Кіріспе
Бакстер Спрингс – АҚШ Канзас штатының Чероки округіндегі қала.
Baxter Springs is a city in Cherokee County, Kansas, United States,
Жергілікті тұрғындар қонысы
Мыңдаған жылдар бойы батыстағы су жолдарының бойында жергілікті халықтар тұрған. Осадж тайпасы Кентукки штатындағы Огайо өзені аймағынан ирокездердің қысымымен батысқа көшіп кетті. Олар 17 ғасырдың ортасына қарай Канзасқа қоныстанды және жазықтықтардағы үнділердің дәстүрлерін қабылдады. Олар басқа тайпалармен бәсекелесіп, 1750 жылға қарай қазіргі Канзас, Миссури және Оклахома аймақтарының көп бөлігін бақылауға алды. Осадж тайпасының ең ірі тобын бас қара иттің (Манка Чонка) бастауындағы жасақ басқарды. Оның ер адамдары 1803 жылға дейін "Қара иттің жолы" деп белгілі болған жолды аяқтады. Осадж тайпасы жазғы аң ауына бара жатқанда, емделу үшін бұлақтарға тоқтаған. Олар жолды бұталар мен үлкен тастардан тазартып, су өткелдеріне топырақтан пандустар салды. Сегіз атты қатарлап кешуге жететіндей кеңдіктегі бұл жол Канзас және Оклахомадағы алғашқы жетілдірілген жол болды.
Америка шекарасы
1830-шы жылдардың соңында және үндістерді қоныстандыру кезінде чероки халқы Миссисипи өзенінің батысына, Оңтүстік-Шығыс АҚШ-тан күштеп шығарылған бес өркениетті тайпаның бірі болды. АҚШ бұл аймақты өздерінің чероки бейтарап жерлерінің бір бөлігі деп белгіледі. Бұлақтардың жанында сауда бекеті құрылды. Кейбір жергілікті американдықтар мен еуропалық американдық қоныс аударушылар осы бекеттің төңірегінде қауымдастық құра бастады. 19 ғасырдағы қоныс аударушылар қала мен жақын маңдағы бұлақтарға ерте қоныс аударушы А. Бакстердің құрметіне ат қойды. Ол шамамен 1850 жылы жерді иеленіп, шекаралық мейрамхана немесе қонақ үй салған.
Азамат соғысы
Америка Азаматтық соғысы кезінде АҚШ үкіметі қазіргі Бакстер-Спрингс аумағында бірнеше қарапайым әскери бекеттер салды, бұл жерде бұрынғы сауда бекеттері орналасқан: Форт Бакстер, Кемп Бен Батлер және Кемп Хантер. Бұл шара елдің шығыс бөлігіндегі Конфедерация армиясының ресми әскерлері мен партизандық жасақтарына қарсы қоныс аударушыларды қорғау мақсатында жасалды. 1863 жылдың 4 қазанында Оңтүстік жақтағы Квантрилдің шамамен 400 адамы қыстауға Техасқа жол тартқанда, Блэр фортына шабуыл жасады. Форт гарнизонының бір бөлігі міндеттемемен форттан тысқары жерде болды. Қалғандары, көбінесе АҚШ-тың афроамерикандық әскерлері, фортты аз шығынмен ұстап тұрды. Фортты уақытша нығайтқаннан кейін, АҚШ сол жылдың соңында Бакстер-Спрингс аймағынан кетуге мәжбүр болды. Олар әскерлерін жақсы бекітілген Канзас штатындағы Форт Скоттқа көшірді. Кету алдында АҚШ әскерлері Форт Бакстерді бұзып, жауға қолдануға жарамсыз етіп жойды.
Қойлар қаласы
Қаланың өсуінің көп бөлігі соғыстан кейін, ол қарқынды дамуға көшкен кезде болды. 1867 жылы кәсіпкерлер Спринг өзені арқылы кабельдік паром салған, ол 1880-жылдарға дейін пайдаланылды. Кейіннен, оның орнына өзен үстінен алғашқы көпір салынды. 1868 жыл шамасында Солтүстікте сиыр етіне зор сұраныс болды. Техас малшылары мен мал өсірушілер оңтүстік жазықтарынан ірі мал топтарын Канзас-Ситидегі солтүстік нарықтарына, ал одан шығысқа қарай теміржолға дейін айдап әкелді, Бакстер Спрингс олар үшін тоқтау орны болды. Осының нәтижесінде 1870 жылдардың басында Бакстер Спрингс Канзастағы алғашқы "мал өсіру қаласы" ретінде күрт өсті. 1875 жылы оның халқы шамамен 5000 адамды құрады.
Курорттық қала
Ғсырдың соңында солтүстіктен Техасқа теміржолдар салынғаннан кейін, малшылар енді мал айдау жүргізуге немесе Бакстер Спрингсті нарықтарға дейінгі бекет ретінде пайдалануға қажеттілік сезінбеді. 1872 жылы аяқталған, Техасқа солтүстіктен кірген алғашқы теміржол – Миссури-Канзас-Техас теміржолы болды. Малшылар Техастан тікелей ет тасымалдауды бастағанда, Бакстер Спрингс және басқа сиыр сауда орындарындағы бизнес күрт төмендеді.
Тау-кен орталығы
Үш штаттық аймақта қорғасынның ірі кен орындарының табылуы, жиырмасыншы ғасырдың басында аймақтың қалаларын экономикалық дағдарыстан құтқарып, жаңа өркен беруге мүмкіндік берді. Бахтер Спрингс қаласының алғашқы жылдарында Спринг Крик өзені бойында қорғасынның шағын мөлшерде табылуына қарамастан, сапасы төмен болды. Жоғары сапалы кен тереңде табылуы мүмкін деген күдік болды. Бакстер-Спрингс қалалық кеңесі 42-ші қаулысы арқылы қала шегіндегі кен өндірісін қатаң шектеуді көздеген ережелерді бекітті. Осы шаралар қаланың жерін қорғап, қоршаған ортаның нашарлауынан зардап шеккен жақын маңдағы қалалардың тағдырынан сақтады. 1926 жылы қаланың орталық көшесі Чикаго мен Лос-Анджелесті байланыстыратын тарихи 66-бағдарламаның бір бөлігі деп жарияланды. Бұл бағдарлама көптеген қалалардың маңызды артерияларын пайдаланғандықтан, бейресми түрде Американың "Басты Көшесі" деп аталды. 66-бағдарлама ретінде тағайындалу, бағдарлама бойындағы мотельдер мен жылдам тамақ орындарының дамуына серпін берді және халық мәдениетінде маңызды орын алды. 20 ғасырдың соңынан бері қала Спринг өзенінің жағасындағы Риверсайд паркінің жерін сақтап келеді. Бұл қауымдастықты жаңартты және өзенге, оның жасыл жағалауларына қолжетімділікті қамтамасыз етті.
2014 жылғы торнадо
Торнадо 2014 жылдың 27 сәуірінде Оклахома штатының Куапау қаласының жанында пайда болып, Бакстер-Спрингс қаласынан өтті.
География
Бакстер Спрингс Спринг өзенінің батыс жағасында, Озарк тауларының шетінде, Спринг өзенінің бассейнінде орналасқан. 69-шы және 166-шы АҚШ тас жолдары қалада қиылысады, ал 400-ші АҚШ тас жолы қаланың солтүстік-шығысынан өтеді. Қала орталығы Канзас-Оклахома штатының шекарасына 3 шақырымнан кем емес қашықтықта, бірақ қаланың құрамына кіретін аумағы шекараға дейін жетеді. Сонымен қатар, ол Миссури штатының Джоплин қаласынан 21 шақырымдай оңтүстік-батысқа қарай орналасқан. АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 3,19 шаршы миль (8 км²), оның ішінде 3,11 шаршы миль (8 км²) құрлық және 0,08 шаршы миль (0 км²) су алабын құрайды.
2020 жылғы халық санағы
2020 жылғы АҚШ халық санағында Бакстер-Спрингс қаласында 3888 адам, 1595 үй шаруашылығы және 979 отбасы тіркелді. Халықтың этникалық құрамы: 78,86% (3066) ақ немесе еуропалық американдықтар (77,73% испан тілді емес ақтар), 0,39% (15) қара немесе африкалық американдықтар, 7,07% (275) американдық немесе Аляска тумалары, 0,64% (25) азиялықтар, 0,46% (18) Тынық мұхиты аралдарының немесе Гавайи тумалары, 1,08% (42) басқа нәсілдерден және 11,5% (447) екі немесе одан көп нәсілдерден. Кез келген нәсілге жататын испандықтар немесе латиноамерикандықтар халықтың 3,06% (119) құрады. 1595 үй шаруашылығының 29,9%-ында 18 жасқа дейінгі балалар бар; 43,8%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар; 28,1%-ында күйеуі немесе серігі жоқ әйелдер тұрады. Үй шаруашылықтарының 32,1%-ы жеке адамдардан тұрады, ал 15,7%-ында 65 жасқа толған жалғыз адамдар тұрады. Халықтың 14,5%-ы бакалавр немесе одан жоғары білімге ие деп есептелді. Халықтың 23,8%-ы 18 жасқа дейінгілер, 9,5%-ы 18-24 жас аралығындағылар, 23,7%-ы 25-44 жас аралығындағылар, 25,7%-ы 45-64 жас аралығындағылар, ал 17,3%-ы 65 жасқа толғандар. Орташа жас 38,8 жас. Әр 100 әйелге 101,9 еркек шалысады. Ер адамдардың орташа табысы 31 010 доллар (+/- 2470 доллар) болса, әйелдердің орташа табысы 27 361 доллар (+/- 9774 доллар) құрады. 16 жастан асқандардың орташа табысы 30 629 доллар (+/- 3847 доллар) болды. Шамамен 9,6% отбасы және 10,8% халықтың табысы кедейлік шегінен төмен, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 9,2%-ы және 65 жастан асқандардың 9,0%-ы.
2010 жылғы санақ
2010 жылғы халық санауы бойынша қалада 4 238 адам, 1 754 үй шаруашылығы және 1 151 отбасы тұрды. Халық тығыздығы – 2 053 тұрғын үй бірлігі, орташа тығыздығы көрсетілген. Қала тұрғындарының этникалық құрамы: 85,2% ақ нәсілді, 0,8% афроамерикалық, 6,2% американдық үндістер, 0,4% азиялық, 1,4% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 0,4% басқа нәсілдер және 5,7% екі немесе одан көп нәсілдің өкілдері. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 1,7% құрады. 1 754 үй шаруашылығының 33,1% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрады, 47,9% -ы бірге тұратын жұбайлар, 12,7% -ы күйеуі жоқ әйелдер, 5,0% -ы күйеуі жоқ еркектер және 34,4% -ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 30,6% жеке адамдардан тұрады, ал 14,6% -ында 65 жасқа толған жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,41 адам, ал отбасының орташа мөлшері 2,99 адамды құрайды. Қаладағы орташа жас 38 жас. Тұрғындардың 26,1% 18 жасқа дейін, 8% -ы 18 мен 24 жас аралығында, 25,1% -ы 25 пен 44 жас аралығында, 25% -ы 45 пен 64 жас аралығында және 15,9% -ы 65 жастан асқандарды құрайды. Қаланың жыныстық құрамы: 48,6% еркек және 51,4% әйел.
2000 жылғы халық санағы
2000 жылғы халық санауы бойынша қалада 4 602 адам, 1 860 үй шаруашылығы және 1 246 отбасы тұрды. Халық тығыздығы – 2 106 тұрғын үй, орташа тығыздық – шамалы. Қала тұрғындарының этникалық құрамы: 88,03% ақ нәсілді, 0,98% қара немесе афроамерикалық, 5,04% американдық үндістер, 0,20% азиялық, 0,17% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 0,48% басқа нәсілдер және 5,11% екі немесе одан көп нәсілге жататын азаматтар. Халықтың 1,30% -ы испан немесе латын американдықтарын құрады. 1 860 үй шаруашылығының 32,2% -ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрады, 52,6% -ы заңды некеде тұрған жұбайлар, 10,4% -ы күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 33,0% -ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылығының 29,7% -ы жеке адамдардан тұрады, ал 16,6% -ында 65 жастан асқан жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мүше саны 2,44, ал отбасының орташа мүше саны 3,02 болды. Қала тұрғындарының жас ерекшеліктері: 26,5% -ы 18 жасқа дейінгілер, 9,2% -ы 18-24 жас аралығындағылар, 26,7% -ы 25-44 жас аралығындағылар, 20,8% -ы 45-64 жас аралығындағылар және 16,7% -ы 65 жастан асқандар. Орташа жас 36 жасқа тең. Әр 100 әйелге 89,5 еркек, ал 18 жастан асқан әйелдердің әр 100-іне 85,4 еркек шалысады. Үй шаруашылығының орташа жылдық табысы 28 876 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 33 933 доллар құрады. Ер адамдардың орташа табысы 27 005 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 19 038 доллар болды. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 13 789 долларға тең. Отбасылардың 9,3% және халықтың 10,2% -ы кедейлік шегінен төмен тұрады, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 13,5% және 65 жастан асқандардың 12,4% -ы.
Білім
Қоғам Baxter Springs USD 508 мемлекеттік мектеп округімен қамтамасыз етіледі.