Кіріспе

2001 жылғы веб-сериал, 2002 жылғы қысқа фильмдер сериясы.

"Қояндар" – Дэвид Линч жазған және түсірген 2002 жылғы сегіз қысқа қорқынышты веб-фильмдер сериясы, бірақ Линч өзі оны ситком деп атайды. Онда Скотт Коффи, Лора Елена Харринг және Наоми Уоттс сомдаған үш адам кейіпті қоян бір бөлмеде бейнеленген. Олардың үзіліс-құбылыс әңгімелері күлкі трегімен тоқтатылады. "Қояндар" "Атаусыз, үздірілмей жауатын жаңбырға толы қалада үш қоян қорқынышты құпиямен өмір сүреді" деген слоганмен ұсынылады. Алғашқыда Дэвид Линчтің веб-сайтында ғана көрсетілген сегіз қысқа эпизодтан тұратын бұл серия қазір онда қолжетімді емес. Фильмдерді қазір тек Линч фильмдерінің "Lime Green Set" жинағында төрт эпизодтық қайта өңделген нұсқада DVD форматында табуға болады. Аталған жинақта үшінші эпизод та жоқ. 2020 жылдан бері Линч кейде түпнұсқа эпизодтарды YouTube-қа жүктеп жатыр. Сонымен қатар, "Қояндар" бейнесінің кейбір бөліктері мен кадрлары Линчтің "Ішкі империя" фильмінде қайта пайдаланылды.

Сипаттама

"Қояндар" бір үйдің қонақ бөлмесін бейнелейтін бір ғана декорацияның ішінде толығымен орын алады. Декорацияда үш адам тәрізді қоян кіріп, шығып, сөйлеседі. Бірі, Джек, еркек және әдемі костюм киген. Қалған екеуі, Сюзи мен Джейн, әйелдер, біреуі көйлек, екіншісі халат киген. Көрермендер теледидар орнынан бақылайды. Әрбір эпизодта қояндар түсініксіз сөйлейді. Сөздер құпияны тудырады, және "Сенің шашың сары болған ба?", "Бірдеңе дұрыс емес", "Мен кім боламын деп ойлаймын?", "Олардың бір жерге кеткенін тілеймін", "Бұл уақытты айтумен байланысты болды", және "Бұл туралы ешкім білмеуі керек" сияқты сөздерді қамтиды. Қояндардың айтқан сөздері ретсіз болғанымен, байланысты сияқты көрінеді, оларды ақылға қонымды әңгімеге жинастыруға болады, бірақ нақты түсіндірулер қиын. Кейбір қояндардың сөздері тікелей эфирде түсірілгендей, кездейсоқ күлкімен толықтырылады. Сонымен қатар, қояндардың біреуі бөлмеге кіргенде, көрінбейтін көрермендер сериалдағыдай қатты шулап, қол соғады. Дегенмен, қояндар өте қатал күйде қалады. Кейбір эпизодтарда құпия оқиғалар орын алады, соның ішінде қабырғада өрт пайда болады және зұлым қызыл жарықпен бірге есімсіз, шайтандық дауыс естіледі. Үш эпизодта бір қоян жеке өнер көрсетеді, ол шайтандық ритуалдар орындағандай, ерекше өлеңдер оқиды. Бір кезде қояндарға телефон шалады, ал кейінірек, серияның кульминациялық нүктесінде есік қағылады. Есік ашылғанда қатты айқай естіледі және бейне бұрмаланады. Есік жабылып, Джек оның жасыл пальто киген адам екенін айтады. Соңғы эпизод қояндар диванда жиналғанда аяқталады, және Джейн "Мен кім боламын деп ойлаймын?" дейді.

Өндіріс

Линч "Керілерді" Голливуд төбелеріндегі үйінің бағында құрылған түсірілім алаңында түсірді. Жарықты бақылау үшін түсірулер түнде өтті. Линч Уоттс, Харринг және Коффиді алып шамдармен жарықтандырып түсіруді "әдемі нәрсе" деп айтады. Дегенмен, бұл процесте қатты шу пайда болды, ол айналағы төбелерден қайталап естіліп, Линчтің көршілерін мазалады. Көлеңкелер жасау үшін жарықты ерекше қолдану және алаңдатарлық атмосфера құру сыншылар тарапынан жоғары бағаланды. Линчтің көптеген фильмдеріндегідей, музыка авторы – Анджело Бадаламенти.

Қабылдау

Қоян көрермендерден жағымды пікірлер алды, олар осы комедиялық сериалды жарықтандыруы, дыбыс дизайны және қорқынышты атмосферасы үшін жоғары бағалады.

Мүмкін әсер етулері

Дейв Кехр The New York Times газетінде Ален Ресне 1980 жылғы "Америкалық ағасым" фильмінде актерлеріне алып егеуқұйрықтардың басын алғаш рет кигізгенін айтты, ал қояндардың сөйлесуі Ресненің "Мариенбадтағы соңғы жыл" фильміндегідей. Диалог Сэмюэл Беккеттің стильімен салыстырылады.

Ішкі империяда қолданылуы

Линч өзінің "Inland Empire" (2006) фильмінде "Керіктер" кадрларының бір бөлігін, сондай-ақ "Керіктер" кейіпкерлерін көрмеген жаңа кадрларды пайдаланды. Линч адам кейіпкерлері бар бірнеше сахналарды түсіру үшін "Керіктер" декорацияларын да қолданды. Бұл фильмде "Керіктерден" үзінділер кездеседі, бірақ қояндар орман ішіндегі үйінде тұратын үш құпия поляк кейіпкерімен байланыстырылады.

DVD-нің шығарылуы

Rabbits-тің көп бөлігі Absurda-ның 2008 жылы шығарған The Lime Green Set 10 дискілік жинағындағы "Mystery DVD" дискісінде табылады. Бұл DVD-де сегіз эпизодтың жетісі бар, бірақ бірнеше эпизод біріктіріліп өңделген. Дискідегі "1-эпизод" веб-сайттағы "1-эпизод", "2-эпизод" және "4-эпизод" материалдарын қамтиды. Дискідегі "2-эпизод" веб-сайттағы "6-эпизод" және "8-эпизод" материалдарын қамтиды. "Скотт" және "Наоми" сәйкесінше "5-эпизод" және "7-эпизод" сияқты. Веб-сайттағы "3-эпизод" дискіде жоқ. Бұл эпизод "Скотт" пен "Наоми" сияқты бір ғана орындаушыға ие болғандықтан, "Ребека" деп аталған болуы мүмкін. DVD-нің ұзақтығы бастапқы нұсқадағы 50 минут емес, 43 минутты құрайды. Қалған жеті минут әр эпизодтың жеке атаулары мен титрлерінен тұрады, олар фильм ретінде үздіксіз ағып тұруы үшін монтаждалған.

Психологиялық зерттеуде қолдану

Қоян ацетаминофеннің экзистенциалдық дағдарысқа тигізетін әсері туралы психологиялық экспериментте стимул ретінде пайдаланылды. "Сюрреализм мен өлімнің ортақ сырқаты" деген мақаладағы зерттеу, ацетаминофен сюрреализмді қараудың нәтижесінде туындайтын мағына жүйелерін бекітуге деген итергішті басуға көмектесетінін көрсетті.