Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Канадалық компьютер ғалымы және математик
Canadian computer scientist and mathematician
Дональд Брюс Гиллис (15 қазан 1928 – 17 шілде 1975) – компьютерлік дизайн, ойын теориясы және миникомпьютерлерді бағдарламалау орталары салаларында жұмыс істеген канадалық компьютер ғалымы және математик.
Donald Bruce Gillies (October 15, 1928 – July 17, 1975) was a Canadian computer scientist and mathematician who worked in the fields of computer design, game theory, and minicomputer programming environments.
Ерте өмір және білім
Дональд Б. Гиллис Канаданың Онтарио штатындағы Торонто қаласында Джон Захария Гиллис (канад) және Энн Изабелл Дуглас Маккуин (американ) отбасында дүниеге келді. Ол Торонто университетінің мектептерінде оқыды, бұл мектеп бастапқыда университетпен байланысты зертханалық мектеп болған. Гиллис 1946-1950 жылдары Торонто университетінде математика мамандығы бойынша білім алды. Ол Иллинойс университетінде магистратураға түсіп, 1951 жылғы жазда ORDVAC компьютерін іске қосуға көмектесті. Бір жыл өткен соң Джон фон Нейманмен жұмыс істеу үшін Принстонға ауысты және докторлық диссертациясында ядролық теорияның (ойын теориясы) алғашқы теоремаларын жасады. Гиллис 1950 жылы өткен Уильям Лоуэлл Путнам математикалық сайысының он үздік қатысушысының қатарында болды.
Donald B. Gillies was born in Toronto, Ontario, Canada, to John Zachariah Gillies (a Canadian) and Anne Isabelle Douglas MacQueen (an American). He attended the University of Toronto Schools, a laboratory school originally affiliated with the university. Gillies attended the University of Toronto from 1946 to 1950, majoring in mathematics. He began his graduate education at the University of Illinois and helped with the checkout of ORDVAC computer in the summer of 1951. After one year he transferred to Princeton to work for John von Neumann and developed the first theorems of core (game theory) in his PhD thesis. Gillies ranked among the top ten participants in the William Lowell Putnam Mathematical Competition held in 1950.
Мансап
Гиллис екі жылға Англияға көшіп, Ұлттық зерттеулерді дамыту корпорациясында жұмыс істеді. 1956 жылы ол АҚШ-қа қайтып оралды, Элис Э. Данклге үйленді және Иллинойс университетінде профессор болып жұмысқа кірісті. 1957 жылдан бастап Гиллис Иллинойс университетіндегі ILLIAC II суперкомпьютерінің үш кезеңді конвейерлік басқаруын жобалады. Конвейерлік кезеңдер "алдын ала басқару", "кешіктірілген басқару" және "бірлескен жұмыс" деп аталды. Бұл жұмыс IBM 7030 Stretch компьютерімен бәсекелесті және жалпы қолданысқа берілді. Гиллис 1962 жылы Мичиган университетінің жазғы инженерлік конференциясында ILLIAC II туралы баяндама жасады. ILLIAC II-ді сынақтан өткізу кезінде Гиллис үш жаңа Мерсенн жай санын тапты, олардың бірі сол кездегі ең ірі жай сан болды. 1969 жылы Гиллис Солтүстік Америкада жазылған алғашқы Паскаль компиляторын жасау жобасын бастады – бұл жылдам өңдеуге арналған, жадта сақталатын, 2 кезеңді компилятор. PDP 11/23 миникомпьютері үшін жасалған компилятор 1975 жылға дейін аяқталды. 1974 жылы Гиллис Bell Labs UNIX операциялық жүйесінің бастапқы кодына алғашқы лицензия алды.
Gillies moved to England for two years to work for the National Research Development Corporation. He returned to the US in 1956, married Alice E. Dunkle, and began a job as a professor at the University of Illinois at Urbana Champaign. Starting in 1957, Gillies designed the three stage pipeline control of the ILLIAC II supercomputer at the University of Illinois. The pipelined stages were named "advanced control", "delayed control", and "interplay". This work competed with the IBM 7030 Stretch computer and was in the public domain. Gillies presented a talk on ILLIAC II at the University of Michigan Engineering Summer Conference in 1962. During checkout of ILLIAC II, Gillies found three new Mersenne primes, one of which was the largest prime number known at the time. In 1969, Gillies launched a project to build the first Pascal compiler written in North America, a fast turnaround, in memory, 2 pass compiler. The compiler, for the PDP 11/23 minicomputer, was completed before 1975. In 1974, Gillies became the first source code licensee for the Bell Labs UNIX operating system.
Өлім және мұра
1975 жылғы 17 шілдеде 46 жасында сирек кездесетін вирустық миокардит салдарынан күтпеген жерден қайтыс болды. 1975 жылы Иллинойс университетінде Дональд Б. Гиллистің естелік лекциясы құрылды, оған компьютерлік ғылым саласындағы жетекші зерттеушілердің бірі әр жыл сайын шақырылып тұрады. Алғашқы лекцияны Алан Перлис оқыды. 2006 жылы Иллинойс университетінің Компьютерлік ғылым кафедрасында Дональд Б. Гиллис атындағы профессорлық қызмет құрылды. 2018 жылы Викрам Адве осы қордың екінші профессоры болып тағайындалды. Компьютерлік ғылым кафедрасы 2011 жылы Гиллиске Естелік жетістік сыйлығын табыс етті.
Gillies died unexpectedly at age 46 on July 17, 1975, of a rare viral myocarditis. In 1975, the Donald B. Gillies Memorial lecture was established at the University of Illinois, with one leading researcher from computer science appearing every year. The first lecturer was Alan Perlis. In 2006, the Donald B. Gillies Chair Professorship was established in the Department of Computer Science at the University of Illinois. Vikram Adve was invested as the second chair professor of the endowment in 2018. The Department of Computer Science awarded a Memorial Achievement Award to Gillies in 2011.