent to Mike or Mikey.) Dorin played Dr. Loveless's devoted assistant, Antoinette. In each of the six episodes in which they appeared together, the villainous couple tenderly sang a Victorian duet or two, heedless of the mayhem they had created around themselves. According to Dorin, Dunn saved her from drowning during filming of the episode "The Night of the Murderous Spring", plunging underwater to tear her free, when her costume became entangled in machinery used to sink a boat on the set. Between those career highlights, he accepted roles in many pulp horror movies, as well as a role in the 1968 film No Way to Treat a Lady, starring Rod Steiger and George Segal. However, at the time of his death, he was in London playing Birgito in The Abdication (Warner Brothers, 1974, directed by Anthony Harvey), starring Peter Finch and Liv Ullmann. Author Günter Grass had already asked him to play in a film adaptation of his novel The Tin Drum, a role that ultimately went to the young David Bennent after Dunn's death.
Өлім
Омыртқа деформациялары, оның ішінде сколиоз, Дуннның өкпелерінің өсуі мен жұмысын шектейтін бұрмаланған қабырға қуысына әкеп соқты. Соның салдарынан жүректің оң жақ бөлімшелеріне артық жүктеме түсті, бұл созылмалы жағдай – жүрек-өкпелік ауру деп аталады. Ол 1973 жылғы 30 тамызда, 38 жасында, Лондонның Челси ауданындағы Кадоган қонақ үйіндегі бөлмесінде, "Абдикация" фильмі түсірілімі кезінде ұйықтап жатқанда қайтыс болды. "Нью-Йорк Таймс" газеті оның өлімінің себебі жарияланбағанын хабарлады, бұл оның өзіне-өзі қол жұмсауы мүмкін деген көп жылғы халық арасындағы әртүрлі болжамдарға себеп болды.
Spinal deformities, including scoliosis, caused a distorted ribcage that restricted Dunn's lung growth and function. The resulting respiratory insufficiency caused overload of the heart's right chambers, a chronic condition called cor pulmonale. He died in his sleep in his room at the Cadogan Hotel, Chelsea, London, on August 30, 1973, aged 38, while on location for The Abdication. The New York Times reported his cause of death as undisclosed, leading to decades of repeated public speculation about possible suicide.