Катеначчо: Итальяндық футбол тактикасы

Кіріспе

Футболда Италиядан шыққан тактикалық жүйе, таулар тобын білдіретін географиялық термин.

«Catenaccio» немесе «The Chain» – қорғанысқа ерекше назар аударатын футбол тактикасы. Итальян тілінде «catenaccio» сөзі «есік құлпы» деген мағынаны білдіреді, бұл қарсыластардың шабуылдарын бекітуге және гол соғу мүмкіндіктерін болдырмауға бағытталған жоғары ұйымдастырылған және тиімді қорғаныс жүйесін көрсетеді.

Италиялық catenaccio

1950 жылдардың соңында Нерео Рокконың «Падова» командасы Италияда өзгертілген «катеначчо» тактикасын енгізді, оны 1960 жылдары басқа итальяндық командалар да қолданды; оның стратегиясы бастапқыда «мезосистема» деп те аталды, себебі «вианема» сияқты, ол «системаның» элементтерін өзгертті. Рокконың тактикасы, көбінесе «нағыз катеначчо» деп аталады, алғаш рет 1947 жылы «Триестинамен» көрсетілді: операцияның ең көп таралған түрі – қатаң қорғаныс тактикасымен 1–3–3–3 формациясы болды, ал оның командасы иелігін қайтадан жеңгеннен кейін ұзын пас беру арқылы жылдам қарсы шабуылдарды ұйымдастыруға тырысты. «Катеначчомен» «Триестина» «Серия А» турнирін күтпеген екінші орында аяқтады. Кейбір нұсқаларында 1–4–4–1 және 1–4–3–2 формациялары бар. Кейіннен ол 1960 және 1970 жылдары «катеначчо» жүйесін қолдана отырып, «Миланмен» үлкен жетістікке жетті, бірнеше титулдарды жеңіп алды, соның ішінде екі «Серия А» титулы, үш «Италия кубогы», екі «Еуропа кубогы», екі «Еуропа кубок иелері кубогы» және «Континенттер аралық кубок». Альфредо Фони де 1950 жылдардың басында «Интермен» «катеначчо» тактикасын сәтті қолданды; алайда Роккодан өзгеше, команданың қорғанысқа басымдығы оның командасының допты иеленгендегі шабуылдық ойын стилін шектемеді. Оның жүйесінде команданың оң қанаты Джино Армано қарсыластың сол қанатын қадағалау үшін артқа шегінетін (іс жүзінде «торнанте» рөлінде), бұл оң жақ қорғаушы Ивано Бласонға көшуге және сыпырушы ретінде доптарды тазалауға мүмкіндік берді. Блассон Рокконың командасында да сыпырушы ретінде ойнады; сондықтан ол итальян футболындағы алғашқы нағыз сыпырушы деп саналады. 1960 жылдары Хеленио Эррераның «катеначчо» нұсқасында ол 5–3–2 формациясын қолданды, онда төрт қорғаушы қарсыластың шабуылшыларын тығыз қадағалап, ал қосымша ойыншы, сыпырушы, қорғаушылардан қашып кеткен кез келген бос допты жинап алатын. Бұл жүйенің итальян футболындағы басымдығы қатал тәсілдерімен және аяусыз қорғанысымен танылған көптеген итальяндық үздік қорғаушылардың пайда болуына әкелді. Алайда, қорғанысқа басымдылығына қарамастан, Эррера өлер алдында жүйенің адамдар есте сақтағаннан гөрі шабуылдық екенін мәлімдеді, «Проблема – мені көшіргендердің көпшілігі мені дұрыс көшірмеді. Олар менің «катеначчома» кірген шабуылдық принциптерді ұмытты. Менде Пикки сыпырушы болды, иә, бірақ менде Фаччетти де болды, ол алға қарағанда көп гол соқты». Шындығында, оның «Гранде Интер» командасы қорғаныс күштерімен танылса да, олар Геррераның шабуылдық тактикасын инновациялық қолдануының арқасында жылдам, күтпеген қарсы шабуылдармен гол соғу қабілетімен де бірдей танымал болды. Геррера басшылығымен «Интер» өте табысты кезеңді бастан кешірді, ол үш «Серия А» титулын, екі «Еуропа кубогын» және екі «Континенттер аралық кубокты» жеңіп алды. Менеджер Ферруччо Валькареги де Италия құрамасында 1960 жылдары «Интер» бас бапкері Геррера танымал еткен итальяндық «катеначчо» жүйесінен шабыт алған тактиканы қолданды, екі орталық қорғаушының артында сыпырушыны және толық қорғаушыны пайдаланды, сондай-ақ тұрақтылыққа басымдық беріп, аз гол соғып, тар жетекшілікті қорғау арқылы нәтижелерді ұсақтау стратегиясын қолданды; оның тактикасы даулы болғанмен, әсіресе 1970 жылғы Мексикадағы әлем чемпионатында, ол екі жұлдыз ойыншысы Сандро Маццола мен Джанни Ривераны әр жартыда ойнатудың атақты «штафетта» саясатын ойлап тапты. Сонымен қатар, Италияның кейде Италия БАҚ-та жай, баяу ойын және голдың жоқтығы үшін сынға ұшыраса да, Италия турнир бойына өзінің шабуылдық қабілеттерін, сондай-ақ техникалық мүмкіндіктерін көрсетті, бұл оларға энергияны үнемдеуге және Мексикадағы биіктікке төтеп беруге мүмкіндік берді. Италия құрамасының бас бапкері ретінде 1968 жылғы УЕФА чемпионатында жеңіске жетіп, Италияны 1970 жылғы әлем чемпионатының финалына жеткізді. Алайда соңғы кездесуде Италия 4–1 есебімен әлдеқайда шабуылдық және стильді бразилиялық командадан жеңіліске ұшырады. Оның командасы 1974 жылғы әлем чемпионатына дейін тартымды ойын стилін қабылдады, бұл оларды жеңу үшін фавориттер қатарында санады, бірақ соңғы турнирде таңқаларлық бірінші раундта жеңіліске ұшырады.

In the late 1950s, Nereo Rocco's Padova pioneered a modified catenaccio tactics in Italy where it would be used again by other Italian teams throughout the 1960s; his strategy was initially also known as the mezzosistema, as, like the vianema, it modified elements of the sistema. Rocco's tactic, often referred to as the real Catenaccio, was shown first in 1947 with Triestina: the most common mode of operation was a 1–3–3–3 formation with a strictly defensive team approach, while his team would look to score by starting quick counter attacks with long balls after winning back possession. With catenaccio, Triestina finished the Serie A tournament in a surprising second place. Some variations include 1–4–4–1 and 1–4–3–2 formations. He later had great success with Milan using the catenaccio system during the 60s and 70s, winning several titles, including two Serie A titles, three Coppa Italia titles, two European Cups, two European Cup Winners' Cups, and an Intercontinental Cup. Alfredo Foni also used the catenaccio tactic successfully with Inter during the early 1950s; unlike Rocco, however, the teams's strong defensive play off the ball did not limit the offensive manner in which his team played while in possession of the ball. In his system, his team's right winger, Gino Armano, would drop back to mark the opposing team's left winger (essentially acting as a tornante), allowing Ivano Blason, the right back, to shift across and act as a sweeper and clear balls away. Blason also played as a sweeper under Rocco; as such, he is often considered to be the first true sweeper in Italian football. In Helenio Herrera's version of catenaccio in the 1960s, he used a 5–3–2 formation, in which four man marking defenders were tightly assigned to the opposing attackers while an extra player, the sweeper, would pick up any loose ball that escaped the coverage of the defenders. The emphasis of this system in Italian football spawned the rise of many top Italian defenders who became known for their hard tackling and ruthless defending. However, despite the defensive connotations, Herrera claimed shortly before his death that the system was more attacking than people remembered, saying 'the problem is that most of the people who copied me copied me wrongly. They forgot to include the attacking principles that my Catenaccio included. I had Picchi as a sweeper, yes, but I also had Facchetti, the first full back to score as many goals as a forward.' Indeed, although his Grande Inter side were known primarily for their defensive strength, they were equally renowned for their ability to score goals with few touches from fast, sudden counter attacks, due to Herrera's innovative use of attacking, overlapping full backs. Under Herrera, Inter enjoyed a highly successful spell, which saw them win three Serie A titles, two European Cups, and two Intercontinental Cups. Manager Ferruccio Valcareggi also used tactics inspired by the Italian catenaccio system, which was popularised by Inter manager Herrera during the 1960s, with the Italy national team, employing a sweeper behind two man–marking central defenders and a full back, as well as a strategy which made use of heavy defending, focussing predominantly on stability, grinding out results while conceding few goals and defending narrow leads; although his tactics were controversial – in particular as during the 1970 World Cup in Mexico, he devised his infamous staffetta (relay) policy of playing one of his two star playmakers, Sandro Mazzola and Gianni Rivera, in each half, to avoid offsetting the defensive balance within his team – and not particularly exciting, they proved to be effective. Moreover, although at times he drew criticism in the Italian media over Italy's dull, slow gameplay and lack of goals, Italy also demonstrated their offensive capabilities throughout the tournament, as well as their technical capabilities, which enabled them to conserve energy and cope with the altitude in Mexico. He had a successful spell as Italy's manager, winning UEFA Euro 1968 on home soil, and leading Italy to the 1970 World Cup final. However, in the latter match, Italy suffered a heavy 4–1 defeat to a much more offensive minded and stylish Brazilian side. His team adopted a more attractive playing style in the lead up to the 1974 World Cup, however, which saw them considered among the favourites to win, but suffered a surprising first round elimination in the final tournament.

Тоталь футболдың пайда болуымен катеначчоның құлдырауы және "зона мистаның" пайда болуы

Жок Стайннің «Селтик» клубы 1967 жылғы Еуропа кубогының финалында жоғары шабуылдық стратегиясымен «катеначчо» жүйесін жеңді. 1967 жылғы 25 мамырда олар Эррераның «Интер» командасын 2:1 есебімен жеңіп, Ринус Микельстің «жалпы футбол» құрамының негізін қалады. 1970 жылдары голландиялық жаттықтырушы Ринус Михельс ойлап тапқан «Жалпы футбол» «катеначчо» жүйесінің әлсіз тұстарын ашты. Бұрынғы жүйелерден өзгеше, «Жалпы футболда» алаңдағы ойыншылардың белгілі бір рөлі болмайды; әркім алаңда шабуылшы, жартылай қорғаушы немесе қорғаушының міндеттерін, ойынның жағдайына қарай атқара алады. Ойыншылардың жиі бір-бірімен орын ауыстыруына байланысты, «катеначчо» сияқты жеке белгілеу стратегиялары осы динамикалық жүйемен күресуде тиімсіз болды. 1969 жылғы Еуропа кубогының финалында Рокко басқарған «Миланға» 4:1 есебімен жеңілгеніне қарамастан, 1972 жылы Микельстің «Аякс» командасы Еуропа кубогының финалында «Интерді» 2:0 есебімен жеңді, ал голландиялық газеттер «катеначчоның жойылғанын» жариялады. Келесі жылы «Аякс» Еуропа Суперкубогының екінші матчында Чезаре Малдинидің «Милан» командасын 6:0 есебімен жеңді. Бұл матчта «Миланның» қорғанысқа бағытталған «катеначчо» жүйесі «Аякс» командасын тоқтатуға күш жеткізбеді, нәтижесінде голландиялықтар жалпы есеп бойынша 6:1 есебімен жеңіске жетті, бұл УЕФА жарыстарында итальяндық команданың ең ауыр жеңілісі болды. «Жалпы футболдың» динамикасына қарсы тұру үшін жеке белгілеу жеткіліксіз болғандықтан, жаттықтырушылар осы стратегияға қарсы тұру үшін жеке белгілеуді аймақтық қорғаныспен біріктіретін жаңа тактикалық жүйе құруға кірісті, бұл жүйе итальяндық футболда «зона миста» («аралас аймақ») немесе «джоко алл’итальяна» («итальяндық стильдегі ойын») деп аталды, себебі ол итальяндық «катеначчоның» (жеке белгілеу) және «жалпы футболдың» (аймақтық белгілеу) элементтерін біріктірді. Италиялық жаттықтырушы Джованни Трапаттони, «Милан» клубында Рокконың шакирті болған және бастапқыда Рокконың «катеначчо» жүйесіне ықпал еткен, 1970 жылдардан бастап осы жүйенің негізгі жақтаушыларының бірі болды және оны сәтті пайдаланды.

Jock Stein's Celtic defeated the catenaccio system in the 1967 European Cup Final with a highly offensive strategy. They beat Herrera's Inter Milan 2–1 on 25 May 1967 creating the blue print for Rinus Michels' total football, a continuation of Stein's free flowing attacking football. Total Football, which was invented by Dutch manager Rinus Michels in the 1970s, exposed the weaknesses of the Catenaccio system. Unlike previous systems, in Total Football, no out–field player is fixed in their nominal role; anyone can assume in the field the duties of an attacker, a midfielder or a defender, depending on the play. Due to players often switching positions with one another, man marking strategies, such as catenaccio, were no longer effective at coping with this fluid system. Despite previously losing out 4–1 to Milan in the 1969 European Cup Final, who were managed by Rocco, a manager known for his defensive catenaccio strategy, in 1972, Michels' Ajax defeated Inter 2–0 in the European Cup final, and Dutch newspapers announced the "destruction of Catenaccio" at the hands of Total Football. The following year, Ajax defeated Cesare Maldini's Milan 6–0 in the second leg of the European Super Cup, in a match in which the defensive catenaccio system employed by Milan was unable to stop Ajax, which saw the Dutch side win the title 6–1 on aggregate; this was the worst defeat for an Italian team in an UEFA competition final. As man marking alone was insufficient to cope with the fluidity of total football, coaches consequently began to create a new tactical system that mixed man marking with zonal defence in order to counter this strategy, which came to be known as zona mista ("mixed zone," in Italian), or gioco all'italiana ("gameplay in the Italian manner," in Italian), in Italian football, as it mixed elements of Italian catenaccio (man marking) with elements of total football (zonal marking). Italian manager Giovanni Trapattoni, who had played under Rocco at Milan, and was initially influenced by Rocco's catenaccio system, was one of the main proponents of this system from the 1970s onwards, and used it to great success.

Италия футболы

Катеначчо Италия ұлттық құрамасымен және итальяндық клуб командаларымен байланысты болса да, итальяндық футболмен тарихи байланысына байланысты, қазіргі уақытта Серия А және Италия ұлттық командалары оны өте сирек қолданады, олардың орнына 5–3–2 немесе 3–5–2 жүйесін қолдана отырып, теңгерімді тактика мен формацияларды қолдануды ұнатады. Мысалы, менеджер Чезаре Пранделли басшылығымен Италия ұлттық құрамасы да бастапқыда 3–5–2 формациясын қолданды, оны өткен Серия А маусымында лигада табысқа жеткеннен кейін «Ювентус» менеджері Антонио Конте танымал етті; Пранделли шайбаға шайқап ойнағанмен, ол Италияға қарсы шабуылдаушы қанатты қорғаушыларды және шабуылдаушы көзқарасты қолданды. UEFA Euro 2012 C тобындағы алғашқы екі кездесуінде бұл жүйе Испания мен Хорватияға қарсы екі 1–1 тең нәтижеге әкелді. Кейіннен ол нокаут кезеңінде «стандартты» 4–4–2 алмаздық формациясын қолдана отырып, стильді шабуылдаушы иелену жүйесіне ауысты; бұл ауысу тиімді болып шықты, өйткені команда финалға жетті, онда олар ұқсас шабуылға бейім Испания тарапынан жеңілді, олар иелену негізделген стратегияны қолданды. «The Guardian» журналының Роб Смит Испанияның шабуылшысыз құрамасына және UEFA Euro 2012-де тики-таканың ерекше брендіне сын айтты, бірақ ойынның шабуылдық жағына баса назар аудармау аз гол соғылуына әкелді, ал команданың аяқсыз өтуі мен доп иеленуіне деген қызығушылығы шын мәнінде жайсыз болды, оны «Тики-таканаччо» деп атады, катеначчо қорғанысқа бағытталған тактикалық жүйесіне сілтеме жасайды, тіпті тики-така ирониялық түрде голландтық тотал футбол стратегиясынан шыққан болатын. Италияның бірнеше бұрынғы жаттықтырушылары, мысалы, Чезаре Малдини және Джованни Трапатони, катеначчо элементтерін халықаралық деңгейде көбірек қолданды, және екеуі де қатысқан турнирлерде алыс бара алмады; Малдинидің басшылығымен Италия 1998 жылғы ФИФА әлем чемпионатының ширек финалында 0–0 есебімен теңгенің соңынан Франциядан айыппұл соққыларынан жеңілді, ал Трапатони 2002 жылғы ФИФА әлем чемпионатының екінші раундының басында алтын голмен Оңтүстік Кореядан жеңілді, содан кейін UEFA Euro 2004-те бірінші раундтан шығарылды. Басқа итальяндық менеджерлер әлі күнге дейін стратегияның аспектілерін өздерінің ойын ойнауына пайдаланып, күшті қорғаныс құрамын сақтап қалуына қарамастан, жиі катеначчо жүйесінен ауытқыған. Дино Зоффтың 5–2–1–2 жүйесі бастапқыда Италияның ұлттық құрамасын басқаратын оның алдыңғыларының қорғанысқа бейімделген тәсілінен көп айырмашылық танытса да, жас ойыншыларды енгізу және жағымды және шабуылдау көзқарасын қабылдау арқылы, ол сондай-ақ сыпырушыны, тығыз артқы сызықты пайдаланып, Катеначчоны Италия үшін жақсы пайдаланды. UEFA Euro 2000 жартылай финалында Нидерланды қарсы, команда он адамға дейін төмендеді; матч кезінде қорғаныстық ойын стилі үшін бұқаралық ақпарат құралдарында сынға ұшырағанмен, 0–0 теңестіргеннен кейін пенальти соққысынан жеңіс алғаннан кейін, ол финалда орын алды. Финалда Италия Франциядан тек алтын гол ережесі бойынша жеңілді. Бұған дейін Азеглио Вичини Италияны үйінде 1988 жылғы UEFA чемпионатының және 1990 жылғы ФИФА әлем чемпионатының жартылай финалына жеткізді, бұл ойындағы ең тартымды, шабуылға бағытталған ұстанымдық жүйесі, мықты артқы желімен және итальяндық «микстеу аймағы» («Gioco all'Italiana») әдісімен біріктірілген. Вичинидің соңғы турнирдегі шабуылдау әдісіне қарамастан, Италия алғашқы турда қиындықтарға ұшырады, нокаут кезеңдерінде өз формасын қалпына келтірмей, қорғаныс жақтарына қарсы бес қиын шайқаста жеңіске жетті, олар аз ұтып, бірақ одан да аз тәуекелге ұшырады, барлығы жеті гол соқты және ешқайсысы да жарым финалға дейін жетті. Италия содан кейін Аргентинамен 1–1 есебімен теңгенің соңынан айыппұл соққыларынан жартылай финалды жоғалтады, бұл Карлос Билардоның қорғаныстық стратегиясына байланысты, ол содан кейін менеджер Франц Беккенбауэр бастаған Германияға 1–0 есебімен жеңілді. Италия Англияны 2–1 есебімен жеңіп, қола медальді иеленді. Вичинидің Италия ұлттық құрамасының менеджері болған Арриго Сакки де Италия ұлттық құрамасына «Миланмен» өте сәтті болған өзінің шабуылдаушы-тактикалық философиясын енгізуге тырысты; оның голландтық футболдан шабыт алған тактикасы 4–4–2 формациясын, тартымды, жылдам, шабуылдаушы және иеленуші ойын стилін қолданатын, сондай-ақ аймақтық таңбалау және офсайд тұзағын ойнайтын жоғары қорғаныс желісі сияқты инновациялық элементтерді қолданған, бұл итальяндық футболдағы бұрынғы жүйелерден айрылысты, бірақ қорғаныс беріктігін сақтап қалуға қарамастан. Италия бастапқыда жүйені сәтті көшіруге тырысты, бірақ аралас нәтижелерге тап болды: Сакки басшылығымен Италия 1994 жылғы ФИФА әлем чемпионатының финалына жетті, бірақ баяу старттан кейін, қорғанысқа бейімделген бразилиялық командамен 0–0 есебімен теңгенің соңынан айыппұл соққыларынан жеңілді, бірақ кейіннен Euro 1996-да бірінші раундтан шығарылды. Бұған дейін, 1978 жылғы ФИФА әлем чемпионатында Энцо Беарзоттың итальяндық командасы да өте тартымды, шабуылға бағытталған ұстанымдық ойынды, допты беруге, шығармашылыққа, қозғалысқа, шабуылдық өрнекке және техникаға негізделген ойынды жиі қабылдады, ойыншыларының жеке дағдыларына байланысты; алдыңғы үш ойыншы да қарсыластардың қорғаушыларын жаңылыстыру үшін жиі бір-бірімен орын алмастыратын. Италия турнирді төртінші орында аяқтады, бұл нәтижені екі жылдан кейін UEFA Euro 1980-де үйінде қайталады. 1982 жылғы ФИФА әлем чемпионатында ол орнына зона микста жүйесіне негізделген, икемді және теңгерімді тактикалық тәсілді қабылдады, және Гаэтано Скиреяны сыпырушы ретінде пайдаланды, ол қорғаныс және шығармашылық міндеттерін орындады. Команда ұйымдасқан және қорғаныс жағынан өте тиімді болғанымен, олар сонымен қатар қарсы шабуылдардан гол соғып, қажет болғанда допты ұстап тұруға қабілетті болды. Бұл жүйе Италияның титул жеңіске жеткенін көрсетті. Беарзоттың Италиялық командасы да олардың беріктігімен, агрессиясымен және қорғаныс күшімен белгілі болды, командада Марко Тарделли сияқты қатаң тәртіпті ойыншылар, сондай-ақ Клаудио Джентиле және Джузеппе Бергоми қорғаушылары болды. Италияның Аргентинаға қарсы екінші раунд матчында Диего Марадонаны қатаң түрде қорғаған команданың тоқтатушысы Джентиле бұқаралық ақпарат құралдарында белгілі бір жамандыққа ие болды; даулы болғанына қарамастан, стратегия тиімді болды, өйткені Джентиле аргентиналық ойыншының ойынға тигізетін әсерін жоққа шығарды, Италия матчты 2–1 есебімен жеңді. Сонымен қатар, Италия менеджер Марчелло Липпи басшылығымен 2006 жылғы ФИФА әлем чемпионатында шабуылға бағытталған тәсілді сәтті қолданды, команданың 23 ойыншысының оннан астамы гол соқты, команда титул жеңіске жеткенде барлығы 12 гол соқты, бірақ команданың ұйымдасқан артқы желісі тек екі гол жіберді, олардың ешқайсысы да ашық ойында соғылған жоқ. Турнир бойында шабуылға бағытталған ойын стиліне қарамастан, Италия Австралияға қарсы екінші раунд матчының 50-ші минутында Марко Матераццидің қызыл карточкасынан кейін он адамға дейін азайтылғанда, жаттықтырушы Липпи итальяндық формацияны қорғанысқа бағытталған бағытқа өзгертіп, британдық газеті «The Guardian» Италияның тәсілінің тартымсыздығы Гелио Эррераның, катеначчоның жоғары жұбысының, Марчелло Липпидің жанына енгенін айтты. Он адамнан тұратын команда...

Although Catenaccio has still come to be associated with the Italy national side and Italian club teams, due to its historic association with Italian football, it is actually used quite infrequently by Serie A and Italy national teams in contemporary football, who instead currently prefer to apply balanced tactics and formations, mostly using the 5–3–2 or 3–5–2 system. For example, under manager Cesare Prandelli, the Italy national team also initially used the 3–5–2 formation, which had been popularised by Juventus manager Antonio Conte throughout the previous Serie A season following his success in the league; although Prandelli used a ball–playing sweeper, he also used attacking wing backs and a more offensive–minded approach with Italy. In their first two clashes of UEFA Euro 2012 Group C, the system resulted in two 1–1 draws against Spain and Croatia. He subsequently switched to a stylish attacking possession based system using their 'standard' 4–4–2 diamond formation for the knockout stages; the switch proved to be effective, as the team went on to reach the final, where they suffered defeat to a similarly more offensive minded Spain side, who used a possession–based strategy based on passing known as tiki taka. Rob Smyth of The Guardian was critical of Spain's striker–less formation and particular brand of tiki taka at UEFA Euro 2012, however, believing that the lack of emphasis on the offensive aspect of the game led to fewer goals, and that the team's seemingly endless passing and preoccupation with ball–possession was in fact boring, dubbing it "Tiki takanaccio," a reference to the defensive–minded catenaccio tactical system, despite the fact that tiki taka had ironically originated from the more offensive minded Dutch total football strategy. Several of Italy's previous coaches, such as Cesare Maldini and Giovanni Trapattoni, used elements of catenaccio to a greater extent at international level, and both failed to go far in the tournaments in which they took part; under Maldini, Italy lost on penalties to hosts France in the 1998 FIFA World Cup quarter finals, following a 0–0 draw, while Trapattoni lost early in the second round of the 2002 FIFA World Cup to co hosts South Korea on a golden goal, and subsequently suffered a first round elimination at UEFA Euro 2004. Other Italian managers have often deviated from the catenaccio system, despite still employing aspects of the strategy into their gameplay, and maintaining a strong defensive unit. While Dino Zoff's 5–2–1–2 system initially largely differed from the more defensive minded approach of his predecessors who were in charge of the Italy national side, by introducing younger players and adopting a more attractive and offensive minded approach, he also made use of a sweeper, a tight back line, and put Catenaccio to good use for Italy in the semi final of UEFA Euro 2000 against co hosts Netherlands, when the team went down to ten men; despite coming under criticism in the media for his defensive playing style during the match, following a penalty shoot out victory after a 0–0 draw, he secured a place in the final. In the final, Italy only lost on the golden goal rule to France. Previously, Azeglio Vicini, on the other hand, had led Italy to the semi finals of both UEFA Euro 1988 and the 1990 FIFA World Cup, on home soil, thanks to a more attractive, offensive minded possession based system, which was combined with a solid back line and elements of the Italian zona mista ("mixed zone," in Italian) approach (or "Gioco all'Italiana"), which was a cross between zonal marking and man marking systems, such as catenaccio. Despite their more aggressive attacking approach under Vicini during the latter tournament, Italy initially struggled in the first round, before recovering their form in the knock out stages, and produced small wins in five hard fought games against defensive sides, in which they scored little but risked even less, totalling only seven goals for and none against leading up to the semi finals of the competition. Italy would then lose a tight semi final on penalties following a 1–1 draw with Argentina, due in no small part to a more defensive strategy from Carlos Bilardo, who then went on to lose the final 1–0 to a much more offensive minded Germany side led by manager Franz Beckenbauer. Italy then claimed the bronze medal match with a 2–1 victory over England. Vicini's successor as the Italy national side's manager, Arrigo Sacchi, also attempted to introduce his more attacking–minded tactical philosophy, which had been highly successful with Milan, to the Italy national team; his tactics, which were inspired by Dutch total football, made use of an aggressive high pressing system, which used a 4–4–2 formation, an attractive, fast, attacking, and possession based playing style, and which also used innovative elements such as zonal marking and a high defensive line playing the offside trap, which largely deviated from previous systems in Italian football, despite still maintaining defensive solidity. Italy initially struggled to replicate the system successfully, however, and encountered mixed results: under Sacchi, Italy reached the final of the 1994 FIFA World Cup after a slow start, only to lose on penalties following a 0–0 draw with a defensive–minded Brazilian side, but later also suffered a first round exit at Euro 1996. Previously, at the 1978 FIFA World Cup, Enzo Bearzot's Italian side also often adopted an attractive, offensive minded possession game based on passing, creativity, movement, attacking flair, and technique, due to the individual skill of his players; the front three would also often change positions with one another, in order to disorient the opposing defenders. Italy finished the tournament in fourth place, a result they replicated two years later at UEFA Euro 1980 on home soil. At the 1982 FIFA World Cup, he instead adopted a more flexible and balanced tactical approach, which was based on the zona mista system, and which used a fluid 4–3–3 formation, with Gaetano Scirea as a sweeper, who held both defensive and creative duties. While the team were organised and highly effective defensively, they were also capable of getting forward and scoring from quick counter attacks, or keeping possession when necessary. The system proved to be highly effective as Italy went on to win the title. Bearzot's Italy side were also known for their solidity, aggression, and defensive strength, possessing a number of hard–tackling players in their team, such as midfielder Marco Tardelli, and defenders Claudio Gentile and Giuseppe Bergomi. Gentile, who served as the team's stopper, or man marking centre back, gained a degree of infamy in the media for his highly physical man marking of Diego Maradona in Italy's second round match against Argentina; although controversial, the strategy proved to be effective as Gentile essentially nullified the Argentine playmaker's impact on the game, with Italy winning the match 2–1. Similarly, although Italy successfully used a more offensive minded approach under manager Marcello Lippi during the 2006 FIFA World Cup, which saw a record ten of the team's 23 players find the back of the net, with the side scoring 12 goals in total as they went on to claim the title, the team's organised back line only conceded two goals, neither of which came in open play. Notwithstanding their more attacking minded playing style throughout the tournament, when Italy was reduced to ten men in the 50th minute of the 2nd round match against Australia, following Marco Materazzi's red card, coach Lippi changed the Italians' formation to a defensive orientation which caused the British newspaper The Guardian to note that "the timidity of Italy's approach had made it seem that Helenio Herrera, the high priest of Catenaccio, had taken possession of the soul of Marcello Lippi." The ten man team was playing with a 4–3–2 scheme, just a midfielder away from the team's regular 4–4–2 system. In a tightly contested match, Italy went on to keep a clean sheet and earned a 1–0 victory through a controversial injury time penalty.

Басқа мысалдар

Алайда, Catenaccio-ның таза түрі де соңғы жылдары өз табыс оқиғаларын көрсетті. Немец жаттықтырушысы Отто Рехагель 2004 жылғы УЕФА Еуропа чемпионатында Грекия құрамасымен ұқсас қорғаныс тактикасын қолданды. Команда доптың артында терең қорғанып, қарсыластарына қысым көрсетті, ал Траянос Делас қорғау шебінің артында «сұпырғыш» рөлінде өнер көрсетті. Рехагельдің басшылығымен Грекия, жарысқа дейін аутсайдер саналғандықтан, күтпеген түрде турнир жеңімпазы атанды. Қорғанысқа басымдық берілгеніне қарамастан, гректердің тек бір ойыны қосымша уақытқа дейін жетті, оны гректер Траянос Делластың «күміс голымен» жеңіп алды. Трапатони өзі де 2005 жылы «Бенфикамен» Португалия лигасының титулын жеңіп алуда осы жүйенің элементтерін табысты қолданды – клуб үшін 11 жылдан бергі алғашқы жеңіс. Сондай-ақ, ол өзінің мансабында бірнеше итальяндық клубтармен «gioco all'Italiana» немесе «zona mista» тактикалық жүйесінде стратегияның элементтерін сәтті пайдаланды, ол голланд тотал-футболының аймақтық қорғанысын итальяндық катеначчоның жекелеген ойыншыға бағытталған қорғанысымен үйлестірді. 2018 жылғы ФИФА Әлем чемпионатында бұрынғы турнирлерден өзгеше, бірнеше команда допты бақылауға басымдық беретін қарсыластарына қарсы қорғаныс стилін қабылдап, терең, тәртіпті және тар қорғаныс шебін сақтап, сондай-ақ қарсы шабуылдарда гол соғуға ұмтылып, сәттілікке жетті.

Мұра

Италия футболында таза катеначчо енді бұрынғыдай көп кездеспесе де, Serie A және Италия ұлттық құрамасымен қатыгез қорғаныс тактикасының стереотиптік байланысы шетелдік БАҚ-та осы күнгі күнге дейін сақталуда, әсіресе 1990 жылдардағы «AC Milan» және 2010 жылдардан бастап «Juventus» командаларының басым итальяндық қорғанысы назарда. Британдық «The Guardian» газетінде Роб Багчи былай деп жазды: «Италия қабілеті, сабырлылығы және интеллектуалдық деңгейі жоғары қорғаушыларды өндірді. Әр Джентиль үшін Алессандро Неста болды». Serie A-да ойнаған сыншылар мен шетелдік футболшылар итальяндық қорғаушыларды «хитролықтың шеберлері» деп сипаттады, олардың мақсаты – қандай да бір қиындыққа көз жұмып, еңбек етіп жеңіске жету. Тарихшы Джон Фут осы ой-сананы былай деп қорытындылады: «Тактика – бұл айлакерлік пен қатыгездіктің үйлесімі. [ ] «Тактикалық бұзушылық» – итальяндық қорғаушылар үшін өмірлік қағида».