Кіріспе

IBM компаниясының мейнфрейм компьютерлер бәсекелестерінің тобы. "BUNCH" – 1970 жылдары IBM компаниясының мейнфрейм компьютерлер бәсекелестерінің тобына берілген лақап ат. Атауы бес компанияның аттарынан құралған: Burroughs, UNIVAC, NCR, Control Data Corporation (CDC) және Honeywell. Бұл компаниялар IBM-нің нарықтық үлесі барлық бәсекелестерінен әлдеқайда жоғары болғандықтан біріктірілді. 1960 жылдары IBM және осы бес компьютер өндіруші, сондай-ақ RCA және General Electric компаниялары "IBM және жеті кәріз" деп аталды. GE компаниясы 1970 жылы компьютерлік бизнесін Honeywell-ге, ал RCA 1971 жылы компьютерлік бизнесін Sperry компаниясына (UNIVAC иесі) сатқаннан кейін IBM-нің бәсекелестерін сипаттау өзгерді, нәтижесінде бес "кәріз" ғана қалды. Компаниялардың бас әріптері осылайша жаңа аббревиатура – BUNCH-қа ұласты. International Data Corporation 1984 жылы BUNCH компаниясы сол жылы шамамен 11,4 миллиард долларлық мейнфрейм компьютерлер сатылымының 2 миллиард долларынан азын алатынын, ал қалған бөлігін IBM компаниясы алатынын бағалады. IBM мейнфрейм нарығында үстемдік танытқандықтан, сарапшылар BUNCH компаниясының бірігуін немесе индустриядан кетуін күтті. BUNCH компаниясы IBM-ді микрокомпьютер нарығына өздерінің дербес компьютерлерімен (PC compatibles) еріп кірді, бірақ бұл компаниядан айырмашылығы, кіші компьютерлерді бөлшек сауда арқылы жылдам сатуға бейімделмеді. Digital Equipment Corporation (DEC) бір кезде индустриядағы екінші ірі компания болып саналды және BUNCH компаниясына DeBUNCH ретінде қосылды.

БУНЧ-тың тағдыры

1986 жылдың қыркүйегінде Берроуз Sperry (UNIVAC компаниясының негізгі ұйымы) компаниясын сатып алғаннан кейін компанияның атауы Unisys болып өзгертілді. NCR 1982 жылы ашық жүйелер архитектурасына қатысып, UNIX жүйесінде жұмыс істейтін TOWER 16/32 моделінен бастап, эВМ-нен кіші компьютерлерге көбірек назар аударды. 1991 жылы NCR компаниясы AT&T корпорациясымен сатып алынды. 1996 жылы AT&T компаниясының қайта құрылуы 1997 жылдың 1 қаңтарында оның жеке компания ретінде қайта құрылуына әкелді. 1998 жылы NCR өзінің компьютерлік аппараттық құралдарын өндіру активтерін Solectron компаниясына сатты және жалпы мақсаттағы компьютерлік жүйелерді өндіруді тоқтатты. Control Data Corporation Control Data Corporation қазір Syntegra (АҚШ) – британдық BT Group компаниясының BT Global Services еншілес компаниясы. Honeywell 1991 жылы Honeywell компаниясының компьютерлік бөлімі француздық Groupe Bull компьютерлік компаниясына сатылды.

1960-1970 жылдардағы басқа орталық компьютер өндірушілері

Bendix корпорациясы 1956 жылы G 15-ті, 1961 жылы G 20-ны, ал G 21-ді көп ұзамай ұсынды. Control Data Corporation компаниясы 1963 жылы Bendix компьютерлік бөлімін сатып алды. Philco әскери компьютерлерді, сондай-ақ коммерциялық TRANSAC S 1000 және TRANSAC S 2000 компьютерлерін сатты; Ford Motor Company Philco-ны 1961 жылдың желтоқсанында сатып алды. Scientific Data Systems (кейіннен Xerox сатып алғаннан кейін 1969 жылы Xerox Data Systems деп аталды) сонымен қатар мейнфрейм компьютерлерін сатты, бірақ нарықтағы үлесі шамамен 1% болғандықтан, нарықта маңызды рөл атқармады. Xerox 1975 жылы бөлімін жапты, көптеген құқықтары Honeywell компаниясына сатылды. 1976 жылы Cray Research (Сеймур Крейдің бұрынғы жұмыс берушісі Control Data Corporation қолдаған компания) Cray 1 векторлық компьютерін шығарды. Digital Equipment Corporation (DEC) 1957 жылы компьютерлік компоненттерді өндіру үшін құрылды және көптеген мейнфрейм компьютерлерін жасады, оның ішінде PDP 6 және PDP 10 сериялары ерекше көзге түсті. Кейін DEC компаниясы Compaq компаниясына сатылды, ал Compaq Hewlett Packard компаниясымен сатып алынды. Hewlett Packard (HP) компаниясы 1939 жылы құрылған. 1960 жылдардың ортасында HP мейнфрейм компьютерлерімен бәсекелесетін миникомпьютерлерді шығара бастады. Amdahl Corporation, 1970 жылы IBM-нің серіктесі, IBM System/360 қатарының бас архитекторы және кәсіпкер Джин Амдалл құрған, IBM мейнфреймге үйлесімді компьютерлік өнімдерге маманданған ақпараттық технология компаниясы болды және 1997 жылы Fujitsu компаниясының толық меншігіне көшті. International Computers Limited – 1968 жылдан 2002 жылға дейін жұмыс істеген ірі британдық компьютерлік аппараттық жабдық, компьютерлік бағдарламалық қамтамасыз ету және компьютерлік қызметтер компаниясы. Компания Fujitsu тарапынан біртіндеп сатып алынды және 2002 жылдың сәуірінде Fujitsu деп қайта аталды.