Кіріспе

"Лиза мұзда" – американдық "Симпсондар" анимациялық телесериалының алтыншы маусымының сегізінші эпизоды. Алғаш рет 1994 жылдың 13 қарашасында АҚШ-тағы Fox телеарнасында көрсетілді. Эпизодта Лиза мұз шайбасын (хоккей) ойнаудағы қабілетін ашады. Одан кейін Барт пен оның арасында бәсекелестік туады. Эпизодтың авторы Майк Скалли, режиссері – Боб Андерсон. Скаллидің хоккейге деген ғашықтығы сюжеттің негізіне жатты. Эпизодта "Rollerball" және "The Pope of Greenwich Village" сияқты фильмдерге мәдени сілтемелер кездеседі. Эпизод сыншылар тарапынан жақсы қабылданды және Нильсен рейтингісі 11,6-ны құрады.

Сюжет

Директор Скиннер Спрингфилд бастауыш мектебінің оқушыларын жинап, олардың қай пәннен қалып қалғанын жариялайды. Ұсыныспен оқушы Лиза спорт сабағынан сүрініп қалғанын білгенде үлкен қорқынышқа ұшырайды. Лиза дене шынықтыру мұғаліміне шағымдануға тырысады, ол оған келісім ұсынады: егер Лиза мектептен тыс спорттық бағдарламаға тұрақты қатысса, спорт сабағынан жақсы баға алады. Лиза баскетбол командасына қосылуға тырысады, бірақ дұрыс допты домалатпайды. Содан кейін ол волейбол командасына қосылуға тырысады, бірақ команданың жалғыз добы оның тікенді шашына тиіп, құлайды. Лизаның көңілі түсіп, көңілсіздікке жетеді. Кейін отбасы Барттың "Күшті шошқалар" командасы үшін хоккей ойнағанын көреді, оны бапкер Уиггам жаттықтырады. Ойыннан кейін Барт Лизаны спортқа бейім еместігі үшін қысымға алады және хоккей таяғымен оны қоқыспен лақтырады. Апу, "Квик-Э-Март Гугерс" командасының бапкері, Лизаның қоқысты қабылдағанын көріп, ескертусіз оған хоккей шайбасын лақтырады, ол оны ұстап алады. Апу Лизаны "Гугерлердің" қақпашысы етеді. Лиза қақпашы ретінде өте жақсы өнер көрсетеді және команданы ең сәтті маусымға жеткізеді. Гомер Барт пен Лизаны кезекпен жақтауға көшеді, қай команда көп жеңіске жеткеніне байланысты. Нәтижесінде Барт пен Лиза арасында бауырлас бәсекелестік туады. Бәсекелестік осы кезде Гугерлердің "Күшті шошқалармен" келесі матчына қарай шиеленіседі. Барт пен Лизаның бір-біріне деген ашуы олардың спорттық шеберлігін арттырады. Ойын аяқталуға төрт секунд қалғанда Барт Джимбоға сүрініп, Лизаға қарсы пенальти алады, бұл ойынның нәтижесін шешеді. Олар бетпе-бет келгенде Барт пен Лиза бала кезінде бірге өткізген жақсы уақыттарды еске алады. Барт пен Лиза жабдықтарын тастап, бір-бірін құшақтайды. Матч тең аяқталады, Марджтың мақтанышына және Гомердің ренішіне орай. Көрермендер нәтижеге наразы болып, көтеріліс шығарып, аренаны қиратады.

Өндіріс

Эпизодтың идеясы "The Simpsons" сценарисі Майк Скаллиден туындады, ал эпизодты хоккейге қызығушылығы бар Боб Андерсон режиссерлік етті. Осы спорт түрін жақсырақ білу үшін Андерсон VHS таспаларын тапсырыс берді, алғаш рет НХЛ плей-офын тамашалады және ойыншылардың доғаша ұстап, шайбаны қалай атып тұрғанын жазып алу үшін жасөспірімдер ойындарын бақылауға бірнеше рет сапарлады. Эпизодтың алғашқы нұсқасында Скалли Бобби Орр мен Уэйн Гретцкиге эпизодтық рөлдер жазған, бірақ ол түсіндірді: "Олар оқиғадан шығып қалды, себебі біздің отбасымыз туралы керемет оқиғамыз болды". Эпизод Лизаның Бартты тоңазытқышта жасалған қар шарымен алдап, қарлы күн екеніне сендіруімен басталады. Жиын Бэтт-Хед ескерткіш залында өтеді; Скиннер ойланады: "Мен студенттерге осы залда осылай атауға рұқсат бермеуім керек еді". Мо Барт пен Лизаға Симпсон үйіне келіп, алдағы ойынға әсер ететін жарақаттары бар-жоғын сұрайды, ал Мардж оны қуумен жібереді, ол: "Менің бас бармақтарымды алып қояды!" деп айқайлайды; бұл "Гринвич ауылының папысы" (1984) фильміндегі Эрик Робертстің "Чарли, олар менің бас бармағымды алды" деген сөзіне сілтеу.

Қабылдау

"Лиза мұзда" 1994 жылдың 7 қарашасынан 13 қарашасына дейінгі аптадағы рейтингтерде 34-орынды иеленді, Nielsen рейтингі 11,6 болды. Эпизод эфирге шыққаннан бері телеарналардың сыншыларынан көбінесе оң пікірлер алды. "Мен сенбеймін, бұл үлкен және жақсы жаңартылған ресми емес Симпсондар туралы нұсқау" кітабының авторлары Уоррен Мартин мен Адриан Вуд оны "Лиза мен Барт үшін керемет эпизод, бірақ Эдна Крабаппелдің бірнеше секундтық зұлымдығы ерекше атауға лайық" деп атады. DVD Talk-тың Аарон Бейерл: "Бұл эпизодта көңілді сәттер бар, бірақ эпизодтың аяқталуы маған ұққан жоқ" деді. ESPN.com эпизодты шоу тарихындағы ең жақсы бес спорттық оқиғаның бірі деп атады. "Орландо Сентинел" газетінің Грегори Харди оны спорт тақырыбындағы шоудың жетінші үздік эпизоды деп тізімдеді. TV Squad-тың Адам Финли эпизодқа оң баға берді, оны "балаларының спортымен тым көп айналысып, командалық жұмыс, еңбектің жемісі және сәнді жеңілуге арналған сабақты, ересектердің қатыгез қиялдарын және өздерінің сәтсіз амбицияларын балалары арқылы іске асыратын Рим Колизейіне айналдыратын ата-аналардың пародиясы" деп сипаттады.