Кіріспе

Американдық рок музыканты Донни Айрис (нағыз аты Доминик Иераче, 28 ақпан 1943 жылы туған) – 1970 жылдары «Джаггерз» және «Уайлд Черри» тобымен жұмыс істегенімен, ал 1980 жылдары «Крузерс» тобымен жеке мансабымен танымал американдық рок музыканты. Ол 1970 жылы «Джаггерз» тобымен бірге «The Rapper» әнін жазды, ол Billboard тізімінде 2-орынды иеленді, содан кейін «Уайлд Черри» тобының құрамына кірді, олар «Play That Funky Music» әнімен 1-орынды жеңіп алды. Ол сондай-ақ 1980-ші жылдардың басында «Ah! Лия!» әнімен 29-орынды, ал «Love Is Like a Rock» әнімен 37-орынды иеленді. «Джаггерз» тобының алғашқы үш альбомында және «Уайлд Черри» тобының төртінші және соңғы альбомында өнер көрсеткеннен басқа, Айрис жеке тобымен бірге он бір студиялық альбом, бір EP, екі концерттік альбом және екі жинақ альбом шығарды. Ол үздіксіз жаңа материалдар шығарып, Питтсбург, Янгстаун және Кливленд аймақтарында гастрольдік сапарларын жалғастыруда.

Ерте өмір және ерте мансап (194363)

Доминик Айрес Пенсильвания штатының Нью-Касл қаласында дүниеге келді, бірақ Пенсильвания штатының Элвуд қаласында өсті. Сэмюэл мен Кэрри Айрестің ұлы, жас Доминик анасынан ән айтуды ерте үйренді, ал анасы Керли Венезидің оркестрінде ән айтқан. Ол анасының сүйікті әншілері – Фрэнк Синатра мен Тони Беннеттпен бірге ән айту арқылы жаттықты. Анасының ынталандыруымен Айрес бес жасында тойларда ән айта бастады, ал сегіз жасында жергілікті теледидарда өнер көрсетіп, дарындылар сайысына қатысты. Уақыт өте келе, рок музыкасының пайда болуымен Айрес музыкаға деген өз қызығушылығын дамыта бастады, Элвис Пресли мен Бадди Холлиден, кейіннен The Beatles, The Rolling Stones-тан, сондай-ақ R&B және соул әншілері Марвин Гей мен Рей Чарльзден, басқа да Motown әртістерінен шабыт алды. Рок-н-роллдың танымалдылығы Айресті өз бетінше гитара үйренуге итермеледі. 12 жасында дауысы өзгерген соң, ән айтуды доғарып, барабан ойнауға көшті. Орта мектептің соңғы сыныбында оқып жүрген шағында (шамамен 1961 жыл), Айрес дауысы тағы да өзгерді және ол ән айтуға қайта оралды. Ол Джони Рот, Энтони Маттео, Лу Делессандро және Чакки Хассонмен бірге "Fabutons" деп аталатын вокалдық дуу-воп тобын құрды және Пенсильвания штатының Бивер және Лоуренс округтерінде концерттер берді. Бірақ, топ Айрес колледжге түсер алдында бірнеше рет ғана өнер көрсетті де, тарап кетті. Slippery Rock State College-те оқып жүргенде, Айрес гитарист Джим Эванс пен барабаншы Дейв Амодимен бірге "Tri Vels" тобын құрды, олар екеуі де Slippery Rock-та оқыған студенттер еді. Басист Дейв Райзер қосылғаннан кейін, олар өздерін "Donnie and the Donnells" деп атады. Бұл топ екі құрамында да R&B және поп-рок әндерін студенттік кештерінде орындады және шамамен 1961 жылдан 1964 жылға дейін өмір сүрді.

Джаггерз және Жабайы вишня (196479)

1964 жылы Айрес Донни мен Доннеллдерден шығып, Гари мен Жуаль Тондарының Бенни Файелламен бірге «Джаггерз» (алғашқыда «Джаггерс») тобын құрды. Алғашқы кезде құрамда бірнеше өзгерістер болғаннан кейін (соның ішінде Джимми Росс пен Джим Пуглианоны «Белл Бойз» тобынан шақырғаннан кейін), топ Батыс Пенсильвания және Солтүстік-Шығыс Огайо аймағында R&B каверлерін орындау арқылы танымал болды. Соңында Айрес пен «Джаггерз» өздерінің материалдарын жаза бастады және «Gamble Records» компаниясымен келісімшарт жасасты. Олардың алғашқы альбомы «Introducing the Jaggerz» 1969 жылы шықты. Альбомның сәттілігі шамалы болды, негізінен Айристің туған «Beaver County» және Питтсбург аймағында ғана эфирде ойнады. Ең бастысы, бұл Айрес жазған алғашқы альбом еді. Айрес пен «Джаггерз» 1970 жылы «The Rapper» хитімен ұлттық деңгейде танымал болды. Альбомның өзі чарттарда 69-орынға жетті. «The Jaggerz» 1975 жылы «Wooden Nickel Records» компаниясымен келісімшарт жасап, «Come Again» деген тағы бір альбом шығарды. Бірақ бұл альбом топқа жаңа хиттер әкелмеді. 1975 және 1976 жылдар аралығында «Джаггерз» тобының көп жылғы мүшелерінің көпшілігі, соның ішінде 1976 жылы Айрес те, топтан кетіп қалды. «The Jaggerz» тобы шамамен 1977 жылы тарады, бірақ 1989 жылы Айрессіз қайта құрылды, ол кезде ол өзінің жеке мансабында жақсы қалыптасқан еді. «Джаггерз» тобынан кеткеннен кейін Айрес Пенсильвания штатының Нью-Брайтон қаласындағы «Jeree Recording» студиясында инженерлік мамандықты үйрене бастады. Сонымен қатар, ол 1976-1978 жылдар аралығында Б. Э. Тейлормен бірге шамамен екі жыл бойы концерттер берді. «Jeree» студиясында жұмыс істеген кезде, «Wild Cherry» тобы (1976 жылғы «Play That Funky Music» хитімен танымал болғандықтан, олар да осы студияда жаздырылған) жаздыру сессиясына шақырылды. Айрес олардың үшінші альбомын, «I Love My Music» жасауда көмектесті. Топ жаңа гитарист іздеп жүрді, және Айрес пен «The Rapper» хитімен байланысын білген Роб Парисси оны топқа шақырды. Айрес келесі жыл бойы топпен бірге гастрольдік сапарда болды және 1979 жылы шыққан «Only the Wild Survive» альбомында ойнады. 1970 жылдары Айрес «Jaggerz» және «Wild Cherry» альбомдарында әртүрлі есімдермен көрсетілді: туған атымен, Доминик Айрес; Дон Айрес; және оның есімін есте сақтауды жеңілдету үшін қабылдаған сахналық аты, Дон Айрис. Онжылдықтың соңына қарай, музыкалық және қоғамдық өмірінде ол Донни Айрис деген атпен танылды. Осы кезеңде ол Марк Авсекпен танысты, ол кезде «Wild Cherry» тобында клавишник болып жұмыс істеді. «Wild Cherry» тобы «Play That Funky Music» хитінің сәттілігін қайталай алмады және онжылдықтың соңында тарады. Жақын дос болған Айрис пен Авсек «Wild Cherry» тобының таралуынан кейін бірлескен жоба құруға шешім қабылдады және екеуі ән жаза бастады. Олардың алғашқы шығармасы 1979 жылы «Bring on the Eighties» диско стиліндегі синглы және «Because of You» әнінің кавері болды, бірақ ол көп назар аударған жоқ. Келесі шығармасы үшін олар ауыррақ бағытқа бұруды шешті және гитарист Марти Ли Хонес, басист Альбриттон МакКлейн және барабаншы Кевин Валентайнмен бірге студияға қайтып келді. Осы құрам «Donnie Iris and the Cruisers» деп аталды.

Донни Айрис және Крузерлердің ең үздік жылдары (1980-85)

Айристің алғашқы альбомы, Back on the Streets, 1980 жылдың шілде айында Кливленд, Огайо штатында орналасқан Midwest Records лейблінде жарық көрді. "Ah! Leah!" әні Бостон, Кливленд және Питтсбург қалаларында эфирде ойналғаннан кейін, MCA Records оған назар аударып, бес альбомдық келісімшартқа тез қол қойып, қазан айында альбомды бүкіл елде қайта шығарды. Бірінші сингл "Ah! Leah!" 1981 жылдың ақпан айында Billboard Hot 100 тізімінде 29-орынды (және Австралияда 34-орынды) иеленді және жылдың ең көп орындалған AOR тректерінің біріне айналды, ал альбом Billboard 200 тізімінде 57-орынға көтерілді. Сонымен қатар, топ 1981 жылдың жазында альбомды және одан кейінгі материалды насихаттау үшін ұлттық турнеге шықты. Donnie Iris and the Cruisers атты "King Cool" альбомы 1981 жылдың тамызында жарық көрді және топқа одан да көп табыс әкелді, "Love Is Like a Rock" әні Hot 100 тізімінде 37-орынды, ал Billboard's Top Tracks тізімінде 9-орынды иеленді. Альбомнан тағы екі ән радиода кеңінен ойналды; "My Girl" Hot 100 тізімінде 25-орынға жетіп, оның ең үлкен хиті болды, ал "Sweet Merilee" Rock Tracks тізімінде 31-орынды иеленді. Сонымен қатар, ол осы альбомнан кейін мансабының соңғы кезеңінде "King Cool" деген лақап атын алды. Дегенмен, альбомның өзі 84-орында тоқтады. Екі алдыңғы альбомын насихаттағаннан кейін ұзақ турнеден соң, топ ән жазуды жалғастырды және 1982 жылдың күзінде The High and the Mighty альбомын шығарды. Альбомда "Tough World" синглы болды, бірақ ол тек 180-орында ғана болды, бұл табыстың төмендеуін көрсетті, бірақ топ жаңа материал шығаруға бейілді болды. Бір жылдан кейін Fortune 410 альбомы "Do You Compute?" хитін шығарды, оны MCA лейблі мен Atari компьютерлік компаниясы бірлесіп жарнамалық науқан үшін пайдаланды. Альбомның шығуына дейін жарнамалық серіктестік келісімге қол жеткізгендіктен, Atari 1200 XL Home Computer-ді плакаттарда, сондай-ақ "Do You Compute?" бейнеклипінде пайдалануға мүмкіндік болды, ол MTV арнасында көрсетілді. Альбомның атауы Iris киетін Fortune 410 әйнегіне сілтеме жасайды. Жарнама мен хитінің насихатталуы альбомның алдыңғысына қарағанда жоғарырақ көтерілуіне мүмкіндік берді. Fortune 410 альбомы The High and the Mighty альбомынан жоғарырақ болғанымен, MCA екі альбомның да Back on the Streets және King Cool сияқты жоғары көрсеткіштерге жетпегеніне көңілі толмады. Лейбл топқа жаңа продюсерді шақыруды ұсынды, Марк Авесекті алмастыруды, сондай-ақ жаңа әншілерді тартуды. Iris and the Cruisers шығармашылық еркіндігі мен дыбысын сақтауға тырысқандықтан, ұсыныстан бас тартты. Нәтижесінде, MCA 1984 жылы топпен келісімшартты бұзды. MCA-дан босатылғаннан кейін көп ұзамай, топ шағын HME Records лейблімен келісімшарт жасасты. Олардың 1985 жылы шыққан No Muss No Fuss альбомы Fortune 410-ның қалыптасқан тенденциясын жалғастырып, "Injured in the Game of Love" синглымен 91-орынға көтерілді. Аталған екі альбом да The High and the Mighty-ға қарағанда сыншылар тарапынан жоғары бағаланды. Топ 1986 жылы студияға оралып, Cruise Control атты жаңа альбомды жазды. Алайда, топтың бұрынғы лейблі MCA-мен болған сот ісі осы альбомның шығуын сот шешімі күткенге дейін тоқтатты. 2020 жылға дейін альбом жарық көрген жоқ, бірақ одан алты трек 1992 жылы шыққан Out of the Blue альбомында, ал Cruise Control сессияларында жазылған "Reach Out" кавері 1989 жылғы WDVE Pittsburgh Rock & Roll '89 жинағында пайда болды. Сонымен қатар, осы уақытта No Muss No Fuss альбомын жазу үшін топ келісімшарт жасасқан HME лейблі бизнестен шығып, Donnie Iris and the Cruisers қолтаңбасыз топқа айналды. Топтың жолы қиындыққа тап болғандықтан, Iris 1988 жылы шыққан Cellarful of Noise тобының екінші альбомы Magnificent Obsession-да Avsec-пен серіктестік құрды. Альбомнан "Samantha (What You Gonna Do)" атты орташа сәттілікке жеткен сингл шықты. 1990 жылдардың басында Iris серіктестері Линн Шелли мен Присцилла Мицинкомен бірге SIMCorp ипотекалық компаниясын құрды. Пенсильвания штатының Аликиппа қаласында орналасқан SIMCorp компаниясы шамамен жиырма жыл бойы Iris-тің меншігінде болды. Donnie Iris and the Cruisers 1992 жылы студияға оралып, 1985 жылдан бері жаңа материалдан тұратын алғашқы альбомын шығарды. Out of the Blue деп аталатын альбом ескі хиттер мен жаңа материалдан тұратын жинақ болды. Алайда, ол тізімдерге әсер етпеді. Дегенмен, топ жыл бойы Пенсильвания мен Огайо штатында гастрольдік сапарлар жасап, аймақтағы жаңа және жас жанкүйерлерді тартты. 1993 жылы топ тағы бір альбом шығарды, Footsoldier in the Moonlight. Осы кезде топ тағы бір құрамдық өзгеріске ұшырады, өйткені барабаншы Томми Рич топтан кетті. Оның орнына келген Стив Макконнелл 1992 жылдың жазында сынақтан өтіп, жұмысқа қабылданды, бұл Footsoldier in the Moonlight альбомын жазуға және онымен гастрольдік сапарға шығуға жеткілікті болды, сонымен қатар 1992 және 1993 жылдардағы тікелей жазбаларда оны естіуге болады. Кейін 1994 жылы Рич топқа қайта қосылды.

Кейінгі еңбектері мен жаңа альбомдары (1994-2009)

1994 жылдың жазында бастапқы мүшелер Альбриттон МакКлейн мен Кевин Валентайн уақытша Айрис, Авсек және Хоэнспен бірігіп, дерлік 10 жылдан бері жаңа материалдан тұратын алғашқы альбомды жазды. Жазу кезінде топ Conneaut Lake-те бір реюниондық концерт өткізді. Poletown альбомы 1997 жылы шықты. 1998 жылы топ өзінің алғашқы концерттік альбомын жариялады. Питтсбургтегі танымал "Nick's Fat City" түнгі клубында орындалған әндер жинағы, Live! At Nick's Fat City – 1993 жылдан бері топпен гастрольде жүрген бас-гитарист Пол Голл және барабаншы Томми Ричтің қатысуымен шыққан алғашқы альбом болды. 1999 жылы Майкл Стэнли, Скотт Блэйси, Б. Э. Тейлор және Джо Грушеки сияқты аймақтық танымал суретшілердің қатысуымен «Бірге» атты Ирис жобасы жарық көрді. «Alone» альбомынан кейін, онда Айрис вокалының жұмсақ жағы естілді, топ жаңа материал шығарудан үзіліс жасады, бірақ онжылдық бойы тұрақты түрде өнер көрсетуді жалғастырды. Топтың алғашқы жинақ альбомы 2001 жылы олардың бұрынғы лейблі MCA-да шықты: 20th Century Masters: The Millennium Collection: The Best of Donnie Iris, ол 1980 жылдардың басында MCA шығарған топтың төрт альбомынан алынған материалды қамтиды. 2004 жылы топ 25 жылдығын сирек кездесетін материалдары бар жаңа жинақ альбомымен атап өтті, «25 жыл», сондай-ақ 4000 адам үшін Пенсильвания штатының Питтсбург қаласындағы Chevrolet Amphitheatre-да тікелей эфирде концерт берді. Бұл концертте топтың қазіргі және бұрынғы барабаншыларының төрт барабаншысы болды: Кевин Валентайн, Томми Рич, Брайс Фостер және Марк Авесектің қызы Дана Авесек, ол қонақ барабаншы болды. Содан бері топ бірнеше концерттерде үш барабаншыдан тұратын құрамды пайдаланды. Топтың 2006 жылғы «Ellwood City» альбомы Айристің туған қаласы, Пенсильвания штатының Ellwood City қаласына арналған құрмет болды. 2006 жылдың 17 маусымында Ellwood City атқарушы кеңесінің президенті Гленн Джонс пен мэр Рой П. Михан Лоуренс округінде Дони Айрис күні деп жариялады. Айрис сондай-ақ АҚШ конгрессмені Мелисса Харт пен Пенсильвания штатының өкілі Франк ЛаГроттадан арнайы мақтаулар мен сыйлықтар алды. 2008 және 2009 жылдары Марк Авесек «King Cool» сергітетін сыраның атына ұқсайтынын түсінгеннен кейін «King Cool Light» жасалды. Ол кейін Айрис пен Марти Ли Хоэнске жүгінді, оларға идея бірден ұнады, осылайша King Cool Limited дүниеге келді. «King Cool Light» 2009 жылдың 20 қарашасында Питтсбургтегі Club Diesel клубында топтың 30 жылдығына арналған концертте таныстырылды. Барлық сауыттар сатылып бітті, бірақ тағы 25 сауыт әкелінді, олар да сатылып кетті. Топтың алғашқы EP-і «You Can't Really Miss Me If I Never Go Away» 2008 жылы шықты. 2009 жылы оған екінші концерттік альбомы «Ah! Live!» жарық көрді, ол Пенсильвания штатының Эри және Киттанинг қалаларындағы концерттерде жазылған.

Соңғы жылдары (2010 жылдан қазіргі уақытқа дейін)

2010 жылы 3 ақпанда жарық көрген «Кливленд Сцены» журналына берген сұхбатында Марк Авсек топтың келесі жобасы Рождестволық альбом болатынын мәлімдеді. «Ах! Лейлуия!» 2010 жылдың 18 қарашасында жарық көрді. Сонымен қатар, «King Cool Light» сол жылдың шілдесінде Янгстаун, Огайо нарығында шығарылды. Сол жылы Айрис ипотекалық банктік істен зейнеткерлікке шығып, «SIMCorp» компаниясын сатты. Авсек 2012 жылдың наурызында берген сұхбатында топтың 2013 жылы Айристің жетпіс жылдық мерейтойына арналған он екінші студиялық альбомы бойынша жұмыс бастағанын хабарлады. Алайда, бұл жоба 2014 жылы шығаруға жоспарланған «Донни Айрис және Крузерлер» тобының құрылғанына 35 жыл толуына арналған арнайы шығарылымға айналды. 2014 жылдың 17 маусымында Айрис пен «Cruisers» тобы «Sing the Songs of Summer (All Night Long)» атты жаңа әнін жариялады, бұл топтың соңғы екі жылда студияда жасаған жұмысынан шыққан алғашқы трек болды. Одан кейін 2016 жылдың қазан айында «Pittsburgh Made» әні «Spotify» платформасында және тегін жүктеуге шығарылды. 2015 жылдың 2 сәуірінде Джим Креннің «No Restrictions» подкастында Айрис, ол және топ жиі кешіктірілетін альбомды 2015 жылдың соңына дейін шығаруды үміттенедінін айтты. 2018 жылдың қараша айына дейін жаңа альбомның шығарылу күні әлі белгісіз. 2015 жылдың ақпан айында Айрис «Питтсбург Рок-н-ролл аңыздары» сыйлығына қазіргі заман санатында (музыка бизнесінде 20 жылдан астам тәжірибесі бар әртістер) ұсынылды. 2014 жылы басталған бұл сыйлық Питтсбург рок сахнасына үлкен үлес қосқандарды құрметтейді. Осы санатта Айрис Джо Грушеки, Билли Прайс және «Rusted Root» тобымен бақ сынасты. 19 наурызда Айрис, өзінің санатындағы «Rock 'N' Roll аңыздары» атағына ие болу үшін өткен дауыс беруде жеңіске жеткені, сондай-ақ Лу Кристи (Legacy Legends санаты, 40 жылдан астам тәжірибесі бар) және Порки Чедвикпен (өнерпаз емес, музыкалық кәсіби санаты, 20 жылдан астам тәжірибесі бар) бірге марапатталатыны жарияланды. Айрис 2015 жылдың 23 сәуірінде Питтсбургтің «Hard Rock Cafe» мекемесінде тақташамен марапатталды және ол Питтсбургтің жұлдызды тобымен бірге концерттік бағдарламамен өнер көрсетті. 2021 жылдың шілдесінде Айристің алғашқы төрт студиялық альбомы «Rock Candy Records» компаниясымен қайта жаңартылған CD форматта қайта шығарылды. Әр альбом 1981 жылы «Live at the Paradise, Boston» промо-EP-сінен алынған бір немесе бірнеше бонус тректерін қамтиды.

Студиялық альбомдар

Жыл Атауы Билбордтағы ең жоғары көрсеткіш Жапсырма 1980 Көшелерге қайта оралу57Орталық-Батыс ұлттық1981King Cool84MCA1982Жоғары және күшті1801983Fortune 4101271985Жанжалсыз, қиындықсыз115HME1992Көктемнен тыс—Seathru 1993Айшырақ аяқкері—1997Полетаун—1999Бірге жалғыз—Primary2006Элвуд Сити—2010Ах! Леллуиа!—

Синглдар

Жыл Бірлік Пік позициялар Альбум АҚШ АҚШ Mainstream Rock Австралия (Kent Report) Канада (RPM) 1979 "Елуінші жылдарды шақыру" Альбомсыз сингл 1980 "Ах! Лия!" 29 19 346 Көшеде қайтадан "Агнес" 1981 "Тек армандап отырсың" "Рэпер" (тікелей эфирде) Альбомсыз сингл "Сладкая Мерили" 80 31 "Кинг Кул" "Махаббат - тас сияқты" 37 9 43 1982 "Менің қызым" 25 47 "Қиын әлем" 57 26 "Биік және күшті" 1983 "Бұл жолы махаббат болуы керек" "Есептейсіз бе?" 64 20 "Fortune" 4 10 1985 "Махаббат ойынында жараланған" 91 28 "Жанжалсыз, қиындықсыз" "Жүрек күйі" 20 14 "Жаз әндерін шырқа (Түн бойы)" Альбомсыз сингл 2016 "Питтсбург жасалған"

Басқа да хит-парадтардағы әндер

"I Can't Hear You" – 1981 жылы АҚШ Billboard Top Rock Tracks чартында 47-орынға түсті. "The High and the Mighty" – 1982 жылы АҚШ Billboard Top Rock Tracks чартында 39-орынға түсті.

Басқа кредиттер

I Love My Music, 1978 (Epic, Billboard 200-де 84-орынға жеткен), дыбыс жазу инженері (Wild Cherry)
Innermission, 1982 (MCA), продюсер (B. E. Taylor Group)