Кіріспе

Америкалық қорғаныс мердігері

International Signal and Control (ISC) – Ланкастер, Пенсильвания штатында орналасқан АҚШ қорғаныс мердігері. Компания электрондық зымыран құрамдастарды, навигациялық компоненттерді, оқдырылғыштарды, жақындық оқдырылғыштарына арналған қуат көздерін және граната технологиясын өндірумен айналысты. 1980 жылдарға қарай ISC бизнесінің басым бөлігі АҚШ-тың әртүрлі құпия ұйымдарының тапсырысымен басталған заңсыз қару сатудан құралды. Құжаттар бойынша компания жоғары бағалы тауарларды сатудан өте табысты болып көрінген, бірақ іс жүзінде бұл пайда жоққа шықты. 1987 жылы компания Ferranti компаниясына сатылғаннан кейін барлық заңсыз сату дереу тоқтатылды, нәтижесінде компанияда көзге көрінетін ақша ағыны болмады, ал бірігу 1991 жылы Ferranti компаниясының банкротқа ұшырауына әкелді. ISC екі ірі қылмысқа қатысты, оның бас директоры Джеймс Герин 15 жылға бас бостандығынан айырылды: ол алдап, 1987 жылы оны сатып алған британдық Ferranti компаниясының құлдырауына себепкер болды. Сондай-ақ, ол Оңтүстік Африкаға құпия әскери технологияны экспорттады, ол үшінші елдерге, әсіресе Иракқа жіберілді.

Операциялар

Алғашында ESI (Electronic Systems International) деп аталған компания 1974 жылы AGM 45 Shrike және RIM 7 Sea Sparrow зымырандарына арналған қосалқы бөлшектерді жасады, сондай-ақ Вьетнам соғысынан кейін АҚШ қорғаныс басқармасы (DCAS) үшін стандартты қару-жарақ келісімшартының бір бөлігі болды. Компания сонымен қатар Нью-Джерси штатындағы Clegg компаниясынан екі метрлік портативті, әуесқойларға арналған ("хэм") радиоларды жөндеумен айналысатын орталыққа ие болды, өрт сөндірушілерге арналған байланыс шлемдерін және сыртқы электрлік жәндіктерді жоятын құрылғыларды өндірді.

Оңтүстік Африка мен Иракқа экспорт

1974 жылы АҚШ агенттіктерінің білімімен және көмегімен Оңтүстік Африкаға радармен басқарылатын, жоғары деңгейдегі әуе шабуылына қарсы жүйелер жеткізілді. Оңтүстік Африка, ISC компаниясымен бірлесіп, өзінің қажеттілігі үшін де, экспортқа да арналған, күрделі жер-әуе зымырандарын жасады. Бұл жабдықтардың барлығы АҚШ технологиясы болып табылды және экспорт лицензиясын қажет етті, бірақ ол алынбады. Джеймс Гуэрин компанияның қызметі АҚШ үкіметімен санкцияланғанын мәлімдеді. 1974 жылы АҚШ-тың құпия операциясының бөлігі ретінде Гуэрин АҚШ Ұлттық қауіпсіздік агенттігі үшін Оңтүстік Африка билігімен бірге көлеңкелі компания құрды. Бұл лицензиясыз, жоғары технологиялық электрондық сенсорларды, оптикалық құралдарды және олармен байланысты жабдықтарды Оңтүстік Африкаға жеткізуді қамтыды, мақсаты – Жақсы Үміт мүйісінде советтік суасты қайықтарын бақылау үшін тыңдау бекеттерін орнату. Gamma Systems Associates компаниясы ISC-ден шектеулі жабдыққа тапсырыс беріп, одан кейін оны әуе лайнерлерімен Оңтүстік Африкаға жіберді. Жабдық қайта қапталып, әуе компанияларына жабдық туралы жалған мәліметтер берілді. 1977 жылы операцияның ресми қолдауы тоқтатылып, қызмет тоқтатылды. 1984 жылдан 1988 жылға дейін ISC Оңтүстік Африкаға 30 миллион доллардан астам сомаға әскери жабдықтар жіберді, оның ішінде ұшу кезінде зымырандардан мәліметтерді жинауға арналған телеметриялық бақылау антенналары, басқару жүйелері үшін гироскоптар және фотосуреттемелік плене оқу құралдары бар еді. Бұл жабдықтардың барлығы орта қашықтықтағы зымыран жүйесінің "негізін" құрайтын еді. Осы технологияның бір бөлігі Иракқа жеткізілген деген хабар бар. Иракпен байланыстың тағы бір мысалы – Чилидің Cardoen Industries қорғаныс компаниясы арқылы Mk 20 Rockeye II кластерлік бомбасының техникалық сипаттамаларын беру. Бұл компания шамамен бірдей қару жасауға мүмкіндік алды, ол 1991 жылғы қаңтар-ақпан айларындағы Парсы шығанағындағы соғыста коалициялық күштерге қарсы қолданылды. Бұл әрекеттер АҚШ барлау агенттіктерінің (ЦРУ қоса) білімімен және көмегімен жасалған және АҚШ пен Біріккен Ұлттар Ұйымының санкцияларын бұзған.

Сатып алу және құлдырау

1987 жылдың қарашасында Ferranti компаниясы ISC компаниясын сатып алды. Бұл бірігу Ferranti компаниясының жаңа еншілес компаниясының қарыздарына байланысты құлдырауына әкелді. Ferranti ақырында таратылып, қорғаныс саласындағы еншілес компанияларының көпшілігі GEC компаниясымен сатып алынды. 1991 жылдың 31 қазанында ISC негізін қалаушы Джеймс Герин (1930-2022) және тағы 18 адам Филадельфиядағы АҚШ Федералды Ұлы Жюриі тарапынан "1,14 миллиард долларлық алаяқтық (1987 жылдың қарашасындағы Ferranti/ISC бірігуі)" және Оңтүстік Африка мен Иракқа қаруды заңсыз сату фактілері бойынша айыпталды. 1991 жылдың 5 желтоқсанында Герин сегіз айыптау бойынша өзін кінәлі деп мойындады, оның ішінде: жалған құжаттар мен айналымдық ақша аударымдары арқылы қолдаусыз халықаралық келісімшарттар арқылы ISC компаниясының есепшоттарын көбейтуге жасалған қастандық; Ferranti акционерлері мен инвесторларын алдауға жасалған қастандық (1987 жылы ISC компаниясымен бірігу кезінде); ISC plc компаниясының 1982 жылы Лондон қор биржасында орналастырылған кезде, алдамшылықпен көбейтілген акция құны арқылы қаржы алу және АҚШ, Ұлыбритания және Швейцария банктері арқылы ақшаны жылысу. Ол 15 жылға сотталып, 13 жыл түрмеде отырды. 1994 жылы Бобби Рей Инман қорғаныс министрі Лес Аспиннің орнына Билл Клинтонның үміткерлігінен бас тартқаннан кейін, оның сыншылары бұл шешімнің себебі ISC компаниясымен байланысын жасыру ниеті болуы мүмкін деп болжады. Инман компания директорлар кеңесінің мүшесі болды, және компания экспортты мақұлдаған болуы мүмкін немесе немқұрайлылық танытқан болуы мүмкін.