Кіріспе
Парсонс – Канзас штатының Лабетт округіндегі АҚШ қаласы. Бұл Лабетт округінің халқы ең көп қаласы және Канзастың оңтүстік-шығыс аймағындағы екінші ең ірі қала. Мұнда Лабетт қоғамдық колледжі мен Парсонс мемлекеттік ауруханасы және оқу-жаттығу орталығы орналасқан.
Parsons is a city in Labette County, Kansas, United States. It is the most populous city of Labette County, and the second most populous city in the southeastern region of Kansas. It is home to Labette Community College and the Parsons State Hospital & Training Center.
Тарих
Парсонс қаласы Миссури-Канзас-Техас (Кэти) темір жолының президенті Леви Парсонстың құрметіне аталған. Қала 1870 жылы негізделген, ал келесі жылы темір жол тарапынан ресми қала мәртебесі берілген. Қала орналасқан жері Лабетт және Кішкентай Лабетт өзендері арасындағы жазық қыратта болғандықтан таңдалды, бұл Канзас штатының Джанкшн-Сити және Миссури штатының Седалия қалаларынан салынып жатқан темір жолдың екі тармағының кездесуі үшін өте қолайлы орын болды. Өзендерге бұрыннан тоғандар салынып, сумен қамтамасыз етілді. Темір жол Парсонста үлкен темір жол ауласын, қорыту зауытын және локомотив жөндеу шеберханасын салуға кірісті, ол көп жылдар бойы Миссисипи өзенінің батысындағы үшінші ірі темір жол кешені болды, одан ірілері тек Канзас-Сити және Лос-Анджелес қалалары ғана еді. Жақын жердегі қалалардан көшіп келгендер Парсонсқа қоныстанды, ал әр келіп тұратын пойызбен жаңа қоныс аударушылар келіп жатты. Парсонс көп ұзамай Миссури-Канзас-Техас темір жолы, Парсонс және Тынық мұхит темір жолы, Канзас-Сити және Тынық мұхит темір жолы, сондай-ақ Мемфис-Канзас-Колорадо темір жолы сияқты бірнеше темір жолдың маңызды торабына айналды. ХХ ғасырдың басында Парсонста жеке көлік жүйесі жұмыс істеді, сонымен қатар Черривейл, Индипенденс, Коффивилл және Новата қалаларымен байланыстыратын қалааралық электр темір жолы да болды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде қалада Канзас қару-жарақ зауыты орналасқан, кейін ол бірнеше жыл бойы Канзас армиясының оқ-дәрі зауыты ретінде жұмыс істеді. 2005 жылдың көктемінде оқ-дәрі зауыты жабылу үшін BRAC тізіміне енгізілді. Қоғам қазіргі зауыт операторы Дей мен Циммерман компаниясын қолдап, жабылудан кейін де компанияны жерде ұстап, Парсонс ауданында осы және одан да көп жұмыс орындарын сақтауға жәрдемдесуде. (Қосымша ақпарат үшін "Сыртқы сілтемелер" бөліміндегі "Great Plains Industrial Park" сілтемесін қараңыз).
Ауруханалар
Парсонс қаласында 1903 жылдан бері жұмыс істеп келе жатқан Парсонс мемлекеттік ауруханасы мен оқу орталығы орналасқан, ол бастапқыда Канзас штатының эпилепсиялық ауруханасы ретінде ашылған. 1957 жылы аурухана Парсонс мемлекеттік ауруханасы және оқу орталығы деп аталды. Сол кезде ол дамуында кемшіліктері бар адамдарға арналған бағдарламаларды ұсына бастады. Аурухана 43 ғимаратты алып жатыр. Аурухана құрамына тұрғын үй қызметтері, даму мүмкіндіктері шектеулі адамдар жөніндегі университет орталығы және Канзас университетінің Парсонс ғылыми-зерттеу орталығы, Оңтүстік-Шығыс өңірлік білім беру қызмет орталығының арнайы мақсаттағы мектебі кіреді. Канзас мемлекеттік университетінің Оңтүстік-Шығыс Канзас ауыл шаруашылығы ғылыми-зерттеу орталығы, сондай-ақ Альцгеймер қауымдастығының «Американың жүрегі» Оңтүстік-Шығыс Канзас аймақтық кеңсесі де осы аумақта орналасқан.
Кітапхана
Алғашқы кітапхана 1904 жылы жазылым арқылы қолданылатын кітапхана ретінде ашылды және қалалық әкімдікте орналасқан. Парсонс қауымдық кітапханасы, Карнеги кітапханасы, 1909 жылдың 18 мамырында ашылды. 1977 жылдың 18 сәуірінде жаңа кітапхана ашылды, ал бұрынғы кітапхана көркем және өнерпаздық орталыққа айналдыру үшін қайта жөнделді.
Өнеркәсіп
1988 жылы «Кэти Индустриз» компаниясының «Юнион Пасификке» сатылуы нәтижесінде көптеген теміржол қызметкерлері жұмыссыз қалды және 1871 жылы құрылған Парсонс қаласының тарихының маңызды бір бөлігі үзіліп қалды. Қала бұған орнына миллион доллар көмек алды (сатуға қарсы ұзақ бюрократиялық шараларға бармау үшін), аталған қаражат қала әкімдігінде сақталады және жинақталған үстеме ақша экономикалық даму жобаларына жұмсалады. Бүгінде «Кэти» темір жолының естелігі жергілікті тарихи қоғамның мұражайында, жыл сайынғы «Кэти күндері» фестивалінде және, әрине, Парсонс қаласынан жылдам өтетін пойыз бағыттарында ғана сақталып қалды. Канзас армиялық оқ-дәрі зауыты да 1980 жылдары қысқартылды.
2000-2020 жылдар аралығы
2000 жылдың 19 сәуірінде F3 торнадосы Парсонс қаласының ортасынан өтіп, ауқымды қиратулар келтірді. Шамамен 700 үй зақымданды, 100-ге жуық үй толық құлап, 60-қа жуық кәсіпорын зақымдалып, 11-і қирады. 2006 жылдың 5 маусымында Ұлттық тарихи мұраны сақтау қоры Парсонс қаласын 2006 жылғы «Ұлы американдық Main Street» сыйлығының иегері деп жариялады, қаланың тарихи ескерткіштерді сақтау арқылы қала орталығын жаңғыртудағы табысты күш-жігері үшін. Сыйлық 2006 жылы Жаңа Орлеанда өткен Ұлттық Main Street конференциясында табыс етілді. Парсонс – 2006 жылғы сыйлықты алған бес қаланың бірі болды. Парсонс қаласы «Дуэйн Фото» компаниясының орны, ол әлемдегі K 14 Kodachrome пленкасын өңдеген соңғы мекеме болды және Kodachrome пленкасының соңғы рулонынан түсірілген соңғы кадр осы жерде сақталды.
Фильм
Зомбигеддон (2003) фильмі 2002 жылдың шілде айында Парсонс қаласында түсірілді.
География
Парсонс (37.339070, 95.269747) координаталарында орналасқан. Қала АҚШ 59-шы және 400-ші тас жолдарының қиылысында жатыр. 59-шы тас жолы бойында Эри қаласы (Неошо округінің орталығы) солтүстікке қарай 17 миль (27 км) қашықтықта, ал Освего (Лабетт округінің орталығы) оңтүстік-шығысқа қарай 20 миль (32 км) қашықтықта орналасқан. Биг Хилл көлі қаланың батысынан бірнеше шақырым жерде, ал Парсонс көлі қаланың солтүстік-батысында орналасқан. Канзас армиялық оқ-дәрі зауыты (KSAAP) қаланың оңтүстік-шығысында орналасқан. Бұл нысан 1942 жылы Екінші дүниежүзілік соғыс операцияларын қолдау мақсатымен салынды және 21 жеке құрылыстан тұрады. Қазіргі таңда зауыт оқ-дәрілерді тиеу, құрастыру және қаптау үшін белсенді түрде пайдаланылуда. АҚШ Халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 10.70 шаршы миль (28 км²), оның ішінде 10.61 шаршы миль (27 км²) құрлық және 0.09 шаршы миль (0 км²) су алабын құрайды.
2010 жылғы санақ
2010 жылғы санақ бойынша қалада 10 500 адам, 4 351 үй шаруашылығы және 2 586 отбасы тұрды. Халық тығыздығы – 5 034 тұрғын үй, орташа тығыздығы – есептелмеген. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 81,3% ақ нәсілді, 18,6% афроамерикалық, 1,4% американдық үндістер, 0,6% азиялық, 0,8% басқа нәсілдерден және 4,3% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 16,7% құрады. 4 351 үй шаруашылығының 30,7% құрамында 18 жасқа дейінгі балалар бар, 38,1% бірге тұратын жұбайлар, 15,7% күйеуі жоқ әйелдер, 5,7% күйеуі жоқ еркектер және 40,6% отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 34,4% жеке адамдардан тұрады, ал 12,7% 65 жасқа толған немесе одан асқан жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,33 адам, ал отбасының орташа мөлшері 2,95 адам. Қаладағы орташа жас 37,8 жас. Тұрғындардың 24,7% 18 жасқа дейін, 10,3% 18 мен 24 жас аралығында, 23,1% 25 пен 44 жас аралығында, 26,4% 45 пен 64 жас аралығында және 15,4% 65 жасқа толған немесе одан асқан. Қаланың жыныстық құрамы: 48,5% еркек және 51,5% әйел.
2000 жылғы халық санағы
2000 жылғы АҚШ халық санағы бойынша қалада 11 514 адам, 4738 үй шаруашылығы және 2909 отбасы тұрды. Халық тығыздығы құрады. 5359 тұрғын үй болды, орташа тығыздығы құрады. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 85,54% ақ нәсілді, 8,17% қара немесе афроамерикандық, 1,12% американдық индейлер, 0,42% азиялықтар, 0,01% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 1,90% басқа нәсілдерден және 2,84% екі немесе одан көп нәсілділер. Кез келген нәсілге жататын испан немесе латын американдықтары халықтың 4,64% құрады. 4738 үй шаруашылығының 30,8%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 43,3%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 13,2%-ында күйеуі жоқ әйелдер, ал 38,6%-ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 33,8%-ы жеке адамдардан тұрды, ал 14,8%-ы 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз тұратын адамдардан тұрды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,32 адам, ал отбасының орташа мөлшері 2,96 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 26,2%-ы 18 жасқа дейінгілер, 9,6%-ы 18-24 жас аралығындағылар, 26,2%-ы 25-44 жас аралығындағылар, 20,4%-ы 45-64 жас аралығындағылар және 17,6%-ы 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендер. Орташа жас 36 жас болды. Әр 100 әйелге 91,5 еркек шамасында келді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 87,1 еркек шамасында келді. Үй шаруашылығының орташа жылдық табысы 28 345 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 36 557 доллар құрады. Ер адамдардың орташа жылдық табысы 28 667 доллар, ал әйелдердің 21 558 доллар болды. Қаланың жан басына шаққандағы орташа жылдық табысы 15 763 долларға тең. Отбасылардың 9,9%-ы және халықтың 14,6%-ы кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 16,3%-ы және 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендердің 11,5%-ы.
Оқиғалар
Кэти күндері – Мемориал күні демалысында жыл сайын өткізілетін, Миссури-Канзас-Тексас теміржолын, сондай-ақ "Кэти" теміржолын тойлайтын фестиваль. Фестивальді Мэри және Пит Хьюз негіздеген. Іс-шаралар Парсонстағы ең ірі қоғамдық саябақ – Форест Паркте өтіп, көбінесе тікелей музыка, жылжымалы асханалар және шеру ұйымдастырылады.
Жеке
Сент-Патрик католик мектебі (балабақшадан 8-сыныпқа дейін)