Англиялық антиквар және мұражай басшысы Огастес Волластон Франкс

Кіріспе

Британдық антиквариум және мұражай әкімшісі (1826–1897)

Сэр Август Волластон Фрэнкс (20 наурыз 1826 – 21 мамыр 1897) – британдық антиквариум және мұражай әкімшісі. Британдық мұражай тарихшысы Марджори Кейгилл Франксты «Британдық мұражай тарихындағы, мүмкін, ең маңызды коллекционер және өз заманының ең көрнекті коллекционерлерінің бірі» деп сипаттады.

Ерте өмір

Женевада дүниеге келген ол капитан Фредерик Фрэнкстің және сэр Джон Сондерс Себрайттың қызы Фредерика Аннның үлкен ұлы болды. Оның тәрбиешісі, анасының досы Уильям Хайд Волластон болды. Оның балалық шағының көп бөлігі Рим мен Женевада өтті. 1839 жылдың қыркүйегінде ол Итон колледжіне қабылданды, онда 1843 жылға дейін білім алды. Франкс кейін Кембридждегі Тринити колледжінде оқыды. Студенттік кезеңінде ол қола көшірмелер жинағын бастады, оны Антикварлар қоғамына тапсырды; Кембридж сәулет қоғамын құрушылардың бірі және Кембридж антикварлық қоғамының алғашқы мүшесі болды; сондай-ақ ол Ray Club-тың төрт студент мүшесінің бірі еді. 1849 жылы Кембриджді бітіргеннен кейін Франкс өзінің күшін жаңадан құрылған Корольдік археология институтына жұмсады және ежелгі және орта ғасырлық өнер саласындағы білімінің негізін қалады, институттың жылдық конгрестері үшін жинақтарын ұйымдастыру арқылы. 1850 жылы ол Өнер қоғамының үй-жайларында өткен орта ғасырлық өнердің алғашқы көрмесінің хатшысы болды.

Британ мұражайында

1851 жылы Франкс Британ мұражайының Ескі заттар департаментінде көмекші болып тағайындалды. Бұл жаңадан құрылған лауазым болды, және міндеті – «Британ ескіліктерін» жинауды дамыту еді. Франкс 45 жылдық музейдегі қызметі барысында бес жекелеген департамент ашты. Дэвид М. Уилсон: «Көптеген жағынан Франкс Британ мұражайының екінші негізін салушысы болды» деп жазады.

Әкімші

Британ мұражайында және Лондонның антиквариаттар қоғамының директоры ретінде, 1858 жылы тағайындалған ол Англиядағы барлық түрдегі ортағасырлық ескерткіштер, фарфор, шыны, антропологиялық қызығушылық тудыратын артефакттар және классикалық кезеңнен кейінгі өнер туындылары бойынша бірінші сарапшыға айналды. 1866 жылы британдық және ортағасырлық ескерткіштер, этнографиялық жинақтармен бірге оның басшылығымен жеке бөлім болып құрылды, ол Британдық және ортағасырлық ескерткіштер мен этнографияның сақтаушысы болды. Лондонның Виктория көшесіндегі Кристидің этнографиялық коллекциясы Британ мұражайының коллекциясына қосылғанға дейін оның қамқорлығында болды. Ол Антиквариаттар қоғамының вице-президенті және соңында президенті болды; ал 1878 жылы ол бас кітапханашы лауазымынан бас тартты (сол кезде Британ мұражайының басқарушы директорының атағы). Франкс 1895 жылы Америка философиялық қоғамының мүшесі болып сайланды. Франкс 1896 жылы жетпіс жасқа толған күні зейнетке шықты. 1892 жылы ол Корольдік алтын кубокты сатып алуға қажетті 8000 фунт стерлингті жинауға қол жеткізді; "Франкс үшін бұл ең маңызды сатып алу болды және ол оған ең көп мақтан тұтты". Ол уақытша сатып алуды өз қаражатынан 5000 фунт стерлингпен қаржыландыруға мәжбүр болды. Мансабының соңында ол былай деп жазды: "Мен өзім қазір сақтаушысы болып табылатын бөлімді құрғанымды айтуға болады, және ел үшін шамалы шығынмен. Мен 1851 жылы мұражайға тағайындалған кезде, бөлімнің өскен аз жинақтары 154 фут қабырғалық және 3-4 үстел шкафтарын алып тұрды. Қазіргі жинақтар 2250 фут қабырғалық қоршауларды, 90 үстел қоршауларын және 31 тік қоршауларды алып жатыр, қоршаулардың үстінде немесе қабырғаларда орналастырылған көптеген заттарды есептемегенде. Франкс өзінің коллекциясының осы бөлігін Үндістандағы делдалдар арқылы және Александр Каннингхемнен сатып алу арқылы толықтырды. Франкс сонымен қатар классикалық өнер, әсіресе Ұлыбританиядағы римдік ескерткіштер бойынша сарапшы болды. Оның ең танымал сыйлықтарының бірі - Нортумбриядан алынған, рун жазулары бар тоғызыншы ғасырға жататын Франкс сандығы. Ол "көне ою-өрнектер" деп есептелді және 1858 жылы 100 гинеяға ұсынылған кезде мұражайдың қамқоршылары қабылдамады. 1867 жылы Франкс сандықты Британ мұражайына сыйға берді. Британ мұражайы 1884 жылы нарыққа шыққан сэр Эндрю Фонтейн мен оның мұрагерлерінің керамика коллекциясын сатып алуды қарастырған кезде, Франкс қажетті қаражатты өз сатып алуларымен толықтырып, мәмілені жеңілдетті.

At the British Museum, and as director of the Society of Antiquaries of London, an appointment he received in 1858, he made himself the leading authority in England on medieval antiquities of all descriptions, upon porcelain, glass, artefacts of anthropological interest, and works of art later than the Classical period. In 1866, British and medieval antiquities, together with the ethnographic collections, were formed into a separate department under his superintendence, as Keeper of British and Mediaeval Antiquities and Ethnography. The Christy collection of ethnography in Victoria Street, London, was also under his care before its incorporation into the British Museum collections. He became vice president and ultimately president of the Society of Antiquaries; and in 1878 he declined the principal librarianship (then the title of the executive head of the British Museum). Franks was elected a member of the American Philosophical Society in 1895. Franks retired on his seventieth birthday in 1896. In 1892 he succeeded in raising the £8,000 needed to buy the Royal Gold Cup; "to Franks this was his greatest acquisition, and the one of which he was most proud". He had temporarily had to fund the purchase with £5,000 of his own money. Towards the end of his career, he wrote: quote|I think I may fairly say that I have created the department of which I am now Keeper, and at a very moderate cost to the country. When I was appointed to the Museum in 1851 the scanty collections out of which the department has grown occupied a length of 154 feet of wall cases, and 3 or 4 table cases. The collections now occupy 2250 feet in length of wall cases, 90 table cases and 31 upright cases, to say nothing of the numerous objects placed over the cases or on walls. and Franks built up that side of his collection through dealers in India and by purchase from Alexander Cunningham. Franks was also an authority on classical art, especially Roman remains in Britain. One of his best known donations was the ninth century ivory Franks Casket from Northumbria, with its runic inscriptions. It had been dismissed as 'some Ancient carvings in ivory', and turned down by the Museum's Trustees in 1858 when offered to them for 100 guineas. In 1867, Franks gave the casket to the British Museum as a gift. When the British Museum was considering buying the ceramics collection of Sir Andrew Fountaine and his heirs, which came onto the market in 1884, Franks eased the deal by matching the money required with purchases of his own.

Шығармалары

Ол археологиялық тақырыптар бойынша көптеген мемуарлар жазды. Оның маңызды жариялымдары:

«Бейнелеулік шынылау кеніштері кітабы», Лондон, 1849 ж. «Шыны мен эмальдегі сәндік өнер үлгілері», 1858 ж. «Оңтүстік Арабиядан химьярит жазулары», 1863 ж. «Шығыс порцеляны мен керамикасының каталогы», 1876 және 1878 жж. «Жапон керамикасы», 1880 ж. 2-ші басылым, 1906 ж. «Еуропалық фарфор жинағының каталогы», 1896 ж. Ол сонымен қатар Джон Митчелл Кемблдің «Horæ Ferales» (1863) және Эдвард Хокинстің «Британ тарихының медальдық иллюстрациялары» (1885) еңбектерін редакциялады. Британ кельт өнері туралы жазғанда ол «Кейінгі кельт кезеңі» терминін енгізді, бірақ оның қолданылуы пікір таласына түсті және кельт өнерінің еуропалық картинасында шатастырушы саналды.