Кіріспе

Ла-Романа – Каталина аралының қарсы жағында орналасқан оңтүстік-шығыс провинциясының орталығы. Бұл Доминикан Республикасының 10 ірі қаласының бірі, 2010 жылғы мәліметтер бойынша қала шегінде 130 426 адам (метрополиялық халқы: 214 109), оның ішінде 127 623 қалалық және 2 803 ауылдық тұрғын. "Романа" атауы "Бомана" сөзінен туындаған, бұл атауды қазіргі Романа өзені деп белгілі болған жерге үндістер берген. Заманауи Ла-Романа халықаралық әуежайы 2000 жылы ашылды. Қала Сан-Педро-де-Макорис және ұлттық астана Санто-Доминго-де-Гусман сияқты бірнеше қалаларға жақын орналасқан. Қала өсіп келе жатқан туристік индустрияның орталығы болып табылады, маңында Баяхибе, Доминик, Каса-де-Кампо сияқты жағажай курорттары және аймақты қоршап тұрған гольф курорттарының саны артып келеді.

Тарих

Ла-Романа қаласы 1897 жылы мұнай қалашығы ретінде ресми түрде құрылды. 1917 жылдан кейін ірі қант зауыты салынысымен экономика тез арада қант өндірісіне көшті. Қант зауытының іске қосылуы әлемдік қант бағасының өсуімен бірге болды, бұл қант өнеркәсібін елдің әртүрлі аймақтарынан, сондай-ақ Кариб аймағының басқа бөліктерінен жұмысшыларды шақыруға мүмкіндік берді. Көптеген отбасылар экономикалық мүмкіндіктерді пайдалану үшін Ла-Романаға көшіп келді. 1960 жылдың басында Gulf and Western Industries, Inc. қант зауытын сатып алып, провинцияда бекінген мал шаруашылығы саласына инвестициялауды бастады. Осыдан бөлек, 20 миллион доллар Ла-Романаны қайта жаңартуға, жұмысшылар үшін мектептер, клиникалар, тұрғын үйлер және басқа да инфрақұрылымдар салуға жұмсалды. 1970 жылдардың ортасында американдық компаниялар тобы өздерінің Доминикан Республикасындағы активтерін сата бастады, сонымен бірге қазіргі Доминикан Республикасының ең ірі және эксклюзивті туристік курорттарының бірі – Каса-де-Кампо құрылысын жүргізді.

Экономика

Ла-Романа тарихи тұрғыдан алғанда компаниялық қала болып келді, оның көп бөлігі Орталық Романа корпорациясына тиесілі еді. Бұл қалада шамамен 100% жұмыспен қамтылған тұрғындар бар, олардың көпшілігі туризм саласында жұмыс істейді немесе Орталық Романа корпорациясы, Бажсыз аймақ (Zona Franca Romana) немесе басқа да қызмет көрсету бизнесінде еңбек етеді. Ла-Романа 1917 жылы Оңтүстік Пуэрто-Рико қант компаниясы алып Орталық Романа диірменін салғаннан бері бір компанияға тәуелді қала болып табылады. Рафаэль Трухильо билік еткен кезеңде бұл қант өндірісін ол басып алмаған жалғыз кәсіпорын болды. 1964 жылдан 1967 жылға дейін Оңтүстік Пуэрто-Рико қант компаниясы, Флорида, Пуэрто-Рико және Доминикан Республикасындағы мүліктерімен бірге Gulf+Western конгломератының құрамына кірді. 1984 жылы Gulf+Western корпорациясы Central Romana корпорациясының үлесін жергілікті және шетелдік инвесторлар тобына, соның ішінде Fanjul ағайындарына сатты. Gulf+Western 1968 жылы Consolidated Cigar компаниясын сатып алып, Канар аралдарындағы сигара жасау операцияларын Ла-Романадағы Tabacalera de Garcia темекі зауытына көшірді. Tabacalera de Garcia зауыты қазіргі таңда әлемдегі ең ірі сигара зауыттарының бірі болып есептеледі және 1999 жылдан бері әлемдегі ең ірі сигара маркетингтік компаниясы Altadis-ке тиесілі. Ла-Романада әлемге танымал үш бренд өндіріледі: Монтекристо, H. Upmann және Ромео и Джульетта.

Туризм

Casa de Campo курорттық кешені – La Romana All Inclusive Resorts аймағының жетекшісі. 1975 жылы Gulf+Western компаниясы Кариб теңізіндегі басты демалыс орны ретінде салған, ол өзінің күтілген деңгейіне жетті. 1984 жылы Casa de Campo-ны Фанжул ағайындарының бірлескен меншігіндегі Central Romana Corporation сатып алды. Altos de Chavón – Ла-Романадан бірнеше минуттық жерде орналасқан 16 ғасырлық Жерорта теңізі елді мекенінің қайта жаңартылған нұсқасы. Casa de Campo халықаралық туристік порты (Muelle Turístico Internacional Casa de Campo) Ла-Романа өзенінің, немесе Рио-Дульсе өзенінің батыс жағалауында орналасқан. Ол негізінен коммерциялық кемелерді, әсіресе қант пен меласса тасымалдау үшін пайдаланылды. Порттың сыйымдылығын арттырғаннан кейін Central Romana Corporation өзеннің шығыс жағында туризмге бағытталған жаңа портты салды. Батыс жағалаудағы платформа жаңартылып, өзен арнасы белгілі бір тереңдікке дейін қазылды. 2002 жылдың желтоқсанында Costa Marina кемесінің келуімен ашылған, Central Romana Corporation ағымдағы портты кеңейтуге 12 миллион АҚШ доллары инвестициялады. Порт – заманауи платформа және портовый терминал, екі ірі заманауи круиздік кемеге арналған. Бүгінгі таңда жаңа нысанда екі док платформасы (Шығыс док: ұзындығы, Батыс док: ұзындығы), жолаушылар терминалы және 24 автобустың тоқтауына арналған тұрақ орны бар. La Romana халықаралық әуежайы (IATA: LRM, ICAO: MDLR) – Доминикан Республикасының шығысында орналасқан жеке коммерциялық әуежай, Ла-Романа курорты мен Casa de Campo курортына қызмет көрсетеді. Ол дәстүрлі Доминикан стилінде, ашық терминалдармен салынған. Ла-Романаға көптеген чартерлік рейстер мен бағыттар бар; бұл әуежай 2002 жылы келушілердің үлкен ағынын тіркеді, осылайша Доминикан Республикасының ең танымал әуежайларының біріне айналды. Қазіргі уақытта ол Пунта-Кана, Лас-Америкас, Пуэрто-Плата және Сантьягодан кейін әуе трафигі бойынша бесінші орында тұр. Әуежайға көптеген халықаралық әуе компаниялары қызмет көрсетеді. Әуежайдың халықаралық терминалында 7 тұрақ орны және 12 жеке ұшақтың тоқтауына арналған кең жеке авиация терминалы бар.

Климат

Ла Романа тропикалық саванна климатына (Köppen Aw) ие, солтүстік-шығыстан соққан тұрақты желдерден қорғалған орналасуының арқасында ғана ыстық, жартылай шөлді климаттан (BSh) аздап ерекшеленеді.

Спорт

Estadio Francisco Micheli – Доминикан қысқы лигасындағы «Торос дель Эсте» бейсбол командасының үй стадионы. 1983 жылы Сальвадор Хорхе Бланко үкіметі осы аймақты дамыту қоры арқылы «Полидепортиво де Ла Романа» (Ла Романа спорт орталығын) салды, ол әлем чемпионы болған жеңіл салмақтағы боксшы Элеонсио Мерседестің құрметіне оның есімімен аталады. «Канерос де Ла Романа» доминикандық баскетбол командасы өз үй ойындарын осы жерде өткізеді.