Кіріспе
Шарлотта аймағының транзиттік жүйесі (CATS) – Шарлотта қалалық аймағындағы қоғамдық көлікті ұйымдастыруға жауапты мекеме. CATS Мекленбург округі мен оған жақын аудандарда автобус және пойыз қатынасын жүзеге асырады. 1999 жылы құрылған CATS автобус және пойыз желілері аптасына орташа есеппен 320 000 жолаушыны тасымалдайды. CATS Метрополитендік транзит комиссиясымен басқарылады және Шарлотта қаласы әкімдігінің бөлімшесі ретінде жұмыс істейді. 2015 жылы жүйедегі жолаушылар саны 1 миллионға жуық болды, яғни күніне шамамен 1 мың жолаушыны құрады.
Шығу тегі
1976 жылға дейін Шарлотта қаласындағы қоғамдық көлік толығымен жекеменшікке берілген. Троллейбустар 1891 жылдан 1938 жылға дейін қалада қозды. Шарлоттада жекеменшік автобус бағыттары да 1976 жылға дейін жұмыс істеді. 1976 жылы Шарлотта қаласы «Шарлотта Транзит» таңбасымен автобус бағыттарын іске қоса бастады, ол 2000 жылы CATS құрылғанға дейін 1976 жылдан бастап жұмыс істеді. («Шарлотта Транзит» және «Шарлотта аймақтық транзит жүйесі» атауларының ұқсастығына қарамастан, оларды шатастырмау керек.) «Шарлотта Транзит» екі экспресс бағытын қоспағанда, негізінен қалалық автобус бағыттарын басқарды. Шарлотта агломерациясының халқы тез өскендіктен, «Шарлотта Транзит» жүзеге асырған автобус қызметі жеткіліксіз болып шықты. 1998 жылы Мекленбург округінде өткен референдумда азаматтар аймақтағы қоғамдық көлікті жақсарту үшін сату салығын 0,5%-ға арттыруға келісім берді. Дауыс беру нәтижесінде Метрополитендік транзит комиссиясы (МТК) құрылды, ол 2000 жылы «Шарлотта Транзит» пен МТК-нің «Шарлотта аймақтық транзит жүйесі» ретінде бірігуіне әкелді, осылай бүгінгі таңдағы CATS құрылды.
2000-2006 жылдар: алғашқы жылдары
CATS құрылғаннан кейін Мекленбург округінің шеттеріне тағы көп жедел маршруттар қосылды және жергілікті автобус қызметі, әсіресе Шарлоттаның қарқынды дамып келе жатқан оңтүстік аймақтарында кеңейтілді. Кейбір қала маңы / жедел маршруттар Мекленбург округінің за пределами да іске қосылды. CATS осы кезеңде аймақ бойынша автобус инфрақұрылымын дамытты. 2005 жылы CATS Шарлоттаның орталық көлік орталығына (Uptown Charlotte) қосымша үш қалалық автобус станциясын салды. Станциялар SouthPark-та (SouthPark Mall паркингі ішінде), Eastland-та (ескі Eastland сауда орталығында) және Uptown-ның солтүстігіндегі Уилсон Хайтс ауданындағы Роза Паркс Плейс-те орналасқан. CATS-тің алғашқы жылдарындағы кеңеюінің нәтижесінде Шарлотта агломерациясындағы жолаушылар саны 55 пайызға өсті, бұл негізінен жедел автобус бағыттарының кеңейтілуімен байланысты.
2006-2015 жылдар: темір жолдың пайда болуы
CATS басшысы Рон Тобер 2000-шы жылдардың басында Lynx Blue Line болып тартатын жоспарлау процесін бастады. Тобердің басшылығымен МТК 2006 жылы 2030 жылға дейінгі транзиттік дәліздер жүйесі жоспарын қабылдады. Бастапқы жоспарда "Қызыл желі" қалалық темір жолы Солтүстік Мекленбург округіне, Көк желіге, CityLynx Gold Line трамвайына және қазір Lynx Silver Line деп жоспарланған бағыт бойынша автобус жолы қарастырылған. 2007 жылы Көк желінің алғашқы бөлігі ашылды, ол Үстірт, Оңтүстік ая, Скалибарк, Тайвола және Аррууд аудандарын байланыстырды. Көк желі ашылғаннан кейін көп ұзамай, CATS-ті құрылғаннан бері басқарып келген бас директор Рон Тобер зейнеткерлікке шықты. Тобер кеткеннен кейін CATS бұрын Лос-Анджелес округінің автобус жүйесін басқарған Каролин Флауэрсті жұмысқа алды. Флауэрс қызмет еткен кезеңде, транзиттік жүйе Ұлы дағдарыстан кейін Алтын желі мен Көк желінің кеңейту жобаларын ілгерілетуге көшті. 2014 жылы Флауэрс Федералдық көлік басқармасының лауазымына өту үшін отставкаға кетті. Джон М. Льюис-младший сол кезде көлік жүйесінің жаңа басшысы болып тағайындалды. Көк желінің табысынан кейін CATS Мэттьюс және әуежайға автобус қызметін кеңейтудің бастапқы жоспарларын қайта қарастырып, оның орнына екінші жеңіл темір жол желісін, Lynx Silver Line құруды жоспарлады, ол Мэттьюсқа оңтүстік-шығысқа, Шарлотта Дуглас халықаралық әуежайына батысқа және Катаваба өзені арқылы Бельмонтқа қарай жүретін еді.
2015 жылдан қазіргі уақытқа дейін: одан әрі кеңейту
2015 жылы CityLynx Gold Line трамвайының бірінші кезеңі ашылды. Бастапқы желі Шарлотта көлік орталығын Uptown-дағы Хоторн-Лейн және 5-ші көшеге, Бірінші аудан және Черри аудандары арқылы жалғастырды. Алтын желінің бірінші кезеңінде ретро троллейбустар пайдаланылды, ал келешек кезеңдерде Siemens S70 трамвайлары қолданылады. Алтын желінің екінші кезеңі 2020 жылдың соңында немесе 2021 жылдың басында аяқталуы күтілуде, ол қазіргі желіні Саннисайд даңғылына дейін, Plaza Midwood және French Street арқылы Johnson C. Smith Университетіне дейін ұзартады. 2018 жылы Blue Line желісінің кеңейтілген бөлігі ашылды, ол қазіргі Blue Line-ды Шарлоттадағы Солтүстік Каролина Университетіне, Университет қаласы, NoDa, Optimist Park, Plaza Midwood және Belmont аудандарына қосты. 2030 жылдық жүйелік жоспардың маңызды бөлігі болып табылатын Red Line жобасы, Red Line желісінде жұмыс істеуге жоспарланған теміржол учаскелеріне ие Norfolk Southern компаниясымен келіспеушіліктерге және қаржыландыру мәселелеріне байланысты қиындықтарға тап болды. CATS қазір Lynx Silver Line жобасын жобалау және дамыту кезеңінде, бұл миллиардтаған долларлық шығыстан батысқа қарай созылатын жеңіл теміржол желісі, ол Мэтьюс қаласынан Шарлоттаның Uptown арқылы және батысқа Шарлотта Дуглас халықаралық әуежайына, содан кейін Катаваба өзені арқылы Бельмонтқа дейін жүреді. 2030 жылы ашылуы күтілетін бұл желі 11-ші көшедегі Blue Line желісімен және болашақ интермодальдық Шарлотта шлюз станциясымен байланысады.
Автобус
CATS автобустық қызметі негізінен Мекленбург округіне қызмет көрсетеді, Шарлотта, Дэвидсон, Хантерсвилл, Корнелиус, Мэтьюс, Пайнвилл және Минт-Хилл қалаларында. CATS жүргізетін шектеулі жергілікті және экспресс бағыттары Iredell, Gaston, Union округтері мен Оңтүстік Каролина штатының York округтеріне де жетеді. CATS Шарлотта қаласы және Мекленбург округі ішінде жергілікті маршруттарды іске асырады, олардың көпшілігі қала орталығындағы Шарлотта көлік орталығына (Charlotte Transportation Center) қызмет көрсетеді. Uptown-ға тоқтамайтын басқа маршруттар негізінен Lynx теміржол станциялары мен қала шетіндегі аудандар арасында тікелей байланыс құрады. CATS жүйесіндегі экспресс автобустар Union округіне, Мекленбург округінің солтүстік бөлігіне, Норман көлі аймағына, Гастонияға және Оңтүстік Каролина штатының Рок-Хилл қаласына қатынайды. Әдеттегі апта ішінде CATS автобустары шамамен 190 000 жолаушыны тасымалдайды.
Темір жол
CATS "Lynx" (стильде "LYNX") жүйесі аясында екі теміржол желісін пайдаланады. 2006 жылдың 22 ақпанында жарияланған атау, қаланың мысық тақырыбымен үйлеседі (NFL командасы – Каролина Пантерс, ал NBA командасы атау таңдалған кезде Шарлотта Бобкетс деп аталған); сонымен қатар, "Lynx" сөзі "байланыстар" сөзімен дыбыстас, және жеңіл рельстің мақсаты "қосылыс" болғандықтан таңдалды. Рейстік вагондардың түс схемасы күміс түсті, қара және көк түсті әшекейлермен, ал "Lynx" логотипінің айналасында алтын түс – Шарлотта аймағының тарихында алғашқы ірі АҚШ алтын асығысына орын бергендігін еске түсіреді. CATS теміржол қызметі алғаш рет 2004 жылдың 28 маусымында Шарлотта троллейбусы арқылы Атертон Милл мен 9-шы көше арасында үш Бирни стиліндегі көшірме трамвайларды іске қосып басталды. 2006 жылы желіні жеңіл теміржолға айналдыруға мүмкіндік беру үшін троллейбус қызметі тоқтатылды. 2008 жылы шектеулі кесте бойынша қайта іске қосылған мұралық трамвай желісі екі жылдан кейін, 2010 жылдың 28 маусымында тоқтатылды.
Lynx Blue Line (Сыртқы көк сызық)
Lynx Blue Line – Солтүстік Каролина штатының Шарлотта қаласындағы 31 км (19,3 миль) жеңіл рельстік жол. 2007 жылдың 24 қарашасында ашылған және Солтүстік Каролинадағы кез келген түрдегі алғашқы ірі жылдам теміржол қызметі ретінде мойындалған бұл желіде 15 станция бар. Желі Пайнвилл қаласының жанындағы I-485/South Boulevard және Шарлотта қаласының орталық бөлігіндегі (Uptown Charlotte) 7-ші көше аралығында 9,6 миль (15 км) қашықтықты қамтиды; 2008–2010 жылдары бұл желінің бір бөлігі Charlotte Trolleyмен ортақ пайдаланылды. 2018 жылдың 16 наурызында 9,7 миль (16 км) ұзарту ашылды, нәтижесінде 7-ші көшеден солтүстікке қарай 11 станция қосылды, соңғы станциясы Солтүстік Каролина Университетінің Шарлоттадағы (UNC Charlotte–Main) басты кампусы болды. Желіде Siemens S70 жылжымалы құрамы қолданылады, ол 26 станцияны байланыстырады.