Кіріспе

Калгаридегі жаяу жүргіншілер көкжол жүйесі, Альберта, Канада. Калгаридегі көкжол желісі, Альберта, Канада.

Плюс 15 немесе +15 – Калгаридегі көкжол желісі, Альберта, Канада. Бұл әлемдегі ең ауқымды жаяу жүргіншілерге арналған көкжол жүйесі, 2022 жылғы мәліметтер бойынша жалпы ұзындығы 16 шақырым (10 миль) және 86 көпір 130 ғимаратты байланыстырады. Жүйе көкжолдардың көше деңгейінен шамамен 15 фут (шамамен 4,5 метр) биіктікте орналасуына байланысты осылай аталды. Кейбір Plus 15 көкжолдары көп деңгейлі, ал жоғарырақ деңгейлері Plus 30 және Plus 45 деп аталады.

Тарих

Жүйені архитектор Харольд Ханен ойлап шығарды және жобалады, ол 1966 жылдан 1969 жылға дейін Калгари қалалық жоспарлау бөлімінде жұмыс істеген. Бұл жетістігі үшін ол 1970 жылы қала құрылысы саласындағы еңбегі үшін Винсент Масси сыйлығына ие болды. 1970 жылы ашылған Plus 15 желісі қазірге дейін 130 қалалық ғимаратты байланыстыратын 86 жабық көпірді қамтиды. Жүйенің орталық бөлігі – жабық сауда орталықтары мен қаланың жетекші бас дүкендері. Жаңа құрылыстар өткел жүйесіне қосылуға міндетті болды, мұның орнына оларға қосымша еден алаңы берілді ("бонус тығыздығы"). Егер жақын ғимараттарға физикалық түрде қосылу мүмкін болмаса, құрылыс салушылар қала басқаратын "Plus 15 қорына" қаржылай үлес қосады, ол басқа жоқ байланыстарды қаржыландыру үшін пайдаланылады.

Әсері

Сыншылар бұл жүйенің қала орталығындағы сауда-көлік аймағында (Downtown Commercial Core) көше өмірінің азайғанына себеп болғанын алға тартады, ал қолдаушылар жүйенің кеңінен қолданылуын, әсіресе қыс айларында қала орталығындағы кәсіпорындарға адам ағынын жақсартуға ықпал еткенін айтады. 1998 жылы қала бұл жүйені қайта қарауды бастады. Қалалық жоспарлау ережелері қазіргі таңда жаңа құрылыстарды жүйеге қосып тұрған иелеріне салық жеңілдіктерін қарастырады.

Танымал мәдениетте

Plus 15 — 2000 жылы Гарри Бернс түсірген "Waydowntown" фильмінің маңызды сюжеттік элементтерінің бірі.