Қолданушы ақпараттық жүйелер тарихы: Videotex және телетекст

Кіріспе

Соңғы пайдаланушы ақпараттық жүйесі

Videotex (немесе интерактивті видеотекс) – соңғы пайдаланушыға арналған ақпараттық жүйенің алғашқы іске асырылған түрлерінің бірі болды. 1970 жылдардың соңынан 2010 жылдардың басына дейін ол ақпаратты (көбінесе мәтін беттерін) компьютерлік форматта пайдаланушыға жеткізу үшін қолданылды, әдетте теледидарда немесе қарапайым терминалда көрсету үшін. Қатаң анықтама бойынша, videotex – бұл интерактивті мазмұн ұсынатын және оны теледидар сияқты бейнемониторда көрсететін кез келген жүйе, әдетте екі бағытта деректерді жіберу үшін модемдерді пайдаланады. Оған жақын туысы – телетекст, ол деректерді тек бір бағытта ғана, әдетте теледидар сигналында кодталған түрде жібереді. Мұндай жүйелердің барлығы кейде «көрініс деректері» деп аталады. Қазіргі заманғы интернеттен айырмашылығы, дәстүрлі videotex қызметтері жоғары деңгейде орталықтандырылған. Videotex кең мағынада осындай қызметтің кез келген түрін білдіруі мүмкін. Ceefax қолданыстағы теледидар сигналы арқылы таратылатын бір бағытты қызмет болса, Viewdata телефон желісін пайдаланатын екі бағытты жүйе болды. Пошта қызметі телефондарға ие болғандықтан, бұл телефон пайдаланушыларын көбейтудің тиімді тәсілі саналды. BBC-ге жауап ретінде, олар Prestel деген атпен өз қызметтерін жариялады. ITV көп ұзамай Ceefax-тың ORACLE деп аталатын клонымен бәсекеге қосылды. 1974 жылы барлық қызметтер ақпаратты көрсету стандартына келісті. Көрсету экраны – қарапайым графикалық элементтерді құруға арналған кейбір «графикалық символдармен» жабдықталған 40x24 өлшемді мәтіндік тор, ол 1976 жылы қайта қаралып, түпкілікті нысанына келтірілді. Стандарт дерек жеткізу жүйесін анықтамады, сондықтан Viewdata және Teledata сияқты қызметтер кемінде теледидар жабдығын бөлісе алатын болды (сол кезде ол өте қымбат еді). Стандарт сонымен қатар барлық осындай қызметтерді қамтитын «телетекст» деген жаңа термин енгізді. Ceefax 1974 жылы 30 беттен тұратын қызмет ретінде жұмысын бастады, одан кейін ORACLE және 1979 жылы Prestel пайда болды. 1981 жылға қарай Prestel International тоғыз елде қолжетімді болды, ал Швеция, Нидерланды, Финляндия және Батыс Германия сияқты бірқатар елдер Prestel негізінде өздерінің ұлттық жүйелерін әзірледі. General Telephone and Electronics (GTE) Солтүстік Америка үшін жүйеге эксклюзивті агенттік құқығын алды. 1980 жылдардың басында videotex Лондон қор биржасының TOPIC деп аталатын бағалық қызметі үшін негізгі технологияға айналды. TOPIC-тің кейінгі нұсқалары, атап айтқанда TOPIC2 және TOPIC3, Танос Вассилакис тарапынан әзірленді және сауда және тарихи баға ақпаратын ұсынды.

Videotex (or interactive videotex) was one of the earliest implementations of an end user information system. From the late 1970s to early 2010s, it was used to deliver information (usually pages of text) to a user in computer like format, typically to be displayed on a television or a dumb terminal. In a strict definition, videotex is any system that provides interactive content and displays it on a video monitor such as a television, typically using modems to send data in both directions. A close relative is teletext, which sends data in one direction only, typically encoded in a television signal. All such systems are occasionally referred to as viewdata. Unlike the modern Internet, traditional videotex services were highly centralized. Videotex in its broader definition can be used to refer to any such service, Unlike Ceefax which was a one way service carried in the existing TV signal, Viewdata was a two way system using telephones. Since the Post Office owned the telephones, this was considered to be an excellent way to drive more customers to use the phones. Not to be outdone by the BBC, they also announced their service, under the name Prestel. ITV soon joined the fray with a Ceefax clone known as ORACLE. In 1974 all the services agreed on a standard for displaying the information. The display would be a simple 40×24 grid of text, with some "graphics characters" for constructing simple graphics, revised and finalized in 1976. The standard did not define the delivery system, so both Viewdata like and Teledata like services could at least share the TV side hardware (which at that point in time was quite expensive). The standard also introduced a new term that covered all such services, teletext. Ceefax first started operation in 1974 with a limited 30 pages, followed quickly by ORACLE and then Prestel in 1979. By 1981 Prestel International was available in nine countries, and a number of countries, including Sweden, The Netherlands, Finland and West Germany were developing their own national systems closely based on Prestel. General Telephone and Electronics (GTE) acquired an exclusive agency for the system for North America. In the early 1980s videotex became the base technology for the London Stock Exchange's pricing service called TOPIC. Later versions of TOPIC, notably TOPIC2 and TOPIC3, were developed by Thanos Vassilakis and introduced trading and historic price feeds.

Франция

Француз телетексті сияқты жүйені әзірлеу 1973 жылы басталды. 1970-жылдардың ортасында Tictac деп аталатын өте қарапайым екі бағытты видеотекстік жүйе де көрсетілді. Ұлыбританиядағыдай, бұл 1977 жылы аяқталған Antiope деп аталатын видеотекс және телетекстің ортақ дисплей стандартын әзірлеуге әкелді. Антиоптың альфа-цифрлық мәтін мен "мозаикалық" таңбаларға негізделген блоктық графиканы көрсету мүмкіндіктері Ұлыбритания жүйесіне ұқсас болды. Алайда, айырмашылығы, Ұлыбритания стандартында басқару кодтары автоматты түрде экранда бір таңбалық орынды иеленсе, Антиоп "аралықсыз" басқару кодтарына мүмкіндік берді. Бұл Антиопқа мозаикалық блок графикасында түстерді пайдалануда және француз тілінің әдеби тілдік ерекшеліктері мен диакритикалық белгілерін көрсетуде біршама икемділік берді. 1978 жылғы Nora/Minc есебінің ықпалымен, француз үкіметі компьютерлік және коммуникациялық инфрақұрылымында артта қалғанын сезінді. 1980 жылы француздық CCETT зерттеу орталығы орналасқан Иль-э-Вилен аймағындағы 250 000-нан астам телефон абоненттеріне телефондық анықтама ретінде пайдалану үшін тегін Антиопқа негізделген терминалдарды тарату арқылы сынақ жобаларын бастады. Сынақ сәтті аяқталды және 1982 жылы Minitel бүкіл ел бойынша қолданысқа енгізілді.

Канада

1970 жылдан бастап Оттавадағы Коммуникациялық зерттеу орталығының (КЗО) зерттеушілері графикалық командаларды мәтін ағыны ретінде кодтайтын «суретті сипаттау нұсқаулары» жиынтығымен жұмыс істеді. Графика нұсқаулар тізбегі түрінде кодталды (графикалық примитивтер), олардың әрқайсысы бір ASCII символымен бейнеленді. Графикалық координаттар XY координаттық деректердің бірнеше 6 биттік тізбектерінде кодталды, оларды әдеттегі мәтіндік тарату әдістерімен жіберу үшін басылатын ASCII диапазонына орналастыру үшін белгіленді. ASCII SI/SO символдары жіберілген «беттің» мәтіндік және графикалық бөліктерін ажырату үшін пайдаланылды. 1975 жылы КЗО Norpak компаниясына нұсқауларды декодтауға және оларды түсті дисплейде көрсетуге мүмкіндік беретін интерактивті графикалық терминалды жасауға келісімшарт берді, ол 1977 жылы сәтті іске қосылды. Еуропадағы жағдайларға байланысты КЗО Канада үкіметін жүйені толыққанды қызметке дамытуға көндірді. 1978 жылдың тамызында Канаданың Коммуникация департаменті оны Telidon деп жариялады, ол «екінші буын» видеотекст/телетекст қызметі болып табылады, және оны енгізуді ынталандыру үшін төрт жылдық даму жоспарына міндеттенді. Еуропалық жүйелермен салыстырғанда, Telidon блоктардан құралған мозаикалық символдік графикаға қарағанда нақты графика ұсынды. Бірақ бұл үшін Zilog Z80 немесе Motorola 6809 процессорларымен жабдықталған, әлдеқайда жетілдірілген декодерлер қажет болды.

Жапония

Жапониядағы зерттеулер жапон жазуында қолданылатын Канжи таңбаларының көптігімен қалыптасты. 1970 жылдардағы технологиямен, пайдаланушының терминалында осыншама көп таңбаны қажет болғанда жасау мүмкіндігі өте қиын деп есептелді. Оның орнына, даму факсимильді машиналарға ұқсас кодтау стратегияларын қолдана отырып, пайдаланушылардың терминалдарына алдын ала дайындалған беттерді жіберу әдістеріне бағытталды. Бұл 1978 жылы NTT жасаған Captain ("Character and Pattern Telephone Access Information Network") деп аталатын видеотекстік жүйеге әкелді, ол 1979 жылдан 1981 жылға дейін толық сынақтан өтті. Бұл жүйе фотосуреттерді де қолдауға мүмкіндік берді, бірақ ажыратымдылығы орташа болды. Дегенмен, беттердің жүктелуі еуропалық жүйелерге қарағанда екі-үш есе уақыт алды. NHK ұқсас принциптерде CIBS ("Character Information Broadcasting Station") деп аталатын тәжірибелік телетекст жүйесін әзірледі. 388×200 пикселдік ажыратымдылыққа негізделген ол алғаш рет 1976 жылы жарияланды және 1978 жылдың соңында сынақтан өтуге кірісті. (NHK-ның түпкілікті телетекст жүйесі 1983 жылы іске қосылды).

Таңбалар жиынтығы

Videotex пайдалану үшін ISO IR тіркелген таңба жиынтықтарына T.51 нұсқалары, жартылай графикалық мозаика жиынтықтары, арнайы C0 басқару кодтары және арнайы C1 басқару кодтарының төрт жиынтығы кіреді.

Ұлыбритания

Престел бір кезде белгілі бір дәрежеде танымал болды, бірақ Ceefax-тың танымалдылығына ешқашан жақындамады. Бұл, бастысы, британдық үйлерде қажетті жабдықтың салыстырмалы түрде аз болуына байланысты болды, ол пайдаланушыдан терминалға (қазіргіде топ-бокс деп аталады) төлем жасауды, қызмет үшін ай сайынғы абоненттік төлемді және телефон шоттарын талап етті (АҚШ-тан айырмашылығы, сол кезде Еуропаның көп бөлігінде жергілікті қоңыраулар үшін ақы төленді). 1980-жылдардың соңында жүйе қаржылық деректерді ұсынушы ретінде қайта бағытталды және 1994 жылы Financial Times компаниясы сатып алды. Бүгінде ол FT ақпараттық қызметі ретінде ғана сақталып қалды. Престел үлгісіне негізделген жабық қолжетімділікке ие видеотекстік жүйе саяхат индустриясымен әзірленді және бүкіл елдегі саяхат агенттері оны кеңінен қолдануда. Redifon Computers Ltd компаниясының Майкл Олдрич 1979 жылы Prestel чип жиынтығымен жабдықталған үлгілік үй телевизоры арқылы нақты уақыт транзакцияларды өңдеуді, яғни қазіргі онлайн-сауданы көрсетті. 1980 жылдан бастап ол Ұлыбританияның ірі компаниялары үшін жүйелерді жобалады, сатты және орнатты, соның ішінде әлемдегі алғашқы саяхат индустриясы жүйесі, әлемдегі ең ірі автокөлік өндірушілердің бірі үшін әлемдегі алғашқы көліктерді іздеу жүйесі және әлемдегі алғашқы супермаркет жүйесі. Ол өзінің идеялары мен жүйелері туралы кітап жазды, онда онлайн-сауда және қашықтан жұмыс істеудің болашағы сияқты тақырыптар зерттелді, бұл болашақты болжағандықтан пророчестволық болып шықты. IBM PC, Microsoft MS DOS және Интернет немесе World Wide Web пайда болмас бұрын, ол Prestel чип жиынтығы арқылы байланыс жасайтын «Teleputer» деп аталатын компьютерді ойлап тапты, өндірді және сатты. Teleputer – сандармен белгіленген компьютерлердің қатары. Тек Teleputer 1 және Teleputer 3 өндіріліп, сатылды. Teleputer 1 өте қарапайым құрылғы болды және тек телетекст терминалы ретінде жұмыс істеді, ал Teleputer 3 Z80 негізіндегі микрокомпьютер болды. Ол бір жақты 5 1/4 дюймдік дискеттермен жұмыс істеді, ал өнімнің өмірінің соңына қарай 20 Мб көлемді қатты дискілік нұсқасы қолжетімді болды. Операциялық жүйе CP/M немесе CP* патенттелген нұсқасы болды және ол мәтін өңдеуші, электрондық кесте, деректер базасы және жартылай компиляцияланған BASIC бағдарламалау тілінен тұратын қосымшалар жиынтығымен бірге келді. Блокпен бірге жеткізілген дисплей (Teleputer 1 және 3) – тюнерлік схемасы алынып тасталған және RGB кірісімен басқарылатын Rediffusion 14 дюймдік портативті түсті теледидардың модификацияланған нұсқасы болды. Блокта 64 Кб көлеміндегі ішкі жад болды, оны плата арқылы 128 Кб-қа дейін кеңейтуге болады. Графика стандартты бейнемәтіндік (немесе телетекст) ажыратымдылығы мен түсіне ие болды, бірақ жоғары ажыратымдылықтағы графикалық карта да қолжетімді болды. Стандартты жабдыққа 75/1200 бодтық модем орнатылды (300/300 және 1200/1200 жылдамдықтарында да жұмыс істей алады) және ескі үлгідегі дөңгелек телефондық коннектор арқылы телефонға қосылды. Сонымен қатар IEEE интерфейстік картасын орнатуға болады. Блоктың артқы жағында RS 232 және Centronics қосылымдары, ал алдыңғы жағында пернетақтаның қосылымы орналасқан. Жоспарланған Teleputer 4 және 5 лазерлік дискіге қосылып, блоктарға жеке экранда бейне шығаруды басқаруға мүмкіндік беруі керек еді.

Prestel was somewhat popular for a time, but never gained anywhere near the popularity of Ceefax. This may have been due primarily to the relatively low penetration of suitable hardware in British homes, requiring the user to pay for the terminal (today referred to as a set top box), a monthly charge for the service, and phone bills on top of that (unlike the US, local calls were paid for in most of Europe at that time). In the late 1980s the system was re focused as a provider of financial data, and eventually bought out by the Financial Times in 1994. It continues today in name only, as FT's information service. A closed access videotex system based on the Prestel model was developed by the travel industry, and continues to be almost universally used by travel agents throughout the country. Using a prototype domestic television equipped with the Prestel chip set, Michael Aldrich of Redifon Computers Ltd demonstrated a real time transaction processing in 1979 or online shopping as it is now called. From 1980 onwards he designed, sold and installed systems with major UK companies including the world's first travel industry system, the world's first vehicle locator system for one of the world's largest auto manufacturers and the world's first supermarket system. He wrote a book about his ideas and systems which among other topics explored a future of online shopping and remote working that has proven to be prophetic. Before the IBM PC, Microsoft MS DOS and the Internet or World Wide Web, he invented and manufactured and sold the 'Teleputer' , a PC that communicated using its Prestel chip set. The Teleputer was a range of computers that were suffixed with a number. Only the Teleputer 1 and Teleputer 3 were manufactured and sold. The Teleputer 1 was a very simple device and only worked as a teletex terminal, whereas the Teleputer 3 was a Z80 based microcomputer. It ran with a pair of single sided 51/4 inch floppy disk drive; a 20Mb Hard disk drive version was available towards the end of the product's life. The operating system was CP/M or a proprietary variant CP*, and the unit was supplied with a suite of applications, consisting of a word processor, spreadsheet, database and a semi compiled basic programming language. The display supplied with the unit (both the Teleputer 1 and 3) was a modified Rediffusion 14 inch portable colour television, with the tuner circuitry removed and being driven by a RGB input. The unit had a 64Kb onboard memory which could be expanded to 128Kb with a plug in card. Graphics were the standard videotext (or teletext) resolution and colour, but a high resolution graphic card was also available. A 75/1200 baud modem was fitted as standard (could also run at 300/300 and 1200/1200), and connected to the telephone via an old style round telephone connector. In addition an IEEE interface card could be fitted. On the back of the unit there was a RS 232 and Centronics connections and on the front was the connector for the keyboard. The proposed Teleputer 4 & 5 were planned to have a laser disk attached and would allow the units to control video output on a separate screen.

Испания

Испанияда жүйені Telefónica компаниясы ұсынды және Ibertex деп атады, ол француздық Minitel жүйесінен алынған, бірақ неміс Bildschirmtext-те қолданылатын неміс CEPT 1 стандартын пайдаланды.

Австралия

Австралияның ұлттық Videotex қызметі Viatel, Telecom Australia компаниясымен 1985 жылғы 28 ақпанда іске қосылды. Ол британдық Prestel қызметіне негізделген. Кейіннен қызмет 40 бағандық экран форматына сілтеме жасай отырып, сондай-ақ Telecom компаниясының тағы бір қызметі Discovery 80-ден ерекшелену үшін Discovery 40 деп өзгертілді. Viatel жүйесінің алғашқы жылында GEC менеджері Терри Крюстің күш-жігері мен Commonwealth Bank үшін үйде банк қызметін дамытудағы новаторлық еңбегінің арқасында тез тарады.

Жаңа Зеландия

TAARIS (Travel Agents Association Reservation and Information Service) деп аталатын жеке қызмет 1985 жылы ICL Computers компаниясы Жаңа Зеландияның Саяхат агенттері қауымдастығы үшін Жаңа Зеландияда іске қосылды. Бұл қызмет Prestel стандартына негізделген, бірақ белгілі бір қолданбалар үшін қосымша бағдарламалық жасақтаманы іске қосу мүмкіндігі сияқты көптеген қосымша мүмкіндіктер ұсынған ICL-дің меншіктік "Bulletin" бағдарламалық қамтамасымен жұмыс істеді. Ол сондай-ақ меншіктік электрондық пошта қызметін де қолдады.

Нидерланды

Нидерландыда сол кездегі мемлекеттік телефон компаниясы PTT (қазіргі KPN) екі платформаны пайдаланды: Viditel (1980 жылы іске қосылған) және Videotex Nederland. Пайдаланушылар үшін бұл жүйелердің басты айырмашылығы – Viditel стандартты телефон нөмірлерін қолданса, Videotex арнайы тарифтік телефон нөмірлерін пайдаланды. Viditel үшін төленген жазылым қажет болды, соған қоса, қараған әрбір беті үшін ақы төленді. Videotex қызметтері үшін көбінесе жазылым да, тіркеу де қажет болмады: сіз модем арқылы қосылу уақытына байланысты, қызметтерге қол жеткізген беттерге қарамастан, арнайы тариф бойынша төлем жасадыңыз. Ақпарат берушілер үшін Viditel мен Videotex арасында үлкен ерекшеліктер болды: Viditel арқылы барлық деректер KPN-ге тиесілі және басқарылатын орталық компьютерде сақталды. Жүйедегі ақпаратты жаңарту үшін Viditel компьютеріне қосылып, терминал эмуляциясы арқылы ақпаратты өңдеуге болады. Ал Videotex-ті пайдаланғанда ақпарат ақпарат берушіге тиесілі және басқарылатын компьютерлік платформада орналасқан. Videotex жүйесі соңғы пайдаланушыны ақпарат берушінің Datanet 1 желісіне қосты. Ақпарат берушіге байланысты, қолжетімділік нүктесі (телефон желісінің тікелей артындағы құрылғы) Videotex протоколын қолдаса немесе хост протоколды басқаратын тікелей байланыс болса. Айтылғандай, Videotex Nederland қызметтері бірнеше негізгі тарифтік нөмірлер арқылы қолжеткізуді ұсынды, ал ақпаратты/қызметті ұсынушы өз қызметіне қол жеткізу құнын өзі таңдай алатын. Қолданылған нөмірге байланысты тариф минутына 0,00-ден 1,00 голланд гильдеріне дейін (0,00-ден 0,45 евроға дейін) ауысады. Осы жалпы қолжетімді, тіркеуді қажет етпейтін қызметтерден басқа, сол инфрақұрылымды пайдаланатын, бірақ өздерінің телефон нөмірлерін және арнайы қолжетімділік нүктелерін қолданатын жеке қызметтер де болды. Бұл қызметтер жарияланбағандықтан, инфрақұрылымға кіру үшін тіркелу қажет болды. Ең ірі жеке желілердің бірі – туристік индустрия үшін ақпараттық және брондау жүйесі Travelnet және автомобиль саудасы үшін MOT тексеру нәтижелерін тіркеуге арналған RDWNet болды. Кейіннен филиалға қосымша қызметтер қосылды, мысалы, автомобиль қызметке келген сайын спидометр көрсеткіштерін тіркеуге мүмкіндік беретін қызмет. Бұл Nationale Autopas қызметінің бір бөлігі болды және қазір интернет арқылы қолжетімді. Videotex Nederland желісі француздық Minitel жүйесінің көптеген қызметтеріне тікелей қол жеткізуді де ұсынды.

In the Netherlands the then state owned phone company PTT (now KPN) operated two platforms: Viditel (launched in 1980) and Videotex Nederland. From the user perspective the main difference between these systems was that Viditel used standard dial in phone numbers where Videotex used premium rate telephone numbers. For Viditel you needed a (paid) subscription and on top of that you paid for each page you visited. For Videotex services you normally didn't need a subscription nor was there the need to authenticate: you paid for the services via the premium rate of the modem connection based on connection time, regardless of the pages or services you retrieved. From the information provider point of view there were huge differences between Viditel and Videotex: Via Viditel all data was normally stored on the central computer(s) owned and managed by KPN: to update the information in the system you connected to the Viditel computer and via a terminal emulation application you could edit the information. But when using Videotex the information is on a computer platform owned and managed by the information provider. The Videotex system connected the end user to the Datanet 1 line of the information provider. It was up to the information provider if the access point (the box directly behind the telephone line) supported the videotex protocol or that it was a transparent connection where the host handled the protocol. As said the Videotex Nederland services offered access via several primary rate numbers and the information/service provider could choose the costs for accessing his service. Depending on the number used, the tariff could vary from ƒ 0,00 to ƒ 1,00 Dutch guilders (which is between €0.00 and €0.45 euro) per minute. Besides these public available services, generally without authentication, there were also several private services using the same infrastructure but using their own access phone numbers and dedicated access points. As these services weren't public you had to log into the infrastructure. The largest private networks were Travelnet which was an information and booking system for the travel industry and RDWNet which was set up for the automobile trade to register the outcome of MOT tests to the agency that officially issued the test report. Later some additional services for the branch were added such as a service where the readings of the odometer could be registered each time a car was brought in for service. This was part of the Nationale Autopas Service and is now available via internet

The network of Videotex Nederland offered also direct access to most services of the French minitel system.

Ирландия

Француздық Minitel жүйесінің нұсқасын Ирландияға 1988 жылы eircom (бұрын Telecom Éireann деп аталатын) енгізді. Жүйе француз үлгісіне негізделген, ал ирландиялық қызметтерге тіпті Франциядан "3619 Irlande" коды арқылы қол жетімді болды. Бірқатар ірі ирландиялық компаниялар онлайн-қызметтерді ұсыну үшін бірікті, оның ішінде анықтамалық ақпарат, сауда, банк, қонақүйлерге брондау, әуе билеттерін брондау, жаңалықтар, ауа райы және ақпараттық қызметтер. Бұл орталықтандырылған қызмет емес еді, ал жеке қызмет провайдерлері Eirpac пакеттік коммутациялық желісі арқылы қосыла алатын. Ол сондай-ақ француздық Minitel қызметтері, еуропалық дерекқорлар және университет жүйелері сияқты басқа желілердегі дерекқорларға қосылуға мүмкіндік берді. Бұл жүйе Ирландиядағы пайдаланушыларға корпоративтік ортадан тыс электрондық поштаға қол жеткізуді ұсынатын алғашқы платформа болды. Өз кезегінде, жүйе кең нарықты қамтымады және коммерциялық қызығушылықтың болмауына байланысты тоқтатылды. 1990 жылдардың басында және ортасында интернет пен басқа да жаһандық онлайн-қызметтердің өркендеуі ирландиялық Minitel-дің құлдырауына ықпал етті. Қызмет 1990 жылдардың соңында толыққанды аяқталды. Бұл анықтамалар 1980 жылы жазылған, сондықтан кейбір атаулар ескірген болуы мүмкін. Videotex: Екі жақты интерактивті қызмет. Бұл терминді CCITT енгізді және бейімделген теледидарлардың экранында мәтін мен суреттерді көрсету мүмкіндігімен алынған ақпаратты білдіреді. Viewdata: Videotex терминіне балама, әсіресе британдық пошта қызметі және жалпы Ұлыбритания мен АҚШ-та қолданылады. Басқа жерлерде videotex термині жиірек қолданылады. Viewdata 1970 жылдардың басында BPO ұсынған, бірақ сауда таңбасы ретінде қабылдауға болмады, сондықтан оны жалпылама қолдануға рұқсат етілді. Teletext: Теледидар экранында мәтін мен суреттерді көрсетуге арналған бір бағыттық хабар тарату ақпараттық қызметі. Телерадиостансада ақпараттық беттердің шектеулі жиынтығы үнемі қайталанып отырады. Пернетақта арқылы пайдаланушы циклден бір-бір бетті таңдап алады. Ақпарат әдетте цифрлық түрде, теледидар сигналының бос сыйымдылығын пайдалана отырып жіберіледі. Сақтап жобалау теледидардағы қалыпты суреттің бұзылуын болдырмайды. Сонымен қатар, арнайы арнаның толық сыйымдылығын пайдалануға болады. Екі жақты videotex-ке қарағанда, teletext көбінесе арзан болғанымен, өзінен-өзі шектеулі. Teletex: Мәтін өңдеу машиналары мен ұқсас терминалдарды байланыстыруға арналған мәтіндік байланыс стандарты, кеңсе машиналары мен мәтін өңдеу мүмкіндіктерін біріктіреді. Ceefax ("Facts"): BBC-нің бос сыйымдылықты пайдалана отырып, екі телеарнада қол жетімді телетекст қызметі. Oracle ("Кодталған желілік электрониканы таңдаулы тану"): IBA-ның ұқсас телетекст қызметінің атауы. Bildschirmtext, DataVision, Bulletin, Captain, Teletel, Prestel, Viewtron және т.б.: Videotex жүзеге асыруларының тікелей атаулары.

A version of the French Minitel system was introduced to Ireland by eircom (then called Telecom Éireann) in 1988. The system was based on the French model and Irish services were even accessible from France via the code "3619 Irlande." A number of major Irish businesses came together to offer a range of online services, including directory information, shopping, banking, hotel reservations, airline reservations, news, weather and information services. It wasn't a centralised service and individual service providers could connect to it via the Eirpac packet switching network. It could also connect to databases on other networks such as French Minitel services, European databases and university systems. The system was also the first platform in Ireland to offer users access to e mail outside of a corporate setting. Despite being cutting edge for its time, the system failed to capture a large market and was ultimately withdrawn due to lack of commercial interest. The rise of the internet and other global online services in the early to mid 1990s played a major factor in the death of Irish Minitel. The service eventually ended by the end of the 1990s These definitions were written in 1980 so some names may be out of date. Videotex: A two way interactive service. The term was coined by CCITT and emphasizes information retrieved with the capability of displaying pages of text and pictorial material on the screens of adapted TVs. Viewdata: An alternative term to videotex, used in particular by the British Post Office and generally in Britain and the USA. Elsewhere, the term videotex is preferred. Viewdata was coined by the BPO in the early 1970s, but found to be unacceptable as a trade name, hence its use as a generic. Teletext: One way broadcast information services for displaying pages of text and pictorial material on the screens of adapted TVs. A limited choice of information pages is continuously cycled at the broadcasting station. By means of a keypad, a user can select one page at a time for display from the cycle. The information is transmitted in digital form usually using spare capacity in the broadcast TV signal. Careful design can ensure that there is no interference with the normal TV picture. Alternatively, it can use the full capacity of a dedicated channel. Compared with two way videotex, teletext is inherently more limited, though generally less costly. Teletex: A text communication standard for communicating word processors and similar terminals combining the facilities of office typewriters and text editing. Ceefax ("See facts"): The BBC's name for its public teletext service available on two TV channels using spare capacity. Oracle ("Optional recognition of coded line electronics"): The name of the IBA's equivalent teletext service. Bildschirmtext, DataVision, Bulletin, Captain, Teletel, Prestel, Viewtron, etc. : The proprietary names for specific videotex implementations.