Кіріспе

Death Star стратегиясы (Star Wars фильміндегі Death Star ғарыш станциясы мен қаруының аты) Enron компаниясының Калифорния электр желісінде энергияны араластыру арқылы "жайылманы азайту" үшін штаттан төлем алуға бағытталған тәжірибесіне берген аты. Компанияның өзіндік мәліметтерінде былай делінген: "Энергияны жылжыту арқылы жайылманы азайту үшін төленеді, бірақ шындығында энергия жылжытылмайды және жайылма азаймайды". Мысалы, Калифорния электр желісі оңтүстікке энергия ағынымен толысқан кезде, Enron энергияны солтүстікке Орегонға жіберуді жоспарлайды. Олар желідегі жайылманы азайту үшін Калифорниядан төлем алады. Содан кейін Enron энергияны бастапқы нүктесіне қайтаруды жоспарлайды, бірақ Калифорния арқылы емес. Нәтижесінде энергия бастапқы орнына оралады, ал Enron компаниясы Калифорнияның желісіне бір де бір электр энергиясын қоспай-ақ төлем алады. Компания ішкі құжаттарда осыған байланысты туындайтын этикалық мәселелерді мойындады, бір ішкі құжатта: "Трейдерлер электр қуатын 250 долларға сатып алып, 1200 долларға сата алады. Бұл әрекеттің ешқандай мәселесі жоқ сияқты, бірақ мұндай экспорттың кеше Калифорниядағы 2-ші деңгейдегі төтенше жағдайға себеп болуы мүмкін деген пікірден туындайтын жазалау қаупі бар".

Enron-дың ұқсас бизнес-тәсілдері

Enron компаниясы құлдырауға ұласқан жылдары тағы бірнеше алаяқтық бизнес-тәсілдерді қолданды. Олардың ең танымалдары:
"Fat Boy": Бұл алаяқтық (немесе "Inc ing") электр қуаты таратуды артық жоспарлауды қамтиды, мысалы, барлық қуатқа мұқтаж емес компанияның еншілес кәсіпорнына. Содан кейін Enron "артық" энергияны мемлекетке қымбат бағамен сатты. "Ricochet": "Мегаваттты жылыстату" деп те аталады (ақша жылыстатуға ұқсас), Ricochet – бұл жер ауыстыру сияқты: мемлекеттік қуатты арзанға сатып алу, оны делдалға штаттан тыс жіберу, содан кейін Калифорнияға жоғары бағамен "импортталған" бағамен қайта сату. "Black Widow": Enron қасақана зиянға ұшырауы мүмкін мәмілелерге қателер енгізіп, олар зиян келтірсе, мәмілелерді күштен шығару үшін сол қателерді пайдаланды. "Bigfoot": Enron электр энергиясына төмен баға ұсынды, бірақ оларды бәсекелес ретінде қол қойды, энергия бағасын төмендетіп, Enron-ның арзан бағамен сатып алуына мүмкіндік берді.