Кіріспе

"Tales from the Public Domain" - американдық "Симпсондар" анимациялық телесериалының он үшінші маусымының он төртінші бөлімі. Ол алғаш рет 2002 жылдың 17 наурызында АҚШ-тағы Fox арнасында көрсетілді. Бұл сериалдың үшінші трилогиялық эпизоды, ол он екінші маусымның "Симпсонның биік әңгімелері" эпизодынан бастап жыл сайын шығарылып келеді. Бірінші сегментте Гомер Симпсон ежелгі грек эпосы "Одиссея" поэмасындағы Одиссей рөлінде бейнеленеді. Екінші сегмент Жанна д'Арк туралы оқиғаны, ал үшінші және соңғы сегмент Уильям Шекспирдің "Гамлет" трагедиясын пародизациялайды. Эпизодты Эндрю Крейсберг, Джош Либ және Мэтт Уорбертон жазды, ал Майк Б. Андерсон режиссерлік жасады. Шоудың жайдарманы және атқарушы продюсері Ал Джин, бұл эпизодтың "жазушылар үшін өте қызықты" болғанын, себебі ол "оларға әдебиеттің ұлы туындыларын пародизациялауға мүмкіндік берді" деді. Ал Андерсон бұл эпизодты басқаларына қарағанда "әлдеқайда қиын" деп атады, өйткені "Treehouse of Horror" эпизодтары сияқты аниматорлар бір акт үшін, әдеттегі бір эпизодқа қарағанда көптеген кейіпкерлердің дизайнын жасауға тура келді. Эпизодтың алғашқы көрсетілімінде, 18 мен 49 жас аралығындағы халықтың 4 пайызынан астамы оны тамашалады. DVD және Blu-ray форматында жарық көргеннен кейін эпизод сыншылар тарапынан әртүрлі пікірлер алды.

Сюжет

Гомерге кітапханадан Барт нәресте болғанда алған кітабының мерзімі өткені айтылады. Ол Бартқа күнде оқып беруді жоспарлаған, бірақ түрлі жағдайларға байланысты орындай алмаған. Кітапты қайтармас бұрын, ол кітаптан үш оқиғаны оқып береді.

Аға, қайдасың?

Бұл оқигада Гомер Одиссей рөлінде, Троя патшасына (Нед Фландерс) трояндық жылқыны сыйлайды. Ол және оның серіктері, Апу, Ленни, Мо, профессор Фринк және Карл, Трояның барлық тұрғындарын өлтіріп, жеңіске жетеді. Бірақ ол қой шалудан бас тартады, бұл Зевс (Мэр Куимби), Дионис (Барни) және Посейдон (Капитан Горацио МакКалистер) сияқты құдайларды ашуландырады. Дионис Одиссейді найзағаймен жоюға тырысады, бірақ сәтті болмай, оның орнына Атлантида аралын қиратады. Посейдон Одиссейді және оның серіктерін Сиреналарға (Пэтти мен Сельма) соққымен жібереді, ал олар Цирцеге (Линдси Нейгл) барады, ол оның серіктерін шошқаларға айналдырады, сосын Одиссей оларды жейді. Цирце Одиссейге Пенелопаны (Мардж) және Телемахты (Барт) көру үшін үйіне қайту үшін, Аидтан өтіп, Стикс өзенін (өткел кезінде Стикс тобының "Lady" әні ойнайды) кесіп өтуді бұйырады. Ол Итакаға келгенде, Пенелопаға ұнауға тырысқан барлық күйеушілерді (Красти Клоун, Кирк Ван Хоутен, Грандскіпер Вилли, Мистер Бернс және Сайдшоу Мел) найзамен қағып өлтіреді. Пенелопа оны қайтарып алуға келіседі, бірақ ол Моеге барады (Мое бұл эпизодтың басында Одиссейдің өлтіріп жегеніне қарамастан).

Қаладағы қызғылт бала

Лиза – жүз жылдық соғыста француздарды ағылшындарға қарсы басқарган Жанна д’Арк, Гомердің айтуынша, бұл операция "Шапшаң шешім" деп те аталған. Отбасының алаңдауына қарамастан, ол әскерге қосылады, онда ол жауды жеңу туралы жаңа идеялар пайда болады. Ол Франция королі (Милхаус)пен кездеседі. Бір шайқаста ағылшындар Жаннаны тұтқынға алып, сотқа береді. Оны колдовство жасады деп айыптайды және өлім жазасына кеседі. Лиза Құдайдың құдіретімен әрекет еткенімді айтқанда, Groundskeeper Willie оның да Құдай тарапынан таңдалғанын, бірақ ағылшын әскерлерін француздарға қарсы басқару үшін таңдалғанын мәлімдейді (сол кезде шотландтар француз жағында болғанына қарамастан). Сонда Құдай олардың кездесуі қажет емес екенін айтып, өзін ақтады. Олар соңғы бетін оқығанда, Жанна д’Арк өртеу тірегінде, Құдайдың оны құтқаруын күтіп жатыр. Оқиғаға қорқып қалған Лиза Гомерден оның шынымен де өліп кеткеніне сұрайды. Мардж сөзді кесіп, Жанна д’Аркты сэр Ланселот құтқарып алып, олар үйленіп, ғарыш кемесінде тұрғанын айтады. Содан кейін ол соңғы бетті жыртып жеп қояды, оның Bambi мультфильмінен гөрі жеуге оңай екенін айтады.

Бардтың рөлін ойна

Барт – Уильям Шекспирдің классикасының «Симпсон» нұсқасындағы ханзада Гамлет. Оның ағасы Клавдий (Мо) патша Гамлетті (Гомерді) умен өлтіргеннен кейін Гертрудқа (Мардж) үйленеді. Патша өз ұлына арбақ болып оралады, оған сатқындық туралы айтып, өлімін өшіруді сұрайды. Принц Гамлет (Барт) кәсіби актердің (Красти) көмегімен Клавдийді кінәлі екенін көрсету үшін қойылым қояды; алайда Гамлеттің реакциясы барлығын оның ақылдан адасқанына сендіреді, сондықтан Офелия (Лиза) одан да "ақылдан адасуға" тырысып, билеп-төңкеріліп, ақымақ ән айтады, соңында терезеден секіріп, орға қалады. Гамлет оның не істегенін білгендіктен, Клавдий оны өлтіруге тырысады. Гамлет Клавдиді өлтіруді мақсат етіп, кездейсоқ Полонийді (Бас Виггам) өлтіреді. Полоний ұлы Лаэртке (Ральф Виггам) өлімін өш алуын сұрап жалбарынады ("Мен кек алуды жақсы көремін!"). Гамлетпен дуэльге дайындалған Лаерт "жаттығу шабуылын" жасап, өз-өзіне қол жұмсайды, ал Гамлет Клавдиді өлтіруге кіріседі. Розенкранц пен Гильденстерн (Карл мен Ленни) умен жабылып, қол соғысып бір-бірін өлтіреді. Гамлет тойлау үшін кетіп барады, бірақ қанға сүрініп, қайтыс болады. Ол тазалағысы келмейтін үлкен дау-дамағұл көріп, өзін-өзі басына шүберекпен ұрып өлтіреді. Барт барлық кейіпкерлер өлтірілгеніне қарамастан, Гамлетті көңілсіз деп санайды, бірақ Гомер оған оқиғаның «Адамдарды құтқарушылар» деп аталатын керемет фильмге айналғандығын және барлық Симпсондар тақырыпқа би билейтінін айтады.

Өндіріс

"Tales from the Public Domain" фильмінің режиссері Майк Б. Андерсон, ал сценарийін Эндрю Крейсберг, Джош Либ және Мэтт Уорбертон жазды. Ол 2002 жылдың 17 наурызында Fox телеарнасында тұңғыш рет көрсетілді. "Tales from the Public Domain" – бұл серия үшін түсірілген үшінші трилогиялық бөлім, ал қалған екеуі – 10-шы маусымдағы "Симпсонның Киелі кітаптарынан оқиғалар" және 12-шы маусымдағы "Симпсонның аңыз әңгімелері". Эпизодтың шоу-раньеры Аль Джин трилогиялық бөлімдердің жазушылар үшін "өте әсерлі" екенін айтты, себебі ол оларға "әдебиеттің ұлы туындыларын" пародиалауға және оларды бір актіге сыйыстыруға мүмкіндік береді. Бұл бөлім мектептерде Шекспирдің әдеби мұрасын оқушыларға үйрету үшін де пайдаланылған.

Мәдени сілтемелер

Әр сегмент тарихи оқиғаларға негізделген және оларға сілтеме жасайды; "Д'о, Бауырым, Қайдасың?" өзінің сюжетін ежелгі грек эпостық поэмасы "Одиссеядан" алады, ал аты "О, Бауырым, Қайдасың?" фильмінен (сонымен қатар "Одиссеяға" негізделген) алынған. "Қаладағы Ыстық Қыз" жүз жылдық соғыс кезінде француз армиясын бірнеше маңызды жеңіске жеткізген француз шаруа қызы Жанна д'Арктің өмірі мен аңызына негізделген. "Do the Bard, Man" Уильям Шекспирдің "Гамлет" трагедиясын пародиялайды. Итакаға оралу үшін Гомер Стайкс өзенінен өтеді, онда өлгендер "Леди" әнімен Стайкс тобының орындауында билейтінін көреді. Екінші сегментте, Виггамға ұқсайтын капитан бастапқыда француз армиясын басқарады. Луға ұқсайтын солдат капитанның "француз және ағылшын тілдерін ауыстырып отыратынын" айтады. Бұл көрініс "Доктор Живаго" сияқты фильмдерді сатиралайды, онда ресейліктер Ресейде болғанымен, британдық акцентпен сөйлейді. Актінің соңында Мардж Жаннаның қазасын бейнелейтін бетті жеп, "Бұл Бамби видеосынан гөрі шайнауға оңай" дейді. Бұл көрініс Диснейдің "Бэмби" фильміндегі сахнаға сілтеме, онда Бамбидің анасын аңшылар атып өлтіреді. Үшінші актінің басында Барт қазіргі заманғы жазушылар, мысалы, "NYPD Blue" телесериалының авторларының бірі Стивен Бочко Шекспирден талантты деп таластайды. Бочко бұл эпизодты балаларымен бірге көрді және қатты қуанғандықтан "Симпсон" командасына "NYPD Blue" тауарларын жіберді.

Шығару

2002 жылдың 17 наурызында АҚШ-та көрсетілген "Tales from the Public Domain" телехикаясы, "Малькольм-ін-Миддл" сериасының жаңа эпизодымен бірге, Nielsen Media Research мәліметтері бойынша, 18-49 жас аралығындағы ересектер арасында 3,1 рейтинг алған "Снежка: The Fairest of Them All" фильмінен бір рейтингтік ұпайдан да көп жинады. Бұл эпизодты көрсетілген кезде аталған демографиялық топтың 4%-дан астамы көргенін білдіреді. 2010 жылдың 24 тамызында эпизод "The Simpsons: The Complete Thirteenth Season" DVD және Blu-ray жинағының бір бөлігі ретінде шықты.

|quoted=true |bgcolor=#FFFFF0 |salign=center |width=200px |align=right | quote = Мұндай антологиялық шоулар көбінесе әртүрлі деңгейде болады. Сериалдар әдетте Хэллоуин эпизодтарын жақсы жасайды, бірақ қалғандары жақсы да, жаман да болуы мүмкін. "Гамлет" ең жақсы көрінеді, бірақ ол да орташа деңгейде. | source = Colin Jacobsson, DVD Movie Guide және 411Mania сайтында жазған Рон Мартин бұл эпизодты "жазушылардың жалқаулық жолы" деп сипаттады. Эпизодқа теріс пікір білдірген Project:Blu-дың Нейт Босс эпизодты "қорқынышты" және "ашуды тудыратын" деп жазды, сондай-ақ ол "мұндай эпизодтарды көп рет жасаған, енді ол көңілді емес" деді. Ал, Blu ray.com сайтының Кейси Бродуотер оны "әсіресе ұнататынын" айтса, Total Film журналының Рози Флетчер оны маусымның "ерекше" эпизоды деп санады. New York журналының "Vulture" бағаны оны шоудың кейінгі кезеңіндегі он үздік эпизодтың бірі деп атады.