Жерді тұрақтандыруға арналған синтетикалық материалдар
Geosynthetics
Геотекстиль – топырақ тұрақтандыруға арналған синтетикалық материал. Биодеградацияға төзімді, икемді, кеуекті матадан жасалған. Құрылыста кең қолданылады.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жерді тұрақтандыруға қолданылатын синтетикалық материал.
Synthetic material used to stabilize terrain
Геотекстильдер
Геотекстильдер геосинтетиктердің ең ірі екі тобының бірін құрайды. Олар мақта, жүн немесе жібек сияқты табиғи емес, синтетикалық талшықтардан жасалған маталар. Бұл оларды биодеградацияға төзімді етеді. Осы синтетикалық талшықтар стандартты тоқу станоктарында иілгіш, кеуекті маталарға айналдырылады немесе кездейсоқ тоқымасыз әдіспен біріктіріледі. Кейбіреулері тоқылып та жасалады. Геотекстильдер өндірілген жазықтығы бойынша да, қалыңдығы бойынша да сұйықтың өтуіне кеуекті, бірақ бұл кеуектілік әртүрлі дәрежеде болуы мүмкін. Геотекстильдің 100-ден астам арнайы қолданылу саласы әзірленген; алайда, мата әрқашан төрт негізгі функцияның біреуін орындайды: бөлу, нығайту, сүзу және/немесе дренаж.
Geotextiles form one of the two largest groups of geosynthetics. They are textiles consisting of synthetic fibers rather than natural ones such as cotton, wool, or silk. This makes them less susceptible to bio degradation. These synthetic fibers are made into flexible, porous fabrics by standard weaving machinery or are matted together in a random non woven manner. Some are also knitted. Geotextiles are porous to liquid flow across their manufactured plane and also within their thickness, but to a widely varying degree. There are at least 100 specific application areas for geotextiles that have been developed; however, the fabric always performs at least one of four discrete functions: separation, reinforcement, filtration, and/or drainage.
Артықшылықтар
Бақыланатын зауыттық ортада геосинтетикалық материалдарды өндіру сапасын бақылау, ашық ауадағы топырақ және тас құрылысына қарағанда зор артықшылық береді. Көптеген зауыттар ISO 9000 сертификатына ие және өздерінің ішкі сапа бағдарламаларын да жүзеге асырады. Геосинтетикалық материалдардың табиғи топыраққа қарағанда жұқа болуы, субстратқа жеңіл салмақ түсіру, аз ауа кеңістігін пайдалану және карьерден құм, қиыршық тас және саз топырақ алу қажеттілігін болдырмау артықшылықтарын ұсынады. Геосинтетикалық материалдарды орнатудың қарапайымдылығы, үлкен көлемдегі топырақ жұмыстарын қажет ететін қалың топырақ қабаттарымен (құм, қиыршық тас немесе саз) салыстырғанда маңызды. ISO, ASTM және GSI сияқты стандарттау ұйымдарында жарияланған стандарттар (сынақ әдістері, нұсқаулықтар және техникалық шарттар) жетілдірілген. Жобалау әдістері көптеген баспа деректерінен, сондай-ақ геосинтетика бойынша жеке курстар оқытатын немесе геосинтетиканы дәстүрлі геотехникалық, геоэкологиялық және гидравликалық инженерлік курстарға енгізген университеттерден қолжетімді. Геосинтетикалық жобаларды табиғи топырақ жобаларымен салыстырғанда, көбінесе шығын үнемдеуге және міндетті түрде тұрақтылыққа (аз көміртегі із қалдыру) қол жеткізіледі.
The manufactured quality control of geosynthetics in a controlled factory environment is a great advantage over outdoor soil and rock construction. Most factories are ISO 9000 certified and have their own in house quality programs as well. The low thickness of geosynthetics, as compared to their natural soil counterparts, is an advantage insofar as light weight on the subgrade, less airspace used, and avoidance of quarried sand, gravel, and clay soil materials. The ease of geosynthetic installation is significant in comparison to thick soil layers (sands, gravels, or clays) requiring large earthmoving equipment. Published standards (test methods, guides, and specifications) are well advanced in standards setting organizations like ISO, ASTM, and GSI. Design methods are currently available from many publication sources as well as universities which teach stand alone courses in geosynthetics or have integrated geosynthetics in traditional geotechnical, geoenvironmental, and hydraulic engineering courses. When comparing geosynthetic designs to alternative natural soil designs there are usually cost advantages and invariably sustainability (lower CO2 footprint) advantages.
Кемшіліктер
Геосинтетикалық материалды жасау үшін қолданылатын белгілі бір құрастырылған шайырдың ұзақ мерзімді жұмыс істеуі антиоксиданттар, ультракүлгін сүзгілер және толтырғыштар сияқты тиісті қоспалардың қолданылуымен қамтамасыз етілуі керек. Полимерлік геосинтетикалық материалдардың қоршаған ортаға ұшыраған қызмет ету мерзімі, топырақпен толтырылған кездегіден кем болады. Геотекстиль, геотор, геоқұбыр және/немесе геокомпозиттердің бітелуі немесе биобителуі – кейбір топырақ түрлеріне немесе ерекше жағдайларға байланысты қиын жобалау мәселесі болып табылады. Мысалы, лосс топырақтары, ұсақ ұйырылмаған сілтілер, жоғары бұрқыраған сұйықтықтар және микроорганизмдерге толы сұйықтықтар (шаруашылық ағынды сулары) қиындық тудырады және көбінесе арнайы сынақтардан өтуді қажет етеді. Жүктеу, сақтау, тасымалдау және орнату сапаны мұқият бақылау және сапаны қамтамасыз ету арқылы қамтамасыз етілуі тиіс.
Long term performance of the particular formulated resin being used to make the geosynthetic must be assured by using proper additives including antioxidants, ultraviolet screeners, and fillers. The exposed lifetime of geosynthetics, being polymeric, is less than unexposed as when they are soil backfilled. Clogging or bioclogging of geotextiles, geonets, geopipe and/or geocomposites is a challenging design for certain soil types or unusual situations. For example, loess soils, fine cohesionless silts, highly turbid liquids, and microorganism laden liquids (farm runoff) are troublesome and generally require specialized testing evaluations. Handling, storage, carrying and installation must be assured by careful quality control and quality assurance.