Кіріспе

Shatter комиксі – Питер Б. Гиллис пен Майк Сенц жасаған және First Comics баспасынан шыққан комикс. Комикс – дистопиялық ғылыми-фантастикалық фэнтези, ол «Блэйд Раннер», «Біз сізге бұл есте сақтап беруге дайынбыз» және басқа да киберпанк әңгімелері сияқты. Shatter-ді Гиллис жазды, ал Саенц оны компьютерде тікелей салған. Shatter – барлық суреті компьютерге қолмен енгізілген, ал кейін бояу үшін сызылған беттерді сканерлеу әдістері пайдаланылған алғашқы коммерциялық комикс. 1970 жылдардың соңына дейін және 1980 жылдардың басына дейін компьютерлік комикстер дәстүрлі мәтін және сызық басу техникаларымен, жартылай графикалық өнермен, ASCII және BBC-дің Ceefax телетексімен жасалған.

Өндіріс

Шаттер бастапқыда Macintosh Plus-те MacPaint бағдарламасында, кейіннен Ann Arbor Softworks-тің FullPaint бағдарламасымен салынған. Бет деректері сыртқы 800К дискетада сақталған. 9 дюймдік 72ppi монохромды экранның (512×342 пиксел) шектеулі мүмкіндіктеріне байланысты суреттерді басқару қиын болды, себебі бір уақытта беттің шамамен 2/3 бөлігімен ғана жұмыс істеуге болады еді. Мәселелердің шамамен жартысы стандартты Macintosh тышқанымен салынды, бірақ Koala MacVision сияқты графикалық планшеттер мен бейне кадрларын цифрландыру құрылғылары қолжетімді болғаннан кейін жағдай өзгерді. Суреттер 1985 жылға дейін Apple нүктелік матрицалы ImageWriter бағдарламасында басылды, содан кейін Apple тексттің безендірілуі үшін Adobe PostScript қаріптері қолданылатын Laserwriter принтерін сыйға берді, бұл иллюстрациялық графиканы тегіс әрі пикселсіз етуге мүмкіндік берді. Басылғаннан кейін суреттер Саэнцтің қолымен түстіріліп, содан кейін дәстүрлі комикстерді басып шығару әдістерін қолдана отырып, беттерді орналастыру және түстерді бөлу үшін жаппай басып шығарылды. Саэнцтің 3-ші нөмірден кейін кеткенінен соң, 4-ші және 7-ші нөмірлердегі суреттер дәстүрлі түрде қағазға салынды, содан кейін компьютерге сканерленді. Чарли Афанас 8-ші нөмірден бастап серияның соңына дейін жұмыс істеген кезде, суреттерге қатысты жұмыс толығымен цифрлық форматқа көшті. Бір ғана ерекшелік – редакторлар макеттерді мақұлдап, жазушылар оқиғаларды жасай бастаған кезде, бастапқы эскиздер қаламмен салынды. Суреттер әлі де тікелей компьютерде салынды. Жаңа әдіс серияның қалған бөлігін басып шығару уақытын үдетуге мүмкіндік берді.

Жариялану тарихы

Shatter алғаш рет 1985 жылдың наурыз айында Big K компьютерлік журналының (IPC Media, Лондон, редакторы Тони Тайлер) 12-ші санында пайда болды және "компьютерде толығымен салынған әлемдегі алғашқы комикс сериясы" деп сипатталды. Осы кезеңде, Shatter 1985 жылы First Comics-тің Jon Sable комиксінде бір реттік арнайы шығарылым ретінде де, қосымша материал ретінде де бірдей уақытта пайда болды. Shatter кейін 1985-1988 жылдар аралығында 14 санынан тұратын жеке серия ретінде жарық көрді. Кітаптың көркемдік жетекшісі Алекс Уолд болды. Жинақтар First Comics және AiT/Planet Lar баспаларында жарық көрді.

Уақыт шкаласы

1985 жылдың наурызы: Гиллис жазған және Саенц салған «Шаттер» комиксінің алғашқы саны британдық компьютер журналында жарияланды. «Big K» журналы, IPC Magazines (қазіргі IPC Media) баспасынан шықты. Бұл Джон Сэйблдің «Freelance» толықтыру сериясының алғашқы төрт бетінің қара-ақ түсті нұсқасы болды. Соңғы бетінде «Келесі айда BIG K-да жалғасады» делінгенімен, журналдың соңғы саны осы болды. 1985 жылдың маусымы: First Comics баспасынан «Shatter Special No.1» шықты, редакторы Майк Голд серияның «Jon Sable: Freelance» комиксінде 6–12 ай бойы толықтыру ретінде жарияланатынын күтті. 1985 жылдың маусым-қараша айларында: «Шаттер» комиксі «Jon Sable: Freelance» комиксінің #25–30 санында 8 беттік толықтыру ретінде жарияланды. 1985 жылдың желтоқсаны: «Шаттер» комиксінің №1 саны жарық көрді, оның барлық 60 000 данасы сатылып кетті (First Comics қайта басылым шығарған жоқ). 1986 жылдың мамыр айы: Суретші Майк Саенц үш санынан кейін жұмысын тастады. Ол Macromind бағдарламалық компаниясы үшін «ComicWorks» бағдарламасын жасады, ол комикс жасауға арналған алғашқы жеке цифрлық баспа жүйесі болды. 1991 жылы Paracomp компаниясымен біріккеннен кейін, MacroMind Paracomp 1992 жылы Authorware, Inc компаниясымен бірігіп, Macromedia компаниясын құрды, оны 2005 жылы Adobe Systems сатып алды. 1986 жылдың маусым-желтоқсаны: Саенц кеткеннен кейін сурет салу әдісі дәстүрліге қайта оралды, яғни алдымен қарындашпен сурет салынып, боялып, содан кейін компьютерге сканерленді. 4-8-ші сандар үшін қолданыстағы суретшілер Стив Эрвин мен Боб Динетал жұмыс істеді. Примитивті сканерлеу технологиясының салдарынан суреттер әдетте нашар анықталды және алғашқы сандарға қарағанда нашар сапалы болды. 1986 жылдың желтоқсаны: Брюс Стерлинг Уильям Гибсон, Том Мэддокс, Пэт Кадиган, Руди Раккер, Марк Лейдлоу, Джеймс Патрик Келли, Грег Беар, Льюис Шайнер және Пол Ди Филиппо қатысқан «Көлеңкелердің әйнегі» (1986) атты әңгімелер жинағының алғы сөзінде «киберпанк» терминін енгізді. 1987 жылдың сәуір айы: Чарли Атанас 9-14-ші сандар үшін жұмысқа алынды. Атанас компьютерлік тышқанды пайдаланып Macintosh Plus компьютерінде тікелей сурет салуды қайта жаңғыртты. Басылымның тиімділігін арттыру үшін, макеттерді жасау, сценарийді жеделдету және редактордың мақұлдауын алу мақсатында қалам салған эскиздер жасалды. Мақұлданғаннан кейін Атанас сканерлерді пайдаланбай, эскиздерді тікелей компьютерге қайта салды. Сканерленген суреттерді жою арқасында суреттердің стилі жақсарды. Жазушылар материал дайын болған кезде, Лазеррайтердің PostScript кітапханаларынан алынған әріптерді пайдаланып диалогтарды қоса алды, бұл комикстің жалпы стиліне үлкен үлес қосты. 1988 жылдың сәуірінде «Шаттер» комиксінің 14 саны жарық көрді. 12 сәуірде «Шаттер» Ballantine Books баспасынан саудалық кітапша ретінде шықты. 2006 жылдың 25 шілдесі: «Шаттер» жинағы AIT/Planet Lar баспасынан қайта басылды.