Кіріспе

Италиялық актриса (1921–1994)

Джулия Анна "Джульетта" Масина (22 ақпан 1921 – 23 наурыз 1994) – итальяндық кино актрисасы. Ол ең көп танылған рөлдері «Ла Страда» (1954) фильміндегі Джельзомина және «Кабирия түндері» (1957) фильміндегі Кабирия рөлдерімен. 1957 жылғы Канн кинофестивалінде ол «Үздік актриса» сыйлығын жеңіп алды. Кино тарихшысы Питер Бонданелла Масинаның жұмысын «шеберлікпен орындалған» және «есте қаларлық» деп сипаттады, ал Чарли Чаплин, оның шығармаларымен Масинаның туындылары жиі салыстырылатын, оны «өзін ең көп толқытқан актриса» деп атады. «Ла Страда» және «Кабирия түндері» екеуі де «Оскар» сыйлығын «Үздік шетелдік фильм» номинациясы бойынша жеңіп алды және Масинаның «адамгершілігінен» шабыт алған туындылар деп есептелді.

Өмір

Джулия Анна Масина төрт баланың ең үлкені болып, Италияның Сан-Джорджо-ди-Пьяно қаласында дүниеге келді. Әкесі скрипкашы, анасы мұғалім болған. Масина төрт жасқа толғанда, әкесінің ағасы оны итальяндық драматург Луиджи Пиранделломен таныстырды, кейіннен ол әдебиет бойынша Нобель сыйлығын жеңіп алды. Бірнеше жылдан кейін әкесінің ағасы қайтыс болған соң, оның жесірі, Масинаның әпкесі, Масинаның ата-анасынан Римге келіп, өзімен бірге тұруға рұқсат берулерін сұрады. Масинаның ата-анасы келісті, себебі олар Римде Масина өзінің ерекше талантын танытып жүрген өнер саласында көбірек жетістікке жетеді деп сенді. Масина урсулиндер монастырының мектебінде оқып, вокал, фортепиано және би сабақтарын алды. Оның актерлік өнердегі алғашқы тәжірибесі Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Римдегі Gruppi Universitari Fascisti театр бөлімінің құрамында болды – бұл мемлекеттік қолдауға ие, бірақ студенттер басқаратын өнер ұйымы. Ол Римдегі Сапиенца университетінің әдебиет факультетін бітірді. Соғыс жылдарында ол радиода дауыстау актрисасы болып жұмыс істеді, бұл оған сахнадағы актерліктен гөрі көбірек ақша мен назар әкелді. Радиода жұмыс істеген кезінде Масина радио сценарийлерін жазатын Федерико Феллинимен танысты. Олар 1943 жылы үйленді, ал бірнеше айдан кейін Масина баспалдақтан құлап, жүктілігін жоғалтты. 1944 жылы ол қайтадан жүкті болды; Пьерфедерико (әдетте Федерихино деп атайтын) 1945 жылдың 22 наурызында дүниеге келді, бірақ 11 күннен кейін энцефалиттен қайтыс болды. Масина мен Феллинидің басқа балалары болмады.

Мансап

Күйеуімен бірге Масина экранға көшуді жүзеге асырды. Оның итальяндық фильмдерінің жартысын, ең табысты жобаларын күйеуі жазған немесе режиссерлік еткен. Масина Роберто Росселлинидің «Паиса» (1946) фильмінде эпизодтық рөлде кинодебютын жасады, ал бұл фильмге сценарийді Феллини де бірлесіп жазған. Ол Альберто Латтуаданың «Рақымсыздықсыз» (Senza pietà, 1948) фильмінде алғашқы ресми рөлін ойнады, бұл фильм Феллинидің бірлескен сценарийі бойынша түсірілді және Джон Китцмиллермен бірге түсті. Феллинидің «Ла Страда» (1954) фильмінде Энтони Квиннмен бірге ойнап, Квинннің саяхатшы циркінің күшті адамының зәрезап болған серігінің рөлін сомдады. Феллинидің «Кабирия түндері» (1957) фильміндегі басты рөлді ойнағаны үшін Канн кинофестивалінде «Үздік әйел актриса» сыйлығын жеңіп алды. Ол өмірдің қайғы-қасіреттері мен көңіл көшірулеріне қарсы тұра білетін, әрі тұтасқандай, Киелі кітаптағыдай берік мінезді әйелді бейнеледі. Екі фильм де «Үздік шетелдік фильм» номинациясы бойынша «Оскар» сыйлығын алды. 1998 жылы «Нью-Йорк Таймс» газетінде Джанет Маслин Масинаның өнерінде «Голливудтың барлық жарық жарқын блокбастерлерінен» гөрі «әлдеқандай әдемілік пен батылдық» көбірек екенін жазды. Масинаның мансабына Жюльен Дювивьердің «Жоғары өмір» (1960) фильмінің сынға ұшырауы және кассада сәтсіздікке ұққаны зиян келтірді. Содан кейін ол негізгі назарын жеке өміріне және некесіне бөлді. Дегенмен, ол Феллинимен «Жульетта рухтары» (1965) фильмінде қайта жұмыс істеді, ол Нью-Йорк киносыншыларының сыйлығын (1965) және «Алтын глобус» сыйлығын (1966) «Үздік шетелдік фильм» номинациясы бойынша жеңіп алды. Роджер Эберт «Феллини аңызында шебер әйеліне сыйлық ретінде «Жүректердің Джульеттасын» жасағандығы айтылады» деді. Масина Кэтрин Хепберннің де қатысуымен түсірілген «Шаионың ақылсыз әйел» (1969) фильмінде, өзінің ағылшын тіліндегі алғашқы фильмінде ойнады. Шамамен екі онжылдық бойын теледидарда эпизодтық рөлдерде ойнағаннан кейін, Масина Марчелло Мастрояннимен бірге Феллинидің «Жылаңаш пен Фред» (1986) фильмінде түсті, онда басты кейіпкерлер Фред Астер мен Жилғаш Роджерстің итальяндық пародишілері болып, телешоуға қайта оралады. Содан кейін ол күйеуінің денсаулығы нашарлағандықтан, оған көмектесу үшін басқа ұсыныстарды қабылдамады. Оның соңғы фильмі Жан Луи Бертучеллидің «Есте сақтауға лайық күн» (1991) фильмі болды. 1960 жылдардың соңында Масина өзінің тыңдаушыларынан келген хаттарға жауап беретін «Ашық хаттар» атты танымал радио бағдарламасын жүргізді. Бұл хаттар кейіннен кітап болып басылды. 1970 жылдардан бастап ол теледидарда пайда болды. «Элеонора» (1973) және «Камилла» (1976) фильмдеріндегі екі рөлі ерекше мақтауға ие болды.

Өлім

Масина 1993 жылғы 31 қазанда қайтыс болған күйеуінен кейін бес ай өткен соң, 1994 жылғы 23 наурызда 73 жасында өкпе рагынан қайтыс болды. Оның қосылуында трубашы Мауро Маур Нино Ротаның "La Strada" әнін орындауын сұрады, бұл фильмнен алынған әсерлі тақырып. Масина Феллини және олардың ұлы Пьерфедерикомен бірге Римини қаласындағы Монументалды зиратта Арнальдо Помидоро жасаған қоладан жасалған мазарға жерленген.