Кіріспе

Конкордия – Канзас штатының Клауд округіндегі қала және округ орталығы. Конкордияда Клауд округінің қоғамдық колледжі мен Назарет монастыры және академиясы бар.

19 ғасыр

Конкордия қала құрылғанға дейін округ орталығы болып сайланған ерекшелікке ие. Қаланың негізін қалаушы Джеймс М. Хагаман қағазға қаланың толық жоспарын, көшелер, кварталдар, сот үйі және саябақтармен бірге түсірген. "Конкордия" атауы таңдалды, себебі алғашқы жарнамашылардың бірі ("Кап" Снайдер) бұрын Миссури штатындағы Конкордия қаласында тұрған және бұл атауды ұнатып, болашақ қоныс аударушылардың неміс тегіне құрмет көрсеткендіктен таңдаған; "Конкордия" атауы – көптеген ежелгі герман поэзияларында кездесетін неміс атауы. 1869 жылдың желтоқсанында округ орталығы үшін алғашқы сайлау Конкордия, Клайд және кейіннен таратылған Сибли қалалары арасында өтті. Нақты көпшілік дауыс болмағандықтан, 1870 жылдың 4 қаңтарында Конкордия мен Сибли арасында екінші сайлау өтті. Конкордия Сиблиден 165 дауысқа 129 дауыспен жеңіске жетті. Конкордия ресми түрде қауымдастыққа бір жылдан кейін, 1871 жылдың 16 қаңтарында Республикалық жер кеңсесі ашылғанда айналды. Конкордия жер кеңсесі 1889 жылдың 28 ақпанына дейін жұмыс істеді, содан кейін ол Канзас штатының Топека қаласындағы жер кеңсесімен біріктірілді. Сондай-ақ 1871 жылы Конкордия алғашқы мэрі Р. Э. Алленді сайлады. Оның басшылығымен Конкордия Канзас заңына сәйкес үшінші сыныпты қала ретінде 1872 жылдың тамызында ресми тіркелді. Конкордияның алғашқы жылдарында көптеген көшпенді театрлар келді. 1876 жылға дейін Уайлд Билл Хикок, Буффало Билл Коди, Ринглинг ағалары және басқа да түрлі көшпенді артистер Конкордияға келді. 1892 жылы Ринглинг пойызы қаланың шығысында апатқа ұшырап, екі адам мен 20 жылқы қаза тапты, бірақ келесі күні 4000 адамдық көрерменге қойылым көрсетілді. Қала шегіндегі алғашқы мұғалім Майло Стивенс болды, оған айына 20 доллар жалақы төленді. 1874 жылы Конкордияда мемлекеттік нормалық мектеп ашылды, директорлыққа Ф. Э. Робинсон тағайындалды, ал бұрынғы мемлекеттік инспектор Х. Д. Маккарти екінші жылы президент болды. 1876 жылы мемлекет қаржыландыруды тоқтатты және мектеп жабылды. 1887 жылы Атчисон, Топека және Санта-Фе темір жолы Невадан (Стронг-Ситиден батысқа қарай үш шақырым) Конкордия арқылы Небраска штатының Супериор қаласына дейін тармақ желісін салды. 1996 жылы Атчисон, Топека және Санта-Фе темір жолы Бурлингтон Солтүстік темір жолымен біріктіріліп, қазіргі BNSF темір жолы болып өзгертілді. Жергілікті тұрғындардың көпшілігі осы темір жолды әлі де "Санта-Фе" деп атайды. 1897 жылы Рим папасы Лев XIII Канзас штатындағы Конкордия Рим-католик діни округін құрды. Діни округ 1947 жылға дейін жұмыс істеді, содан кейін ол Салина Рим-католик діни округімен біріктірілді. Кейін 1995 жылы титулярлық кафедра ретінде қайта жаңартылды.

20 ғасыр

Кэрри Нейсон 1900 жылдардың басында Конкордияға келген. Деректер әртүрлі, бірақ дата 1908 мен 1910 жылдар аралығында деп белгіленген. "Конкордия Блейд" газеті (қазіргі "Конкордия Блейд Империясы") былай деп хабарлады:
"Кэрри Нейсон қалаға келді. Канзас штатындағы салондарға қарсы науқанды бастаған осы керемет батыл әйел бүгін М.Е. шіркеуінде лекция оқыды және кешке сот үйінде қайтадан сөйлейді. Бұл қалада ол миссис Джордж Мохрдың қонағы." 1902 жылдың 9 шілдесінде қала және аймақта маңызды географиялық өзгеріс болды. Республика өзені қаланың жанында тасып, бөгетті бұзды. Тасқын нәтижесінде өзеннің арнасы шамамен 400 метрге өзгертілді. 1912 жылы Конкордияға қатты қар боран келді, қардың қалыңдығы соншалық, Юнион Пасифик пойзы қаланың солтүстік-шығысында тұрып қалды, ал қаланың басты көшесіндегі қар үйілердің биіктігіне дейін үйілді. Сондай-ақ 1912 жылы Мердиан тас жолының (қазіргі US 81) алғашқы ресми тексеру тобы Канададан Мексикаға бағытталған саяхатында Конкордиядан өтті. 1913 жылы Миссури Тынық мұхиты темір жолының депосы өрт салдарынан қираған ескі ғимараттың орнына қайта салынды. 1915 жылдың 20 маусымында тағы бір тасқын болды. Тасқыннан келген зиян елеулі болды, бірақ 1902 жылғы тасқын сияқты ауқымды емес.

География

Конкордия Ұлы жазықтардың Смоки-Хилл аймағындағы Республика өзенінің оңтүстік жағында орналасқан. Республика өзенінің саласы – Жоғалған ағыны қаланың батыс жиегінен солтүстікке қарай ағады. Конкордия Канзас штатының солтүстік-орталық бөлігінде, АҚШ 81-жолы мен K-9 жолының қиылысында орналасқан. Конкордия Уичитадан шамамен 201 километр (125 миль) солтүстікке, Омахадан 240 километр (149 миль) оңтүстік-батысқа және Канзас-Ситиден 272 километр (169 миль) батыс-солтүстік-батысқа қарай орналасқан. АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 11 шаршы километрді құрайды, бұл толығымен құрлық.

2020 жылғы халық санағы

2020 жылғы АҚШ халық санағында Конкордияда 5111 адам, 2023 үй шаруашылығы және 1169 отбасы тіркелді. Халықтың этникалық құрамы: 89,57% (4578) ақ немесе еуропалық американдықтар (87,63% испан тілді емес ақтар), 2,21% (113) қара немесе африкалық американдықтар, 0,57% (29) американдық немесе Аляска тумалары, 0,63% (32) азиялықтар, 0,16% (8) Тынық мұхиты аралдары немесе Гавайи тумалары, 1,47% (75) басқа ұлттардан және 5,4% (276) екі немесе одан көп ұлт өкілдері. Кез келген ұлттан болатын испандықтар немесе латиноамерикандықтар халықтың 5,81% (297) құрады. 2023 үй шаруашылығының 26,9%-ында 18 жасқа дейінгі балалар бар; 42,4%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар; 27,6%-ында жұбайы немесе серігі жоқ әйелдер тұрады. Үй шаруашылықтарының 35,5%-ы жеке адамдардан тұрады, ал 16,1%-ында 65 жастан асқан жалғыз адамдар тұрады. Халықтың 16,8%-ы бакалавр немесе одан жоғары білімге ие деп есептелді. Халықтың 21,6%-ы 18 жасқа дейін, 13,3%-ы 18-24 жас аралығында, 22,6%-ы 25-44 жас аралығында, 21,9%-ы 45-64 жас аралығында және 20,5%-ы 65 жастан асқандарды құрайды. Орташа жас 37,5 жас. Әр 100 әйелге 98,8 еркек шақ келді. Ер адамдардың орташа табысы 28 219 доллар (+/- 5 160 доллар), ал әйелдердің орташа табысы 21 441 доллар (+/- 4 464 доллар) құрады. 16 жастан асқандардың орташа табысы 26 147 долларды құрады (+/- 4 160 доллар). Шамамен отбасылардың 6,9%-ы және халықтың 13,6%-ы кедейлік шегінен төмен тұрады, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 13,1%-ы және 65 жастан асқандардың 4,9%-ы.

2010 жылғы санақ

2010 жылғы халық санауы бойынша қалада 5395 адам, 2186 шаңырақ және 1301 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 2545 тұрғын үй құрады. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 95,3% ақ нәсілді, 0,8% афроамерикалық, 0,4% американдық үндістер, 0,2% азиялық, 1,4% басқа нәсілдерден және 1,9% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 4,3% құрады. 2186 шаңырақтың 28,1% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрады, 45,6% - бірге тұратын жұбайлар, 9,6% - күйеуі жоқ әйелдер, 4,3% - күйеуі жоқ ерлер, ал 40,5% - отбасы емес. Барлық шаңырақтың 34,2% жеке адамдардан тұрады, ал 15,9% - 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрады. Шаңырақтың орташа мүше саны 2,26, ал отбасының орташа мүше саны 2,86 болды. Қаладағы орташа жас 38,7 жасқа тең. Тұрғындардың 22,3% 18 жасқа дейін, 14,2% 18 мен 24 жас аралығында, 20,2% 25 пен 44 жас аралығында, 23,3% 45 пен 64 жас аралығында және 20,1% 65 жастан асқан. Қала тұрғындарының жыныстық құрамы: 47,7% ер адам және 52,3% әйел адам.

2000 жылғы халық санағы

2000 жылғы халық санауы бойынша қалада 5714 адам, 2310 шаруашылық және 1399 отбасы тұрды. Халық тығыздығы көрсетілгендей, 2671 тұрғын үй бірлігі орналасқан, орташа тығыздық – ... (мәлімет жоқ). Қала тұрғындарының этникалық құрамы: 97,90% ақ нәсілді, 0,58% афроамерикалық, 0,25% американдық үндістер, 0,39% азиялық, 0,14% басқа нәсілдерден және 0,75% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілге жататын халықтың 0,74% -ы испан немесе латын американдықтарды құрады. 2310 шаруашылықтың 26,7% -ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрады, 49,3% -ы заңды некеде тұратын жұбайлар, 8,1% -ында күйеуі жоқ әйелдер, ал 39,4% -ы отбасы емес. Барлық шаруашылықтың 33,6% -ы жеке адамдардан тұрады, ал 16,4% -ында 65 жасқа толған және жалғыз тұратын азаматтар бар. Шаруашылықтың орташа мүше саны 2,24, ал отбасының орташа мүше саны 2,88 адамды құрайды. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 18 жасқа дейінгілер – 21,3%, 18-24 жас аралығындағылар – 13,5%, 25-44 жас аралығындағылар – 21,9%, 45-64 жас аралығындағылар – 19,9%, ал 65 жасқа жоғарылар – 23,4%. Орташа жас 40 жасқа тең. Әр 100 әйелге 83,6 еркек шамасында. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 79,0 еркек келеді. Шаруашылықтың орташа жылдық табысы 31 398 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 40 389 долларды құрайды. Ер адамдардың орташа табысы 27 764 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 20 885 долларға тең. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 17 019 долларды құрайды. Отбасылардың 7,1% және халықтың 12,9% -ы кедейлік шегінен төмен жатыр, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 15,3% және 65 жастан асқандардың 10,1% -ы.

Қалалық әкімдік

Конкордия қалалық әкімдігі бес комиссардан тұрады, олардың бірі жыл сайын қалған төрт мүшесі тарапынан қала әкімі болып сайланады. Комиссия әр айдың бірінші және үшінші сәрсенбі күні сағат 17:30-да отырыс өткізеді. Басқа да мемлекеттік мекемелерге су, кәріз, полиция және өрттен қорғау қызметтері сияқты қалалық қызметтер кіреді.

Басқа мемлекеттік қызметтер

Конкордия қала шегінде басқа да мемлекеттік қызметтер орналасқан. Қалада округтік шерифтік кеңсесі мен округтік сот үйі сияқты округтік қызметтердің, сондай-ақ Канзас Ұлттық гвардиясының қару-жарақ қоймасы бар мемлекеттік үкімет ғимараттары да бар. Бұдан өзге, АҚШ пошта бөлімі сияқты шағын елді мекендерге тән федералдық кеңселер мен ғимараттар да кездеседі.

Колледждер мен университеттер

Конкордия қаласында Клауд округінің қоғамдық колледжі, екі жылдық жоғары колледж орналасқан. Конкордия тарихындағы басқа да жоғары білім беру орындары – Конкордия мұғалімдер даярлайтын мектебі және Конкордия бизнес колледжі.

Бастауыш және орта білім беру

Қоғамға Concordia USD 333 мемлекеттік мектеп округі қызмет көрсетеді. Округ бойынша бірнеше ғимаратта K-6 сыныптар бойынша білім беру толықталады. 7-12 сыныптардағы мемлекеттік орта білім Конкордия кіші-орта мектебінде аяқталады. Сыныптардағы оқушылар саны әдетте 80-ден 120-ға дейін болады. Мектеп округі сондай-ақ, негізінен аймақтың дәстүрлі емес оқушылары үшін Cloud County Alternative High School мектебін ұстап тұрады. Студенттер дипломды онлайн немесе компьютерлік сабақтар арқылы алуға мүмкіндік алады. Оқушылар саны өте аз, әдетте жыл сайын оннан кем студент бітіреді. Конкордиядағы католик шіркеуі 1962 жылдан 1969 жылға дейін Notre Dame жеке католик орта мектебін ұйымдастырды. Ол 1971 жылға дейін католик бастауыш мектебі ретінде ашық болды, содан кейін жергілікті округ мүлікті сатып алып, оны Concordia орта мектебі деген атпен бесінші және алтыншы сыныптарға пайдаланды.

Кітапханалар

Конкордияда Франк Карлсон кітапханасы орналасқан, бұл Канзастың бұрынғы губернаторы Франк Карлсонның құрметіне аталған қоғамдық кітапхана. Конкордия тарихында Карнеги кітапханасы да болған, ол 1908 жылы Эндрю Карнегиден алынған 10 000 долларлық сыйлықпен салынды.

Көлік

Конкордия қаласы Блоссер қалалық әуежайының (CNK) орналасқан жері. Блоссер қалалық әуежайы Конкордия қаласына тиесілі мемлекеттік мүлік. Ұлттық ауа райы қызметі және Канзас Ұлттық гвардиясы осы жерде құрылымдарды ұстап тұрады.

Медиа

Конкордия Блейд Империясы – округтың ресми газеті және Конкордиядағы кеңсесінен аптасына бес күн жарияланып тұрады. KNCK (1390 AM) және KNCK FM (94.9 FM) радиостанциялары Конкордиядағы бір хабар тарату орталығынан жұмыс істейді және жеке меншікте болып табылады. KVCO (88.3 FM) радиостанциясы Конкордиядағы Клауд округінің қауымдастық колледжінің хабар тарату журналистикасы жобасы ретінде қызмет етеді. KVCO мемлекеттік меншікте және колледж басқаруында.

Қызықты орындар

1905 жылғы қарашада Конкордия тұрғыны, полковник Наполеон Бонапарт Браун қала тұрғындарына Конкордия үшін толық жабдықталған опера театры – Браун Гранд Театрын салу жоспарларын жариялады. Театрдың жобалық сызбаларын және жобаларын дайындау үшін Канзас-Ситидің танымал театр архитекторы Карл Боллер шақырылды. 1907 жылғы түпнұсқалық күйіне қайта қалпына келтірілген, 650 орындық Браун Гранд Театры қазір Конкордия және Солтүстік-Орталық Канзас үшін туристік орталық және өнер-сахналық/қоғамдық орталық ретінде қызмет етеді. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Конкордиядан бірнеше шақырым қашықтықта неміс тұтқындылары үшін әскери тұтқын лагері орналасқан. Тұтқын лагерінің бастапқы күзет үйі сақталған және қалпына келтірілген. Клауд округінің тарихи мұражайы Канзастың ертедегі тарихын көрсететін заттар мен құжаттарды сақтап, көрсетеді. Ол 1908 жылғы Эндрю Карнеги кітапханасының бұрынғы ғимаратында және үлкен жаңа қосымшасында орналасқан. Мұражайда Клауд округінің, Канзас артефакттары табиғат, радио, теміржол, тігістер, фотосуреттер, ойыншықтар, көне киімдер мен жиһаздар, музыкалық аспаптар, қазбалар, құралдар және боялған шыны бұйымдарды қамтиды. Сондай-ақ, мұражайда қолмен ойылған ең үлкен кірпіш қабырға суреті орналасқан. Әскери тұтқын лагерінің, шіркеулердің, ұйымдардың, мектептердің және кәсіпорындардың тізімдері сақталған. Шыны кесу, сирек кездесетін монеталар мен кітаптар, тастар мен асыл тастар дүкені, округтік газеттердің микрофильмі және тізімдеуге тым көп басқа да заттар бар. Қосымшадағы ірі экспонаттарға 1908 жылғы Линкольн Пейдж ұшағы, 1898 жылғы Холсман белдікпен басқарылатын атсыз карета және 1915 жылғы Форд Модель Т кіреді. Клауд округінің ардагерлер ескерткіші Конкордияның сот алаңында орналасқан. Ескерткіште 1968 жылдың 11 қарашасында орнатылғаннан бері жанып тұрған "мәңгілік от" бар. Конкордияда қалпына келтірілген тарихи Юнион Пасифик теміржол депосында ұлттық "Жетім Пойызы" кешені орналасқан. Қазіргі уақытта кешенде 1854 жылдан 1929 жылға дейін "Жетім Пойызы" қозғалысына қатысқандардың тарихы мен артефакттарын сақтауға арналған мұражай мен зерттеу орталығы орналасқан. Назарет монастыры мен академиясы – Конкордиядағы қасиетті Жозефтің 260 әйел бауырларының ресми аналық үйі және үйі. Ол 1903 жылы салынған және Ұлттық тарихи орындар тізіліміне енгізілген. Назареттегі әйел бауырлар жас қыздарға білім беруде, оларға жақсы академиялық бағдарламалармен қатар, көркем өнер, музыка, француз тілі және әлеуметтік әдептер бойынша білім беруде беделді болды. 1903 жылы қасиетті Жозефтің әпкелері Конкордияда денсаулық сақтау саласына қадам басып, жаңа Назарет аналар үйі қазіргі орнында салынғаннан кейін алғашқы орнында Қасиетті Жозеф ауруханасын құрды. Ең көп таралған тарихи көпір – Республикалық өзендегі Пеграм фермасы, 1893 жылы Юнион Пасифик теміржолы үшін салынған үш аралықты фермалық көпір. 2007 жылғы мәліметтер бойынша, көпір жергілікті автомобиль қозғалысы үшін пайдаланылады. Аймақтағы басқа көпірлерге Холлис маңындағы Каунти Лайн аркалық көпірі және Гласко маңындағы Поттс Форд көпірі жатады. Үш көпірдің барлығы да Ұлттық тарихи орындар тізіліміне енгізілген. Конкордия "Канзастың боялған шыны астанасы" деген атаққа ие және жергілікті боялған шыны бұйымдарының экскурсиясы ұйымдастырылған. Көптеген жеке тұрғын үйлерде де сапалы боялған шыны орнатылған және экскурсия кезінде көруге болады, әдетте ғибадатханаларда кездеседі.

Саябақтар мен демалыс

Шағын аң аулау (әсіресе фазан, бөдене және көгершін сияқты аң құстары) бүкіл әлемнен көптеген адамдарды қызықтырады. Аңшылық маусымының ашылу күні Конкордия үшін ерекше қарбалас күн, себебі ол көптеген келушілерді әкеледі және жергілікті экономикаға демеу береді. Конкордия қаласында бірнеше қалалық саябақтың бірі – Аэропорт саябағында тегін кемпинг орналасқан. Аэропорт саябағы Блоссер қалалық әуежайында орналасқан.

Академиялық

Джордж Норлин, Колорадо университетінің бұрынғы президенті.

Танымал мәдениет

Гарт Брукс танымал еткен "Friends in Low Places" әнінде "The Oasis" деп аталатын бар туралы айтылады, ол Конкордияда бұрынғыда жұмыс істеген, қазір жабық болған мекеменің атымен аталған.