Тәртіптік бағдарлама: ұйымға арналған жекешелендірілген бағдарлама жасау, ауруханаларда электрондық денсаулық жазбаларын сақтау, деректерді жылдам табу.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Кейбір белгілі бір ұйым немесе басқа пайдаланушы үшін арнайы әзірленген бағдарламалық қамтамасыз ету (соның ішінде тапсырыс бойынша жасалған бағдарламалық қамтамасыз ету немесе жеке бағдарламалық қамтамасыз ету деп те аталады) – белгілі бір ұйым немесе басқа пайдаланушы үшін нақтылай әзірленген бағдарламалық қамтамасыз ету. Осыған орай, оны жаппай нарыққа арналған, мысалы, коммерциялық бағдарламалық жасақтама немесе қолданыстағы ашық бағдарламалық жасақтама сияқты, дайын бағдарламалық жасақтамаларды пайдаланумен салыстыруға болады.
Software that is specially developed for some specific organization or other user
Customised software (also known as bespoke software or tailor made software) is software that is developed specifically for some specific organization or other user. As such, it can be contrasted with the use of out of the box software packages developed for the mass market, such as commercial off the shelf software, or existing free software.
Ауруханалар
Ауруханалар электрондық денсаулық сақтау жазбаларын сақтап, кез келген уақытта қол жеткізе алады. Бұл дәрігерге және оның көмекшілеріне пациент туралы мәліметтерді желі арқылы жіберуге мүмкіндік береді. Аурухананың дерекқорында пациенттердің қан тобын сақтау, қажетті қанды жылдам әрі оңай табуға көмектеседі. Ауруханалар, әсіресе емханаларда, төлемдерді жүзеге асыруға арналған бағдарламалық құралдарды пайдаланады.
Hospitals can keep electronic health records and retrieve them any time. This enables a doctor and his or her assistants to transfer the details of a patient through a network. Keeping patients' blood groups in a hospital database makes the search for suitable blood quicker and easier. Hospitals also use billing software, especially in their dispensaries.
Білім беру орындары
Мектептер студенттердің қабылдау туралы мәліметтерін сақтау үшін арнайы бағдарламалық қамтамасыз етуді пайдаланады. Олар сонымен қатар, оқушыны шығару туралы куәліктерді де шығарады. Кейбір үкіметтер өздерінің барлық мектептері үшін арнайы бағдарламалық жасақтама әзірлейді. "Сампурна" – Үндістанның Керала штаты Білім министрлігі жүзеге асырған, штаттың 15 000-нан астам мектебінің жүйесін автоматтандыруға және процестерін жеңілдетуге бағытталған мектеп басқару жүйесі жобасы. Бұл жобалар мектептердің жұмысында біртінделік пен үйлесімділікті қамтамасыз етеді.
Schools use custom software to keep admission details of students. They produce Transfer Certificates also. Some governments develop special software for all of their schools. Sampoorna is a school management system project implemented by the Education Department of Government of Kerala, India to automate the system and process of over 15,000 schools in the state. These projects brings a uniformity for the schools.
Кішігірім сауда
Есеп айыру – әдетте тапсырыс бойынша жасалған бағдарламалық жасақтаманың жиі қолданылатын түрі. Шағын дүкендер, супермаркеттер және көтерме саудагерлер көбінесе тауардың қалдықтарын есепке алу және шот-фактуралар жасау үшін тапсырыс бойынша жасалған бағдарламалық жасақтаманы пайдаланады.
Billing is a common use of custom software. Custom software is often used by small shops, supermarkets and wholesale sellers to handle inventory details and to generate bills.
Артықшылықтар
Кәсіптік бағдарламалық жасақтама, әдетте, ең тиімді жүйені құрады, себебі ол бизнестің нақты қажеттіліктерін қанағаттандыра алады, бұл стандартты шешімдерде мүмкін болмайды, сондай-ақ тиімділікті арттырып, жақсы клиенттік қызмет көрсетеді. DSDM сияқты дұрыс әзірлеу тәсілі қолданылған жағдайда, кәсіптік бағдарламалық жасақтама ең жақсы немесе ең мақсатты қызмет жақсартуды қамтамасыз етеді. Бизнес өз клиенттерінің тілегіне қарай бағдарламалық жасақтаманы өзгерте алады, жалпы нарыққа бағытталған стандартты пакетті таңдауға мәжбүр болмайды. Мысалы, бір баспахана ең жылдам жауап беретін бағдарламалық жасақтаманы қаласа, екіншісі ең жақсы нәтижелерге қол жеткізуге ұмтылуы мүмкін. Бұл екі мақсат көбінесе қайшы келеді, сондықтан стандартты пакет әдетте орташа шешім ұсынады, ал кәсіптік бағдарламалық жасақтамамен әр бизнес өзінің мақсатты аудиториясына назар аудара алады. Ірі немесе күрделі жобалар үшін әрқашан қолайлы болмаса да, электрондық кесте бизнестің техникалық білімі аз қызметкерлеріне бағдарламалық жасақтаманы тікелей өзгертуге және нәтижелерді жылдам алуға мүмкіндік береді. Кәсіптік бағдарламалық жасақтама электрондық кестелерден де икемді болуы мүмкін, себебі оны бағдарламалық қамтамасыз ету мамандары құрастырады, олар бизнестің алуан түрлі қажеттіліктеріне арналған функционалдықты іске асыра алады.
Custom software will generally produce the most efficient system as it can provide support for the specific needs of the business, which might not be available in an off the shelf solution and will provide greater efficiency or better customer service. Given a suitable approach to development, such as DSDM, custom software will also produce the best or most well targeted service improvement. Businesses can tailor the software to what their customers want instead of having to choose a package that caters for a generic market. For example, one printing business may want software that responds in the shortest time, whereas another printing company may focus on producing the best results; as these two objectives often conflict, an off the shelf package will normally sit somewhere in the middle whereas with custom software each business can focus on their target audience. Although not always the most suitable for larger or more complex projects, a spreadsheet allows less technical staff at a business to modify the software directly and get results faster. Custom software can be even more flexible than spreadsheets as it is constructed by software professionals that can implement functionality for a wide range of business needs.
Кемшіліктер
Арнайы бағдарламалық жасақтаманың басты кемшіліктері – әзірлеуге кететін уақыт пен құны. Электрондық кесте немесе дайын бағдарламалық пакеттерді пайдаланушы жылдам нәтиже ала алады. Ал арнайы бағдарламалық жасақтама үшін бизнеске бағдарламалық жасақтаманы әзірлеу процесінен өту қажет, ол апталар, айлар, ал үлкен жобалар үшін жылдарға созылуы мүмкін. Бағдарламашылардың қатесіз енгізген қателіктері мен оларды жою үшін жүргізілетін жан-жақты тестілеу процесті баяулатып, күтілгеннен ұзаққа соғуы мүмкін. Дегенмен, электрондық кестелер мен дайын бағдарламалық пакеттерде де қателер кездесуі мүмкін, және олар бизнесте ресми тестілеуден өтпей орнатылса, бұл қателер байқаусызда қалып, бизнес үшін өте маңызды қателерге әкелуі мүмкін. Арнайы бағдарламалық жасақтама көбінесе басқа екі нұсқадан бірнеше есе қымбатқа түседі және оған үздіксіз техникалық қолдау көрсету шығындары да қосылады. Бұл шағын бизнес үшін арнайы бағдарламалық жасақтаманы пайдалануды қиын жағдайға түсіруі мүмкін. Алайда, мұндай жоғары шығындар ірі бизнес үшін маңызсыз болуы мүмкін, себебі тиімділіктің шамалы артуы еңбек ақысының үлкен үнемдеуімен байланысты болуы немесе арнайы бағдарламалық жасақтама тиімділіктің айтарлықтай өсуін қамтамасыз етуі мүмкін.
The main disadvantages of custom software are development time and cost. With a spreadsheet or an off the shelf software package, a user can get benefits quickly. With custom software, a business needs to go through a software development process that may take weeks, months, or with bigger projects, years. Bugs accidentally introduced by software developers, and thorough testing to iron out bugs, may impede the process and cause it to take longer than expected. However, spreadsheets and off the shelf software packages may also contain bugs, and moreover because they may be deployed at a business without formal testing, these bugs may slip through and cause business critical errors. Custom software is often several times the cost of the other two options, and will normally include an ongoing maintenance cost. This will often make custom software infeasible for smaller businesses. These higher costs can be insignificant in larger businesses where small efficiency increases can relate to large labour cost savings or where custom software offers a large efficiency boost.
Гибридтік модель
Қазіргі заманғы бұлтты бағдарламалық жасақтаманы пайдаланғанда, арнайы бағдарламалық жасақтаманың гибридтік моделі мүмкін, онда негізгі назар коммерциялық бағдарламалық жасақтамаға – атап айтқанда, оның мүмкіндіктері мен бизнес-талаптар, қалаулар мен күтулер арасындағы айырмашылықтарға аударылады. Мақсаты – мүмкіндігінше көп талапты қанағаттандыратын коммерциялық бағдарламалық жасақтаманы сатып алып, оның жетіспейтін тұстарын жою үшін қосымша бағдарламалық жасақтама (кеңейтімдер немесе модульдер) жасау. Мысалы, SAP ERP жүйесін енгізу кезінде осы стандартты тәсіл қолданылады.
Particularly with modern cloud software, a hybrid model of custom software is possible in which the main focus is on the commercial off the shelf software mainly the mismatch between its features, functions and the business requirements, preferences and expectations. The idea here is to buy a commercial off the shelf software which satisfies maximum number of requirement and develop custom software (extensions or add ons) to fill the gaps left by it. This is the standard approach used when implementing SAP ERP, for example.