Кіріспе

Астрономиялық аспап

Милиметрлік толқын астрономиясын зерттеуге арналған біріктірілген массив (CARMA) – 2006 жылы қолданысқа берілген 23 радиотелескоптан тұратын астрономиялық аспап болды. Бұл телескоптар астрономиялық интерферометр құрады, онда барлық сигналдар арнайы құрылған компьютерде (корреляторда) біріктіріліп, жоғары ажыратымды астрономиялық кескіндер жасалды. Телескоптар 2015 жылдың сәуір айында жұмысын тоқтатты және сақтау үшін Оуэнс аңғары радио обсерваториясына көшірілді. Чилидегі Атакама үлкен миллиметрлік массиві әлемдегі ең қуатты миллиметрлік толқын интерферометрі ретінде CARMA-ны алмастырды.

Орналасқан жері

CARMA обсерваториясының каталогына сәйкес, барлық телескоп алаңдарының орташа биіктігі белгілі бір биіктікте орналасқан. Обсерватория Оуэнс аңғары радио обсерваториясының шығысындағы Иньо тауларында, Седар Флат деп аталатын жерде орналасқан (168 тас жолының батысына Седар Флат топтық кемпингтерін көшіргеннен кейін), және оған Уэстгард өткелі арқылы қол жеткізіледі. Биік орналасқан жер атмосфералық су буының миллиметрлік толқындарды сіңіруін және фазалық когеренттіліктің жоғалуын азайту мақсатымен таңдалды.

Ерекшеліктері

Бұл массив әр түрлі өлшемдегі және әр түрлі конструкциядағы радиотелескоптардың біртекті емес жиынтығы болғандықтан ерекшеленді. Телескоптардың үш түрі болды, барлығы Кассегрен типті рефлекторлық антенналар, параболалық негізгі және гиперболалық екінші айналарымен жабдықталған:

Алты телескоп, диаметрі әрқайсысы . Бұл - Калтехтың OVRO орналасқан жеріндегі миллиметрлік массивтің бір бөлігі. Олар 2005 жылдың көктемінде Седар-Флатқа көшірілді. Тоғыз телескоп, диаметрі әрқайсысы . Бұрын олар Хат-Крик радио обсерваториясында орналасқан және Беркли-Иллинойс-Мэриленд қауымдастығы (BIMA) консорциумымен басқарылды. Олар 2005 жылдың көктемінде HCRO-дан Седар-Флатқа көшірілді. Сегіз телескоп, диаметрі әрқайсысы . Олар космологияны зерттеу үшін құрал ретінде салынған және Джон Карлстромның (Чикаго университеті) басқаруымен жүзеге асырылған "Суньяев-Зельдович массиві" (SZA) деп те аталады. SZA үш жыл бойы Оуэнс аңғары радио обсерваториясының төменгі жағында ғарыздық микротолқындық фонды (CMB) және галактикалардың шоқтарын бақылады. 2008 жылдың жазында ол Седар-Флатқа көшірілді.

Қатысу

2006 жылы OVRO массивіне кіретін алты телескоп және BIMA массивіне кіретін тоғыз телескоп ғылыми деректерді жинау үшін бірлесіп жұмыс істеді. Тропосферадағы су буының турбулентті таралуынан туындаған кескіннің бұрмалануын жою жөніндегі алғашқы жұмыстар 2008 жылдың күзінде басталды. Астрономиялық кескіндердегі ең ұсақ бөлшектерді көру үшін массивтің ең кең конфигурациялары қажет болды. Осы қашықтықтарда, әртүрлі телескоптарға сигналдардың келу уақытының өзгеруі, олар әртүрлі мөлшердегі су буы арқылы өтетін кезде, кескіндердің сапасын күрт шектейді. SZA антеннасын CARMA антенналарының әрқайсысының жанына орналастырып, зерттеліп жатқан нысанға жақын компактты астрономиялық радио көзін бақылау арқылы атмосфераның қасиеттерін бірнеше секунд ішінде өлшеуге болады. Бұл ақпарат деректерді өңдеу кезінде атмосфералық сцинтилляциядан туындаған бұзылудың маңызды бөлігін жою үшін пайдаланылуы мүмкін. SZA (30 ГГц жиілікте жұмыс істейді) қолданылып, атмосфералық өлшемдерді жүргізу үшін бақылаулар 2008 жылдың қараша айында басталды. SZA сондай-ақ барлық үш түрдегі телескоптар бір корреляторға қосылған эксперименттер кезінде CARMA-ның ғылыми операцияларына тікелей қатысты. Байқаулар негізінен 3 мм диапазонында (80–115 ГГц) және 1 мм диапазонында (210–270 ГГц) жүргізілді. Бұл жиіліктер көптеген молекулалық газдарды анықтау үшін пайдалы, соның ішінде ғаламдағы екінші ең көп таралған молекула – көміртек монооксиді (CO). CO-ны бақылау – молекулалық сутегі газының (ғаламдағы ең көп таралған молекула) болуының жанама көрсеткіші, оны тікелей анықтау қиын. Осы толқын ұзындығы диапазонында салқын шаң да анықталады және мысалы, жұлдыздардың айналасында планеталар қалыптасатын дисктерді зерттеу үшін қолданылуы мүмкін. 2009 жылы OVRO 10,4 м антенналары 27–35 ГГц қабылдағыштармен жабдықталды және сантиметрлік диапазонда SZA антенналарымен бірлесіп бақылаулар жүргізілді.

VLBI

CARMA – Event Horizon Telescope жобасының алғашқы концепциялық байқауларындағы массив элементі болды және 2007 жылы оқиғалар көкжиегінің масштабындағы құрылымдардың Сүт Жолының аса зор қара тесігі Sgr A*-да көрілетінін көрсеткен байқауларға қатысты.