Кіріспе

Рим сенаторы Гай Уммидий Дурмий Квадрат (б.з.д. 12 – б.з. 60 шамасында) Принципат дәуіріндегі рим сенаторы болды. Ол өзінің отбасында консул лауазымына жеткен Уммидий әулетінің тұңғыш өкілі, яки "жаңа адам" (homo novus) атанды. Квадрат шамамен 50 жылдан бастап өмірінің соңына дейін Сирияның әкімі қызметін атқарғандығымен де белгілі.

Отбасы

Гай Уммидий Дурмий Квадрат шамамен б.з.б. 12 жылы дүниеге келген. Оның әулеті – Умидийлер – Лациумдағы Казинум қаласынан шыққан бай аристократтар еді. Оның екінші фамилиясы, "Дурмий", екі түрлі жолмен түсіндіріледі: әлде анасы Дурмия болған, әлде ол Дурмий болып, Умидийлерге асыран бала ретінде қабылданған. Егер соңғысы дұрыс болса, онда Марк Дурмий оның әкесі болған, ол шамамен б.з.б. 19 жылы монета сарайының қызметкері болғандығы мәлім; Квадрат пен монета сарайының қызметкері арасында белгілі бір байланыс бар деген жалпы пікір қалыптасқан.

Тиберийдің тұсында қызмет етуі

Квадраттың cursus honorum – римдік сенаторлардың лауазымдар тізбегі – екі жазудан белгілі, біреуі ол Лузитанияның губернаторы болған кезде, екіншісі Сирияның губернаторы болған кезде орнатылған. Оның туысы Маркус Дурмий, Сенатқа кіру үшін қажетті алғашқы қадам болған вигинтивири құрамындағы төрт кеңес бірінің – децемвири стилитибус иудикандиске – кіруіне көмектесу арқылы Квадраттың сенаторлық мансабының басында көмектескен болуы мүмкін. Мирель Корбиер бұл жетістікті 14 жылы деп санайды. Квестор қызметіне тағайындалғаннан кейін ол Сенат мүшесі болды; сондай-ақ, ол homo novus үшін сирек кездесетін ерекшелікке қол жеткізді: екі императорлық квестордың бірі болу. Келесі жылдары Квадрат дәстүрлі республикалық магистратуралар арқылы жылдам өрледі, шамамен 16 жылы курул эдил, ал 18 жылы претор болды. Осы қызметтен кейін ол дереу Сатурн қазынасының префекті, яғни Аэрарий Сатурнидің басқарушысы болды, содан кейін Тиберий құрған арнайы лауазымды – publicarum tabularum кураторы, яғни мемлекеттік мұрағаттардың сақтаушысы – иеленді; Корбиер оның осы лауазымдарды 18 және 19 жылдары атқарғанын көрсетеді. Квадрат өз уақытында консулдыққа жете алатынын күткен, бірақ кураторлық қызметін аяқтағаннан кейін көп жылдар бойы оның жалғыз белгілі лауазымы шағын мемлекеттік провинция – Кипрдің проконсулы болды. Рональд Сайм оның императордың құрметінен түсіп қалғанын болжайды және ол Калигуланың билігінде де солай қалды. Клавдий билігіне қарай Квадрат әлдеқашан Римге оралған, өйткені Сириядағы жазу оның сол кезде суффект консулы болғанын куәландырады. Сайм оның фасцияларды «шамамен 38 немесе 39 жылдары ұстағанын» жазады. Құпиялылық сақтау үшін оның консулдығы «ж.ш. 40» деп тіркелсін. Осы лауазымнан кеткеннен кейін көп ұзамай Квадрат Сибилла кітаптарының сақтаушысы және ең беделді римдік діни қызметкерліктердің бірі – Quindecimviri sacris faciundis қатарына қабылданды. Ол Римде ұзақ тұрмады, өйткені Клавдий оны «Иллирия» губернаторы етіп тағайындады – Далмация немесе Паннония провинциясы. Одан кейін ол Сирияның губернаторы болды.

Сирияның губернаторы

Яһудеяның прокураторы Вентидий Куман, ғалилеялықтармен келіспейтін самариялықтарға көңіл бөлгені үшін айыпталды, соның салдарынан екі тарап та Квадратқа шағымданды. 52 жылы Квадрат Самарияға барып, бүліктерді басты. Самариялықтар мен ғалилеялықтардың көтерілісшілері айқышқа тартылып, бесеуі (Жозефтің мәліметінше, он сегіз) самариялықтар көрсеткен қозғалыстың бастамашылары ретінде Лиддада жазаланды; бас жұбын Анания мен ғибадатхананың басқарушысы Анан тізбектеліп Римге жіберілді; сондай-ақ самариялықтардың басшылары, прокуратор Куман және әскери трибун Целер де император алдында өз ісін қорғау үшін жіберілді. Тағы да қырқыстардың болатын қорқынышымен Квадрат Иерусалимге асықты. Қаланың Пасха мерекесін бейбіт түрде тойлап жатқанын көрген соң, ол Антиохияға қайтып келді. Куман қызметтен алынып, оның орнына Квадраттың өтінішімен Римге жіберілген бас жұбын Жонатанның тілегімен тағайындалған Феликс келді. Тациттің баяндамасы Иосиф Флавийдің баяндамасымен келіспейді, себебі Тациттің сөзіне қарағанда, Феликс пен Куман бір уақытта – біреуі Самарияда, екіншісі ғалилеяда – прокуратор болған. Тацит сондай-ақ, Квадраттың өзі Куманды сотқа отырғызғанын және Квадраттың билігі прокуратордан жоғары екенін нақты айтқан. Квадрат қызмет барысында қайтыс болды. Оның соққан бірнеше монетасы табылған.