Кіріспе

Италиялық футболшы және менеджер

Чезаре Малдини (; 5 ақпан 1932 – 3 сәуір 2016) – итальяндық кәсіби футбол менеджері және қорғаушы ретінде ойнаған футболшы. Паоло Малдинидің әкесі және Даниэль Малдинидің әкесі, Чезаре мансабын итальяндық «Тристина» клубында бастады, ал 1954 жылы «AC Миланға» ауысты. Ол клуб сапындағы он екі маусымда төрт «Серия А» лига титулын және бір Еуропа кубогын жеңіп алды. 1967 жылы «Торино» клубында бір маусым ойнағаннан кейін футболдан кетті. Халықаралық аренада Италия құрамасы сапында 14 матч өткізіп, 1962 жылғы әлем чемпионатына қатысты. Ол «Милан» және Италия құрамасының капитаны болды. Менеджер ретінде ол бұрынғы «Милан» клубын екі рет, сондай-ақ итальяндық «Фоджиа», «Тернана» және «Парма» клубтарын жаттықтырды. Италияның 21 жасқа дейінгі құрамасын сәтті жаттықтырып, үш рет қатарынан Еуропаның 21 жасқа дейінгі чемпионатында жеңіске жетті; кейін ол 1998 жылғы ФИФА әлем чемпионатында Италияның негізгі құрамасын, ал 2002 жылғы ФИФА әлем чемпионатында Парагвай ұлттық футбол құрамасын жаттықтырды.

Ерте және жеке өмір

Албино Малдини, теңізші, мен Мария Водебтің ұлы, Чезаре Малдини Италияның Фриули-Венеция-Джулия аймағындағы Триест қаласында дүниеге келген. Оның отбасы словен еді. 1962 жылы Мария Луизаға (Мариса; туған аты Мазуккелли, 1939–2016) үйленді; олардың алты баласы болды: үш ұл және үш қыз. Малдинидің немерелері Кристиан мен Даниэль «Милан» академиясында футбол ойнады, Кристиан соңғы рет «Серия C» турнирінде ойнады, ал Даниэль қазір «Миланнан» несиеге алынып, «Монца» командасында ойнап жатыр.

Клубтық мансап

Мальдини өзінің ойыншылық карьерасын 1952 жылы жергілікті «Триестина» клубында бастады. «Триестина» сапында екі маусым өткізгеннен кейін 1954 жылы «AC Milan» клубына ауысты. 19 қыркүйекте 1954 жылы клуб сапындағы дебютін жасады, бұл 4:0 есебімен лигадағы жеңіс болды. Ол сол кездегі маңызды ойыншылары бар «Милан» командасының құрамында өнер көрсетті, олардың ішінде Лоренцо Буффон, Франческо Загатти, Нильс Лидхольм, Гуннар Нордаль және Хуан Альберто Шиаффино есімдері бар; ол бірден негізгі құрамға еніп, дебюттік маусымында алғашқы лига титулын жеңіп алды. Барлығында, «Милан» сапында Серия А-да 347 матч өткізіп, 3 гол соқты. Нәтижесінде, «Милан» кубокты жеңген алғашқы итальяндық клубқа айналды, ал Мальдини кубокты көтерген алғашқы итальяндық капитан атанды. «Милан» сапындағы соңғы ойынын 1966 жылғы 22 мамырда Серия А-да «Катания» клубына қарсы өткізді, нәтижесі 6:1 жеңіс болды, бірақ бұл «Милан» сапындағы жетістіктерінен кем сәттілікке ие болды. 1960 жылғы 6 қаңтарда Швейцарияға қарсы 3:0 есебімен жеңіліп, 1955–60 жылдарғы Орталық Еуропа халықаралық кубогына қатысты, содан кейін Италия құрамасымен 1962 жылғы ФИФА Әлем Чемпионатына қатысып, турнирде екі матч өткізді. Әлемдік деңгейдегі үздік қорғаушы ретінде танылғанына қарамастан, карьерасының басында Мальдини кейде допты иеленгенде тым сенімді болып, қорғаныстан допты алып шығарда тәуекелге баруға бейім болды, бұл оның пас берудің дәлдігі мен допты меңгеру қабілетімен байланысты болды; мұндай бейімділік кейде қорғаныстағы сирек және ерекше қателіктерге әкеп соқты, ал итальяндық БАҚ бұл қателіктерді әзіл-қалжыңмен «Малдината» деп атады.

Ерте мансап

Ойыншылық карьерасын аяқтағаннан кейін Малдини жаттықтырушылыққа көшті, 1970 жылы «Милан» клубында Нерео Рокконың бас менеджерінің көмекшісі болып жұмыс істеді, ал кейін 1972 және 1974 жылдар аралығында команданы өзі жаттықтырды, Рокко клубтың техникалық директоры қызметін атқарғанда. Малдинидің «Милан» клубының бас жаттықтырысы ретіндегі алғашқы ресми ойыны 1972 жылғы 6 қыркүйекте Кубок иелері кубогында «FA Red Boys Differdange» командасына қарсы өткізіліп, 4:1 есебімен жеңіспен аяқталды. 1974 жылы 6 сәуірде «Веронаға» 2:1 есебімен ұтылғаннан кейін клубтан босатылып, маусымның соңғы ойындарында Джованни Трапатони оны алмастырды.

Италияның 21 жасқа дейінгі футболшыларының жаттықтырушысы

Мальдини 1986 жылы Италияның 21 жасқа дейінгі құрамасының бас жаттықтырылушысы болып тағайындалды және команданы он жыл бойы жаттықтырып, 1992 және 1996 жылдар аралығында үш рет қатарынан Еуропаның 21 жасқа дейінгі футбол чемпионатында жеңіске жетті. Италияның 21 жасқа дейінгі құрамасының жаттықтырушысы ретінде Мальдини команданың көптеген ойыншылары үшін кеңесші болды, олар кейіннен оның өсіп-жетілулерінде маңызды рөл атқарғанын айтты. Шындығында, бұрынғы шәкірттері Фабио Каннаваро, Джанлуиджи Буффон және Франческо Тоти 1996 жылы 21 жасқа дейінгі Еуропа чемпионатында жеңіске жеткен Мальдинидің құрамында 2006 жылғы ФИФА әлем чемпионатында жеңіске жетті. Сондай-ақ, ол 1992 және 1996 жылғы жазғы Олимпиада ойындарына қатысқан Италияның Олимпиадалық құрамаларын жаттықтырды. Англияға қарсы алғашқы матчта 2:0 есебімен жеңіліп, Бразилиямен 3:3, Франциямен 2:2 тең түсті. Бастапқыда іріктеу кезеңінде қиындықтарға тап болса да, итальяндық БАҚ және жанкүйерлер 1998 жылғы құрамнан үлкен үміттерді көріп, мықты қорғаныс және Кристиан Виери, Алессандро Дель Пьеро және Филиппо Инзаги сияқты бірнеше дамыған шабуылшыларын қамтыды. Чезаре Мальдинидің ұлы Паоло команда капитаны болды. Италия құрамасы турнирдің B тобында Чили, Камерун және Австриямен бірге ойнады. Олар өз тобында Чилимен 2:2, Австриямен 2:1 есебімен жеңіске жетті. 1/16 финалға өткен Италия Норвегияны 1:0 есебімен жеңіп, турнирдің иесі Франциямен кездесуге жолдама алды. Голсыз тең түскеннен кейін Италия соңғы чемпиондармен пенальтилер сериясінде жеңіліске ұшырады. Италия әлем чемпионатында ешқандай матчта жеңіліс таба алмаса да, Мальдини итальяндық БАҚ-тағы оның қорғанысқа баса назар аударатын, дәстүрлі адаммен және либероны қолданатын, «ескі мектептің» катеначчоға ұқсас тактикасына байланысты ауыр сынға ұшырағандықтан турнирден кейін отставкаға кетті. Ол сонымен қатар Джанфранко Золаны құрамнан шығарып тастағаны үшін де айыпталды, сондай-ақ шығармашыл шабуылшылар Роберто Баджо мен Алессандро Дель Пьероны бірдей алғашқы құрамда ойнатуға құлшынбады, екінші жартылайда бірін алмастырып, бірін қоюды жөн көрді; осы даулы алмастырулар 1970 жылғы әлем чемпионатындағы итальяндық жаттықтырушы Ферруччо Валькарегги жасаған Сандро Маццола мен Джанни Ривера арасындағы алмастырулармен салыстырылды.

Миланның оралуы және Парагваймен 2002 жылғы әлем чемпионаты

1999 жылдың ақпан айынан бастап бұрынғы «Милан» командасының бас скауты болып қызмет еткеннен кейін, жастар жаттықтырушысы Мауро Тассоттимен бірге, Альберто Заккерони жұмыстан босатылғаннан кейін маусымның соңғы ойындарын команда басқарды. Клуб үшін маусым көңіл көншіліксіз болғанымен, ол «Чемпиондар лигасына» ілікпеді, ал команда бірінші алты орынды ғана иеленді, Мальдини 11 мамырда «Милан» дербисінде қалалық қарсыласы «Интер» клубын еске қаларлық 6:0 есебімен жеңді. Клубқа «УЕФА кубогына» жолдама алуға көмектескеннен кейін, оның тағайындалуына қатысты пікір таластары туды (отандық жаттықтырушылар ескерілмеді, нәтижесінде жаттықтырушылар одағы оны иммиграциялық ережелерді бұзғаны үшін құрамынан шығаруға тырысты, сондай-ақ ол испан тілін нашар білді). Ол 2002 жылғы Оңтүстік Корея мен Жапонияда өткен әлем чемпионатына қатысқан құраманы қабылдады; 70 жасында ол әлем чемпионаттарында ұлттық құраманы басқарған ең егде жастағы бапкер атанды (оның ұлы Паоло сол турнирде Италия құрамасының капитаны болды).

Бірінші ойында дисквалификация салдарынан Чилаверттің қатысуына мүмкіндік болмағанмен, Парагвай B тобынан 16-ға өтті, Оңтүстік Африкамен 2:2 тең түсіп, Испаниядан 3:1 есебімен жеңіліп, Словенияны 3:1 есебімен жеңді. 16-ға өткен кезде Парагвай финалист Германиядан 1:0 есебімен жеңіліп, 89-шы минутта Оливер Невиллдің голынан ұтылды.

Басқару стилі

Тактикалық тұрғыдан алғанда, Малдини сақ, дәстүрлі, прагматикалық және консервативті басқару стилімен танымал болды. Zona mista немесе gioco all'italiana жүйесінің жақтаушысы болған ол, аймақтық қорғаныс пен жеке таңбалаудың элементтерін біріктірді. Ол, әсіресе Италия құрамасының бас бапкері ретінде, қатты, қорғанысқа бағытталған жүйені қолданды; бұл жүйе оның ұстазы Нерео Рокко кеңінен қолданған катеначчодан шабыт алды, ал zona mista тіпті осы жүйенің дамуы ретінде қарастырылды. Малдини командасын мықты қорғанысқа негіздеуді ұнатқандықтан, ол көбінесе 3–5–2 немесе 5–3–2 формациясын қолданды, бірақ қақпашы алдында көбінесе сыпырушы (немесе итальян тілінде "либеро") және екі жеке таңбалаушы орталық қорғаушы (немесе итальян тілінде "стоппер") орналастыратын, сондай-ақ екі қанат қорғаушысы орта алаңдағы үш ойыншыға – екі орталық, алаңды шарлайтын жартылай қорғаушыға (меццала) және ортада терең жатқан ойыншыға (режиста) көмектесетін. Дегенмен, ол кейде 4–4–2 формациясын да қолданды, қорғаныста үш жеке таңбалаушы орталық қорғаушысымен немесе стандартты төрт қорғаушысымен және аймақтық таңбалау жүйесімен. Оның командалары қорғаныстағы тығыздығымен және қарсыластарды қорғаныста да, орта алаңда да қатаң және физикалық таңбалауымен белгілі болды. Олар көбінесе қарсы шабуылға шығып, нәтижеге жетуге және мүмкіндіктерді азайтуға баса назар аударды, шабуылдық ойынға немесе тартымды стильге ұмтылмады. Шабуылда ол әдетте бір-бірін толықтыратын екі шабуылшыны қолданды, мысалы, дәстүрлі түрде ірі, физикалық және нәтижелі орталық шабуылшы – Кристиан Виери сияқты – және кішкентай, жылдам, креативті және техникалық екінші шабуылшы – Роберто Баджио немесе Алессандро Дель Пьеро сияқты. Ол командадағы тепе-теңдікті бұзбау үшін екінші шабуылшыларын жиі ауыстыратын. Сирек жағдайларда ол үш шабуылшыны да қолданды.