Дарджилинг аймағы: географиясы, тарихы және мәдениеті

Кіріспе

Батыс Бенгалия штаты, Үндістан

Дарджилинг ауданы – Шығыс Үндістандағы Батыс Бенгалия штатының ең солтүстік ауданы, Гималай тауларының етегінде орналасқан. Бұл аудан тау курортымен және Дарджилинг шайымен әйгілі. Дарджилинг – аудан орталығы. Курсеонг, Силигури және Мирик – ауданның үш ірі қаласы, сонымен қатар аудандық бөлімшелердің бас кеңселері. Калимпонг бұрынғыда ауданның бір бөлімі болған, бірақ 2017 жылдың 14 ақпанында ол жеке Калимпонг ауданы болып құрылды. Географиялық тұрғыдан ауданды екі негізгі бөлікке бөлуге болады: таулы аймақ және жазықтар. Ауданның барлық таулы бөлігі Батыс Бенгалия штатының басшылығымен жартылай тәуелсіз әкімшілік органы – Горхаланд аумақтық басқаруына бағынады. Бұл орган Дарджилинг, Курсеонг және Мирик төбелік бөлімшелерін, сондай-ақ Калимпонг ауданын қамтиды. Силигури бөлімшесіне жататын Дарджилинг Гималай тауларының етегі Тарай деп аталады. Ауданның солтүстігінде Сикким, оңтүстігінде Батыс Бенгалияның Уттар Динажпур ауданы, оңтүстік-батысында Бихар штатының Кишангандж ауданы, оңтүстік-шығысында Бангладештің Панчагарх ауданы, шығысында Калимпонг және Жалпаигури аудандары, ал батысында Непалдың ең шығыс провинциясы (No. 1) орналасқан. Дарджилинг ауданының солтүстіктен оңтүстікке дейінгі ұзындығы 29 км (18 миль), ал шығыстан батысқа дейінгі ені 26 км (16 миль) құрайды. 2011 жылғы мәліметтер бойынша, ол Дақшин Динажпурдан кейін Батыс Бенгалияның ең азаматты саны бар (19 ауданның ішінде) екінші ауданы болды.

Атауы

Дарджилингтің этимологиялық түбірі "Тадженглунг" деп аталады, бұл Яктунг лимбу тілінде "бір-бірімен сөйлесетін тастар" деген мағынаны білдіреді, деп мәлімдейді Дарджилинг тарихшысы Санкарханг Субба. "Дарджилинг" атауы тибет тілінен келген, онда "Дордже" индус құдайы Индраның найзағай билеуші сұлбасын, ал "линг" – "жер" немесе "аймақ" дегенді білдіреді.

Тарих

Дарджилингтің ежелгі тұрғындары – лепча және лимбу тайпалары. Дарджилингтің көп бөлігі Сикким Чогьялының иелігінде болды, ол Непал горкхаларына қарсы сәтсіз соғыс жүргізген. 1780 жылдан бастап горкхалар Дарджилингтің барлық аймағын басып алуға бірнеше рет әрекеттенді. 19 ғасырдың басында олар Сиккимді Теста өзеніне дейін шығысқа қарай жаулап алды және бүкіл Терайды басып алып, қосып алды. Осы уақытта британдықтар горкхалардың солтүстік шекараны басып алуына қарсы күресті. 1814 жылы ағылшын-горкха соғысы басталды, оның нәтижесінде горкхалар жеңіліске ұшырады, ал 1815 жылы Сугаули шартына қол қойылды. Шартына сәйкес, Непал горкхалар Сикким Чогьялынан басып алған барлық жерлерді Британдық Шығыс Үндістан компаниясына (яғни Мечи және Теста өзендері арасындағы аймақ) беруге міндетті болды. 1817 жылы Титалия шарты арқылы Британдық Шығыс Үндістан компаниясы Сикким Чогьялын қайта орнатып, Мечи мен Теста өзендері арасындағы барлық жерлерді Сикким Чогьялына қайтарды және оның тәуелсіздігіне кепілдік берді. 1835 жылы Дарджилинг төбесі, оның ішінде 138 шаршы миль (357 км²) көлемдегі анклав, Сиккимнен Британдық Шығыс Үндістан компаниясына берілді. 1864 жылдың қараша айында Синчула шарты жасалды, онда Бутан Дуарлары, тауларға апаратын жолдар және Калимпонг Бутаннан британдықтарға берілді. Дарджилинг ауданы 1866 жылы 1234 шаршы миль аумақпен қазіргі пішіні мен көлемін алған деп айтуға болады. 1861 жылға дейін және 1870 жылдан 1874 жылға дейін Дарджилинг ауданы «Регуляцияланбаған аймақ» болып саналды (онда Британдық Радж актілері мен ережелері, егер арнайы түрде ұзартылмаса, елдің қалған бөліктеріне қолданылғандай автоматты түрде қолданылмады). 1862 жылдан 1870 жылға дейін ол «Регуляцияланған аймақ» деп есептелді. 1874 жылы «Регуляцияланбаған аймақ» термині «Жоспарланған аудан» деп өзгертілді, ал 1919 жылы «Артта қалған аймақтар» деп өзгертілді. Бұл мәртебе 1935 жылдан Үндістан тәуелсіздігіне дейін «Ішінара шығарылған аймақ» ретінде белгілі болды. 2017 жылдың 14 ақпанында Калимпонг ауданы Дарджилинг ауданынан бөлініп шықты.

The ancient inhabitants of Darjeeling are the Lepcha and Limbu. Most of Darjeeling formed a part of dominions of the Chogyal of Sikkim, who had been engaged in an unsuccessful warfare against the Gorkhas of Nepal. From 1780, the Gorkhas made several attempts to capture the entire region of Darjeeling. By the beginning of the 19th century, they had overrun Sikkim as far eastward as the Teesta River and had conquered and annexed the entire Terai. In the meantime, the British were engaged in preventing the Gorkhas from over running the whole of the northern frontier. The Anglo Gorkha war broke out in 1814, which resulted in the defeat of the Gorkhas and subsequently led to the signing of the Sugauli Treaty in 1815. According to the treaty, Nepal had to cede all those territories which the Gorkhas had annexed from the Chogyal of Sikkim to the British East India Company (i. e., the area between Mechi River and Teesta River). In 1817, through the Treaty of Titalia, the British East India Company reinstated the Chogyal of Sikkim, restored all the tracts of land between the Mechi and the Teesta rivers to the Chogyal of Sikkim and guaranteed his sovereignty. In 1835, the hill of Darjeeling, including an enclave of 138 square miles (357 km2), was given to the British East India Company by Sikkim. In November 1864, the Treaty of Sinchula was executed in which the Bhutan Dooars with the passes leading into the hills and Kalimpong were ceded to the British by Bhutan. The Darjeeling district can be said to have assumed its present shape and size in 1866 with an area of 1234 sq. miles. Before 1861 and from 1870 to 1874, Darjeeling District was a "Non Regulated Area" (where acts and regulations of the British Raj did not automatically apply in the district in line with rest of the country, unless specifically extended). From 1862 to 1870, it was considered a "Regulated Area". The phrase "Non Regulated Area" was changed to "Scheduled District" in 1874 and again to "Backward Tracts" in 1919. The status was known as "Partially Excluded Area" from 1935 until the independence of India. On 14 February 2017, Kalimpong district was carved out of Darjeeling district.

Горхаланд қозғалысы

1980 жылдары Горкха Ұлттық Азаттық Майданы Үндістан құрамындағы, Батыс Бенгалияның солтүстігіндегі непали тілінде сөйлейтін аймақтарда жеке Горкхаланд штатын құру үшін қарқынды және көбінесе зорлыққа толы күресті жүргізді. Бұл қозғалыс 1986-1988 жылдары өрістеп, 1988 жылы Дарджилинг Горха Тау Кеңесі құрылғаннан кейін аяқталды. Дарджилингтің таулы аймақтары Дарджилинг Горха Тау Кеңесі арқылы белгілі бір дәрежеде автономияға ие болды. Дегенмен, Үндістан шегінде толық штаттық мәртебе талабы қайта жанданды, және Горкха Жанмукти Морча оның басты жақтаушысы атанды. 2012 жылдың тамызында GJM үкіметпен келісімге келгеннен кейін ДГТК-ның орнына Горкхаланд Аумақтық Әкімшілігі құрылды.

География

Дарджилингтің төбе аймағы салыстырмалы түрде жаңа тау жыныстарынан құралған, бұл тау көшкіндеріне тікелей әсер етеді. Күшті муссонды жауын-шашын тау көшкіндеріне ықпал етеді. Дарджилинг төбе аймақтарының топырақтары биіктігіне, еңістігіне, өсімдік жамылғысына және геологиялық құрамына байланысты өте әртүрлі. Гималай таулары төбеде және жазықта тұратын халық үшін табиғи ресурстардың көзі болып табылады. Төбелерде адам саны артуымен, ауыл шаруашылығы жерлерін кеңейту, жаңа елді мекендер салу, жолдар салу және т.б. үшін орман алқаптары кешірілуде. Қалалану мен индустрияландырудың салдарынан болатын өзгерістер төбе экожүйесіне терең із қалдыруда. Дарджилинг төбе аймағының экономикасы шай өндірісіне, бау-бақша шаруашылығына, ауыл шаруашылығына, орман шаруашылығына және туризмге байланысты. Орманның басым бөлігі қазіргі күні 1700 метр және одан жоғары биіктікте орналасқан. Ортадағы жерлер шай плантациялары немесе егістік үшін тазартылған. Төменгі төбелердегі орманның шамамен 30 пайызы жапырақты орманды құрайды. Мағыналы орман жалпы орман жамылғысының шамамен 6 пайызын ғана құрайды. Шореа робуста тропикалық ылғалды жапырақты орманның ең көп таралған түрі болып табылады және тығыз өсімдік жамылғысымен ерекшеленеді. Тиеста, Ранжит, Мечи, Баласон, Махананда және Раммам – ауданның маңызды өзендері.

Мәжiлiс округтерi

Бұрын аудан алты сайлау округіне бөлінген болатын. Делимитация комиссиясының Батыс Бенгалиядағы сайлау округтерін қайта бөлу туралы бұйрығына сәйкес, аудан алты сайлау округіне бөлінді. Қалимпонг 2017 жылдың 14 ақпанынан бастап жеке ауданға айналды, сондықтан Дарджилинг ауданындағы сайлау округтерінің саны қазір беске жетті.

Дарджилинг (№ 23 сайлау округі)
Курсеонг (№ 24 сайлау округі)
Матигара-Наксалбари (ЖС) (№ 25 сайлау округі)
Силигури (№ 26 сайлау округі)
Фансидва (ҰТ) (№ 27 сайлау округі)

Фансидва сайлау округі Ұлттық азшылықтар (ҰТ) үміткерлеріне арналған. Матигара-Наксалбари сайлау округі Ұлттық шешілген топтар (ЖС) үміткерлеріне арналған. Қалимпонг ауданынан бір және Уттар Динажпур ауданынан бір сайлау округімен бірге, осы ауданның бес сайлау округі Дарджилинг сайлау округін құрайды.