Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Американдық экономист және университет әкімшісі Харольд Тафлер Шапиро (8 маусым 1935 жылы туған) – экономист және университет басшысы. Қазіргі уақытта ол Принстон университетінің Мемлекеттік және халықаралық істер мектебінде экономика және қоғамдық істер профессоры болып жұмыс істейді. Шапиро 1980 жылдан 1988 жылға дейін Мичиган университетінің президенті, ал 1988 жылдан 2001 жылға дейін Принстон университетінің президенті қызметін атқарды.
American economist and university administrator
Harold Tafler Shapiro (born June 8, 1935) is an economist and university administrator. He is currently a professor of economics and public affairs at the Princeton School of Public and International Affairs at Princeton University. Shapiro served as the president of University of Michigan from 1980 to 1988 and as the president of Princeton University from 1988 to 2001.
Өмірбаян
Монреальде еврей отбасында дүниеге келген Шапиро Монреальдегі беделді тәуелсіз мектепте, сол кезде тек ұлдарға арналған Төменгі Канада колледжінде оқыды. Ол 1956 жылы Макгилл университетінен экономика саласындағы «Б.Комм.» дәрежесін, ал 1964 жылы Принстон университетінен Ph.D. дәрежесін, екеуі де экономика саласында қорғады. Оның докторлық диссертациясы «Канадалық ақша-кредит секторы: эконометриялық талдау» деп аталды. Шапироның ата-анасы Монреальдегі танымал «Руби Фу» мейрамханасының иелері болған. Әкесінің қайтысынан кейін мейрамхана оған және оның егіз інісі Бернардқа мұра болып өтті, ол кейін Канаданың бірінші Этика комиссары және Макгилл университетінің 14-ші ректоры болды. Шапиро Макгилл университетінде экономиканы оқыған кезінде мейрамхананы басқарды, содан кейін Принстон университетіне оқуға кеткенге дейін аспирантураға түсті. 1990 жылы Шапиро Америка өнер және ғылым академиясының және Америка философиялық қоғамының мүшесі болып сайланды. 2000 жылдың күзінде ол 2001 жылдың маусымында Принстон университетінің президенті қызметінен зейнетке шығатынын хабарлады. Оның орнын Ширли Тилгман басты, ол келесі жылдың 15 маусымында қызметке кірді. Шапиро Принстон қаласында тұруын жалғастырып келеді және университетте экономика және мемлекеттік саясат кафедраларында профессор қызметін атқарады. Ол сондай-ақ зейнеткер профессор атағын иеленеді. Оның қазіргі ғылыми қызығушылықтары биоэтикаға қатысты, ол туралы көп жазады. Шапиро президент Билл Клинтонның екінші мерзімінде Ұлттық биоэтика жөніндегі кеңес комиссиясының төрағасы болды. Ол сонымен қатар көптеген белгілі компаниялардың директорлар кеңесіне кіреді, оның ішінде Frist отбасы құрған және Принстонға Frist кампусын сыйға тартқан HCA, сондай-ақ коммерциялық емес Альфред П. Слоан қоры және Роберт Вуд Джонсон медициналық мектебі. Ол тәуелсіз биоэтикалық зерттеу институты – Гастингс орталығының мүшесі. Ол бірнеше жыл бойы АҚШ Олимпиада комитетінде қызмет етті және Dow Chemical Company директорлар кеңесінің мүшесі болды. Оның экономика саласындағы мамандануы эконометрия, ғылым саясаты және жоғары білімнің эволюциясын қамтиды. Ол «Мақсаттың үлкен сезімі: жоғары білім және қоғам» (Princeton University Press, 2005) кітабының авторы. 2000 жылы Шапиро Ғылыми қоғамдар кеңесінің президентінен ерекше басшылығы үшін марапат алды. 2008 жылы ол Калифорния университетінің Беркли академиялық сенаты жыл сайын табыстайтын Жоғары білім берудегі ерекше басшылығы үшін Кларк Керр медалімен марапатталды. Ол сондай-ақ Америка ғылымын дамыту қауымдастығынан ғылым саясатындағы лидерлік үшін Уильям Д. Кери сыйлығын алды.
Born to a Jewish family in Montreal, Quebec, Shapiro attended Lower Canada College, a prestigious independent school in Montreal which was at that time boys only. He earned his B. Comm., with honors, from McGill University in 1956 and his Ph. D. from Princeton University in 1964, both in the field of economics. His doctoral dissertation was titled "The Canadian monetary sector: an econometric analysis." Shapiro's parents owned the famous Ruby Foo's in Montreal. After his father's untimely death, the restaurant was passed down to him and his twin brother, Bernard, who would later become the first Ethics Commissioner of Canada and 14th principal of McGill University. Shapiro managed the restaurant while studying economics at McGill University, where he also began graduate school until he moved to Princeton University. Shapiro was elected Fellow of the American Academy of Arts and Sciences and a member of the American Philosophical Society in 1990. He announced his retirement from the presidency of Princeton in fall 2000 to take effect in June 2001. Shirley Tilghman, his successor, took office on June 15 of the following year. Shapiro continues to live in Princeton, and is professor emeritus in the departments of economics and public policy at the university. He is trustee emeritus of the Institute for Advanced Study. His present academic interests include bioethics, on which he writes extensively. Shapiro chaired the National Bioethics Advisory Commission during President Bill Clinton's second term. He also sits on the boards of a number of prominent ventures, including the for profit HCA (founded by the Frist family, which donated the Frist Campus Center to Princeton), and the non profit Alfred P. Sloan Foundation and Robert Wood Johnson Medical School. He is a fellow of the Hastings Center, an independent bioethics research institution. He also served on the United States Olympic Committee for a number of years, and was a director of Dow Chemical Company. His fields of specialization in economics include econometrics, science policy, and the evolution of postsecondary education. He is author of several books, including A Larger Sense of Purpose: Higher Education and Society (Princeton University Press, 2005). In 2000, Shapiro received the Council of Scientific Society Presidents Citation for Outstanding Leadership. In 2008, he was awarded the Clark Kerr Medal for Distinguished Leadership in Higher Education, presented annually by the University of California Berkeley Academic Senate. He also received the William D. Carey Award for leadership in Science Policy from the American Association for the Advancement of Science
Жеке өмір
Шапиро Вивиан Шапиромен 53 жылдан бері үйленген. Олардың төрт баласы бар: Энн, Мэрилин, Джанет және Карен. Сонымен қатар, олардың 11 немересі бар. Вивиан психолог болған және PhD дәрежесін алған. Оның қызы Джанет психология профессоры және Брин-Мор колледжінің Әлеуметтік жұмыс мектебінің деканы. Оның қызы Карен – Ратгерс денсаулық сақтау мамандықтары мектебінің бас әкімшісі.
Shapiro has been married to Vivian Shapiro for 53 years. Together they have four children: Anne, Marilyn, Janet and Karen. They also have 11 grandchildren. Vivian was a practicing psychologist and earned her PhD. His daughter, Janet, is a professor of psychology and the dean of the Graduate School of Social Work at Bryn Mawr College. His daughter, Karen, is the chief administrative officer of the Rutgers School of Health Professions.