Кіріспе
Норман Лим Квонг (; 1929 жылдың 24 қазаны – 2016 жылдың 3 қыркүйегі) – Калгари Стампдерс және Эдмонтон Эскимос командаларында ойнаған канадалық футболшы. Ол сонымен қатар белсенді кәсіпкер және саясаткер болды, Калгари Флеймс командасының бір бөлігіне иелік етті және 2005 жылдың қаңтарынан 2010 жылдың мамырына дейін Альбертаның 16-шы вице-губернаторы қызметін атқарды. Тайшань, Гуандуннан келген қытай иммигранттарының ұлы Квонг – қытай тегінің алғашқы канадалық кәсіби футболшысы болды. Бұған қоса, Квонг Альбертаның вице-губернаторы қызметін атқарған алғашқы қытай текті адам болды. Албертаның бұрынғы вице-король өкілі ретінде ол өмір бойы "Құрметті" атағымен ерекшеленді. Квонг Дэвид Лам мен Адриен Кларксоннан кейін Канадада вице-король қызметіне тағайындалған үшінші канадалық, қытай тегінен шыққан азамат болды. Квонгтың өмірі мен мұрасы 2023 жылдың соңында Калгариде түсірілген және 2024 жылдың 13 ақпанында жарық көрген "Heritage Minute" атты қысқаметражды фильмде баяндалады.
Norman Lim Kwong (born Kwong Lim Yew; ; October 24, 1929 – September 3, 2016) was a Canadian football player who played for the Calgary Stampeders and Edmonton Eskimos of the Canadian Football League (CFL). He was also an active businessman and politician being part owner of the Calgary Flames and serving as the 16th Lieutenant Governor of Alberta from January 2005 to May 2010. The son of Chinese immigrants from Taishan, Guangdong, Kwong was the first Canadian professional football player of Chinese heritage. In addition, Kwong was also the first person of Chinese heritage to serve as lieutenant governor of Alberta. As a former vice regal representative of Alberta, he was styled "The Honourable" for life. Kwong was the third Canadian of Chinese heritage to be appointed as a vice regal in Canada, after David Lam and Adrienne Clarkson. Kwong's life and legacy are the focus of a Heritage Minute short film, made in Calgary in late 2023, and released on February 13, 2024.
Ерте өмір
Квонг 1929 жылғы 24 қазанда Альберта штатындағы Калгари қаласында қытай иммигранттарының отбасында дүниеге келген. Оның әкесі Чарльз Лим Квонг 1907 жылы Канадаға көшіп келген және бас салығын төлеуге мәжбүр болды, ал анасы Лили Ли 1912 жылы отбасымен бірге көшіп келді. Олардың некесі ата-аналарымен ұйымдастырылған. Бастапқыда олар Британдық Колумбияда тұрды. Бірақ, қытайларға қарсы дискриминация онда аз болғандықтан және Чарльз жеке бизнесін – «Риверсайд кассалық дүкенін» аша алғандықтан, Калгариге көшіп келді. Норман (Лим Квонг Ю) алты бауырластың бесіншісі еді. Олардың екі ата-анасы да Канадада болғандықтан бақытты болды, себебі сол кезде қытай канадалықтары үшін отбасын біріктіру шектеулі болды және көптеген балалар бір ата-анамен өсті. Квонг рекордтық көрсеткішіне 15 ойында жетті, ал Корниш үшін 18 ойын қажет болды. 1988 жылдан 1991 жылға дейін ол «Калгари Стампедерс» клубының президенті және бас менеджері болды, 1991 жылы команданы «Грей кубогының» финалында жеңіліске ұшыратты. 1980 жылдан 1994 жылға дейін Квонг «Калгари Флеймс» командасының бір бөлігі болды, ол 1980 жылы НХЛ-дің «Атланта Флеймс» хоккей командасын сатып алып, Калгариге көшірген алты калгарилік кәсіпкердің бірі болды. «Калгари Флеймс» 1989 жылы «Стэнли кубогын» жеңіп алды, осылайша ол «Грей кубогы» мен «Стэнли кубогы» екеуінде де аты жазылған бес адамның бірі болды. Кейіннен Уэйн Гретцки осы жетістікті қайталады, ол Квонгтың жетістігіне ұқсас симметрияда «Стэнли кубогында» төрт рет ойыншы ретінде және «Грей кубогында» бір рет иесі ретінде аты жазылған.
Мемлекеттік қызметтегі мансап
Квонгтың спорттағы беделі оған саясат пен үкіметте мансап жасауға көмектесті. 1971 жылы ол Калгари Милликан округінен Альберта прогрессивті консервативтік партиясынан сайлауға түсті. Бұл сайлауда консерваторлар Әлеуметтік несие партиясының 36 жылдық билігін тоқтатып, Калгарида бес орынды қоспағанда, барлық мандатты жеңіп алды. Дегенмен, Квонгтың өзі ұзақ жылдар бойы қызмет еткен Артур Дж. Диксоннан 1600 дауыс айырмасымен жеңілді. 1988 жылы Квонг Канада орденінің мүшесі аталды және Канаданың көпмәдениеттілік жөніндегі консультативтік кеңесінің ұлттық төрағасы болды. Квонг 2005 жылдың 20 қаңтарында Альбертаның вице-губернаторы болып тағайындалды, ол 2005 жылдың 6 қаңтарында қайтыс болған Лоис Хоулдың орнын басты. Квонг 2005 жылдың маусым айында Альбертаның Канада конфедерациясына қосылғанының 100 жылдығын мерекелеу үшін келген Елизавета II патшайымды қарсы алды. Жеке кездесуде патшайым Квонгқа Иерусалимдегі Святого Иоанна госпитальдерінің ең қадірлі орденінің Әділет серкесінің белгісін табыс етті. Квонг 2006 жылдың 14 желтоқсанында Эд Стелмахты Альбертаның 13-ші премьер-министрі қызметіне ант бердірді. Квонгтың өкілеттігі 2010 жылдың 11 мамырында аяқталды, ал оның орнын Дон Этелл басты.
Жеке өмір
Квонг 1960 жылғы 26 наурызда Мэри Лиге үйленді, және олардың төрт ұлы болды: Грегори, Брэдли, Мартин және Рэндалл. 2016 жылғы 3 қыркүйекте 86 жасында ұйықтағанда дүниеден озды. Ол әйелі, төрт ұлы және он немересін қалдырды.