Кіріспе

Джон Томас Херн (3 мамыр 1867 - 17 сәуір 1944) (Джек Херн, Дж.Т.Херн немесе Ескі Джек Херн деп аталды, алыстан туысқан Дж.В.Хернмен шатасудан сақтану үшін) – Миддлсекс және Англия құрамасының орташа жылдамдықпен доп тастаушысы (боулер). Оның 3061 бірінші сыныптық ойында алған қақпасы (жеребесі) орташа жылдамдықпен немесе одан да жоғары жылдамдықпен доп тастайтын барлық боулерлердің арасында ең көп көрсеткіш, ал 1896 жылы алған 257 қақпасы – рекордтық оныншы көрсеткіш. 1891, 1896, 1898, 1904 және 1910 жылдары Херн бірінші сыныпты боулинг бойынша орташа есепте көшбасшы болды. Оның өркендеген кезінде ол тіпті ең жұмсақ викетке де күшті бұрылыс бере алатын, шынайы шебер боулер болды. Херн жылдамдығын өзгерте де білді, сонымен қатар сол кезде кеңінен танылмаған қисайған жылдам допты да тастайтын. Оның сол кездегі ұзақ жүгірісі және классикалық, толыққанды, жоғары әрекеті, оған 1890-шы жылдардың көптеген боулерлеріне қарағанда қатты және өте жылдам викетте жоғары секіруге мүмкіндік берді. Оның көп еңбекке төзімділігі 1896 жылғы құрғақ жазда 10 000-нан астам допты лақтырғанда айқын болды – бұл жетістікке бұрын тек Альфред Шоу ғана қол жеткізген, ал 1898 жылы Херн ылғалды жазда 9000-нан астам допты лақтырды. Ол сол кездегі аулаудың ең маңызды бөлігі болған кезде, жүлдеге жақын сенімді алаң болды және кейде қиын жағдайда тиімді соққы беруші (батсмен) бола алатын.

Ерте өмір

Бэкингемширдегі Чалфонт-Сент-Джайлсте туған Джек Херн 1888 жылы австралиялықтарға қарсы Миддлсекс сапында алғаш рет ойнады. Ол 1890 жылға дейін құқықтық талаптарға сай келмеді, ал алғашқы округтік чемпионат матчына ойнар кезде Херн соңғы минутқа дейін өзі ойнайтынын білмеді. Дегенмен, ол 62 доптан 6 қақпа алды, бірақ сол кездегі жайлы емес ойын алаңдарын ескере отырып, қалған жылғы өнер көрсетуі орташа болды – бұл Херннің қарыштамалық кезеңінде крикет тарихында бұрын-соңды болмаған қарқынмен өзгеретін жағдай еді. Алайда, 1891 жылы Херн керемет прогресс жасады, округтік крикетте әрбір қақпаға орташа есеппен 10,33 ұпайдан 118 қақпа алды. Бұл екі таңғажайып боулинг көрсеткіштерін қамтыды: Нотингемдегі Нотингемширге қарсы 32 ұпайға 9 қақпа және Лордстағы Ланкаширге қарсы 22 ұпайға 8 қақпа. Херн сол жылы қатты сенсация туғызды, сондықтан Wisden оны 1892 жылдың крикетшісі деп атады және ол В. В. Рид басқаратын командамен Оңтүстік Африкаға алғашқы тестілік матчына қатысу үшін сапар шекті. Ол күтпеген 40 ұпай жинады, бірақ боулинг жасауға мүмкіндік болмады.

Криккеттік мансап

1892 жылдан бастап Хирн Миддлсекс үшін ғана емес, сонымен қатар Мэрилебон крикет клубы (MCC) үшін негізгі боулер болды. Ол кезде MCC Миддлсекске Каунти Чемпионатында қатысуға мүмкіндік бермейтін округтермен ойындар өткізді. 1893 жылы Хирн құрғақ жазда 200-ден астам викет алып, бұрынғы көрсеткіштерін арттырды, ал оның табандылығы мен қатты алаңдардағы (әсіресе Нотингемширмен өткен екі ойында) шеберлігі таңғажайсып тұрды. 1894 жылы, өте жаңбырлы жазда Хирн 200 викетке жетпесе де, оның 1894/1895 жылғы Австралияға жасаған турына алынбауы оның табандылығы мен жерден жылдамдығы Австралияда дамып келе жатқан қатты алаңдарға өте қолайлы болуы мүмкін деген қызығушылық тудырады. 1895 жылы Хирн уақытша кері кетуге ұшырады, тек 133 викет алды және кейде шаршаған сияқты көрінді. Алайда, ойнаған ең құрғақ жазына қарамастан, 1896 жылы Хирн үшін керемет жыл болды: оның 257 викетінің ішінде австралиялықтарға қарсы әрқайсысы 13-тен аспайтын 56 викет бар еді – бұл көрсеткішті 1956 жылы Джим Лейкер одан да жақсы жағдайларда арттырды. Өте құрғақ мамыр айында Лордс стадионында бірнеше викеттер нашарлап, оған көмектессе де, оның қатты және тегіс алаңдардағы жұмысы көптеген соққы берушілерден құрметті, тіпті қорқынышты сезімді тудырды. Тамыз айында ауа райы нашарлаған кезде, ол Овал стадионындағы қиын викетке 10 викетке 60 ұпай алып, Англияға Пепелді жеңіп әкелді. Жыл басында ол Австралияға қарсы MCC үшін түскен барлық тоғыз викетті алды (Джордж Гиффен қатыспады). 1897 жылы оның көрсеткіштері алдыңғы жылға қарағанда төмен болды, себебі құрғақ ауа райындағы Лордс стадионындағы викеттер боулерлер үшін тиімді болмады. Дегенмен, Хирн теңдесі жоқ Том Ричардсоннан басқа ең жақсы боулер екені анық болды және ол Австралияға бір рет гастрольдік сапар жасады. Ол өте қиын алаңдарға қарамастан, өзін ақтады: Ричардсон тек бір рет ең жақсы күйінде болғанда Хирн өте ауыр жүк көтерді және оны жақсы орындады, МКГ-да 20 викет алды, оның ішінде 6 викетке 98 ұпай. 1898 жылы Хирн қайтадан керемет өнер көрсетті, 222 викет алды, бұл көрсеткіші 1896 жылғыдан сәл төмен болды. Қиын алаңдарда, қолдаусыз, оның тамаша боулингі Миддлсекстің алғашқы ойындарында жеміс бермесе де, тамыз айында Альберт Тротттың көмегімен Миддлсекс соңғы жеті ойында жеңіске жетіп, екінші орынға шықты.

Құлдырау

Осы кезде Хирннің қанша уақытқа дейін ойнай алатынын ешкім білмеді. Дегенмен, 1899 жылы төмендеудің нақты белгілері көрінді, себебі маусымның басындағы өте қолайлы жағдайлардан басқа, Хирн өзінің күшінің көп бөлігін жоғалтты. Хединглидегі алғашқы сынақ матчында хет-трик жасағанына қарамастан, ол әлі де керемет боулингші екенін көрсетті, бірақ Хирннің алған қақпалары 222-ден 127-ге дейін азайды, ал орташа көрсеткіші елу пайызға өсті – бұл, тіпті алғашқы ойындардан кейін болған құрғақ ауа-райын ескергенде де, үлкен төмендеу. 1900 жылы екі жетекші графтыққа (Йоркшир мен Ланкаширге) қарсы әсерлі ойын көрсеткенімен, Хирн бұрынғы формасын қайтаруға қол жеткізе алмады, ал МКК үшін жасаған бірнеше лайықты ойындардан басқа, 1901 жыл апатты болды, графтық матчтардағы орташа көрсеткіші қақпа басына 30-дан астам ұпайға жетті. 1902 жыл – 1894 жылдан бергі алғашқы ылғалды жаз – де көңіл көншітпеді, себебі жаңбыр салдарынан көптеген алаңдар сирек пайдаланылды және оның бұрынғы шеберлігінің аз ғана белгілері көрінді. Соның салдарынан, Хирн сынақ матчтары мен басқа да өкілдік құрамаларға іріктеуден тіпті формасын жақсартып алған кезде де мүлдем шығып қалды.

Карьерасының соңғы жылдары

1903 және 1904 жылдары Хирн өзінің шеберлігін қайта тапқандай болды, Миддлсекстің күшті соққысымен қолдап, оларға бұрынғы жылы алғашқы ресми округтік чемпионатты жеңіп алды, ал 1904 жылы қиын жағдайдағы викеттерде бірнеше керемет ойын көрсетіп, орташа көрсеткіштерде көш бастады. 1905 жылы ол әлі де жақсы боулинг ойнады, бірақ 1906 жыл толыққанды сәтсіздікке ұшырады және Хирн құрамнан шығарылуы тек уақыт мәселесі сияқты көрінді. 1907 жылдың соңындағы бірнеше сәтті ойындары бұл пікірді аздап әлсіретті – 1890 жылдардағы Хирннің күшті айналысын еске түсірді, – және 1908 жылы Йоркширге қарсы тамаша ойын көрсетті. 1909 жылға қарай, Хирннің боулингінде механикалық түрде ұзындығынан басқа ештеңе байқалмады. Дегенмен, 1910 жылы, ерте шығарылғаннан кейін, оның формасы керемет түрде жақсарды, қырық үш жасында да, жаңбырлы, ылғалды жаздың викеттерінде бұрынғыдай жақсы айналыс жасады, ал оның ұзындығы тәжірибесі артып, одан да таза болған сияқты. 1911 жылдың ерекше жазы оның қатты викеттерде шеберлігі мен күшін жоғалтпағанын көрсетті, оның боулингінің тұрақтылығы көзге түсетіндей болды. Ол Англия құрамасына ойнауға лайықты болғанымен, жасы осы кезде оны құрамнан шығаруға себеп болуы мүмкін, бұл MCC-ні оны негізгі боулингші ретінде аз пайдалануға мәжбүрледі. Хирн 1914 жылға дейін ойнауын жалғастырды, бірақ 1910 және 1911 жылдардағыдай сәттілікке жете алмады, 1914 жылдың бірінші күні үш мыңыншы викетін алды. 1919 жылы бірінші сыныптық крикет қайта басталғанда, Хирн елу екі жаста болды және толық маусымдық крикет ойнауға тым қарт еді. Ол 1921 және 1923 жылдары нашар қарсыластарға қарсы тағы екі бірінші сыныптық матч өткізді, бірақ чемпионатта енді ойнамады.

Кейінгі өмірі

1920 жылы Хирн Миддлсекс комитетіне сайланған алғашқы кәсіби крикетші болды және он жылдықтың соңына дейін осы қызметте болды. Осы кезеңде ол бірнеше рет Үндістанға сапарлап, 1930 жылдардың ортасына дейін Оксфорд университетінде крикеттен жаттықтырды, содан кейін зейнетке шықты. Джек Хирн 1944 жылдың 17 сәуірінде туған жері Чалфонт Сент-Джайлсте қайтыс болды.