Атиба Хатчинсон: Канадтық футболшының мансабы

Кіріспе

Канадалық футболшы Атиба Хатчинсон (8 ақпан 1983 жылы туған) – Канаданың бұрынғы кәсіби футболшысы, жартылай қорғаушы ретінде ойнаған. Данияда ойнаған кезінде ол Дания Суперлигасының «Жыл ойыншысы» атағын жеңіп алды, бұл награданы алған тұңғыш Солтүстік Америка футболшысы болды. Сол маусымда Хатчинсон алты рет «Канаданың үздік ойыншысы» сыйлығын жеңіп алды. 2010-2013 жылдар аралығында ол Эредивизидегі ПСВ Эйндховен клубында өнер көрсетті. 2012 жылы, Канада Футбол қауымдастығының құрылғанына 100 жыл толуына орай, ол Канаданың барлық уақыттағы ең үздік футболшыларының XI құрамына енді. Хатчинсон Канаданың рекордтық көрсеткіш бойынша көп ойын өткізген футболшысы және 100-ден астам ойын өткізген алғашқы канадалық футболшы.

Ерте мансап

Хатчинсон Онтарио штатының Брэмптон қаласында Тринидадтан келген ата-аналарының отбасында дүниеге келді. Ол төрт жасында "Брэмптон Ютх СК" және "Вудбридж Страйкерс" клубтарында жастар футболын ойнай бастады. 2001 жылғы наурыз айында Германияның "Шальке 04" клубында сынақтан өткеннен кейін Хатчинсон 2002 жылғы жазғы маусымда кәсіби карьерасын бастады. Ол Канада кәсіби футбол лигасының "Йорк аймақтық атушылары" клубында қысқа ғана уақыт ойнағаннан кейін, сол кездегі А лигасының "Торонто Линкс" клубымен келісімшарт жасады. Алайда, 2005 жылғы маусымда ол тұрақты түрде команданың үздік ойыншысы болды, негізінен қорғаушы жартылай қорғаушы позициясынан алты гол соқты.

Копенгаген

Хатчинсон даниялық «Ф. К. Копенгаген» клубына ауысты. Ол бірнеше рет Англия Премьер лигасының клубтарымен байланысты болды. Хатчинсон Даниядан «Эредивизи» лигасындағы жаңа командасына кеткеннен кейін, «Копенгагенмен» өткізген соңғы маусымы үшін Дания Суперлигасының жыл ойыншысы атанды. Бұл сыйлық 2010 жылдың 15 қарашасында Дания футбол федерациясының жылдық марапаттау кешінде Франц Беккенбауэр тапсырды. Дания лигасында канадалық ойыншының бұл сыйлықты жеңіп алуы алғашқы рет болды. 2014 жылы 32 000 жанкүйер «Копенгагеннің» барлық уақыттағы 11 сүйікті ойыншысын анықтау үшін дауыс берді, соның ішінде Хатчинсонды жартылай қорғау шебіне қосты.

PSV

2010 жылдың 22 сәуірінде Хатчинсон PSV Eindhoven клубымен үш жылдық келісімшартқа қол қойды, трансфер тегін болды. Атиба 2010 жылдың 14 тамызында «Де Граафшапқа» қарсы өткен ойында 6:0 есебімен жеңіске жетіп, PSV сапындағы дебютін жасады. Төрт күннен кейін ол Еуропа лигасында команда үшін еуропалық дебютін жасады, бірақ ПСВ екінші ойында 5:0 есебімен жеңіске жетіп, турнирдің келесі сатысына өтті. Атиба голландиялық клуб сапындағы алғашқы голын 2011 жылдың 23 қаңтарында соқты. Оның голы VVV Venlo клубына қарсы 3:0 есебімен жеңіске жеткен ойынның 46-шы минутындағы болды. 2010 жылғы маусымда Хатчинсон оң жақ қорғаушы ретінде қорғаныс позициясында ойнай бастады, алайда маусым ортасында Ибрагим Афеллайдың «Барселонаға» ауысуы Хатчинсонға орталық жартылай қорғаушы позициясына көшуге мүмкіндік берді. Атиба қыс бойы жақсы ойын көрсетіп, 2011 жылдың 5 наурызында «Эксельсиорға» қарсы өткен сыртқы ойында 3:2 есебімен жеңіске жеткен кезде екінші голын соқты. Атиба сонымен қатар ПСВ клубын Еуропа лигасының ширек финалына дейін жеткізді, бірақ сәуірдің ортасында «Бенфикадан» 6:3 есебімен жеңіліп, турнирден шықты. Хатчинсон 2011–12 жылғы Эредивизидің бастапқы ойындарын тізе жарақаты салдарынан өткізіп жіберді, бұл жарақатты ол сол жазда Канада құрамасымен өткізген Алтын кубок турнирінде алған. Маусымның алғашқы екі ойынын өткізіп алғаннан кейін, Хатчинсон 2011 жылдың 21 тамызында АДО Ден Хаг клубына қарсы өткен ойында Зәкәрия Лабядты алмастырып, екінші таймда алаңға шықты, бұл ойын PSV үшін 3:0 есебімен жеңіспен аяқталды. Бірнеше аптадан кейін Хатчинсон 2014 жылғы ФИФА Әлем чемпионатының іріктеу турнирінде Санкт-Люсия клубына қарсы өткен ойында тағы да тізе жарақатын алды, нәтижесінде 18 айдың ішінде үшінші рет тізе операциясын жасауға мәжбүр болды. Осыған қарамастан, ол PSV үшін KNVB кубогының финалында «Геракл Алмелоға» қарсы ойнады, осы ойында PSV жеңіске жетті. PSV жазғы трансферлік терезеде Марк ван Боммельді қатарға қосып, Хатчинсонды қорғанысқа, оң жаққа көшірді. 2012 жылдың 26 тамызында ол Дриз Мертенстің нәтижелі пасының арқасында 38-ші минутта жаңа маусымның алғашқы голын соқты. Ойын PSV үшін ФК Гронинген клубына қарсы 3:1 есебімен жеңіспен аяқталды.

Бешикташ

Премьер-лига клубымен келісімшарт жасауға ниеттенген Хатчинсон, ПСВ-мен келісімшартының мерзімін толықтыруға рұқсат берді және 2013 жылдың жазында жаңа команда іздеді. Бірақ 31 шілдеде ол Суперлиганың «Бешикташ» клубымен екі жылдық келісімшартқа отырғаны жарияланды. Хатчинсон клуб сапындағы алғашқы голын 2014 жылдың 23 наурызында «Ахисар Беледиеспор» клубына қарсы өткен матчта 3:0 есебімен жеңіске ұтып алды. 2014-15 жылғы УЕФА Чемпиондар лигасының плей-офф кезеңінің бірінші ойынын өткізіп алғаннан кейін, Хатчинсон «Арсеналға» қарсы керемет ойын көрсетті, Арсен Венгер Хатчинсонды «Бешиктастың» ең әсерлі ойыншысы деп атады; ойын түрік командасы үшін 1:0 есебімен аяқталды. 2015 жылдың жазында Хатчинсон «Бешикташ» клубымен келісімшартты екі жылға ұзартты. 2015-16 жылғы Суперлига маусымында Хатчинсон тағы бір қиын жеңіске жетіп, «Бешикташ» лигада жеңіске жетті, бұл 2016-17 жылғы Суперлига маусымында қайталанды, Хатчинсон тағы да маңызды ойын жасайтын қорғаушы жартылай қорғаушы рөлінде болды. 2018 жылдың тамызында Хатчинсон клубпен бір жылдық жаңа келісімшартқа қол қойды, онда белгілі бір өнімділік критерийлері орындалса, келісімшартты тағы бір маусымға ұзарту мүмкіндігі қарастырылған. 2019-20 маусымында Хатчинсон «Бешикташ» сапында 200 лигалық ойынға жетті. 2020 жылдың 15 тамызында Хатчинсон «Бешикташ» клубымен келісімшартты ұзартты, ол 2020-21 маусымының соңына дейін клубта қалатын болды. 2021 жылдың 6 шілдесінде Хатчинсон «Бешикташ» клубымен тағы бір жылға келісімшарт жасады. 2022 жылдың шілдесінде ол тағы бір жылға келісімшартқа отырды. 2023 жылдың мамырында «Бешикташ» Хатчинсонның маусым соңында клубтан кететінін растады. Оның клуб үшін соңғы ойыны 3 маусымда «Касымпашаға» қарсы болды, Хатчинсон пенальти соғып, 5:2 есебімен жеңіске жетті. «Бешикташ» клубының «Коньяспорға» қарсы соңғы матчы алдында, ол «Водафон Парк» стадионында жанкүйерлердің алдында 10 жылдық қызметі үшін марапатталды. 2023 жылғы КОНКАКАФ Ұлттар лигасының финалдық матчынан кейін ол карьерасын аяқтады.

Халықаралық мансап

Хатчинсонның халықаралық мансабының алғашқы жылдары 2001 және 2003 жылғы ФИФА жастар әлем чемпионаттарында өнер көрсетуін қамтыды. Ол 2003 жылғы қаңтарда АҚШ-қа қарсы өткен жолдастық матчта Канада құрамасы сапында тұңғыш рет алаңға шықты. Сол жылы ол 2003 жылғы КОНКАКАФ Алтын кубогында бақ сынады және келесі екі онжылдық бойы (2005, 2007, 2009, 2011 және 2019) осы турнирде бес рет өнер көрсетті. 2010 жылдың 17 желтоқсанында Хатчинсон CSA ұйымынан алғаш рет «Канаданың жыл үздік футболшысы» наградасын жеңіп алды. 2010 жылы ұлттық құрамадағы өнері, сондай-ақ танымал еуропалық клубқа қосылуы және Дания Суперлигасының үздік ойыншысы атағын алған алғашқы канадалық болғандығы үшін ол бұл марапатқа лайық деп танылды. 2011 жылғы КОНКАКАФ Алтын кубогына қатысқан Хатчинсон Форд Филдте америкалықтарға 0–2 есебімен ұтылып, тізе жарақаты алғаннан кейін турнирден шығып қалды. Осы жарақат салдарынан турнирдің қалған бөлігіне қатыса алмады. Хатчинсонның мансабының көп бөлігінде Канада бәсекеге қабілетті халықаралық команда құра алмады және ФИФА әлем чемпионатына іріктеу жолындағы қадамдары нәтижесіз аяқталды. 2014 жылғы Бразилиядағы ФИФА әлем чемпионатына іріктеу кезеңінде Канада 1998 жылдан бері алғаш рет КОНКАКАФ іріктеуінің соңғы кезеңіне өтуге жақын болды. 2012 жылдың 16 қазанында Сан-Педро-Сулада Гондураспен өткен үшінші кезеңнің соңғы матчында Канадаға төртінші және соңғы іріктеу кезеңіне өту үшін тең нәтиже жеткілікті болды. Алайда, команда Гондурасқа 8–1 есебімен ұтылып, соңғы тридцать жылдағы ең ауыр жеңіліске ұшырады. Бұл матч көптеген жанкүйерлер үшін команда тарихындағы ең қаралы күн ретінде есте қалды. Хатчинсон 2015 жылы CFA ұйымынан тағы да «Канаданың жыл үздік футболшысы» наградасын жеңіп алды, бұл оның төртінші рет және соңғы алты жылдағы бесінші марапаты болды. Ол 2016 және 2017 жылдары да осы құрметті аталымды иеленді. 2019 жылдың 30 мамырында ол турнирге қатысу үшін құрамаға шақырылды. Бірақ Хатчинсон Канада құрамасының құрамында белсенді болды және 2021 жылдың наурыз айында Бермуда және Кайман аралдарына қарсы 2022 жылғы ФИФА әлем чемпионатына іріктеу матчтарына шақырылды. Бұл жаңа цикл оның бұрынғыларынан гөрі табысты болды, ал команда ширек ғасырдан бері алғаш рет соңғы кезеңге өтті. Хатчинсон: «Бұл жолы біздің командамыз талантқа толы» деді. 2021 жылдың 16 қарашасында Хатчинсон Канада құрамасының капитаны ретінде Эдмонтон қаласындағы Комонвелл стадионында Мексиканы 2:1 есебімен жеңді. Бұл матч оның ұлттық құрама сапындағы 90-шы ойыны болды, ол Джулиан Де Гузманнан басып өтті және Канаданың ұлттық құрамасының барлық кездесулердегі рекордты ойыншысы атанды. 27 наурызда Канада Торонтодағы BMO Field стадионында Ямайканы 4:0 есебімен жеңіп, ресми түрде әлем чемпионатына жолдама алды. 2022 жылдың күзінде клуб маусымының басында сүйекке соққан жарақат салдарынан Хатчинсонның әлем чемпионатына қатысу мүмкіндігіне күмән туды. Бас жаттықтырушы Хертман: «Бұл оның үшін қиын жағдай. Өйткені менің ойымша, ол команда үшін өте маңызды» деді. Алайда, ол жарақатынан толыққандай жазылып, 2022 жылдың қарашасында Канаданың 2022 жылғы ФИФА әлем чемпионатына қатысатын 26 ойыншыдан тұратын құрамына енгізілді. TSN телеарнасы Хатчинсонның ұлттық құрамадағы маңызды рөлін мойындап: «Еліміздің әлем чемпионатына оралуы – оның теңдесі жоқ мансабындағы ең үлкен жетістік» деп мәлімдеді. Канаданың турнирдегі соңғы матчында, бұрыннан-ақ шығарылған болатын, Хатчинсонның теңестіруге бағытталған соққысы қиылыстың астына түсіп, гол сызығынан өтпеді. Нәтижесінде, Канада Мароккодан 2:1 есебімен жеңіліп, топтық кезеңде бір де бір ұпай жиная алмады. 2023 жылдың маусым айында Хатчинсон 2023 жылғы КОНКАКАФ Ұлттар лигасының финалына қатысатын 23 ойыншыдан тұратын құрамаға шақырылды. The Athletic басылымына берген сұхбатында ол бұл турнир Канада құрамасы сапындағы соңғысы болуы мүмкін екенін айтты. Канада жартылай финалда Панаманы 2:0 есебімен жеңіп, финалға өтті. Бұл Хатчинсонның халықаралық мансабындағы алғашқы финал және ұлттық құрама үшін 23 жыл ішіндегі тұңғыш финал болды. Хатчинсон 17 маусымда халықаралық футболдан зейнеткерлікке шыққандығын жариялады.

The early years of Hutchinson's international career included appearances at both the 2001 and 2003 FIFA World Youth Championships. He made his senior debut for Canada in a January 2003 friendly match against the United States. That same year, he appeared in the 2003 edition of the CONCACAF Gold Cup and would go on to appear in five subsequent editions in the following two decades (2005, 2007, 2009, 2011 and 2019). On 17 December 2010, Hutchinson was awarded the Canadian Men's Player of the Year by the CSA for the first time in his career. Hutchinson was heavily favoured for this award in 2010 for his play with the national team, joining a well known European club and becoming the first Canadian to win the Danish Superliga Player of the Year. Selected to the 2011 CONCACAF Gold Cup squad, Hutchinson exited the tournament following a 0–2 loss to the Americans at Ford Field after sustaining a knee injury. He was forced to miss the rest of the tournament. For much of Hutchinson's career, Canada was not able to field a genuinely competitive international team, and qualification to the FIFA World Cup persistently eluded them. As part of the CONCACAF qualification process for the 2014 FIFA World Cup in Brazil, Canada was on the verge of reaching the final stage of CONCACAF qualification for the first time since 1998. Going into its final game of the third round against Honduras in San Pedro Sula on 16 October 2012, Canada needed only a draw to reach the fourth and final stage of qualification. Instead, the team was routed in an 8–1 victory for Honduras, its worst loss in almost thirty years. That game would come to be regarded as the lowest point in the team's history by many. Hutchinson was once again awarded the 2015 Canadian Men's Player of the Year by the CFA, marking his fourth straight award and fifth in the last six years. He went on to win the title again in 2016 and 2017. He was named to the squad for that tournament on 30 May 2019. Hutchinson however remained active for Canada, and in March 2021 he accepted a call up for 2022 FIFA World Cup qualifiers against Bermuda and the Cayman Islands. This new cycle was far more successful than any he had seen before, and they reached the final stage for the first time in a quarter century. Hutchinson said "this time around we've got a team that is full of talent." On 16 November 2021, Hutchinson captained Canada to a 2–1 victory over Mexico at Commonwealth Stadium in Edmonton, which also marked his 90th appearance for his country, surpassing Julian De Guzman as the all time appearance leader for the men's national team. On 27 March, Canada officially qualified for the World Cup with a 4–0 victory over Jamaica at BMO Field in Toronto. After he suffered a bone bruise that scuppered the beginning of his club season in the fall of 2022, there was doubt as to whether Hutchinson would be ready to participate in the World Cup. Herdman said it was "a tough situation for him. Because I think for all of us he just means so much to the team." However, he recovered sufficiently and in November 2022 he was named to Canada's 26 man squad for the 2022 FIFA World Cup. Acknowledging Hutchinson's importance to the national team through the preceding twenty years, TSN remarked that "the country's return to the World Cup is the crowning achievement in his incomparable career." In Canada's last match of the tournament, having already been eliminated, a would be equalizing header from Hutchinson was tucked under the crossbar but failed to cross the goal line, as Canada were eventually defeated 2–1 by Morocco, failing to take any points from their group matches. In June 2023 Hutchinson was named to the 23 man squad contesting the 2023 CONCACAF Nations League Finals. He indicated in an interview with The Athletic that this tournament would likely be his last with Canada. Canada defeated Panama in the semi final 2–0, reaching the event final. This was the first event final of Hutchinson's international career, and the first for the national team in 23 years. Hutchinson confirmed his retirement from international soccer on 17 June.

Жеке өмір

Атиба Хатчинсон француз-ирандық Сара есімді әйелге үйленген. Олар Данияда ойнаған кезде танысқан. Олардың үш ұлы бар: Нұх (2015 жылы туған), Нава (2016 жылы туған) және Айо Сия (2017 жылы туған) – барлығы да Стамбулда дүниеге келген. 2022 жылдың сәуір айында ол Лига1 Онтарио клубы Simcoe County Rovers FC-нің меншік иелері қатарына қосылды.