Кіріспе
Алғашқы қоныс салушылар 1805 жылғы қарашада Джон Хеймейкер және оның отбасы Уорреннен батысқа қарай Куяхога өзенінің жағалауына көшіп келген кезде пайда болды. Келесі жылы оларға Джонның інісі Джордж, әкесі Джейкоб Хеймейкер және олардың отбасылары қосылып, 1807 жылы астық шабу жұмысына арналған диірмен салды. Аймақтағы алғашқы өсім баяу болды, бірақ ақырында Куяхога өзенінің қуаты арқасында екі шағын ауыл пайда болды. Бірінші ауыл Франклин Миллс деп белгілі болды, ал жергілікті тұрғындар оны "Төменгі ауыл" деп атады, ол негізінен Хеймейкерлердің алғашқы меншігінің төңірегінде дамыды. 1818 жылы Джошуа Вудард бұл аймаққа келіп, ауылдың солтүстігінде "Жоғарғы ауылды" құрайтын ғимараттар салуды бастады, ол кейін қысқа ғана уақытқа Карфаген деп аталды. 1820 жылдары Франклин қалашығы Пенсильвания және Огайо каналының (P & O каналы) бағытына енді. Канал құрылысы 1830 жылдардың ортасында басталған кезде, Огайоның солтүстік-шығысындағы, соның ішінде Франклин Миллсте де жерді сатып алуға байланысты қызу белсенділік болды. Осының нәтижесінде, қазіргі Кент қаласының орталық бөлігінде, өзеннің шығыс жағында өнеркәсіптік және сауда аймағы құрылды. Куяхога өзенінің бойында зауыттар мен диірмендер салынды немесе жоспарланды, бірақ олардың кейбіреулері 1837 жылғы экономикалық дағдарыстың салдарынан ешқашан салынбады немесе сәтсіз аяқталды. Канал 1840 жылы ресми түрде ашылды, бірақ ол салыстырмалы түрде аз ғана уақытқа созылды, 1860 жылдарға дейін қолданыста болды. 1870 жылы канал толығымен жабылды. Осы кезеңде 1837 жылы Франклин қалашығының әкімшілік ғимараты Франклин жібек компаниясының кеңсесі ретінде салынды. Бірақ компания ғимаратты аяқтамай жатып банкротқа ұшырады, сондықтан қалашық ғимаратты өз иелігіне алып, құрылысын аяқтады және 1840 жылдан бастап қалашық әкімшілігінің кеңсесі ретінде пайдалана бастады. 1851 жылы Кливленд және Питтсбург темір жолы қалашықтың солтүстік бөлігінен өтті, ал Кенттен солтүстікке қарай, қазіргі 43-ші мемлекеттік тас жол бойында орналасқан шағын Ерлвилл елді мекенінде станция салынды. Темір жол қалашықта экономикалық дамуға көп әсер етпесе де, ол кейінірек экономикалық және халық санының өсуіне ықпал етті. Марвин Кенттің басшылығымен Атлант және Ұлы Батыс темір жолын құру сол жылы басталды, себебі Кент Кливленд және Питтсбург темір жолы Франклин Миллсті айналып өткеніне наразы болды. 1863 жылы Атлант және Ұлы Батыс темір жолы қалашыққа келді, ал келесі жылы темір жолдың жөндеу және құрастыру цехтары Франклин Миллсте орналасты, бұл ауылдағы экономикалық және халық санының ұзаққа созылған өсуіне жаңа серпіліс берді. Осының нәтижесінде 1864 жылы ауыл Кент болып қайта аталды және 1867 жылы ресми түрде қала мәртебесін алды.
География
Франклин қалашығы Солтүстік-Шығыс Огайодағы Портж округінің батыс-орталық бөлігінде орналасқан. Ол Акрон қаласынан шамамен 16 шақырым (10 миль) солтүстік-шығысқа және Кливленд қаласынан 48 шақырым (30 миль) оңтүстік-шығысқа қарай жатыр. Оның оңтүстігі мен батысында Кент, оңтүстігінде Бримфилд, батысында Стоу, солтүстігінде Стритсборо және Шугар Буш Ноллз, ал шығысында Равенна қалашықтарымен шектеседі. Франклин қалашығы солтүстік-батыс бұрышында Гудзон қаласына, солтүстік-шығыс бұрышында Шалерсвилл қалашығына және оңтүстік-шығыс бұрышында Рутстаун қалашығына тікелей жанасады. Қалашықтың шекараларында Шугар Буш Ноллздың оңтүстігінде, 43-ші мемлекеттік тас жолының екі жағында орналасқан Твин Лейкс атты тұрғын үй ауданы бар. Твин Лейкстің оңтүстігінде 19-шы және 20-шы ғасырлардың басында Кливленд пен Питтсбург темір жолының аялдамасы болған, тарихи Ерлвилл қаласының орны жатыр. Франклин қалашығы Акрон қалалық статистикалық аймағына және одан ірі Кливленд-Акрон-Элирия біріктірілген статистикалық аймағына кіреді. Глациялық Аллегей таулы үстіртінің батыс жағында орналасқан Франклин қалашығының жер бедері дөңгелек төбелер мен әртүрлі ландшафттарды қамтиды. Акрон қаласының негізгі ауыз су көзі – Роквелл көлі қалашықтың солтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан. Ол 1913 жылы құрылып, Куяхога өзенінен су жинап, шамамен 3,3 шаршы километр (1,3 шаршы миль) аумақты алып жатыр. Роквелл көлінен басқа, қалашықта жеті табиғи қазан көлі бар. Олардың ең ірісі – Пиппен көлі, ол Акрон қаласына тиесілі және қаланың сумен жабдықтау жүйесінде пайдаланылмаған бөлігі болып табылады. Брэйди көлі қалашықтың оңтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан, ал қалашықтың солтүстік бөлігіндегі 43-ші мемлекеттік тас жолының екі жағында орналасқан Шығыс Твин және Батыс Твин көлдері демалыс үшін пайдаланылады. АҚШ Геологиялық қызметінің мәліметінше, қалашықтың теңіз деңгейінен биіктігі Кент қаласының шекарасындағы, қалашықтың бастапқы географиялық орталығына жақын жерде 337 метр (1106 фут) құрайды. АҚШ Халық санағы бюросының 2021 жылғы мәліметтері бойынша, қалашықтың ауданы 37 шаршы километр (14,3 шаршы миль) болып, оның 32 шаршы километрі (12,5 шаршы миль) құрлық және 5 шаршы километрі (1,8 шаршы миль) су алабын құрайды.
Климат
Франклин қалашығының климаты Dfa Köppen климаттық жіктелімі бойынша ылғалды континенталды климат ретінде жіктеледі, яғни әдетте өте жылы, ылғалды жаздар мен суық, қарлы қыстар болады. Көктем және жаз айларында нөсер жаңбырлар мен дауылдар жиі кездеседі, сондай-ақ аймақ торнадоларға бейім. Тропикалық жүйелердің әсері де сезілуі мүмкін, көбінесе ылғалдылықтың, жаңбырдың және желдің күшеюі түрінде, мысалы, 2008 жылдың қыркүйегіндегі "Айк" дауылының қалдықтары сияқты. Қыс айларында қар көп жауады және қалың бұлттылық болуы мүмкін. Франклин қалашығы Эри көлінің қарлы аймағына жатпайды, бірақ кейде көлдің әсерінен қар жауады. Қалашық "екіншілік қарлы аймақта" орналасқан, яғни белгілі бір жел бағыттары басым болғанда көлдің әсерінен қар көбірек жауады, бірақ әдетте Эри көліне жақын солтүстік аймақтарға қарағанда азырақ қар жауады. Қыс айларында температураның нөлден төмен болуы қалыпты жағдай, бірақ қаңтар және ақпан айларында температураның жоғарылауы және тіпті одан да артуы жиі кездеседі.
Демография
Франклин қалашығындағы бастапқы халық санының өсуіне Куяхога өзеніндегі орналасуы ықпал етті, бұл өнеркәсіптік және өндірістік жұмыс орындарының дамуына әкелді. Алғашқы қоныс аударушылар негізінен АҚШ-тың солтүстік-шығысынан келген және көбінесе неміс тегінен шыққан. 2020 жылғы халық санауы бойынша қалашықта 6 283 адам, 2 399 үй шаруашылығы және 1 415 отбасы тұрады. Халық тығыздығы анықталмаған, ал тұрғын үй бірліктерінің тығыздығы да көрсетілмеген. Қалашықтың нәсілдік құрамы: 93,7% ақ нәсілді, 2,0% афроамерикандық, 2,2% азиялық, 0,2% американдық үндістер, 0,03% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 0,3% басқа нәсілдер және 1,6% екі немесе одан көп нәсілге жататындар. Халықтың 0,7% испаниялық немесе латын американдықтар. 2 174 үй шаруашылығы бар, олардың 28,2%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрады, 54,6%-ы бірге тұратын ерлі-зайыптылар, 6,1%-ы күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 36,5%-ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 27,3%-ы жеке адамдардан тұрады, ал 4,6%-ында 65 жастан асқан жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,42 адам, ал отбасының орташа мөлшері 2,99 адамды құрайды. Әр 100 әйелге 104,3 еркек шамасында келеді. 18 жастан асқан әйелдердің әр 100-іне 101,4 еркек шамасында келеді. Үй шаруашылығының орташа табысы 47 750 доллар, ал отбасының орташа табысы 64 792 доллар. Бұл Огайо штатының 40 956 доллар және АҚШ-тың 41 994 долларымен салыстырылады.
Экономика
Франклин қалашығының Куяхога өзенінің жанында орналасуы, содан кейін Пенсильвания және Огайо каналы мен бірнеше теміржол желілерінің салынуы бастапқыда шағын диқандық диірмендер мен фабрикаларды ашуға қолайлы жағдай жасады. Өзеннің қуаттылығының артуына байланысты, кейіннен тауарларды басқа нарықтарға тасымалдаудың оңайлығы мен төмен құнының арқасында, үлкенірек фабрикалар біртіндеп дами бастады. 20-ғасырдың ортасында теміржол жүйесіндегі өзгерістер мен өндіріс секторының құлдырауы, сондай-ақ Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін Кент мемлекеттік университетінің қарқынды өсуі университеттің Портеж окруғындағы ең ірі жұмыс берушісіне айналуына және қала экономикасының басқа салаларын дамытуға ықпал етті. Кент мемлекеттік университеті Огайо штатының 59-шы тас жолы бойында, Кент қаласымен бірлескен экономикалық даму аймағында Centennial Research Park-ты басқарады, онда сұйық кристал индустриясындағы екі жоғары технологиялық стартап компаниясы орналасқан. 2000 жылғы мәліметтер бойынша, білім беру, денсаулық сақтау және әлеуметтік қызметтер салалары қаланың ең ірі секторы болып табылып, жұмыс күшінің шамамен 29%-ын жұмыспен қамтыды. 17,8% өңдеу өнеркәсібінде, ал 13,6% бөлшек саудада жұмыс істейді. Өнер мен ойын-сауық саласы жұмыс күшінің 7,9%-ын құрайды, ал кәсіби және басқару қызметтерінде 7,3% жұмыс істейді. Штат деңгейінде Франклин қалашығы Огайо штатының 75-ші сайлау округінің құрамына кіреді, оны 2021 жылдан бері республикашыл Гейл Павлига (Рэндолф қаласынан) өкілдік етеді. Штат Сенатында Франклин қалашығы 18-ші округтің бір бөлігі болып табылады, оны 2021 жылдан бері республикашыл Джерри Сирино (Киртленд қаласынан) өкілдік етеді. Федералдық деңгейде қала Огайоның 13-ші конгресс округінің құрамына кіреді, оны Хауленд қаласынан шыққан демократ Тим Райан өкілдік етеді.
Білім
Мектепке дейінгі, бастауыш және орта білім беруді негізінен Кент қалалық мектеп округі қамтамасыз етеді, ал қалашықтың солтүстік-батыс бөлігінің шағын бөлігіне көршілес Стоу-Мунро Фоллс қалалық мектеп округі қызмет көрсетеді. Франклин қалашығы 1959 жылға дейін өз жеке мектеп округін басқарды, содан кейін Кент қалалық мектеп округімен және Брейди Лейк мектеп округімен біріктірілді. Кент және Франклин қалашықтарының көп бөлігін қамтамасыз етумен қатар, Кент қалалық мектеп округі Sugar Bush Knolls ауылының және Стреетсбороның оңтүстік бөлігінің шағын бөлігін де қамтиды. 1985 жылы Теодор Рузвельт орта мектебі АҚШ Білім беру департаментінің «Білім берудегі үздік» сыйлығымен марапатталды және 2004 жылдан бері Огайо Білім беру департаменті мектепті «Үздік» деп бағалап келеді. 2009 жылдың желтоқсан айында U.S. News & World Report журналында АҚШ-тағы ең үздік орта мектептердің бірі деп тізілді және басылымның қола медалін иеленді. Кент қалалық мектеп округі Огайо Білім беру департаменті тарапынан тұрақты түрде «Үздік» немесе «Тиімді» деп бағаланып келеді. 2007 жылы Уоллс бастауыш мектебі Огайо Білім беру департаментімен «Уәделі мектеп» деп аталды, ал Лонгкой бастауыш мектебі АҚШ Білім беру департаментінің беделді Көк лента мектебі сыйлығын жеңіп алды.
Медиа
Франклин қалашығы Федералды байланыс комиссиясы анықтаған Кливленд-Акрон теледидар нарығының аймағының бір бөлігі болып табылады, ол Солтүстік-Шығыс Огайоның 17 округтен тұратын аймақты қамтиды. Нильсен Медиа зерттеулері бойынша, қазіргі уақытта АҚШ-тағы 18-ші ірі медиа нарығы болып саналады. Көптеген телестанциялар Кливленд және Акрон қалаларында орналасқан, бірақ Франклин қалашығында «Ретро Телевизиялық Желісінің» жергілікті филиалдары – WAOH және W35AX студиялары орналасқан. Франклин қалашығы Янгстауннан хабар тарататын телеарналардың қабылдау аймағында да орналасқан. Радио үшін Франклин қалашығы Акрон радио нарығының бөлігі, сонымен қатар Кливленд радио нарығындағы ірі станциялармен қатар, Йонгстаун-Уоррен және Кантон нарықтарындағы көптеген станцияларды да қабылдай алады. Кент қаласына лицензия берілген екі станция – бір FM және бір AM станциясы Франклин қалашығында орналасқан. WNIR (100.1 FM) WJMP бауырлас станциясымен және WAOH және W35AX телеарналарымен бірлескен студиядан хабар таратады. WJMP (1520 AM) – күндіз ғана жұмыс істейтін жаңалықтар мен әңгімелер станциясы. Кент қаласында шығатын және Портж округінің жаңалықтарын жабатын күнделікті газет – Record Courier, Франклин қалашығы үшін баспа медиасының негізгі көзі болып табылады. Record Courier Ravenna Evening Record және Kent Courier Tribune газеттерінің бірігуі нәтижесінде құрылды. Сондай-ақ, қалалық округ Кент мемлекеттік университетінің Daily Kent Stater газетімен қамтамасыз етіледі, ол кампуста және одан тыс жерлерде, сондай-ақ KentWired.com – TV 2 және Black Squirrel Radio бірлескен сайты арқылы онлайн қолжетімді. The Akron Beacon Journal және The Plain Dealer газеттері де аймақтық жаңалықтарды тарату және жеткізу арқылы Франклин қалашығына қызмет көрсетеді.
Инфрақұрылым
Аудан тұрғындарына шектеулі қызметтер ұсынылады, оның ішінде үйден шығарып кәдеге жарату жинауы, маусымдық жапырақтар мен Жаңа жылдық шыршаларды жинау, талқандау және малч жасау, сондай-ақ жолдарды күтіп ұстау. Қалдықтарды жинау жеке жүзеге асырылады, ал аудан тұрғындары өздерінің ұңғыларын және септик жүйелерін күтіп ұстайды. Портедж округі ауданның үйден шығарып кәдеге жарату жинауын жүзеге асырады. 59-шы тас жол бойындағы Кент қаласымен бірлескен экономикалық даму ауданының шекараларында су және кәріз қызметін Кент ұсынады. Жергілікті телефон байланысын 330 және 234 аймақтық кодтары арқылы AT&T Ohio қамтамасыз етеді, электр қуатымен қамтамасыз ету және желілерді күтіп ұстау Ohio Edison-ның бұрынғы қамту аймағында FirstEnergy жүзеге асырады, ал табиғи газды Dominion Resources East Ohio Energy ұсынады және желілерді күтіп ұстайды. Тұрғындар өздерінің табиғи газ және электр қуаты жеткізушілерін таңдауға құқылы, бірақ аудан Солтүстік-Шығыс Огайо Мемлекеттік Энергия Кеңесінің, немесе NOPEC-тің, АҚШ-тағы ең ірі мемлекеттік біріктіруінің құрамына кіреді.
Көлік
59-шы мемлекеттік автожол, Саммит жолы және Брейди-Лейк жолы – негізгі шығыс-батыс бағытындағы тас жолдар, көршілес Кент және Равенна қалаларымен байланыстырады, ал Равенна жолы елді мекенді Хадсонмен қосады. 43-ші мемлекеттік автожол – негізгі солтүстік-оңтүстік магистралі, ал Диагональ жолы – Мантуяға Стритсборо арқылы солтүстік-шығысқа қарай бағытталған қосалқы жол. SR 43 Франклин елді мекенін 76-шы тас жолмен, шамамен 3 миль (5 км) оңтүстікке қарай Бримфилдтегі 33-шы шығу арқылы және Огайо автомагистралі/Interstate 80 және Interstate 480-нің шығыс соңғы нүктесімен, шамамен 7 миль (11 км) солтүстікке қарай Streetsboro-дағы 187-шы шығу арқылы байланыстырады. SR 43 елді мекенде екі жолақты жол, ал Кентте төрт және бес жолақтыға дейін кеңейеді. SR 59 – үш жолақты жол, 261-ші мемлекеттік автожолмен қиылыстан кейін шығысқа қарай бес жолақты жолға дейін кеңейеді. 261-ші мемлекеттік автожол елді мекеннің оңтүстік-шығыс бөлігінен өтеді, ол негізінен солтүстік-оңтүстік бағытындағы екі жолақты тас жол, содан кейін шығыс-батыс бағытына бұрылып, солтүстік Бримфилд және оңтүстік Кентте қысқа ғана бөлікте төрт жолақты бөлінген тас жолға дейін кеңейеді. Ол SR 43, SR 59 және Саммит көшесі арасындағы Кенттің айналма жолы болып табылады және елді мекенді оңтүстік-батыстағы Таллмаджбен байланыстырады. PARTA Франклин елді мекеніне телефон арқылы шақыру қызметі, Кент мемлекеттік университетінің күзгі және көктемгі семестрлерінде SR 59 бойындағы маусымдық Black Squirrel маршруты және Стоу мен Равеннамен байланысты қалааралық арқылы қызмет көрсетеді.
Денсаулық сақтау
Ауруханалық көмек негізінен Робинсон мемориалдық ауруханасы арқылы ұсынылады. 150 төсектік бас аурухана Равенна қаласында орналасқан, ал жүйе Портж округінің ішіндегі басқа да нысандарды пайдаланады. Ауданның өзінде бір тегін емхана, Портж қауымдық денсаулық орталығы бар, ол 59-шы мемлекеттік тас жолы бойында, Кент қаласымен бірлескен экономикалық даму аймағында орналасқан.