Кіріспе
Tiến lên (Вьетнам тілінде: tiến lên, tiến: алға; lên: жоғары, көтерілу; сөзбе-сөз мағынасында: "алға қадам"; сондай-ақ Tien Len деп латын әрпімен жазылады) – Вьетнамнан шыққан, карталарды тастау арқылы жеңіске жетуге бағытталған карта ойыны. Бұл Вьетнамның ұлттық карта ойыны саналады және АҚШ-та да ойналады, кейде «Вьет Конг», «ВК», «Он үш», «Killer» немесе «2s» деген аттармен танылады.
Tiến lên (Vietnamese: tiến lên, tiến: advance; lên: to go up, up; literally: "go forward"; also Romanized Tien Len) is a shedding type card game originating in Vietnam. It may be considered Vietnam's national card game, and is also played in the United States, sometimes under the names Viet Cong, VC, Thirteen, Killer,
or 2’s.
Негізгі ережелер
Ойынның көптеген жергілікті түрлері бар. Негізгі ережелер салыстырмалы түрде оңай және Джон МакЛеод пен Дэвид Парлетт ұсынған төрт ойыншыға арналған негізгі ережелер жинағынан алынған.
Алдын ала мәліметтер
4 ойыншыға стандартты 52 картадан әрқайсысына 13 картадан бөліңіз. Карты бөлу және ойнау сағат тілі бойынша жүреді. Бірінші ойын үшін дилер кездейсоқ таңдалады; ал келесі ойындар үшін бұрынғы ойынның жеңілгені карта бөледі. Карталардың құндылығы (жоғарыдан төменге): 2, A, K, Q, J, 10, 9, 8, 7, 6, 5, 4, 3. Сандық құндылығы бойынша мастьтардың реті (жоғарыдан төменге): Жүрек – Алмаз – Клуб – Пика. Мысалы (жоғарыдан төменге): Сөйтіп, ең жоғары карта және ең төменгі карта осылай болады. Ойыншылар кезекпен жеке карталарды немесе карталардың комбинацияларын орталыққа, ашық үймеге тастайды. Ойынның мақсаты – ешқандай картасы қалмаған соңғы ойыншы болмау.
Келесі
Әр ойыншы өз кезегінде ойнауға немесе өткізіп беруге мүмкіндік алады. Ойнау үшін, олар бұрын ойналған картаның түрімен (бір карта, жұп, т.б.) сәйкес келетін картаны немесе комбинацияны қоюы керек, бірақ одан жоғарырақ дәрежеде болуы тиіс. Әр комбинациядағы ең жоғары картасы, қайсысының қайсысын жеңетінін анықтайды. Мысалы, егер ойналса, оны жеңуге болады, себебі екінші тізбектегі ең жоғары картасы бірінші тізбектегі ең жоғары картасынан жоғары. Әрине, оны 10, J, Q немесе одан да жоғары картадан тұратын кез келген тізбек те жеңе алады. Өткізіп беру және ойнау, ешкім жеңе алмайтын карта немесе комбинация пайда болғанша жалғасады. Ойыншы өткізіп бергеннен кейін, ол осы үймеге қайтадан ойнай алмайды, бірақ ойыншылар әлі өткізіп бермеген болса, үймеге бірнеше карта немесе комбинация қосуға болады. Жеңімпаз карта немесе комбинация анықталған кезде, оның иесі үймені жинап алып, жанына қойып, жаңа үйме үшін кез келген картаны немесе комбинацияны ойнай бастайды.
Ойынның аяқталуы
Ойыншылар соңғы карталарын ойнағанда, ойыннан шығады. Егер жаңа үймеге жетекшілік ететін ойыншыда карта қалмаса, жетекшілік сол жақтағы келесі белсенді ойыншыға көшеді. Ойын бір ғана ойыншыда карта қалғанда аяқталады. Сол ойыншы жеңілген болып есептеледі. Егер бұл тікелей ставкалы ойын болса, жеңілген ойыншы әрбір ойыншыға белгілі бір сома төлейді; егер ішімдік ойын болса, келесі раундты ол төлейді; ал достық ойында ол келесі партия үшін карталарды шайқап береді.
Ойыншылар саны
2-ден 4-ке дейін ойыншылар әрқайсысына 13 картадан беріледі; немесе 3 ойыншыға әрқайсысына 17 картадан беріледі. 5-тен 8-ге дейін ойыншылар 104 картадан тұратын екі қосымша жиынтық қолдана алады. Әр ойыншыға 13 картадан беріңіз немесе әр ойыншыға тең бөлінетіндей карта беріңіз. Барлық жағдайларда, артық карталар қолда ешқандай рөл атқара алмайды және беті төмен қаратылып қойылуы мүмкін. Екі жиынтықты пайдалану, бұрынғы картамен тең болатын картаның немесе комбинацияның пайда болу мүмкіндігін арттырады (бір жиынтықпен бұл мүмкін емес). Жарияланған дереккөздер бұл мәселені қарастырмайды, бірақ логикалық шешімдер мыналар: Мұндай ойынға жол берілмейді, себебі ол бұрынғы картаны немесе комбинацияны жеңе алмайды. Кейінгі номиналды теңдік бұрынғы картаны немесе комбинацияны жеңгені деп есептеледі. Комбинациядағы ең жоғары карталардың теңдігі олардың ең жоғары айырмашылық карталарымен шешіледі, және егер осы негізде кейінгі комбинация бұрынғысын жеңсе, оны ойнауға болады (бұл опция жеке карталарға немесе толық сәйкес келетін комбинацияларға қатысты қолданылмайды).
Such a play is not allowed, since it fails to beat the previous card or combination. A later nominal tie is considered to beat the earlier card or combination. Ties of the highest cards in combinations are broken by their highest distinct cards, and if on this basis the later combination beats the earlier, it may be played (this option cannot function for single cards or combinations that are exactly identical).