Кіріспе

Undie 500, бастапқыда Under 500 деп аталған, Жаңа Зеландияның Крайстчерч және Дунедин қалалары арасында студенттер ұйымдастырған жыл сайынғы автокөлік шеруі болатын. Атауының шығуы – бастапқы ережеде көлік құралы 500 NZ долларынан кем бағамен сатып алынып, қалауынша безендірілуі керек болған. Бұл шара 1980-жылдардың басынан бері өткізіліп келеді және оны Кентербери университетінің Инженерлік қоғамы (ENSOC) ұйымдастырады. Іс-шараның мәні – ENSOC мүшелерінің көлік сатып алып, безендіріп, содан кейін Дунединге шеру ұйымдастыруы. Көліктер әрқайсысы жеке тақырыпта безендіріледі, ал олардың ішіндегілер күні бойы барлар мен мейрамханаларға барып қайтады. Бұл шараға қатысушылардың көліктерін өңдеудегі жоғары деңгейлі жұмыстары тән; оларды қарапайым автокөліктерден ерекше нәрсеге айналдырады. Бұл шара бастапқыда жыл сайынғы Кентербери университеті инженерлері мен Отаго геодезистері арасындағы регби матчының демалыс күндерімен сәйкес келуі тиіс еді. Ол уақытта және 1990-жылдардың көп бөлігінде "500-ден төмен" деп белгілі болды. Кейіннен ол "Undie 500" деп өзгертілді, бұл, әлдебір себеппен, әйгілі Indy 500-ге ұқсас атау беру мақсатымен жасалған болуы мүмкін. 2003 жылдан бастап, қатысушы көліктердің саны 150-ге дейін шектелді. Бұл шара 1000-нан астам қатысушыны және мыңдаған көрерменді тартты. Оқиға туралы ұлттық телеарналар, газеттер, радио және тіпті Ralph журналында кеңінен хабарланды. Жаңа Зеландия полициясы қатысушылардың және басқа да жол пайдаланушылардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін шеруге сүйемелдеп жүреді. 2006 жылдан бастап, шарамен байланысы жоқ көліктерді айдап, бір уақытта Дунединге барып, тәртіпсіздік жасағандардың пайда болуына байланысты, оқиға студенттер мен оқиғамен байланысты басқалар жасаған тәртіпсіздіктерге байланысты көптеген жағымсыз жарнама алды. Кейбіреулері ұятты тіл қолдану және Дунедин қалалық кеңесі салған алкогольге тыйым салу ережелерін бұзу сияқты құқық бұзушылықтарға қатысты айыптаулар алды. Нәтижесінде, 2009 жылы UCSA басшысы ENSOC-тың Дунединге тағы бір шара ұйымдастыра алмайтынын болжады, себебі оны зорлық-зомбылық пен басқа да қоғамға қарсы мінез-құлық үшін сылтау ретінде пайдаланатын студент емес адамдардың тудыратын қиындықтар, бірақ басқа бағытқа ұқсас шара өткізу мүмкіндігін толығымен жоққа шығармады. Дунедин тұрғындарының көптегені бұл шараны БАҚ сенсациялаған деп санайды, олардың бірі: «Жергілікті газет оқиғадан бір апта бұрын жаңалықтарды жариялай бастайды және оқиғадан кейін бір апта бойы жалғастырады, тіпті ол жақсы өтіп кетсе де» деді.

1994 жыл

1994 жылы ең жақсы безендірілген көлік деп 1964 жылғы HD Holden Special универсалы танылды, ол шеберлікпен Томас танк локомотивіне айналдырылған. Бұл туралы The Timaru Herald газетінде "500 жасқа дейінгілер" тақырыбында мақала жарияланды. Сол жылы Дунединнің солтүстігіндегі Килмог төбесінде қатты қар бораны болды. Жергілікті полиция мұзды жағдайға байланысты төбеге көтеріліп келе жатқан көптеген көліктерді тоқтатты. Алайда, бұл көлікке жол берілді, себебі офицерге: "Бұл машина емес, пойыз" деп түсіндірді.

2006 жыл

2006 жылғы оқиға Дунедин қаласының Касл-Ст ауданында мас адамдардың тәртіпсіздік тудыруымен көмкерілді; нәтижесінде 30 адам қамауға алынды және шаралар өтетін демалыс күндері студенттер көп шоғырланған негізгі аймақта алкогольге тыйым салынды. Осы оқиғадан кейін ENSOC, Эшбертон, Тимару, Оамару және Дунедин қалаларының жергілікті билік органдарымен бірлесіп, жергілікті тұрғындарға кез келген ыңғайсыздық тудырмау үшін жұмыс істеді, соның ішінде тасталған көліктерді эвакуациялау үшін Дунедин қалалық кеңесіне ақы төледі.

2007 жыл

2007 жылы оқиғада тағы да мас адамдардың тәртіпсіздігі болды, нәтижесінде 69 адам тұтқындалды. Бір студент бұл түнді «Дүниежүзілік университеттің әдеттегі сенбі күні» деп сипаттады, ал Дүниежүзілік университеттің жедел жәрдем қызметкерлері бұл қаланың көп жылдардағы ең ірі тәртіпсіздігі екенін айтты. Көтерілістің шыңында 1000-нан 2000-ға дейін адам болды. Касл, Дундас, Хайд, Грандж және Лит көшелерінде дивандар, матрастар және кем дегенде екі Undie 500 машинасы өртеліп, полиция мен өрт сөндірушілерге бөтелкелер лақтырылды. Тұтқындалған 24 Кентербери университеті студенттерінің 9-ы Undie 500-ге ресми тіркелген, сондай-ақ 30 Дүниежүзілік университеті студенті және 15 студент емес адамдар болды. Полиция тәртіпсіздікке жауап ретінде 69 адамның 21-іне қатысты айыптауды тәртіпсіздіктен тонаушылыққа дейін ауырлатты, бұл екі жылға дейін бас бостандығынан айыруға әкелуі мүмкін еді. Кейіннен полиция бұл айыптауларды алып тастады, он адам кінәлі деп танылды, ал алтауы кішігірім қылмыстар бойынша кінәлі емес деп танылды, нәтижесінде он бес адам кем дегенде бір айып алды. Отаго университеті студенттері де тәртіпсіздікке қатысқандары үшін университеттен шығарылу қаупінде болды. 31 адам Дүниежүзілік аудандық сотында айыпталды, 22 адам сотталды (9-ы екі айыптама бойынша), ал 5 адам басқа жолмен айыпталды. Бір айыптама – зорлық-зомбылыққа әкелуі мүмкін тәртіпсіздік – жоғары сотқа шағымдану арқылы қолдау тапты. Сотталғандар 16 500 доллардан астам айыппұл, өтемақы, қайырымдалық және сот шығындарын төлеуге міндетті болды (кейбір адамдар үшін 2000 долларға дейін), сонымен қатар 250 сағат қоғамдық жұмыс істеді, сондай-ақ әрқайсысы 1000-нан 5000 долларға дейін бағаланған адвокаттардың қызметіне төледі. Бірақ ол ENSOC және жедел жәрдем қызметтерімен кездесулерден кейін бас тартты. ENSOC қатысушылар үшін кепілдіктер мен мінез-құлық кепілдіктері бар басқару жоспарын ұсынды. 100-ден астам полицей шараға жіберілді және Роллстонның шетінде және Дүниежүзілік қаласына кіреберісте бақылау бекеттерін орнатты. Бұқаралық ақпарат құралдары оқиғаның тағы да зорлық-зомбылыққа ұласуын хабарлады, полиция үш рет 500-ге жуық студенттер тобына тас және бөтелке лақтырып, толық тәртіпсіздікке қарсы киім киіп, таңғы 24 тамыздың таңертеңінде көпшілікті таратып жіберді. Полиция инспекторы Дэйв Кэмпбелл оқиғаның тәртіпсіздікке себеп болмағанын, тұтқындалғандардың көпшілігі Отаго университетінен немесе студент емес екенін атап өтті, сонымен қатар бұл адамдарға «Ол [Undie 500] магнит ретінде қарастырылатыны анық» деді. Бұған қоса, 30 адам қамауға алынды, соның ішінде бұрынғы күні Кентербери университетінің 3 және Отаго университетінің 2 студенті. Дүниежүзілік қаласының азық-түлік банкілеріне 1000-нан астам азық-түлік әкелді. «Undie Charity Drive» Чин тарапынан «қалай киінгеніне қарамастан, бұл жай ғана паб-тур» деп сынға алынды. Митингке сәнделген көліктер, костюмдер және алкоголь ұсынылса, бұрынғы алаңдаушылықтарды жою үшін жақсы мінез-құлық бондысы сияқты жаңа шаралар енгізілді. Алайда, бұл шаралар тек Кентербери университеті студенттерінің мінез-құлқын бақылау үшін қолданылуы мүмкін, Отаго университеті студенттерінің немесе жұмыссыздардың емес. Омару, оқиғадан өтетін қала, «алдын ала шаралар қабылдады» (олардың қауымдастық констебльінің айтуынша) және оқиғаның нәтижесінде қоқыс тастаудың немесе басқа да антиәлеуметтік мінез-құлықтың артуына қарсы ұйымдастырылды. Қалада үлкен проблемалар болған жоқ, тек екі адам тұтқындалды. Шара сәтті өтті, ал кейіннен полиция шабуылға қарсы киім киіп, бөтелкелер, кірпіштер және велосипед бөлшектерімен шабуылға ұшыраған кезде тойлау хаотикалық болды. Екі түн ішінде 80 адам тұтқындалды – Отаго университетінің студенттерінің шамамен 80%, Кентербери университетінің студенттерінің 10% және студент емес 10%. Тәртіпсіздікке жауап ретінде Чин Крайстчерч студенттерін кінәлады. Полиция 67 адамды түрлі қылмыстармен айыптады, соның ішінде уақытша алкогольге тыйым салуды бұзу, тәртіпсіздік, кедергі келтіру және дивандарды өртеу. Премьер-министр Джон Кей оқиғаны «ессіздік» деп сипаттап, кейбір студенттер қылмыстық айыптамалармен бітіретінін атап өтті. ОСА президенті Эдвин Дарлоу оқиғаны тоқтатуға жол жоқ екенін атап өтті, бірақ Чин ENSOC ұсынған нұсқаларды қарастырудан үнемі бас тартса да, кеңес демалыс күндері тәртіпсіздікті азайту үшін баламалы шараларды қарастыруы керек. Көрермендер полицияның өздерінің есіктеріне бұрышпен шашырағанын айтты. «Undie 500» демалыс күніне қатысу үшін Балклутадан келген 18 жастағы Телфорд ауылдық политехникалық колледжінің студенті өртеліп жатқан диванға секіруге тырысқанда құлап түсті. Ол күйіктермен Дүниежүзілік ауруханасына жеткізіліп, операция жасалды. Оқиғаға жауап ретінде полиция министрі Джудит Коллинс 3 News арнасында тәртіпсіздік жасағандарды «құрметсіз, бай балалар, біздің елдің болашақ көшбасшылары екенін ойлайды, және шындығында, егер олар болса, Құдай бізге көмектессін» деді. Тұтқындалғандардың екеуіне қатысты айыптаулар полицияның дәйекті дәлелдері болмағандықтан алынып тасталды. 14 қыркүйекте тұтқындалғандардың бірінші үш адамы сотта пайда болды; біреуі Дүниежүзілік студенті, ал екеуі Дүниежүзіліктен жұмыс істейтін және жұмыссыз адамдар. Ертесі күні, ұнтақ тасымалдаушысы және процестеуші алкогольге тыйым салуды бұзғаны үшін сотталды. Айыпталып отырғандардың 43-і жоғары білім алушылар. Ең көп тобы – 27 Отаго университеті студенттері, одан кейін жоғары білім алмайтын 18 адам, олардың алтауы жұмыссыз болды. Ең қатаң жаза 41 жастағы жұмыссыз Дүниежүзілік ер адамға қалалық кеңестің алкогольге тыйым салуын бұзғаны үшін берілді. Сегіз адамға қатысты айыптаулар оларға қарсы дәлелдердің жетіспеуіне байланысты алынып тасталды, ал екеуі соттан босатылды. Дүниежүзілік студенті Дүниежүзілік университетінің қауіпсіздік қызметкерлеріне, университеттің қабырғасының сыртында, пәтерінің сыртында тіл тигізгені үшін университеттен шеттетілді.

2010 жыл

2010 жылы Undie 500 қайырымдылық акциясына Седдон қаласында концерт қосылған шараға алкогольдік өнім сатуға лицензия берілмеді. 2010 жылғы Кентербери жер сілкінісінен кейін акция тоқтатылып, оған арналған қаражат жедел жәрдем көрсетуге жұмсалды.

2011 жыл

Іс-шара ұйымдастырушылары ENSOC, Дунедин полициясы, Крайстчерч және Дунедин қалалық кеңесі арасында өткен бірнеше кездесуден кейін, іс-шара университеттен басталып, Крайстчерчке қайтатын паб-тур ретінде ұйымдастырылды. Бұл шара Facebook және ENSOC веб-сайтында жарияланбады, осылайша бұқаралық ақпарат құралдарының назарынан аулақ болуға, әдетте осы шарамен байланысты болатын жағымсыз жариялылықты болдырмауға тырысты. Іс-шара университет өнер факультетінің тұрақ орнынан басталып, былтырғы жылдардағыдай, алғашқы пабқа Ярлдхерстке қарай барумен жалғасты. Шараға қатысушылар мен полиция қызметкерлерінің барлығы да үлгілі мінез-құлық танытты. Содан кейін шара Кентербери жазығына қарай әрі жалғасып, Крайстчерч маңындағы Темплтон қаласындағы пабта аяқталды.

2017 жыл

Undie 500 атауын 2017 жылы Отаго университетінің бұрынғы студенті Райан Хелллер жаңартып, жаңа жыл сайынғы Undie 500 іс-шарасын iRacing платформасында өткізілетін Undiecar Чемпионатының ерекше шарасы ретінде ұйымдастырды. 2021 жылғы соңғы жарысқа 26 қатысушы жиналды. Кейіннен лига таратылды.