Кіріспе
Айдахо штатының солтүстік аймағы – жергілікті жерде Солтүстік Айдахо, Северный Айдахо немесе жай ғана Панхендл деп белгілі – АҚШ-тың Айдахо штатының 10 солтүстік округін қамтитын аймақ: Бенева, Боннер, Баундири, Клервотер, Айдахо, Кутенай, Латах, Льюис, Нез Перс және Шошон (бірақ аймақтың оңтүстік бөлігі кейде Солтүстік-Орталық Айдахо деп аталады). Панхендл батысында Вашингтон штатымен, шығысында Монтанамен және солтүстігінде Британдық Колумбия провинциясымен шектеседі. Айдахо штатының Панхендлы, Шығыс Вашингтонмен бірге, ең ірі қаласы Спокан, Вашингтон қаласы басқаратын Ішкі Солтүстік-Батыс аймағын құрайды. Кёр-д'Ален – Айдахо штатының ең ірі қаласы. Спокан Кёр-д'Аленнен батысқа қарай шамамен 30 миль (48 км) қашықтықта орналасқан, ал оның Спокан халықаралық әуежайы аймақтың негізгі әуе торабы болып табылады. Аймақтағы басқа да маңызды қалаларға Льюистон, Мәскеу, Пост-Фолс, Хейден, Сэндпойнт және кішкентай қалалар Сент-Марис және Боннерс-Ферри жатады. Кёр-д'Аленнің шығысында Silver Valley орналасқан, ол 90 тас жолымен Монтана шекарасындағы Lookout Pass-қа дейін созылады. Аймақтың құрлық ауданы 21 012,64 шаршы миль (54 423 км²), бұл штаттың жалпы құрлық ауданының шамамен 25,4% құрайды; сонымен қатар 323,95 шаршы миль (839 км²) су ауданы бар. 2010 жылғы халық санауы бойынша Айдахо штатының Панхендлының халқы 317 751 адамды құрады, бұл штаттың жалпы халқының шамамен 20,3% (1 567 582). Боннерс-Ферри қаласында екі Канада-АҚШ шекарасы бар: Портхилл Райкертс шекарасы Британдық Колумбияның Крестон қаласымен, ал Истпорт-Кингсгейт шекарасы Британдық Колумбияның Яхк қаласымен байланысады.
The Idaho panhandle—locally known as North Idaho, Northern Idaho, or simply the Panhandle—is a salient region of the U. S. state of Idaho encompassing the state's 10 northernmost counties: Benewah, Bonner, Boundary, Clearwater, Idaho, Kootenai, Latah, Lewis, Nez Perce, and Shoshone (though the southern part of the region is sometimes referred to as North Central Idaho). The panhandle is bordered by the state of Washington to the west, Montana to the east, and the Canadian province of British Columbia to the north. The Idaho panhandle, along with Eastern Washington, makes up the region known as the Inland Northwest, headed by its largest city, Spokane, Washington. Coeur d'Alene is the largest city within the Idaho panhandle. Spokane is around 30 mile (48 km) west of Coeur d'Alene, and its Spokane International Airport is the region's main air hub. Other important cities in the region include Lewiston, Moscow, Post Falls, Hayden, Sandpoint, and the smaller towns of St. Maries and Bonners Ferry. East of Coeur d'Alene is the Silver Valley, which follows Interstate 90 to the Montana border at Lookout Pass. The region has a land area of 21012.64 square miles (54,423 km2), around 25.4% of the state's total land area; there is also 323.95 square miles (839 km2) of water area. As of the 2010 Census, the population of the Idaho panhandle was 317,751, around 20.3% of the state's total population of 1,567,582. The town of Bonners Ferry has two Canada–US border crossings: Porthill Rykerts Border Crossing connects with Creston, British Columbia; Eastport–Kingsgate Border Crossing connects with Yahk, British Columbia.
Тарих
Айдахоның шығыс шекарасы Bitterroot Range тау тізбегімен өтеді, нәтижесінде тар солтүстік шекара пайда болады.
Саясат
Солтүстік Айдахоның бірде-бір тұрғыны 1974 жылы Сесил Андрус (D) қайта сайланғаннан бері губернатор болып сайланбады. Орегондық, Юджин қаласында өскен Андрус 1970 жылы алғаш рет сайланғанда Орофинода тұрған және Льюистонның тұрғыны болған. (Буаз 1986 және 1990 жылдардағы соңғы науқандары кезінде оның резиденциясы болды). АҚШ Конгресінен пангендалдан соңғы мүше - Кларк Форктің (D) Комптон І. Уайт кішісі, соңғы рет 1964 жылы сайланды. Солтүстік Айдахо республикашылдарға бейім, сондай-ақ штатының барлығы да солай. Латах округі, Мәскеудегі Идахо университетінің орны, аймақтың 10 округінің ішіндегі жалғыз округ, ол осыған қарсы. Боннер округі де республикашылдарға күшті бейім болғанымен, округте орналасқан Сэндпойнт қаласы біршама орталықшыл. + Соңғы президенттік сайлау нәтижелері Жыл Республикалық Демократиялық Басқа партиялар202068.0% 130,21529.3% 56,2212.7% 5,128201664.0% 96,44026.7% 40,2619.3% 14,018201261.6% 86,37234.2% 47,9104.2% 5,871200859.0% 86,30937.8% 55,3013.2% 4,621200463.3% 85,53734.9% 47,1321.8% 2,461200064.1% 74,11330.1% 34,7775.9% 6,783199643.7% 49,51538.9% 43,97617.4% 19,721199233.2% 36,38336.9% 40,47829.9% 32,861198850.9% 45,77847.4% 42,5731.7% 1,516 Панхандал дәстүрлі түрде штаттық сайлауларда демократтардың ең күшті аймақтарының бірі болды, көбінесе оның кәсіби одақтардағы шахтерлері мен Оңтүстік Айдахоға қарағанда аз мормон халқының арқасында. Алайда, 1980-ші жылдары күміс бағасының төмендеуімен, металл нарықтарының құлдырауымен, шахталардың жабылуымен және еңбекке құқық заңының қабылдануымен бұл жағдай көп өзгерді. Сонымен қатар, 1970 жылдары Оңтүстік Калифорниядан консерваторлардың келуі, олардың көпшілігі Кёр-д'Аленге көшуді таңдаған зейнеткерлікке шыққан LAPD офицерлері болды, бұл аймақтың саясатын да өзгертті. Бұл 2010 жылдары демократтардың бүкіл ел бойынша тым либералды деп есептелуімен күшейді. 1990 жылғы губернаторлық сайлауда барлық округтерде биліктегі Андрус жеңіске жетті, ол төртінші мерзімге оңай жеңіс однаған танымал орталықшыл саясаткер. Демократтардың губернаторлыққа үміткері 1982 жылдан 2006 жылға дейінгі барлық сайлауларда Солтүстік Айдаходағы штаттық нәтижелерді оқсып өтті; Кит Оллред 2010 жылы Солтүстік Айдахода 30,9% дауыс алды, ал штаты бойынша 32,9% дауыс алды, А. Дж. Балукофф 2014 жылы Солтүстік Айдахода 36,5% дауыс алды, ал штаты бойынша 38,6% дауыс алды, ал Паулет Джордан 2018 жылы Солтүстік Айдахода 34,6% дауыс алды, ал штаты бойынша 38,2% дауыс алды. + Соңғы губернаторлық сайлау нәтижелері Жыл Республикалық Демократиялық Басқа партиялар201863.6% 82,47434.6% 44,9141.8% 2,272201454.1% 49,70036.5% 33,5179.4% 8,589201062.1% 63,56330.9% 31,6007.0% 7,127200650.1% 48,20446.8% 45,0653.1% 2,945200253.8% 47,72244.1% 39,1202.2% 1,909199864.0% 54,82932.7% 28,0643.3% 2,830199448.0% 43,39746.6% 42,1895.4% 4,872199029.7% 20,61670.3% 48,8800.0% 0198636.1% 29,36562.4% 50,7641.6% 1,287198242.4% 30,42357.6% 41,4120.0% 0
The panhandle has traditionally been one of the strongest areas for Democrats in statewide elections, largely because of its unionized miners and a smaller Mormon population than Southern Idaho. However, it largely changed in the 1980s with the drop in silver prices, slump of metal markets, mine closures and passage of a right to work law. Additionally, the influx of conservatives from Southern California beginning in the 1970s, many of whom were retired LAPD officers who chose to move to Coeur d'Alene, also shifted the politics of the region. This intensified during the 2010s, with Democrats nationwide being perceived as too liberal. In the 1990 gubernatorial election, all counties were won by the incumbent Andrus, a popular moderate who easily won a fourth term. The Democratic nominee for Governor outperformed their statewide result in Northern Idaho in all elections from 1982 through 2006; Keith Allred received 30.9% in Northern Idaho vs. 32.9% statewide in 2010, A. J. Balukoff received 36.5% in Northern Idaho vs. 38.6% statewide in 2014, and Paulette Jordan received 34.6% in Northern Idaho vs. 38.2% statewide in 2018. + Recent gubernatorial election results Year Republican Democratic Third parties201863.6% 82,47434.6% 44,9141.8% 2,272201454.1% 49,70036.5% 33,5179.4% 8,589201062.1% 63,56330.9% 31,6007.0% 7,127200650.1% 48,20446.8% 45,0653.1% 2,945200253.8% 47,72244.1% 39,1202.2% 1,909199864.0% 54,82932.7% 28,0643.3% 2,830199448.0% 43,39746.6% 42,1895.4% 4,872199029.7% 20,61670.3% 48,8800.0% 0198636.1% 29,36562.4% 50,7641.6% 1,287198242.4% 30,42357.6% 41,4120.0% 0
География және климат
Айдахо штатының оңтүстік бөлігіндегі Салмон өзенінің батысынан солтүстікке қарай Тынық мұхит уақыты қолданылады. Штаттың қалған бөлігі Риггинс қаласынан басталатын Тау уақытын қолданады. Айдахоның солтүстік-батыс бөлігі Оңтүстік-Батыс Айдахомен бірдей бойлықта болғанымен, екі аймақ әртүрлі уақыт белдеулерінде орналасқан, себебі (1) Спокан аймақтың сауда және көлік орталығы болып табылады, және (2) Спокан – Кёр-д’Ален және Пост-Фолс; Пуллман (Вашингтон штаты университетінің орны) – Мәскеу (Айдахо университетінің орны); және Кларкстон – Льюистон сияқты көптеген шекаралық қалалар өзара байланысты. Солтүстік бөлік Айдахоның оңтүстігінен қашықтық және штатты бөлетін шығыс-батыс тау тізбектері арқылы оқшауланған. Солтүстік Орталық Айдаходағы 95-ші тас жолдың, атап айтқанда Лапвай каньонында (1960), Уайт Бёрд Хиллде (1975), Льюистон төбесінде (1977) және Юрист каньонында (1991) маңызды жақсартулар жасалғанша, көлікпен өту өте қиын болды.
Өңірлік ауыл шаруашылығы
Солтүстік Айдахо аймағы ең алдымен орман шаруашылығымен, ағаштарды өсірумен және аймақтың 12 ағаш өңдеу зауыты арқылы тікелей ағаш өндірумен танымал. Аймақта шөп тұқымдарын және сыра жасауға қажетті хмель өндіру де маңызды. Аймақта тоғыз шағын сыра зауыты жұмыс істейді, бұл Солтүстік Айдахоны Тынық мұхитының солтүстік-батыс аймағының ерекше белгісіне айналдырады. Сонымен қатар, мұнда көптеген мал шаруашылықтары бар. Палуза аймағындағы маңызды егістерге бидай, бұршақ, жасыл бұршақ және канола кіреді.