Кіріспе

Электромагнетизмде ток көздері мен тұнбалары - электр тогы жүйеге кіретін немесе одан шығатын нүктелерді, аумақтарды немесе көлемдерді ажырататын талдау формализмдері. Ағымдағы көздер немесе тұндырғыштар талдау үшін қолданылатын абстрактілік элементтер болса да, олар әдетте нақты әлемдегі қолданбаларда физикалық теңдестерге ие; мысалы, батареядағы анод немесе катод. Барлық жағдайларда қарама-қарсы терминдердің әрқайсысы (шығыс немесе тұнба) бақылаушының көзқарасына және қолданылатын белгі конвенциясына байланысты бір объектіге сілтеме жасай алады; көз мен тұнба арасында ішкі айырмашылық жоқ.

Нейробиологиядағы қазіргі көздер мен тұнбалар

Ағымдағы су көздері мен су бұрқақтары мидың жұмысын зерттеуде өте құнды болып табылады. Екеуі де электрофизиологияда ерекше маңызды. Көздер мен суға түсулерді зерттеудің екі мысалы - электроэнцефалография (ЭЭГ) және ток көздерінің тығыздығын талдау (жасушадан тыс өрістің потенциалдары), бірақ сонымен қатар ЭЭГ-нің кеңістіктік-уақыттық ажыратылуының жақсарғанын көрсетті.

Ағымдық көздің тығыздық талдау

Ағымды көз тығыздығын талдау (анықтырақ ағымды көз және тұнба тығыздығын талдау деп атауға болады) - бұл микроэлектродты жүйкеге немесе жүйке жасушасына жақын орналастырып, олардың плазмалық мембраналарынан ток көзін немесе олардың плазмалық мембраналарына түсуін анықтау. Мысалы, оң зарядтар плазмалық мембрана арқылы жасушаның ішіне (тоңазытқышқа) тез ағып бара жатқанда, бұл тоңазытқышқа жақын жерде терс әсердің уақытша бұлтын тудырады. Себебі жасушаның ішкі бөлігіне оң зарядтардың ағысы артында өтелмеген теріс зарядтарды қалдырады. Жақын маңындағы ұшындағы кедергісі бар микроэлектрод (орташасы 1 МΩ) сол теріслікті байқай алады, өйткені кернеу айырмашылығы электродтың ұшында пайда болады (электродтың сыртындағы теріс және электронеутральді ортаның ішінде). Басқаша айтқанда, ішкі электродтық ерітінді ток сіңірушіге келтірілген теріс әсерді өтеуге қажетті оң зарядтың бір бөлігін береді. Осылайша, электродтың ішкі бөлігі жерге қатысты жағымсыз болады, өйткені клеткадан тыс жағымсыздық сақталады. Ұяшық сыртындағы терс әсерлер тоқ ағыны бар кезде сақталады. Осылайша, жерге қатысты теріс әсерді өлшеу арқылы электрод жақын маңдағы ток тұнбасының бар екендігін жанама түрде хабарлайды. Жағымсыздықтың мөлшері ток тұнбасының көлеміне тікелей байланысты және электрод пен тұнба арасындағы қашықтыққа кері байланысты болады. Ағымдағы көздер мен тұндырғыштардың қосындысы мен микроэлектродты зондпен өлшенген кернеу арасындағы байланысты, егер квазистатикалық болжам орындалса, ортаның сфералық симметриялы, біртекті, изотроптық және шексіз екендігі және егер ток көзі немесе тұндырғышы нүктелік көз ретінде үлгіленсе, аналитикалық түрде есептеуге болады. Қатынас мынадан беріледі: қайнар көзден немесе тұнбадан радиустағы потенциал, ол ток өткізгіштігі бар ортадан өтеді.