Жетінші кавалериядағы «Алға Басқан» скауты туралы деректер

Кіріспе

Goes Ahead (шамамен 1851 – 31 мамыр 1919) – 1876 жылы Сиу және Солтүстік Шайендерге қарсы наурыз жорығы кезінде Джордж Армстронг Кастердің 7-ші кавалериялық полкінің барлаушысы болған. Ол Кіші Үлкен Мүйіз шайқасынан аман қалды және оның шайқас туралы естеліктері қазіргі тарихшылар үшін бағалы.

Өмірбаян

Көк тайпасында дүниеге келген ол, сондай-ақ "Бірінші", "Алға Басатын", "Алдыңғы", "Жетекші", "Жүн белдік киетін адам" және "Жұлдыздар арасында серуендейтін" деп те белгілі болды. 16 жасында ол "Сұлу Қалқанға" үйленді. Goes Ahead 1876 жылдың 10 сәуірі шамасында АҚШ армиясының 7-ші жаяу әскерінің бөлімдерімен Сиу және Солтүстік Шайен тайпаларына – Көк тайпасының дәстүрлі жауына қарсы барлаушы ретінде қызмет етуге ерікті болды. 21 маусымда Роузбуд-Крик өзенінің сағасында 7-ші жаяу әскерінен алты Көк тайпасы барлаушысы Кастердің 7-ші атқыштар тобымен бірге Роузбуд-Крик аңғарындағы үлкен үнді лагерінің ізін қуу үшін бөлінді. Алты барлаушының арасында Goes Ahead, Hairy Moccasin, White Man Runs Him, Curly, White Swan және Half Yellow Face (барлаушылардың жетекшісі) болды. Кастердің 7-ші атқыштар тобы, шамамен 650 адамнан тұратын, Роузбуд-Крикке немесе Литтл-Бигхорн аңғарына жиналған Сиу және Шайен тайпаларын тауып, содан кейін шабуылдауға бұйрық берілді. Алты Көк тайпасы барлаушысы Кастермен бірге жіберілді, өйткені олар Роузбуд және Литтл-Бигхорн суайдырларымен жақсы таныс болды. 24 маусымда Көк тайпасы барлаушылары алға шығып, Кастерге Сиу/Шайен лагерінің ізі Роузбуд аңғарынан Литтл-Бигхорн аңғарына қарай жылғанын хабарлады. 25 маусымда таңертеңгілікте, шайқас күні Көк тайпасы барлаушылары Роузбуд өзені мен Литтл-Бигхорн арасындағы бөлісте биік нүктеде (кейін "Көк тайпасының ұясы" деп аталды) болды. Батысқа қарай 16 шақырымдай қашықтықта барлаушылар Литтл-Бигхорн өзені аңғарында, қазіргі АҚШ-тың Монтана штатындағы Көк тайпасы агенттігі орналасқан жерге жақын, Сиу/Шайен тайпаларының өте үлкен лагерінің белгілерін көрді, бірақ лагерь өзі аңғардың төменгі жағында көрінбеді. Goes Ahead және басқа барлаушылар Кастерді лагердің өте үлкен екендігінің белгілері туралы ескертті. Алайда, Кастер сол күні таңертең 650 адамнан тұратын әскерін Сиу/Шайен жауынгерлері көргенін де білді. Кастер егер ол дереу шабуылға өтпесе, лагерь тарап кетеді деп қорқады, бұл армияға Сиу/Шайен күштерімен қарулы қақтығысты өткізуге мүмкіндік бермейді. Goes Ahead және басқалары армия берген киімдерін шешіп, егер олар өлтірілсе, рухтар әлеміне көтерілуге көмектесу үшін бүркіт қауырсындарымен әшекейленген дәстүрлі Көк тайпасы киімдерін киді. Кастер мұны көргенде, ашуланып, бұл әрекетті жеңілісшілдік деп санап, барлаушыларды жұмыстан шығарды. Goes Ahead және басқалары майор Маркус Реноға қосылып, соңғы тұруға қарап тұрған төбеде болды. Шабуылға ұшыраған, бірақ басып алынбаған Реноның көптеген әскерлері ұрыстан аман қалды. Pretty Shield-тің айтуынша, Goes Ahead кері шегініп, қашардың өліктерімен қорғалған кейбір пакерлермен бірге шайқасты, бірақ Митч Бойер мен ту көтергіштің жанында Кастердің өліміне куә болды; ол көптеген мәліметтермен бірге былай деді: "Менің адамым, Goes Ahead, Кіші Бигхорн суына қарай аттанған таңғы жұлдыздың ұлымен бірге болды. Ол таңғы жұлдыздың ұлымен бірге жүрген Лакотаның екі денесіне: "Қайтып кет, әйтпесе өлесің" деп шақырғанын естіді. Бірақ таңғы жұлдыздың ұлы алға шығып, сол жерде қайтыс болды, Кіші Бигхорнның суында қайтыс болды [Ол] маған қорқатынын айтты; бірақ ол таңғы жұлдыздың ұлының аттынан Кіші Бигхорнның суына құлап түскенін көрмейінше қашып кетпеді. Ол маған таңғы жұлдыздың ұлы өз адамдарының алдында жүрді деді, ол құлаған кезде көк ат әскерлері төбеге қарай жүгіріп кетті. Ол мені сол жерге алып барып, таңғы жұлдыздың ұлы суға құлап түскен жерді көрсетті, екі адамның денесі мен туы бар."
Шайқастан кейін Goes Ahead Көк тайпасының резервациясында қоныстанды, үйленді және отбасын өсірді. Ол 20-ғасырдың басында тарихшы және фотограф Эдвард С. Кертиспен сұхбаттасты. Оның кітабы тұңғыш рет халыққа шайқастың теңдестірілген есебін ұсынды, бірақ сонда да оның оқиғасының дау тудыратын бөліктері ашылмады. Кертистің Goes Ahead және басқа Көк тайпасы барлаушыларымен сұхбаттарының толық есебі 1990 жылдары, оның қайтыс болғаннан кейін 40 жылдан астам уақыт өткенде, Кертистің жазбалары жарияланғанға дейін жалпыға мәлім болмады. Goes Ahead 1919 жылы қайтыс болды және Литтл-Бигхорн шайқас алаңындағы әскери зиратта жерленді. Оның жесірі, Сұлу Қалқан, өмірінің соңына таман шайқасқа қатысты ақпарат көзіне айналды.

Born into the Crow tribe, he was also known as the First One, Goes First, the One Ahead, Comes Leading, Man With Fur Belt, and Walks Among the Stars. At age 16, he married Pretty Shield. Goes Ahead volunteered on about April 10, 1876 to serve as a scout with units of the 7th Infantry of the United States Army against the traditional enemies of the Crow, the Sioux and Northern Cheyenne. On June 21, at the mouth of Rosebud Creek, six Crow scouts were detached from the 7th Infantry to go with Custer's Seventh Cavalry following the trail of a large Indian encampment up the Rosebud Creek valley. The six scouts included Goes Ahead, Hairy Moccasin, White Man Runs Him, Curly, White Swan, and Half Yellow Face (leader of the scouts). Custer's 7th Cavalry, about 650 men, were ordered to find and then engage a gathering of Sioux and Cheyenne who were expected to be on either Rosebud Creek or in the Little Bighorn valley. The six Crow scouts were sent with Custer because they were familiar with the Rosebud and Little Big Horn drainage. On June 24, 1876 the Crow scouts were ranging ahead, and they sent back word to Custer that the trail of the Sioux/Cheyenne encampment had moved from the Rosebud valley toward the valley of the Little Bighorn. At first light on June 25, 1876, the morning of the battle, the Crow scouts were at a high point (later known as the Crows Nest) on the divide between Rosebud Creek, and the Little Big Horn. Looking sixteen miles to the west, the scouts sighted indications of a very large encampment of Sioux/Cheyenne in the valley of the Little Big Horn River near the current site of Crow Agency, Montana, though the village itself was out of sight on the valley floor. Goes Ahead and the other scouts warned Custer of the indications of the very large size of the encampment. However, Custer had also received word that morning that his force of 650 men had been sighted by Sioux/Cheyenne warriors. Custer was concerned that if he did not immediately move to the attack, the village would scatter and disperse, denying the army the armed confrontation it sought with the Sioux/Cheyenne forces. Goes Ahead and the others took off their Army issued uniforms and put on traditional Crow clothing with eagle feathers to assist their flight to the spirit world should they be killed. When Custer saw this, he was enraged seeing the move as defeatism and he dismissed the scouts. Goes Ahead and the others joined Major Marcus Reno on the ridge overlooking the last stand. Attacked but not overrun, most of Reno’s men survived the engagement. According to Pretty Shield, Goes Ahead fell back and fought alongside some packers shielded by mule carcasses but had been an eyewitness to Custer's death at the sides of Mitch Boyer and a flag bearer; she narrates among many other details, "My man, Goes ahead, was with Son of the morning star when he rode down to the water of the Little Bighorn. He heard a Lacota call out to Two bodies [i. e. according to Frank Bird Linderman, Boyer], who rode beside Son of the morning star, 'Go back, or you will die.' But Son of the morning star went ahead, and he died there, died in the water of the Little Bighorn [emphasis original] [He] told me that he was afraid; and yet he did not run away until he saw Son of the morning star fall down from his horse into the water of the Little Bighorn. He told me that Son of the morning star was ahead of his men, and that when he fell, the blue horse soldiers ran back up the hill. He took me to the place, and showed me exactly where Son of the morning star fell into the water, with Two bodies and the flag
After the battle, Goes Ahead settled on the Crow reservation, married and raised a family. He was interviewed by historian and photographer Edward S. Curtis in the early 20th century. His book was one of the first to present a balanced account of the battle to the general public, but even then, the more controversial parts of his story were not disclosed. The whole account of Curtis's interviews with Goes Ahead and the other Crow scouts would not become general knowledge until Curtis's notes became public in the 1990s, more than 40 years after his death. Goes Ahead died in 1919 and was buried in the military cemetery at the Little Big Horn Battlefield. His widow, Pretty Shield, became a sought after source of information concerning the battle late in her life.