Кіріспе

АҚШ, Колорадо штатындағы округ

Моффет округі – АҚШ-тың Колорадо штатында орналасқан округ. 2020 жылғы халық санауы бойынша халық саны 13 292 адамды құрайды. Округ орталығы – Крейг қаласы. 4 751 шаршы миль аумаққа ие, бұл Лас-Анимас округінен кейін Колорадо штатындағы аумағы бойынша екінші ірі округ. Моффет округі Крейг, CO микрополитендік статистикалық аймағын құрайды, сонымен қатар Стимбоут Спрингс – Крейг, CO біріктірілген статистикалық аймағына кіреді.

Жергілікті халықтың жер аударылуы

Колорадоның солтүстік-батысында алғашқы қоныстанған адамдар – юта тайпалары болды. 1776 жылы Домингес-Эскаланте экспедициясы Моффат округінің оңтүстігіне жетіп, аймақты және оның тұрғындарын атап өтті, бірақ толыққанды мәлімет бермеді. 1820 жылдардың басында Уильям Х. Эшли округтің Грин-Ривер аймағына аулаушылардың ірі экспедициясын ұйымдастырды, осылай еуропалықтар алғаш рет аймақтың байлықтарын пайдалана бастады. Джон С. Фримонт Калифорниядан оралғандағы екінші экспедициясы барысында Моффат округын алғаш рет ұйымдастырылған түрде зерттеді. Оның тобы 1844 жылғы 6 маусымда болашақ Моффат округіне кірді. Аулаушылар, кеншілер мен зерттеушілердің енуіне қарамастан, 1868 жылғы юта келісімі (сонымен қатар Кит Карсон келісімі деп те аталады) және 1873 жылғы Бруно келісімі солтүстік-батыс Колорадоны юта ұлтының бір бөлігі деп белгіледі, ал юта ұлты ішінде АҚШ үкіметінің өкілдері ретінде жұмыс істеу үшін «агенттіктер» құрылды. 1879 жылы жаңа агент, Нейтан Микер, Колорадоның солтүстік-батысындағы Уайт-Ривер агенттігінде қызмет етуге тағайындалды. Микер 1870 жылы Колорадоның шығысында христиандық негіздемеде еуропалық шаруалардың колониясын құрған және қоғам қалай құрылуы керек екені туралы нақты идеялары болған. «Индиан агенті» ретінде ол юта тайпаларының көшпелі өмір салтын өзгертуге міндетті болды және оларды шаруаларға айналдырып «мәдениеттендіруге» тырысты. Оның жергілікті халыққа шаруашылық өмір салтын таңу әрекеті қақтығыс тудырды, ол Микердің және агенттіктегі барлық қызметкерлердің қазасына әкелді. АҚШ үкіметінің осы қырғынға реакциясы юта тайпаларының көп бөлігін күшпен Ютаға көшіруге әкелді. Юта тайпаларынан кейін АҚШ үкіметі Колорадоның солтүстік-батысын кен өндіруге, коммерциялық мал шаруашылығына және қоныстандыруға ашты.

Солтүстік-Батыс Колорадо округінің аумағы/мемлекеті қайта ұйымдастырылуы

1861 жылы Колорадо аумағы құрылды, ал Колорадоның солтүстік-батыс бөлігі Саммит округіне айналды. 1874 жылы Саммит округінің солтүстік жартысынан Гранд округі бөлініп шықты, ал 1877 жылы Гранд округі тағы да бөлініп, Роут округі құрылды. Моффат округін Роут округінің батыс бөлігінен бөліп шығаруға тағы 34 жыл кетті. Округ Колорадоның ірі кәсіпкері, 1911 жылы қайтыс болған Дэвид Х. Моффаттың құрметіне аталды.

Даму және өсу

Дэвид Моффат Денверден Солт-Лейк-Ситиге дейінгі темір жол құрылысын ұйымдастырудағы басты күш болды. Ол «Денвер, Солтүстік-Батыс және Тынық мұхиты» темір жолын құрды және Денверден Солт-Лейк-Ситиге қарай жол салуға тырысты. «Моффат жолы» құрылысы 1900 жылдардың басында басталды, бірақ үнемі кешігулер мен қиындықтарға тап болды. 1913 жылы ол, ақыры Моффет округіне жетіп, Крейг қаласында аяқталды. Темір жол Моффет округінің алғашқы жылдары мал шаруашылығымен айналысатын шаруалар үшін маңызды болды, бірақ жол Ютаға дейін созылмады. 1934 жылы Солт-Лейк-Ситиге тікелей басқа маршрут салынды, ал Моффет округі енді тармақ желісі болып қалды және Денвер мен Солт-Лейк-Сити арасындағы негізгі саудалық темір жол артериясының бөлігіне жатпады. Көп бөлігі асфальтталған, тек Ротт округіндегі «Rabbit Ears Pass» өткелінен басқа. Бұл бөлік 1950 жылға дейін асфальтталды. Бұл Крейг экономикасын жатақ үйлер мен туризмді дамыту арқылы кеңейтті. Моффет округі бастапқы мемлекеттік тас жолдар жүйесінің жоспарларына енбеді, себебі I-80 Оңтүстік Вайоминг арқылы, ал I-70 Денверде аяқталып, Роки тауларын кесіп өтпейтіндей жоспарланған. Алайда, бұрынғы Моффет округінің тұрғыны және Колорадоның губернаторы болған Эдвин К. Джонсон I-70 жолының Денвер арқылы жалғасып, Солт-Лейк-Ситиге қосылуын қолдады. Нәтижесінде, федералдық тас жол агенттігі I-70 жолын Колорадо арқылы жалғастыруға келісті, бірақ оны Колорадодағы Гранд-Джанкшн арқылы жүргізіп, Моффет округін шығыс-батыс бағытындағы екі негізгі мемлекеттік тас жолдың арасында оқшауланған екінші деңгейдегі тас жол ретінде қалдырды. 1920 жылғы алғашқы халық санауында Моффет округіндегі халық саны 5000-нан астам адамды құрады, бірақ 1970 жылдарға дейін, үш көмірмен жұмыс істейтін электр стансаларының құрылысы басталғанға дейін бұл көрсеткіш өзгермеді. Бұл үш станса 2025, 2028 және 2030 жылдары жабылуы жоспарланған, бұл округ экономикасына елеулі әсер етеді. Энергетикалық өнеркәсіптен басқа, Моффет округінің экономикасын мал шаруашылығы, ауыл шаруашылығы және туризм салалары толықтырады. 2020 жылғы халық санауы мәліметтеріне сәйкес, халық саны электр стансаларының қарқынды дамыған 1980 жылдарығы 13 292 адамға жуық. 2021 жылғы есеп бойынша округте шамамен 100 адам аз.

География

АҚШ халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, округтің жалпы ауданы 4751 шаршы миль (12,305 км2) құрайды, оның ішінде 4743 шаршы миль (12,284 км2) жер және 7,6 шаршы миль (20 км2) (0,2%) су алабын құрайды. Бұл Колорадо штатындағы аумағы бойынша екінші үлкен округ.