Поль Филипп Кре: Француз-американ архитектор және суретші-конструктор

Кіріспе

Француз-американдық сәулетші және өнеркәсіптік дизайнер (1876–1945)

Пол Филипп Крет (23 қазан 1876 – 8 қыркүйек 1945) – Францияда туған, Филадельфиядағы сәулетші және өнеркәсіптік дизайнер. Ол отыз жылдан астам Пенсильвания университетінің сәулет факультетіндегі дизайн студиясында оқытумен айналысты.

Ерте өмір және білім

Францияның Лион қаласында дүниеге келген Крет, сол қаланың Көркем өнер мектебінде, сосын Парижде, Жан Луи Паскальдің шеберханасында білім алды.

Мансап

1903 жылы Крет Филадельфиядағы Пенсильвания университетінде оқытушылық қызмет атқару үшін АҚШ-қа келді. АҚШ-қа қоныс аударғаннан кейін, Крет Францияға сапармен кеткенде Бірінші дүниежүзілік соғыс басталды. Ол әскерге жазылып, соғыс аяқталғанға дейін француз армиясында қызмет етті, оған «Круа-де-Герр» ордені берілді және «Құрмет легионының» офицері аталды. Крет АҚШ-тағы тәжірибесін 1907 жылы бастады. Оның алғашқы маңызды тапсырмасы, Альберт Келсимен бірлесіп жобаланған, 1908-1910 жылдар аралығында Вашингтонда салынған Панамерикандық одақ ғимараты (қазіргі Америка мемлекеттері ұйымының бас кеңсесі) болды. Бұл соғыс ескерткіштеріне, қоғамдық ғимараттарға, сот үйлеріне және басқа да берік, ресми құрылыстарға жол ашқан маңызды қадам болды. 1920 жылдардағы жұмысы сәндік өнер дәстүрінде берік болды, бірақ 1929-1932 жылдар аралығында салынған Фолгер Шекспир кітапханасының радикалды түрде қарапайым классикалық стилімен ол монументальді классикалық дәстүрлерді модернистік жаңалықтармен үйлестіре білді. Креттің кейбір жұмыстары ерекше жаңашылдықпен ерекшеленеді және Альфред Боттио және Леон Герман сияқты мүсіншілермен ынтымақтастығын қамтиды. 1920 жылдардың соңында ол Феллхаймер мен Вагнердің жобалау консультанты ретінде тартылды, ол қазіргі Синциннати Юнион Терминалы, 1929-1933 жылдар аралығында АҚШ-та архитектуралық стильдегі арт-деконың ең жақсы үлгісі ретінде салынған. 1927 жылы Крет АҚШ азаматы болды. 1928 жылы Крет Америка философиялық қоғамына сайланды. 1931 жылы Остин қаласындағы Техас университетінің регенттері Кретке кампустың бас жоспарын жасауды және 1934-1937 жылдар аралығында салынған Beaux Art Main Building құрылысын салуды тапсырды, ол университет үшін ерекше белгілі ғимарат болды. Крет Остин қаласындағы Техас университетінің кампусындағы 20-ға жуық ғимараттың құрылысына қатысты. 1935 жылы ол Ұлттық дизайн академиясына қосымша мүше болып сайланды, ал 1938 жылы толық академик атанды. Креттің теміржол саласына қосқан үлесіне 1934 жылы таныстырылған Burlington’s Pioneer Zephyr локомотивінің бүйірлік ою-өрнегі мен 1936 жылы аяқталған Santa Fe’s Super Chief жолаушылар вагондарының дизайны кірді. Ол «Architectural Record», «American Architect» және «The Craftsman» журналдарына материалдар жариялаған. Ол «Католик энциклопедиясы» үшін «Христиан өнеріндегі жануарлар» атты мақала жазды. 1938 жылы Крет Америка сәулетшілер институтының алтын медалін жеңіп алды. 1937 жылы денсаулығының нашарлауы оны оқытушылық қызметтен кетуге мәжбүр етті. 1940-1945 жылдар аралығында АҚШ-тың Көркемсурет комиссиясында қызмет етті. Креттің жұмысы 2011 жылы Филадельфиядағы Афинеумда «Бастилиядан Брод-стритке дейін: Францияның Филадельфия сәулетіне тигізген әсері» атты көрмеде көрсетілді. «Барлығы кемеге!» атты оның пойыз дизайндарының көрмесі 2012 жылдың 5 шілдесінен 2012 жылдың 24 тамызына дейін Филадельфиядағы Афинеумда көрсетілді. Филадельфиядағы Афинеумда 17 000 сурет және 3000-нан астам фотосурет жинақталған, ол Креттің жұмыстарының ең ірі архиві болып табылады.

In 1903, Cret came to the United States to teach at the University of Pennsylvania in Philadelphia. After having settled in the U. S., Cret was visiting France when World War I broke out. He enlisted and remained in the French Army for the duration of the war, and was awarded the Croix de Guerre and made an officer in the Legion of Honor. Cret's practice in the U. S. began in 1907. His first major commission, designed with Albert Kelsey, was the Pan American Union Building, (the headquarters of what is now the Organization of American States), in Washington D. C., which was built between 1908 and 1910, a breakthrough that led to many war memorials, civic buildings, court houses, and other solid, official structures. His work through the 1920s was firmly in the Beaux Arts tradition, but with the radically simplified classical form of the Folger Shakespeare Library, built between 1929 and 1932, he flexibly adopted and applied monumental classical traditions to modernist innovations. Some of Cret's work is remarkably streamlined and forward thinking, and includes collaborations with sculptors such as Alfred Bottiau and Leon Hermant. In the late 1920s, he was brought in as design consultant on Fellheimer and Wagner's, which is the present day Cincinnati Union Terminal, built between 1929 and 1933 during Art Deco's peak of popularity in architectural style in the U. S. In 1927, Cret became a U. S. citizen. Cret was elected to the American Philosophical Society in 1928. In 1931, the regents of the University of Texas at Austin commissioned Cret to design a master plan for the campus, and build the Beaux Art Main Building, which was constructed between 1934 and 1937 and is the university's signature building structure. Cret went on to collaborate on about 20 additional buildings on the University of Texas at Austin campus. In 1935, he was elected into the National Academy of Design as an associate member, and became a full academician in 1938. Cret's contributions to the railroad industry included designing the side fluting on Burlington's Pioneer Zephyr, which debuted in 1934, and the Santa Fe's Super Chief passenger cars, which were completed in 1936. He was a contributor to Architectural Record, American Architect, and The Craftsman. He wrote the article "Animals in Christian Art" for the Catholic Encyclopedia. Cret won the Gold Medal of the American Institute of Architects in 1938. Ill health forced his resignation from teaching in 1937. He served on the U. S. Commission of Fine Arts from 1940 to 1945. Cret's work was displayed in the exhibit, From the Bastille to Broad Street: The Influence of France on Philadelphia Architecture, at the Athenaeum of Philadelphia in 2011. An exhibit of his train designs, All Aboard! Paul P. Cret's Train Designs, was displayed at the Athenaeum of Philadelphia from July 5, 2012 to August 24, 2012. With a collection of 17,000 drawings and more than 3,000 photographs, the Athenaeum of Philadelphia has the largest archive of Cret's work.

Өлім

Көп жылдық тыңғылықтан кейін, Крет 1945 жылдың 8 қыркүйегінде Филадельфияда жүрек ауруынан қайтыс болды. Ол Филадельфиядағы Вудлендс зиратында жерленді.

Мұра

Крет Пенсильвания университетінің сәулет кафедрасында 30 жылдан астам уақыт сабақ берді және Фэрмаунт паркіндегі Эллен Филлипс Сэмюэл ескерткішінің жалпы дизайнын, Филадельфиядағы Родин мұражайын, Остиндегі Техас университетінің бас жоспарын, Филадельфия мен Оңтүстік Джерси арасындағы Делавэр өзені арқылы өтетін маңызды көпірлердің бірі – Бенджамин Франклин көпірін және Вашингтондағы Герцог Эллингтон көпірін жобалады. Креттің студенттерінің ішінде Луис Кан болды, ол Пенсильвания университетінде оның басшылығымен оқыды және 1929 және 1930 жылдары Креттің сәулет бюросында жұмыс істеді. Креттен тәлім алған танымал сәулетшілердің арасында Альфред Истон Пур, Чарльз И. Барбер, Уильям Уорд Уоткин, Эдвин А. Кибл, Альфред Бендинер және қытай сәулетшісі Лин Хуэйин бар. Крет соғыс ескерткіштерін жобалады, олардың ішінде Уэлли Фордж ұлттық тарихи паркіндегі Ұлттық мемориалдық арка (1914–17), Франциядағы Варенн-ан-Аргоннедегі Меуз-Аргонне шайқасы алаңындағы Пенсильвания ескерткіші (1927), Франциядағы Айндегі Шато-Тьерри американдық ескерткіші (1930), Гибралтардағы американдық соғыс ескерткіші және Бельгиядағы Уэрегемдегі Фландрия даласы американдық зират және ескерткіші (1937) кіреді. Геттисбург шайқасының 75 жылдығына арналған салтанатты шарада президент Франклин Д. Рузвельт Креттің мәңгілік жарық және бейбітшілік ескерткішін (1938) ашты. Пенсильвания тарихи комиссиясы, Пенсильвания тарихи және мұражай комиссиясының (PHMC) алдағысы үшін, Крет Пенсильваниядағы тарихи оқиғалар болған орындар мен ғимараттарды белгілейтін тақташаларды жасады. 1945 жылы Крет қайтыс болғаннан кейін оның төрт серігі практиканы Харбесон, Хоу, Ливингстон және Ларсон серіктестігі аясында жалғастырды, оны қызметкерлер көп жыл бойы H2L2 деп атады. 1976 жылы фирма бұл лақап атын ресми атауы ретінде қабылдады. H2L2 2007 жылы 100 жылдығын тойлады. Витольд Рыбчинский Креттің бүгінде кеңінен танылмауының себебін оның фашистік және нацистік архитектураға, мысалы, Альберт Шпеердің Нюрнбергтегі наци партиясы митингі алаңындағы Цеппелинфельдке тигізген әсерімен байланыстырады.

Cret taught in the Department of Architecture at the University of Pennsylvania for over 30 years, and designed the overall design for the Ellen Phillips Samuel Memorial in Fairmount Park, the Rodin Museum in Philadelphia, the master plan for the University of Texas at Austin, the Benjamin Franklin Bridge, one of the primary bridges across the Delaware River between Philadelphia and South Jersey, and the Duke Ellington Bridge in Washington, D. C.

Cret's students included Louis Kahn, who studied under him at the University of Pennsylvania and worked in Cret's architectural office in 1929 and 1930. Other notable architects who studied under Cret include Alfred Easton Poor, Charles I. Barber, William Ward Watkin, Edwin A. Keeble, Alfred Bendiner, and Chinese architect Lin Huiyin. Cret designed war memorials, including the National Memorial Arch at Valley Forge National Historical Park (1914–17), the Pennsylvania Memorial at the Meuse Argonne Battlefield in Varennes en Argonne, France (1927), the Chateau Thierry American Monument in Aisne, France (1930), the American War Memorial at Gibraltar, and the Flanders Field American Cemetery and Memorial in Waregem, Belgium (1937). On the 75th anniversary of the Battle of Gettysburg, President Franklin D. Roosevelt dedicated Cret's Eternal Light Peace Memorial (1938). For the Pennsylvania Historical Commission, the predecessor of the Pennsylvania Historical and Museum Commission (PHMC), Cret designed plaques that would mark places and buildings in Pennsylvania where historical events had transpired. Following Cret's death in 1945, his four partners assumed the practice under the partnership Harbeson, Hough, Livingston & Larson, which for years was referred to by staff members as H2L2. The firm officially adopted this nickname as its formal title in 1976. H2L2 celebrated 100 years in 2007. Witold Rybczynski has speculated that Cret is not better known today due to his influence on fascist and Nazi architecture, such as Albert Speer's Zeppelinfeld at the Nazi party rally grounds in Nuremberg.