Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Электрондық тізбек құруға арналған құрылғы.
Device to create an electronic circuit
Басқыш (кейде басқыш деп те жазады) немесе жай ғана түйме – машинаның немесе процестің қандай да бір бөлігін басқаруға арналған қарапайым қосқыш механизмі. Түймелер әдетте пластик немесе металл сияқты қатты материалдан жасалады. Беті әдетте тегіс немесе адам саусағымен немесе қолымен басуға ыңғайлы болу үшін дөңгелектелген болады. Түймелер көбінесе серіппелі болады, бірақ көптеген серіппесіз түймелердің (олардың физикалық қасиеттеріне байланысты) бастапқы күйіне оралуы үшін де серіппе қажет. Түймені "басу" терминіне басқанда, итеру, ұру, соғу, шапалақтау және теппеу сияқты сөздер жатады.
A push button (also spelled pushbutton) or simply button is a simple switch mechanism to control some aspect of a machine or a process. Buttons are typically made out of hard material, usually plastic or metal. The surface is usually flat or shaped to accommodate the human finger or hand, so as to be easily depressed or pushed. Buttons are most often biased switches, although many un biased buttons (due to their physical nature) still require a spring to return to their un pushed state. Terms for the "pushing" of a button include pressing, depressing, mashing, slapping, hitting, and punching.
Қолданылуы
"Түйме батырмасы" калькуляторларда, түймелі телефондарда, ас үй техникасында және түрлі механикалық және электрондық құрылғыларда, сондай-ақ үй шаруашылығында және коммерцияда қолданылады. Өнеркәсіптік және коммерциялық салаларда түймелерді механикалық байланыс арқылы біріктіруге болады, яғни бір түймені басу екіншісін босатуға әкеледі. Осылайша, тоқтату түймесі "мәжбүрлеп" іске қосу түймесін босатуы мүмкін. Мұндай байланыс әдісі машинаның немесе процестің басқару схемаларында электрлік тізбектер жоқ қарапайым қолмен басқарылатын операцияларда қолданылады. Қызыл түймелердің үлкен бастары (саңырауқұлақ пішінді) болуы мүмкін, бұл оларды пайдалануды жеңілдетіп, машинаны тоқтатуға көмектеседі. Бұл түймелер авариялық тоқтату түймелері деп аталады және көптеген елдердегі электрлік қағидалармен қауіпсіздікті арттыру мақсатында міндетті болып табылады. Бұл үлкен саңырауқұлақ пішіні жұмыста қолғап киюге мәжбүр болған және стандартты кіріктірілген түймеге басуға мүмкіндігі жоқ операторларға арналған түймелерде де кездеседі. Өнеркәсіптік немесе коммерциялық қолдануда операторлар мен пайдаланушыларға көмек ретінде, назар аудару және түйме басылғанда кері байланыс беру үшін пилоттық шам жиі қосылады. Әдетте, бұл шам түйме батырмасының ортасына орналастырылады және линза түйме батырмасының қатты орталық дискісін ауыстырады. Шамды жағуға қажетті энергия көзі түйме батырмасының артқы жағындағы контактілерге емес, түйме батырмасы басқаратын әрекетке тікелей байланысты. Яғни, іске қосу түймесін басқанда процесс немесе машина жұмысы басталады, ал операцияға немесе процесске арналған қосымша контакт пилоттық шамды қосып, түйме басу нәтижесінде процесс немесе әрекет басталғанын көрсетеді. Оператордың қате түймеге басуын болдырмау үшін түймелер көбінесе олардың функциясына сәйкес түстермен белгіленеді. Көбінесе машинаны немесе процесті тоқтату үшін қызыл, ал іске қосу үшін жасыл түс қолданылады. Халық арасында "түйме" (кейде үлкен әріппен жазылады) деген сөз тіркесі әдетте әскери немесе үкіметтік басшының ядролық қаруды іске қосу үшін басатын (көбінесе ойдан шығарылған) түймені білдіреді.
The "push button" has been utilized in calculators, push button telephones, kitchen appliances, and various other mechanical and electronic devices, home and commercial. In industrial and commercial applications, push buttons can be connected together by a mechanical linkage so that the act of pushing one button causes the other button to be released. In this way, a stop button can "force" a start button to be released. This method of linkage is used in simple manual operations in which the machine or process has no electrical circuits for control. Red pushbuttons can also have large heads (called mushroom heads) for easy operation and to facilitate the stopping of a machine. These pushbuttons are called emergency stop buttons and for increased safety are mandated by the electrical code in many jurisdictions. This large mushroom shape can also be found in buttons for use with operators who need to wear gloves for their work and could not actuate a regular flush mounted push button. As an aid for operators and users in industrial or commercial applications, a pilot light is commonly added to draw the attention of the user and to provide feedback if the button is pushed. Typically this light is included into the center of the pushbutton and a lens replaces the pushbutton hard center disk. The source of the energy to illuminate the light is not directly tied to the contacts on the back of the pushbutton but to the action the pushbutton controls. In this way a start button when pushed will cause the process or machine operation to be started and a secondary contact designed into the operation or process will close to turn on the pilot light and signify the action of pushing the button caused the resultant process or action to start. To avoid an operator from pushing the wrong button in error, pushbuttons are often color coded to associate them with their function. Commonly used colors are red for stopping the machine or process and green for starting the machine or process. In popular culture, the phrase "the button" (sometimes capitalized) refers to a (usually fictional) button that a military or government leader could press to launch nuclear weapons.
Скрам және скрамбл түймешіктері
Өрт сигнализациясының батырмаларына ұқсас, кейбір үлкен қызыл түймелер, егер олар жылтылдаған жарықтар мен сиреналар сияқты тиісті көрінетін және дыбыстық ескертулермен бірге орналастырылса, "скрам түймелері" (сленг сөзі "бұдан кет" деген мағынадағы "scram" сөзінен) деп аталады. Әдетте, мұндай түймелер қарапайым өрт сигнализациясынан асып түсетін кең ауқымды функцияларға қосылады, мысалы автоматты тоқтату процедуралары, нысанның толық қуатын өшіру, галонды босату сияқты өрт сөндіру шаралары және т.б. Осының бір түрі – шұғыл шақыру түймесі, ол жедел әрекет ететін қызметкерлерді осындай төтенше жағдайларға белсенді түрде жауап беруге және сол жерге баруға шақырады. Әуе базасындағы әуе шабуылы дабылы осыған ұқсас әрекеттерді бастайды, онда ұшқыштар ескертіліп, базаны қорғау үшін ұшақтарына "жедел шақырылады".
Akin to fire alarm switches, some big red buttons, when deployed with suitable visual and audible warnings such as flashing lights and sirens for extreme exigent emergencies, are known as "scram switches" (from the slang term scram, "get out of here"). Generally, such buttons are connected to large scale functions, beyond a regular fire alarm, such as automated shutdown procedures, complete facility power cut, fire suppression like halon release, etc. A variant of this is the scramble switch which triggers an alarm to activate emergent personnel to proactively attend to and go to such disasters. An air raid siren at an air base initiates such action, where the fighter pilots are alerted and "scrambled" to their planes to defend the base.
Тарих
Баспасөз батырмалары XIX ғасырдың соңында, ең кеш 1880 жылға дейін ойлап табылған. Атауы киімдегі түймелерден емес, француз тіліндегі "ботон" (сыртқа шығып тұратын нәрсе) деген сөзден келген. Бастапқы реакция – қызығушылық пен қорқыныш қосылған, оның бір себебі сол кезде салыстырмалы түрде жаңа технология болған электр қуатынан болған қауіп еді.
Push buttons were invented sometime in the late 19th century, certainly no later than 1880. The name came from the French word bouton (something that sticks out), rather than from the kind of buttons used on clothing. The initial public reaction was curiosity mixed with fear, some of which was due to widespread fear of electricity, which was a relatively new technology at the time.