Кіріспе

Жаңа Зеландиялық крикетші

Уолтер Арнольд Хадли (4 маусым 1915 – 29 қыркүйек 2006) – Жаңа Зеландия крикетшісі және Тест матчтарының капитаны. Ол Кентербери және Отаго командаларында отандық бірінші сыныпты крикетпен ойнады. Оның бес ұлының үшеуі – сэр Ричард, Дейл және Барри Жаңа Зеландия құрамасы үшін крикет ойнады. Жаңа Зеландия мен Австралияның бір күндік матчтары үшін күресетін Чаппелл – Хэдли кубогы Хэдли және австралиялық Чаппелл отбасыларының құрметіне берілген. Хэдли Жаңа Зеландияның ең танымал командаларының бірінің, 1949 жылы Англияға сапарлаған, әлі бірде-бір Тест жеңбеген кезеңнің капитаны болды. Әкімшілік қызметте ол 1970 жылдардың ортасында Жаңа Зеландия крикетіне басшылық етті, кәсібиліктің артуы, Керри Пакердің қаупі және Оңтүстік Африкаға қарсы спорттық бойкот кезеңін бастан өткерді. 2001 жылы ол Берт Сатклиф медалімен марапатталды.

Ерте өмір

Хэдли Линкольн қаласында, Кентербериде дүниеге келген. Оның әкесі темірші болған, 9 бауырласы болған, олардың ата-аналары 1869 жылы Дунединге келген. Жас Хэдли шамамен 10 жасында крикетке ғашық болды. Ол крикет тарихын жанынан айырмай оқыды, Ланкастер паркіндегі барлық маңызды ойындардың нәтижелерін тіркеді және талмай жаттықты. Бастапқыда дене қимылында ұқыпсыз болғанымен, Крайстчерч ұлдар гимназиясында хоккей мен регби ойындарына қатысып, соққысы күшті, әсіресе драйв бойынша шебер ойыншыға айналды. Оқуын бірінші құраманың капитаны болып аяқтады. Кейін ол дипломированный бухгалтер мамандығын меңгерді.

Бірінші дәрежелі мансап

Кентерберидегі алғашқы маусымында (1933–34 жж.) Хэдли 50-ден астам, ал екінші маусымында 94 ұпайдан асты; ол соңында провинция үшін 10 жүздік соқты. Хэдли 1951–52 жылдары зейнеткерлікке шыққанға дейін Кентербери үшін 44 матч ойнады, 43.60 орташа есеппен 3183 ұпай жинады. Оның ең жоғары көрсеткіші – 194 ұпай. МКК командаларына қарсы ойындардан кейін Хэдли 1937 жылы Лордс стадионында Англияға қарсы алғашқы тестілік матчын өткізді, бұл Жаңа Зеландияның Императорлық крикет конференциясына қосылғаннан кейін 11 жыл, ал алғашқы тестілік матчын өткізгеннен кейін 7 жыл өткен соң болды. Биік бойлы, әдемі, тік және шабуылдаушы батсмен ретінде танымал болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ойнау мүмкіндігінен айырылды. Көру қабілетінің нашарлығына байланысты қарулы күштерге қабылдана алмады. 1945–46 жылдары Отаго үшін Австралия құрамасына қарсы 198 ұпай жинады және сол жылы Австралияға қарсы бейбіт уақыттағы алғашқы тестіге Жаңа Зеландия құрамасының капитаны болып тағайындалды. Веллингтондағы жаңбырға толы алаңда Жаңа Зеландия 42 және 54 ұпаймен ұтылып, бір иннингпен жеңіліске ұшырады және 1973–74 жылдары тестілік матчтарда Австралиямен қайта ойнамады. 1937 жылы 1225 ұпай жинағанымен, оның ішінде Олд Траффордтағы тестіде 93 ұпай жинады, бірақ оның 1949 жылы Англияға барған Жаңа Зеландия құрамасының капитаны болғаны оның мансабының шыңы болды. 1949 жылғы құрама әлі күнге дейін Жаңа Зеландияның шетелге жіберген ең үздік құрамаларының бірі саналады және құрамында Берт Сатклифф, Мартин Доннели, Джон Рид, Джек Коуи, Том Бёртт, Гарри Кейв, Мерв Уоллес, Вердан Скотт, Джефф Рабон және Фрэнк Муни сияқты көрнекті ойыншылар болды. Тур кезінде Хэдли 1439 ұпай жинады, орташа есеппен 36 ұпай, екі жүздік соқты. 35 матчтың ішінде оның командасы тек Оксфорд университетіне қарсы жаңбырдан зақымданған алаңда бір матчта ғана жеңіліске ұшырады және төрт тестілік серияны 0–0 есебімен тең түйірді. Ағылшынның белгілі жазушысы Джон Вудкок атап өткендей: "Хэдли батыл және кәсіби батсмен, халыққа ұнайтын және табысты капитан, өзінің крикетін елдеріне тән спорттық манерада ойнады". Джон Арлот оны "нағыз қабілетке ие стратегиялық қолбасшы" деп атады. Барлығында Хэдли 11 тестіде 19 иннинг ойнап, 30.16 орташа есеппен 543 ұпай жинады. Ол тестіде бірде-бір рет оннан кем ұпаймен шығарылмады. Оның соңғы тестісі 1950–51 жылдары Веллингтонда Англияға қарсы өтті. Оның жалғыз тестілік жүздігі, 116 ұпай, 1946–47 жылдары Крайстчерчте Англияға қарсы ашылушы батсмен ретінде соғылды. 1952 жылы бірінші сыныпты крикеттен зейнеткерлікке шықты. Ол Крайстчерчтегі қариялар клубында тағы 15 жыл ойнады, соңында рекордтық 15 391 клубтық ұпай жинады. Бірінші сыныпты мансабында 117 матчта 40.44 орташа есеппен 7523 ұпай жинап, 18 жүздік соқты.

Криккеттің әкімшілігі

Хэдли 1950 жылдан 1983 жылға дейін ұлттық іріктеуші, Жаңа Зеландия командасының менеджері, сондай-ақ Жаңа Зеландия крикетінің басқару комитеті мен Бақылау кеңесінің мүшесі болды. Ол 1973 жылдан 1978 жылға дейін төраға, ал 1981 жылдан 1983 жылға дейін президент қызметін атқарды. 1960 жылы Оңтүстік Африкаға «All Blacks» командасының сапарына қарсы наразылық білдірген «Маорилер жоқ – тур жоқ» қозғалысының мүшесі болды. Кейіннен 1982 жылы «Wisden» журналында Оңтүстік Африкаға халықаралық крикет ойнауға рұқсат беруге шақырған мақала жазғаны үшін Оңтүстік Африканың Нәсілдік емес Олимпиада комитеті (SANROC) тарапынан қара тізімге енгізілді. 1950 жылғы Корольдің туған күніне орай өткен марапаттау салтанында Хэдли спорт саласындағы еңбектері үшін Британ империясы орденінің офицері болып тағайындалды, ал 1978 жылғы Королеваның туған күніне орай өткен марапаттау салтанында крикетке қосқан үлесі үшін сол орденнің командирі дәрежесіне көтерілді.

Жеке өмір

1940 жылы Хэдли Лилла Монроға үйленді. Олар 1937 жылы Англияға бара жатқан кемеде танысқан. Олардың бес ұлы болды. Ол өзінің бес ұлының үшеуінің Жаңа Зеландия құрама командасынан өнер көрсеткеніне зор мақтан тұтты: Тесттік жылдам допшыл Дейл, 1975 жылғы Криккет әлем чемпионатының алғашқы турниріндегі ойыншы Бари және олардан өзгеше, жетекші жан-жақты ойыншы Ричард. Ричард 431 Тест викеті алды – сол кездегі әлемдік рекорд, сондай-ақ 1490 бірінші сыныптық викет және Тесттегі соққының орташа көрсеткіші 27.16-ны құрады. Ричард крикетке қосқан үлесі үшін рыцарь атағын алды. Төртінші ұлы Мартин Крайстчерчтегі клубтық крикетпен айналысты. 2000 жылы «Wisden» журналының 20 ғасырдың ең үздік бес крикетшісін анықтау үшін дауыс беру кезінде, ол ұлы Ричардты тізімге қосып, «ұялаңдау тудыратынына» мойын бұрды, бірақ «фактыларды ғана келтіремін» деді. Ол Денис Лиллиді де қарастырған, бірақ Ричардтың Тест матчтарындағы көрсеткіші оны аздап басып өтті. 1993 жылы «Өмір сағаты» атты автобиографиясын жариялады. Өмірінің соңғы жылдарында ол лаун-боулз ойынынан ләззат алды. Ол 91 жасында Крайстчерчтегі Принцесса Маргарет ауруханасында, жамбас алмастыру операциясынан кейін шамамен алты апта өткен соң инсульттан қайтыс болды. 2017 жылдың 20 қаңтарында Уолтер Хэдлидің ұлы, сэр Ричард Хэдли, әкесінің 1949 жылғы Англияға Жаңа Зеландия құрама командасының капитаны ретінде жасаған сапары туралы жобадан әңгімеледі. Ол Уолтер Хэдлидің өмірінде маңызды рөл атқарғанын атап өтті.