Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Ағылшын актері (1847–1897)
English actor (1847–1897)
Уильям Террисс (20 ақпан 1847 – 16 желтоқсан 1897), шын аты Уильям Чарльз Джеймс Левин, – ағылшын актері, Робин Гуд сияқты ер жүрек рөлдерімен, сондай-ақ классикалық драмалар мен комедиялардағы рөлдерімен танымал. Ол сонымен қатар белгілі Шекспир актері болды. Ол Эдвардиан музыкалық комедиясының жұлдызы Эллалайн Террисс пен кинорежиссер Том Терристің әкесі болды. Бала кезінде спортқа бейім болған Террисс қысқа уақытқа сауда флотына қосылып, шетелде де, өз елінде де әртүрлі мамандықтарды сынап көрді. «Уильям Террисс» сахналық есімін қабылдаған ол 1868 жылы алғаш рет сахнада пайда болды және 1871 жылы Том Робертсонның «Қоғам» пьесасында Вест-Эндте дебют жасады. Сол жылы ол «Робин Гуд» және «Ребекка» пьесаларында үлкен жетістіктерге қол жеткізіп, Ұлыбританияның ең танымал актерлерінің бірі ретінде танылды. 1880 жылы ол Генри Ирвингтің труппасына қосылып, Шекспирдің пьесаларында ойнады. 1885 жылы ол 24 жасар Джесси Миллвардпен танысты, олар Г.Р. Симс пен Генри Петтиттің «Жағалау шамдары» пьесасында бірге ойнады. Олар Англия мен Американы аралап гастрольдік сапарлар жасады. Террисс 1880-жылдардың соңында Адельфи театрындағы мелодрамаларда және басқа да рөлдерде басты кейіпкерлерді сомдады. 1897 жылы ол Адельфи театрының сахна есігінде ақыл-есі дұрыс емес актер Ричард Арчер Принспен ұрыс кезінде қаза тапты. Терристің күйігі Ковент-Гарден метро стансасында және Адельфи театрында көрінеді деген әңгіме бар.
William Terriss (20 February 1847 – 16 December 1897), born as William Charles James Lewin, was an English actor, known for his swashbuckling hero roles, such as Robin Hood, as well as parts in classic dramas and comedies. He was also a notable Shakespearean performer. He was the father of the Edwardian musical comedy star Ellaline Terriss and the film director Tom Terriss. Athletic as a child, Terriss briefly joined the merchant navy and tried several professions abroad and at home. Adopting the stage name William Terriss, he made his first stage appearance in 1868 and was first in the West End in Tom Robertson's Society in 1871. In the same year he had major successes in Robin Hood and Rebecca and quickly established himself as one of Britain's most popular actors. In 1880, he joined Henry Irving's company at the Lyceum Theatre, appearing in Shakespeare plays. In 1885, he met 24 year old Jessie Millward, with whom he starred in The Harbour Lights by G. R. Sims and Henry Pettitt. They toured Britain and America together. Terriss played the hero parts in Adelphi melodramas from the late 1880s, among other roles. In 1897, he was stabbed to death by a deranged actor, Richard Archer Prince, at the stage door of the Adelphi Theatre, where he was appearing. Terriss's ghost is supposed to haunt Covent Garden tube station and the Adelphi Theatre.
Өмір және ертедегі мансап
Террисс – Джордж Герберт Левиннің үшінші және кіші ұлы, заңгер, және оның әйелі Мэри Френд. Оның туған аты – Уильям Чарльз Джеймс Левин. Ол Лондонның Сент-Джонс-Вуд ауданында дүниеге келді және Христос Госпитал мен Тоттенхэмдегі Брюс Касл мектебінде білім алды, онда ол Дж. Коминс Карр мен Фредерик Селустың досы болды. Кейін Карр Терристің мектеп шағы туралы: «Ол көп білім алмаған болса да, ағашқа шығу өнерін толық меңгерген» деп жазды. Террисс содан кейін Виндермир колледжінде және Оксфордтағы Иисус колледжінде оқыды, бірақ диплом алмады. 1870 жылы ол Изабель Льюиске (сахналық аты Эми Феллоуз) үйленді және Эллалайн есімді қызы дүниеге келді. Ол Эдвард дәуіріндегі музыкалық комедияда танымал актриса болды және көбінесе күйеуі, актер-директор Сеймур Хикспен бірге сахнада көрінетін. Оның тәтесі мен ағасы – жазушы Харриет Левин және тарихшы Джордж Гроут болды. Әуесқой театрға құмар болған ол сахнада бағын сынауды шешті және Уильям Террисс сахналық есімін қабылдады. Оның сахнадағы алғашқы өнері 1868 жылы Бірмингемдегі Уэльс принці театрында «Ұшқыш шұңқырдағы» (The Flying Scud) Шоузер рөлінде болды. Оның Вест-Эндтегі алғашқы рөлі 1870 жылы Том Робертсонның «Қоғам» (Society) пьесасының қайта қойылымында лорд Клаудрейстің шағын рөлі болды. Дегенмен, Террисс әлі де тыныш бола алмады, әйелімен бірге Оңтүстік Америкаға және Фолкленд аралдарына сапар шегіп, қой шаруашылығымен және басқа да ауылдық жұмыстармен айналысты. 1871 жылы Террисс әйелі мен баласымен Лондонға оралды. Келесі бірнеше жылда ол актерлік мансабын қалыптастырды. Оның әдемі сырт келбеті, керемет дауысы, жақсы мінезі және қайсар мінезі оны Ұлыбританияның ең танымал актерлерінің біріне айналдырды.
Terriss was the third and youngest son of George Herbert Lewin, a barrister, and his wife Mary née Friend. His birth name was William Charles James Lewin. He was born in St John's Wood, London, and educated at Christ's Hospital and Bruce Castle School, Tottenham, where he was a friend of J. Comyns Carr and Frederick Selous. Carr later wrote of Terriss's school days that "if he gained but little learning, he at any rate acquired a perfect mastery in the art of tree climbing". Terriss then studied at Windermere College and Jesus College, Oxford, without taking a degree. He married Isabel Lewis (stage name Amy Fellowes) in 1870 and had a daughter, Ellaline, who became a well known actress in Edwardian musical comedy, often appearing with her husband, the actor manager Seymour Hicks. His aunt and uncle were the writer Harriet Lewin and the historian George Grote. Having enjoyed amateur theatricals, he decided to try the stage, adopting the stage name William Terriss. His first appearance on stage was at the Prince of Wales Theatre in Birmingham in 1868 as Chouser in The Flying Scud. His first West End theatre role was the small part of Lord Cloudrays in a revival of Tom Robertson's Society in 1870, at the old Prince of Wales's Theatre. Still restless, however, Terriss then travelled with his wife to South America and the Falkland Islands, where he tried his hand at sheep farming and other rustic jobs. In 1871 Terriss returned to London with his wife and baby. Over the next few years he established his acting career. His handsome presence, fine voice, friendly demeanour and gallant bearing made him one of Britain's most popular actors.
Басты жылдар
1880 жылы ол Генри Ирвингтің труппасына қосылып, Лицей театрында Ирвингтің «Отелло» қойылымында Кассио, «Гамлетте» Лаерт, «Венеция саудагерінде» Бассанио, «Белльдің хитролығында» Флаттер, «Лиондық поштада» Курриол, Джеймс Альберінің «Екі раушанында» Джек Уайат және «Ромео мен Джульеттада» Меркуцио сияқты рөлдерді ойнады, бұл рөлдерге көрермендер зор қызығушылық танытты. 1895 жылы ол Мэри Андерсонмен бірге ойнады, мысалы, оның Джульеттасына қарсы Ромео рөлін ұзақ уақыт бойы сомдады. Ол 1882 жылы «Көп нәрсеге көп шу» қойылымында Дон Педро рөлінде болды және 1883–1884 жылдардағы американдық гастрольдерде Лицей труппасымен бірге саяхаттады. Террис пен Ирвинг жақын дос болды. Террис көршісі Джордж Бернард Шоумен де тығыз қарым-қатынаста болды. 1885 жылдың желтоқсанында Террис 24 жасар Джесси Миллвардпен танысты, олар Г.Р. Симс пен Генри Петтиттің өте сәтті болған «Байдарлампылар» (The Harbour Lights) пьесасында Дэвид Кингсли рөлін ойнады, бұл пьеса 513 рет көрсетілді. Екеуі бірге романтикалық жұпта болып, шамасы, ғашық болды. 1887 жылы Террис пен Миллвард Адельфи театрында мелодрамаларда жұмыс істеді, Террис батыр рөлдерін ойнады, бастапқыда Фрэнк Бересфорд рөлімен («Хаслемердің қоңыраулары», 1887) дебют жасады. Ол Адельфиде мақұлықты тудыратын махаббат және айқас сахналарында өте жақсы ойнады. 1894 жылы Террис Адельфиге қайта оралды, мелодрамада одан да үлкен даңққа ие болды. 1895 жылы Клемент Скотт пен Б.С. Стивенсоннің «Қылышшының қызы» пьесасында үлкен сыншылыққа ие болды. Одан кейін Дрейфус ісіне шабыттанған «Ең үздіктердің бірі» пьесасы жарық көрді. Оның күйеу баласы Сеймур Хикс драматург У.С. Гилберттің ұсынысымен осы пьесаны жазды. Террис мұңға батқан жас актерге оның қатысқан әртүрлі өндірістерде жұмыс табуға көмектесті. Оның салыстырмалы түрде жұмсақ жазасы театр қауымының наразылығын тудырды, ал сэр Генри Ирвинг кейін «Террис актер болғандықтан, оның өлтірушісі өлім жазасына кесілмейді» деген сөздерін айтты.
In 1880 he joined Henry Irving's company at the Lyceum Theatre, playing such parts as Cassio in Irving's hit production of Othello, Laertes in Hamlet, Bassanio in The Merchant of Venice, Flutter in The Belle's Stratagem, Courriol in The Lyons Mail, Jack Wyatt in James Albery's Two Roses and Mercutio in Romeo and Juliet to enthusiastic notices. In 1895 he acted there opposite Mary Anderson, for example, as Romeo to her Juliet, in a long run. He was Don Pedro in the long 1882 run of Much Ado About Nothing and travelled with the Lyceum company on its 1883–1884 American tour. Terriss and Irving became close friends. Terriss also became close with his neighbour, George Bernard Shaw. In December 1885 Terriss met 24 year old Jessie Millward, with whom he starred as David Kingsley in the extraordinarily successful The Harbour Lights (by G. R. Sims and Henry Pettitt), which ran for 513 performances. The pair established themselves as romantic leads together and presumably became lovers. In 1887 Terriss and Millward were engaged at the Adelphi in its melodramas, with Terriss in the hero parts, beginning with Frank Beresford in The Bells of Haslemere (1887). He excited the audience at the Adelphi in both passionate love scenes and in fighting scenes. In 1894 Terriss rejoined the Adelphi, earning even greater fame in melodrama. In 1895, he had a great critical success in Swordsman's Daughter by Clement Scott and B. C. Stephenson. This was followed by One of the Best, inspired by the Dreyfus Trial. His son in law, Seymour Hicks, wrote the piece at the suggestion of the dramatist W. S. Gilbert. Terriss had helped the struggling younger actor to find work in various productions that he had a hand in. His relatively mild sentence was met with anger by the theatrical community, and Sir Henry Irving was later quoted as saying that "Terriss was an actor, so his murderer will not be executed."
Халықтық мәдениеттегі ескерткіштер мен сілтемелер
Террисс Лондонның Бромптон зиратында жерленген. Оның есімімен 1898 жылы Истборн теңіз жағасында құтқару станциясы салынды. Ол әлі күнге дейін сол жерде, естелік тақтасымен бірге тұр. Адельфи театрының сахна есігінің қабырғасында оның қанымен құтылғанын еске түсіретін тақта орнатылған. 1899 жылы Ротерхитте салынған Террисс театры оның құрметіне аталды. 1907 жылы ол Ротерхит ипподромы болып өзгертілді, бірақ 1955 жылы бұзылып, орнына Ротерхит еркін шіркеуі салынды. Террисс суреті Англияның Лондон қаласындағы Нортвудтағы зейнеткер актерлер мен актрисаларға арналған Денвилл Холлдың баспалдағында ілінген. Бұл үйді "Актерлердің қайырымдылық қоры" басқарады. Генри Ирвинг 1905 жылы қайтыс болғанға дейін осы ұйымның алғашқы президенті болды. Террисс қанымен құтылғаны туралы фантастикалық әңгіме, "Адельфи жұлдызы", 2002 жылы BBC Radio 4 арнасында "Шерлок Холмс жаңа оқиғалары" аясында көрсетілді.
Terriss is buried in Brompton Cemetery, London. A lifeboat house was built in 1898 on Eastbourne seafront in his memory. It still stands there with a memorial plaque. There is also a plaque on the wall by the stage door of the Adelphi Theatre recording his murder. The Terriss Theatre in Rotherhithe, built in 1899, was named after him. It became the Rotherhithe Hippodrome in 1907 but was demolished in 1955; the site is now the Rotherhithe Free Church. A portrait of Terriss hangs in the stairwell of Denville Hall, the home for retired Actors and Actresses in Northwood, London, England. The home is run by The Actors' Charitable Trust. Henry Irving was the first President of the organisation until his death in 1905. A fictionalised version of Terriss's murder, The Star of the Adelphi, was broadcast in 2002 on BBC Radio 4 as part of The Further Adventures of Sherlock Holmes.
Жұлдыз
Аңыз бойынша Террисс әруағы Ковент-Гарден метро станциясы мен Адельфи театрын мазалап жүреді. 2005 жылы 5-арнада көрсетілген «Лондон метросындағы әруақтар» деген деректі фильмде Ковент-Гарден метро станциясында бір әруақ көп рет көрінгендігі айтылды, ол сурет арқылы Террисс екені анықталды, бірақ жылдар өте көріністер азайды. 2008 жылы The History Channel арнасы түсірген «Underground-тағы әруақтар» атты деректі фильмінде Террисс Ковент-Гарден метро станциясында жақында көрінгендігі айтылады, бұл станция Террисс қайтыс болғаннан кейін салынған.
Legend has it that Terriss's ghost haunts Covent Garden tube station and the Adelphi Theatre. A 2005 Channel 5 documentary on ghosts on the London Underground reported that a ghost has been seen many times at the Covent Garden tube station, identified from a photograph as Terriss, though sightings have lessened over the years. A 2008 documentary, Ghosts on the Underground, produced by The History Channel, mentions a recent sighting of Terriss at Covent Garden Underground station, which was built after Terriss's death.