Кіріспе
Пәкістан философиясы – Пәкістанның ішінде де, шет елдерде де философиялық қызмет немесе философиялық академиялық туындылардың жиынтығы. Ол 1947 жылдың тамызында құрылғаннан бері Пәкістан мемлекетіндегі философия тарихын, оның табиғатпен, ғылыммен, логикамен, мәдениетпен, дінмен және саясатпен байланысын қамтиды. Академиялық тұрғыдан алғанда, философиялық қызмет университеттерде және 1954 жылы көрнекті философ доктор М. М. Шариф құрған ой-пікір ұйымында басталды. 2012 жылы Express Tribune газетіндегі сыншы Бина Шахтың редакторлық мақаласында: «Пәкістандағы философиялық қызмет, ұлт тарихы бойында қалыптасқан пакистандық ұлттық сананы бейнелеумен қатар, оны қалыптастыруға да мүмкіндік береді» делінген.
The Pakistani philosophy is the philosophical activity or the philosophical academic output both within Pakistan and abroad. It encompasses the history of philosophy in the state of Pakistan, and its relations with nature, science, logic, culture, religion, and politics since its establishment on August 1947. Academically, the philosophical activities began in the universities and the thought organization founded by renowned philosopher Dr. M. M. Sharif in 1954. In an editorial written by critic Bina Shah in Express Tribune in 2012, "the philosophical activities in Pakistan can nevertheless both reflects and shapes the collected Pakistani identity over the history of the nation."
Шолу
Пәкістан тәуелсіздік алған кезде елде философия факультеті тек Лахордағы мемлекеттік колледжде ғана болды. Қазір Пәкістанның әртүрлі университеттерінде жеті философия факультеті бар, және көптеген пакистандық философтар философияның алуан салаларында зерттеу жұмыстарын жүргізіп жатыр. Ең танымал пакистандық философиялық ұйымдардың қатарында 1954 жылы Г.Э. Мурдың шәкірті М.М. Шариф құрған Пәкістан философиялық конгресі және Ислам философиялық қауымдастығы бар. Бұдан өзге, философияны оқып-үйренуді және зерттеулерді дамытуға бағытталған бірнеше шағын топтар да жұмыс істейді. Пәкістан философиясы батыс философиясының ықпалында болғанымен, мұсылман философиясының дәстүрлі элементтерін сақтап қалған. Пәкістандық философия қауымдастығы қазіргі заманғы батыс философиясының барлық негізгі бағыттарын ұстанады, соның ішінде дәстүрлі, метафизикалық көзқарастарға бейімделген көптеген пакистандық философтар бар.
Белгілі тұлғалар
Пәкістандық философтар: Аллама Мұхаммед Икбал, Мәлік Мерадж Халид, Алаудин Ахтар, Ирфан Мұхаммед (KU), М М Шариф, Халифа Абдул Хаким, К. А. Кадыр, Кази А Кадир, Абдул Вахаб Сури (KU), Атер Рашид, Абсар Ахмад, Интасар уль Хак, Вахид Али Фаруки, Б. Х. Сидикуи, Саид Али, Абдул Халик, Наим Ахмед, Абдул Хафиз, Мұхаммед Маруф, Мирза Атер Бейг, Шахид Хосейн, Талха Ифтихар, Фазлур Рехман, Шехзад Каизер, Манзур Ахмед, Ғазала Ирфан, Джавед Бхуто, Сәйед Зафар Зул Хасан, Саид Хусейн, Робина Лодхи, Вакар Аслам және Бурхан Ахмед Фаруки.