Кіріспе
Еуропалық комиссияның 2022 жылғы индексі көрсеткендей, Финляндиядағы телекоммуникациялар елдің ЕО-ның цифрлық секторындағы маңызды рөлін көрсетеді. Финляндияда ақпараттық және коммуникациялық технологиялар (АКТ) мамандарының жоғары концентрациясы және күшті оқыту бағдарламалары бар, бұл жасанды интеллект және бұлттық есептеулер сияқты технологияларда ерекше біліктілікке алып келеді. Ел сонымен қатар 5G технологиясында да маңызды прогресс жасады. Бұған қоса, Финляндия цифрлық мемлекеттік қызметтерді кеңінен пайдалануымен ерекшеленеді. Финляндияның цифрлық секторы технология индустриясының үлесінен және цифрлық инфрақұрылымды және киберқауіпсіздікті жақсартуға бағытталған үкіметтік саясаттан пайда көреді.
Тұрақты кең жолақты байланыс
Еуропалық комиссияның 2022 жылғы Цифрлық экономика және қоғам индексі (DESI) есебінде Финляндия 27 Еуропалық Одақ елдері арасында байланыс бойынша 8-ші орында тұр, бірақ ол өзінің цифрлық инфрақұрылымында қиындықтарға тап болып отыр. Белгілі кең жолақты қолдану 61%-ды құрайды, бұл Еуропалық Одақтың 78%-дық орташа көрсеткішінен төмен. Өте жоғары сыйымды желілердің (VHCN) жабылу деңгейі 68%, Еуропалық Одақтың 70%-ынан сәл кем, ал ауылдық аймақтарда бұл көрсеткіш тек 12,4%-ды құрайды. Ұйлерге дейін талшықты желілердің (FTTP) жабылу деңгейі 40%, ал Еуропалық Одақтың орташа көрсеткіші 50%-ды құрайды. Бұл мәселелерді шешу үшін Финляндия үкіметі ұлттық кең жолақты және цифрлық инфрақұрылымдық жобалар арқылы VHCN жабылуын кеңейтуді жоспарлап отыр. Қаржыландыруға қатысты қиындықтарға қарамастан, үкімет 2021 жылы Еуропалық ауыл шаруашылығы даму қорынан (ЕАӨСҚ) талшықты желілерді дамытуға 16 миллион евро бөлді.
Мобильді кең жолақты байланыс
Финляндияның мобильді кеңжолақты қолдану көрсеткіштері жоғары, 5G желісімен қамту 72%-ды құрайды, бұл Еуроодақтың 66%-дық орташа көрсеткішін асып түседі, ал мобильді кеңжолақты қолдану деңгейі 96%-ға жетеді, бұл Еуроодақтың 87%-дық орташа көрсеткішін де басып өтеді. Бұл жетістікке елдегі халық қоныстанған аумақтардың 72%-ын қамтитын кең 4G және 5G желілерінің болуы себеп. 5G желісін дамытуға арналған жиіліктерді (2016 жылы 700 МГц, 2018 жылы 3,6 ГГц және 2020 жылы 26 ГГц) ерте бөлу осы кең қамтуға үлкен үлес қосты. Ресейге жақын аймақтардағы жиіліктерді пайдалану ережелеріндегі соңғы өзгерістер сол аймақтарда 5G қызметтерін одан әрі жақсартуға күтілуде.
Цифрлық технологияны интеграциялау
Ел Еуроодақта цифрлық технологияларды енгізуде көш бастап тұр. Ерекше айта кетерлік жайт, фин шағын және орта бизнесінің 82%-ы негізгі деңгейдегі цифрлық дамығандық танытады, бұл Еуроодақтың 55%-ынан асып түседі. Финляндия озық технологияларды қабылдау бойынша ерекше көзге түседі: 22%-ы үлкен деректерді пайдаланады, 66%-ы бұлтты шешімдерді қолданады және 16%-ы жасанды интеллектіні (AI) енгізеді – бұл көрсеткіштер тиісінше Еуроодақтың 14%, 34% және 8% көрсеткіштерінен жоғары. Сонымен қатар, фин компанияларының 83%-ы электрондық шот-фактураларды қолданады, ал Еуроодақтағы орташа көрсеткіш 32% құрайды. Қоршаған ортаны қорғау мақсатындағы АКТ саласында фин кәсіпорындарының 77%-ы АКТ арқылы орташа немесе жоғары деңгейдегі экологиялық шаралар қолданып жатыр, бұл Еуроодақтың орташа көрсеткіші 66%-дан жоғары.
Цифрлық мемлекеттік қызметтер
Финляндия Еуропалық Одақ шеңберінде цифрлық мемлекеттік қызметтер саласындағы көшбасшы ретінде бекінді, бұл туралы DESI 2022 есебінде айтылған. Есепке сәйкес, финляндиялық интернет пайдаланушыларының 92% электрондық мемлекеттік қызметтерді пайдаланады, ал Еуропалық Одақтағы орташа көрсеткіш 65% құрайды. Бұл жоғары деңгейдегі қатысу Финляндияның цифрлық қызметтердегі прогресіне байланысты, мысалы, My Kanta порталы азаматтарға медициналық жазбалары мен денсаулық сақтау қызметтеріне онлайн режимінде қауіпсіз қол жеткізу арқылы цифрлық денсаулықты дамытуға көмектеседі. Ашық деректер және жасанды интеллект (ЖА) саласында Финляндия азаматтарға және кәсіпорындарға цифрлық қызметтер ұсынуда 100 балдық жүйе бойынша 90 және 93 балл алды, бұл Еуропалық Одақтың 75 және 82 балдық орташа көрсеткіштерінен асып түседі. Финляндияның мемлекеттік қызметтерді жақсарту үшін ЖА қолдануының мысалы – AuroraAI бағдарламасы, ол мемлекеттік қызметтердің кең ауқымына жеке қол жеткізуді жеңілдетуге бағытталған. Сонымен қатар, Финляндия өзінің цифрлық идентификация инфрақұрылымын жаңартуда, бұл қауіпсіз, бірыңғай электрондық идентификация жүйесін ұсынып, салалар бойынша цифрлық қызметтерге қол жеткізуді жақсартады. "Цифрландыру, дерек экономикасы және мемлекеттік басқару" атты Министрлер тобы Финляндияның цифрлық құрылымын дамыту және қорғау міндетін атқарады, бұл киберқауіпсіздікке ерекше назар аударуды қамтиды.
Телефондар
Телефон желісі – негізгі қолданыстағы желілер: 2,368 миллион (2004)
Телефон желісі – ұялы байланыс: 4,988 миллион (2004)
Телефон жүйесі: Жалпы бағалау: Қызметі өте жақсы, заманауи жүйе. Ішкі: Цифрлық оптикалық байланыс желісі және кең ауқымды ұялы байланыс желісі ел ішіндегі қажеттіліктерді қамтамасыз етеді. Тәуелсіз желілері бар үш ірі ұялы байланыс операторы бар (Elisa Oyj, Telia Finland және DNA Oyj). Кішкентай аудандарда өздерінің жеке желілері болуы мүмкін, бірақ көбінесе жалға алынған желілерге тәуелді бірнеше шағын операторлар бар. Ұялы байланыс операторлары мен шарттарының әртүрлілігі зор, бәсекелестік өте күшті. Халықаралық: Ел коды – 358; 2 су асты кабельдік желі (Финляндия-Эстония және Финляндия-Швеция байланысы); жерсеріктік станциялар – Intelsat тарату қызметіне шведтік жерсеріктік станциясы арқылы қол жеткізу, 1 Inmarsat (Атлантика және Үнді мұхиты аймақтары); ескерту – Финляндия басқа скандинавия елдерімен (Дания, Исландия, Норвегия және Швеция) Inmarsat жерсеріктік станциясын бөліседі.
Радио және теледидар
Ұлттық қоғамдық радио және теледидар компаниясы Yleisradio (Yle) бар, бұл компания бұрын теледидар лицензиялық төлемдері арқылы қаржыландырылатын, бірақ қазіргі уақытта YLE салығы арқылы қаржыландырылады. Сонымен қатар, Alma Media және Sanoma деген екі ірі жеке медиа компаниясы бар, олардың ұлттық телеарналары да бар. Yle төрт телеарнаны ұстап тұрады: YLE1, YLE2, Teema және FST5. Төрт коммерциялық, ұлттық арна бар: Alma Media-ға MTV3 және SubTV, ал Sanoma-ға Nelonen және Jim арналары тиесілі. Сонымен қатар, көптеген ақылы телеарналар да бар. News Corporation 2012 жылы фин компаниясына тиесілі SuomiTV арнасынан бұрын Fox арнасымен нарыққа енді.