Кіріспе
Шоуни қаласы /ʃ//ɔː/'/n//iː/ – Канзас штатының Джонсон округінде орналасқан қала. 2020 жылғы халық санауы бойынша қаланың халқы 67 311 адамды құрады.
Shawnee /ʃ//ɔː/'/n//iː/ is a city in Johnson County, Kansas, United States. As of the 2020 census, the population of the city was 67,311.
Канзас аумағы
Америка Азамат соғысына дейін және одан кейін Шоуни Форт Ливенвортты Форт Райлиге жалғастыратын мемлекеттік жол ретінде қызмет етті. 19 ғасырдың ортасында Орегон жолының және жақын маңдағы Санта-Фе жолының Олате, Оверленд Паркі және Канзас-Сити, Миссури қалалары арқылы өткен тармақтарымен осы аймақтан қоныс аударушылар өтті. Шоуни үнді миссиясы қазіргі Шоуни орналасқан жерде 1831 жылы құрылған. Шоуни 1857 жылы қала ретінде салынды. Канзас 1861 жылдың 29 қаңтарында 34-ші штат ретінде одаққа қосылды. Құлдықтан босатушылар мен құлдықты қолдаған Конфедерация партизандары арасындағы шиеленіс осы еркіндік жариялану арқылы күшейді.
Америка Азаматтық соғысы
Уильям Квантрил – Конфедерация партизандық жасағының басшысы болды. Ол "бушвакерлер" деп аталған Конфедерация әскерлерін басқарды. 1862 жылдың қазан айында Уильям Квантрил Шоуни қаласына шабуыл жасауға бұйрық берді, нәтижесінде қала тоналып, толығымен өртенді. Квантрил және оның бушвакерлер әскері 1863 жылдың жазында Лоуренстен қашу жолын табу және оны тонау мақсатымен қайта оралды. Шоуниге жасалған шабуылдар Лоуренсті толық қоршауға алуға дейінгі жаттығу болып табылды. Квантрил Шоуниді Лоуренске жақындығы үшін таңдады, ол 56 шақырым (35 миль) қашықтықта орналасқан. Лоуренс құлшылыққа қарсы қала ретінде саяси мақсатта құрылды және Америка Азамат соғысынан бұрын Конфедерация әскерімен көптеген қақтығыстар болды. "Қанды Канзас" деп аталатын оқиғалардың алғашқы құжатталған жағдайы – Вакаруса соғысы, онда екі тарап та қақтығысып, уақытша бітімге келді. Бұл Лоуренске Лоуренс қаласын тонауға дейін қорғанысын нығайтуға мүмкіндік берді. 1863 жылдың тамызында Уильям Квантрилдің қолынан Лоуренс қырғыны болды. Осы оқиғада 250 адам тұтқындалып, өлтірілді және 2,2 миллион долларлық зиян келтілді. Шоуни Миссиясы паркі – көлді қамтитын парк.
2020 жылғы халық санағы
2020 жылғы АҚШ халық санағында Шоуни қаласында 67 311 адам, 25 631 үй шаруашылығы және 18 131 отбасы тіркелді. Халықтың этникалық құрамы: 78,18% (52 622) ақ немесе еуропалық американдықтар (76,02% испан тілді емес ақтар), 5,71% (3 842) қара немесе африкалық американдықтар, 0,5% (338) американдық немесе Алясканың жергілікті тұрғындары, 3,17% (2 136) азиялықтар, 0,05% (32) Тынық мұхиты аралдарының немесе Гавайидің жергілікті тұрғындары, 3,07% (2 065) басқа нәсілдерден және 9,32% (6 276) екі немесе одан көп нәсілділер. Кез келген нәсілге жататын испандықтар мен латиноамерикандықтар халықтың 9,21% құрады (6 201 адам). 25 631 үй шаруашылығының 35,0% 18 жасқа дейінгі балалары бар, 56,2% бірге тұратын некедегі жұбайлар, 23,0% әйел бастығы бар, күйеуі немесе серігі жоқ. Үй шаруашылықтарының 23,5% жеке тұлғалардан тұрады, ал 8,5% 65 жасқа толған жалғыз адамдардан тұрады. Халықтың 33,9% бакалавр немесе одан жоғары білімі бар деп есептелді. Халықтың 24,9% 18 жасқа дейінгілер, 7,8% 18-24 жас аралығындағылар, 26,5% 25-44 жас аралығындағылар, 26,1% 45-64 жас аралығындағылар және 14,7% 65 жасқа толғандар. Орташа жас 38,4 жас. Әр 100 әйелге 104,6 еркек шалысады. Ер адамдардың орташа табысы 52 478 доллар (+/ 2 711 доллар) болса, әйелдердің орташа табысы 36 976 доллар (+/ 2 729 доллар) құрайды. 16 жастан асқандардың орташа табысы 42 959 долларды құрады (+/ 2 376 доллар). Шамамен 4,0% отбасы және 5,5% халықтың табысы кедейлік шегінен төмен, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 6,8% және 65 жастан асқандардың 4,6% кедейлікте өмір сүреді.
2010 жылғы санақ
2010 жылғы халық санауы бойынша қалада 62 209 адам, 23 651 үй шаруашылығы және 16 876 отбасы тұрды. Халық тығыздығы құрады. 24 954 тұрғын үй болды, орташа тығыздығы құрады. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 86,3% ақ нәсілді, 5,3% афроамерикалық, 0,4% американдық үндістер, 3,0% азиялық, 0,1% Тынық мұхиты аралдарынан, 2,3% басқа нәсілдерден және 2,6% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 7,5% құрады. 23 651 үй шаруашылығының 36,8%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 57,7%-ы бірге тұратын күйеу жұбайлар, 9,8%-ы күйеуі жоқ әйелдер, ал 28,6%-ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 23,1%-ы жеке адамдардан тұрды, ал 6,0%-ында 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,61 адам, ал отбасының орташа мөлшері 3,11 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас ерекшеліктері: 27,7% - 18 жасқа дейінгілер, 6,9% - 18-24 жас аралығындағылар, 28,7% - 25-44 жас аралығындағылар, 26,6% - 45-64 жас аралығындағылар және 10,1% - 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендер. Орташа жас 36,4 жас. Әр 100 әйелге 97,8 еркек, ал 18 жастан асқан әйелдердің әр 100-іне 95,8 еркек шалысады.
Үкімет
Шоуниде кеңес-басқарушы үкіметі бар. Қала әкімі мен кеңес мүшелері төрт жылдық мерзімге сайланады. Әр округтен екі өкіл сайланады, олардың мерзімдері екі жылдық аралықпен жаңаланады. Дегенмен, 2010 және 2012 жылғы сәуір айындағы сайлаулар үш жылдық мерзімге өткізілді. Күнделікті басқару жұмыстарын қала басқарушысы жүзеге асырады.
Кітапханалар мен мұражайлар
Джонсон округі кітапханасының екі бөлімшесі Шоуни Миссиясы аймағына қызмет етеді. Кітапхана Джонсон округіндегі 13 орналасқан жерді қамтиды, оның ішінде Монтичелло және Шоуни кітапханалары бар. Шоуни қаласында 1929 жылғы Шоуни қалашығы мұражайы және Wonderscope балалар мұражайы да орналасқан.
Медиа
Шоуни Канзас-Сити қалалық аймағының теледидар және радио нарықтарында орналасқан. "The Shawnee Dispatch" – 2018 жылдың қараша айында жабылып, "Лоренс Журнал World" және "The World Company" баспаларында жарық көрген апталық газет. "Shawnee Mission Post" қала және Шоуни миссиясы аймағындағы басқа қалалар туралы жергілікті ақпаратты жариялайды.
Көлік
Джонсон округінің көлік қызметі қалаға жергілікті автобус тасымалын ұсынады.