Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Колумбиялық саясаткер Марио Альберто Ласерна Пинсон (21 тамыз 1923 – 16 шілде 2013) – колумбиялық ата-анасынан туған Парижде дүниеге келген Колумбияның педагогы және саясаткері. Ласерна Пинсон 1948 жылы құрылған және АҚШ-тың гуманитарлық білім беру жүйесінің үлгісінде салынған Лос-Андес университетінің негізін қалаушы ретінде танылады. Ол сонымен қатар Колумбияның сенаторы және Франция мен Австриядағы елші қызметін атқарды, сондай-ақ бірнеше кітаптың авторы.
Colombian politician
Mario Alberto Laserna Pinzón (August 21, 1923 – July 16, 2013) was a Colombian educator and politician born in Paris of Colombian parents. Laserna Pinzón is credited for being the founder of the Los Andes University in Bogotá, which was incorporated in 1948 and is a private institution modeled on the United States liberal arts educational system. He also served as Senator of Colombia, and Ambassador to France and Austria and is an author of several books.
Білім
Ол 1923 жылғы 21 тамызда Францияның Париж қаласында колумбиялық ата-аналары Франсиско Ласерна Браво мен Елена Пинсон Кастильо отбасында дүниеге келді. Алдымен Колумбияда өсіп, Ла Саль институтында оқыды, содан кейін 1931-1932 жылдары Нью-Йорктегі Куинс ауданында білім алды. 1940 жылы Гимназио Модерноны бітіріп, үш жыл бойы Розарий университетінде құқық білімін оқыды, кейіннен мансабын өзгертіп, АҚШ-қа Колумбия университетіне оқуға кетті, онда 1948 жылы математика, физика және гуманитарлық ғылымдар бойынша бакалавр дәрежесін аяқтады. Ол Принстон университетінде магистратураны бітіріп, Гейдельберг университетінде неміс тілі мен философияны оқыды, ал кейін Берлин еркін университетінде докторлық ғылымын қорғады. Өмірінің жемісі үшін Брандейс университеті оған құрметті докторлық атағын берді. Марио Ласерна Пинсон өз елінде педагог, саясаткер және білімге құштарлық танытқан адам ретінде кеңінен танымал, оның еңбегінде көптеген кітаптар мен зерттеулер бар. 1940-шы жылдардың соңы мен 1950-ші жылдары ол сол кездегі көптеген маңызды ғалымдармен, соның ішінде Принстонда оқып жүргенде танысқан Альберт Эйнштейнмен және оның ұстазы Николас Гомес Давиламен танысты. 1948 жылы Колумбия университетін бітірген соң, ол Колумбияға оралып, Боготада жеке меншік, діни емес жоғары оқу орнын құруға кірісті. Оның арманы 1948 жылғы 16 қарашада Лос-Андес университетінің құрылуымен орындалды, ол 1953-1954 жылдары осы университеттің ректоры болды. Сонымен қатар, ол Колумбияның Ұлттық университетінің ректоры қызметін де атқарды (1958-1960).
He was born in Paris, France, on August 21, 1923, to Colombian parents, Francisco Laserna Bravo and Elena Pinzón Castillo, and was raised first in Colombia where he attended the Instituto La Salle and then from 1931 to 1932 in Queens in NYC. He graduated from the Gimnasio Moderno in 1940 and went on to study Law for three years at Our Lady of the Rosary University to later change his career and move to the United States to attend Columbia University where he completed his undergraduate studies in Mathematics, Physics, and Humanities in 1948. He would go on to obtain a master's degree at Princeton University and to study German and philosophy at the University of Heidelberg in Germany, and he later obtained a Doctorate at the Free University of Berlin. For his life's work he was awarded a Doctorate Honoris Causa by Brandeis University. Mario Laserna Pinzón is widely admired in his country as an educator, a politician, and a passionate seeker of knowledge, with numerous books and studies to his credit. During the late 1940s and 1950s he became acquainted with many important scientific figures of the day, including Albert Einstein, whom he met while studying at Princeton, and Nicolás Gómez Dávila, his mentor. In 1948, upon graduating from Columbia, he returned to Colombia and dedicated himself to the creation of a private secular institution of higher learning in Bogotá. His dream became a reality on November 16, 1948, when Los Andes University was founded, institution of which he became rector between 1953 and 1954. He also served as rector of the National University of Colombia (1958–1960).
Саясат
Өзінің жоғары беделін ескере отырып, Ласернаны әлемге колумбиялық интеллекттің ең жақсы үлгілерінің бірі ретінде көрсетуді ниеттенгендер саясатқа тартты, сондықтан ол туған Францияда (1976–1979) және Австрияда (1987–1990) Колумбия елшісі қызметін атқарды, сондай-ақ Колумбия Сенатында қызмет етті. Ол консерватор болғанына қарамастан, M 19 ұйымына қосылғанын айтты, себебі ол "тауда жасырынып, кейін азаматтық өмірге оралған адамдардың ой-өрісін білуге ниеттенді. Сонымен қатар, олардың боливарлық тамырлары бар еді". Колумбияның Сыртқы істер министрі Ноеми Саниннің өтінішімен, Колумбияның Бас инспекторы мен Бас прокуроры Австриядағы соңғы бес елші және елшіліктің барлық қызметкерлерін тексерді, олардың арасында Марио Ласерна Пинсон да болды. Кейін Ласерна бұл іс бойынша барлық айыптан ақталды. Өмірінің жұмысы мен елге қосқан үлесі үшін президент Альваро Урибе Велес оны Колумбия Республикасының ең жоғары азаматтық наградасы – Ұлы крест орденімен марапаттады.
Given his high profile Laserna was absorbed into politics by those who wanted to present the world with one of the best examples of Colombian intellect, and so he served as the Colombian Ambassador to his native France (1976–1979) and to Austria (1987–1990), served in the Senate of Colombia he said he joined the M 19 in spite of being a conservative because he "wanted to know how the people who had been [hiding] in the mountain and had returned to civil life thought. Also because they had Bolivarian roots", At the request of the Colombian Minister of Foreign Affairs Noemí Sanín the last five ambassadors to Austria and all employees of the embassy were investigated by the Inspector General of Colombia and the Attorney General of Colombia, among those was Mario Laserna Pinzón. Laserna was later cleared of all charges in respect to the case. Because of his life's work and contribution to the country, President Álvaro Uribe Vélez honored him with the Order of Boyacá in the Rank of the Grand Cross, the highest civilian honour bestowed by the Republic of Colombia.
Шығармалары
Марио Лазерна көп оқыған және жазған жазушы болды, осының нәтижесінде ол түрлі газеттерде мақалалар жазып, Revista Semana журналы мен La República газетінің директоры болды. Ол Колумбия тарихы мен мемлекеттік басқару, үшінші әлем елдеріндегі даму және философия тақырыптарында көптеген кітаптар мен эсселер жазды.
Mario Laserna was a very prolific reader and writer, which led him to write for various newspapers and to become the director of Revista Semana and the newspaper La República. He also authored various books and essays on Colombian history and government, development in the Third World, and philosophy.