Кіріспе

Баффин шығанағы – Техас штатының оңтүстігіндегі шығанақ, ірі Лагуна-Мадре шығанағының бір бөлігі. Мексика шығанағына жақын орналасқан Баффин шығанағы Кеннеди және Клеберг округтерінің шекарасын құрайды.

Этимология

Бұғаз атауының тарихы белгісіз. Ең көп таралған әңгімеге сәйкес, капитан Миффлин Кеннеди (1818–1895) жас кезінде Арктикалық Баффин шығанағына сапар шеккеннен кейін, екі шығанақтың арасындағы айқын контрастқа байланысты Техастағы бұғазға да сол атты берген. Арктикалық Баффин шығанағы Канаданың Баффин аралы мен Гренландия арасында орналасқан және Техастағы Баффин шығанағынан шамамен 310 есе үлкен аумаққа ие.

Гидрология

Баффин шығанағының үш тармағы бар, олар төмендегідей аталады (жоғарыдағы картада сағат тіліне қарсы бағытта): солтүстіктегі Алазан шығанағы (жасыл), Кайо-дель-Грулло (күлгін) және Лагуна-Салада (көк). Сан-Фернандо, Санта-Гертрудис және Лос-Ольмос сияқты бірнеше уақытша арналар шығанаққа құяды, бірақ тек жаңбыр жауғанда ғана. Тұщы судың аз келуі және ылғалды ауа райымен ынталандырылған кең көлемді булану салдарынан, шығанақтың суының тұздылығы салыстырмалы түрде жоғары, солтүстік бөлігінде 75‰ (мыңнан бір бөлік) құрайды. 1946 және 1948 жылдар аралығында және 1968 жылы шығанақтың тұздылығы 100‰-ден асып, осы аймақтағы көптеген балықтардың өлуіне себеп болды. Шығанақтың 21 км² тұңғыш қабаты теңіз шөптерімен жабылған; қалған бөліктерінің көпшілігі шола шөптермен (Halodule beaudettei) және кейде тасты тік беткейлермен жабылған. Шығанақтың шашыраңқы бөліктерінде, көбінесе аузына жақын жерлерде, серпулид түтік құрттарының қалдықтарынан тұратын серпулид рифтері кездеседі. Кейбір түтік құрт түрлері әлі де шығанақ аймағында және рифтерде мекендейді, бірақ олар риф құрылысына елеулі үлес қоспайды. Көптеген рифтер дөңгелек немесе эллипс тәрізді, диаметрі 8 мен 40 метр (26-131 фут) аралығында, шөгіндіден 0,5-2 метр (1,5-6,6 фут) биіктікте орналасқан. Олардың жалпы ауданы шамамен 16 км² (6 шаршы миль) құрайды, бірақ эрозия салдарынан біртіндеп азайып барады.

Климат

Климат жартылай құрғақ, субхумидті немесе субтропиктік деп сипатталған, жауын-шашын мөлшері өте өзгеріс үлкен. Тропикалық дауылдар мен ұрагандар жиі болады және олар аймақтың климаты мен су режимін күшті түрде өзгертеді. Көбінесе кездесетін ағаштар мен өсімдік түрлеріне оңтүстік тірі емен (Quercus virginiana), тікенді кактус (Opuntia spp.), лаймды тікенді күлдір (Zanthoxylum fagara), жасыл жүзім (Smilax spp.), күнбағыс (Helianthus spp.), түйіскен бас (Heteropogon contortus), қисыққөз (Trachypogon spicatus), шығанақтық паспалум (Paspalum monostachyum), қанатты сигнал шөбі (Urochloa ciliatissima), бұталы оксалис (Oxalis frutescens angustifolia), күндізгі гүл (Commelina spp.), Техас лантанасы (Lantana urticoides), Техас бұқашақ (Cnidoscolus texanus), күміс жапырақты түнгі көк (Solanum elaeagnifolium), кротон (Croton spp.) және Линдхаймер тефрозиясы (Tephrosia lindheimeri) жатады. Бұғаздағы суларда анелидтердің бірнеше түрі және диатомдардың 29 түрі кездеседі. Басым моллюскалар – кішкентай серф қабықшалары және Капителла капитата. Серпулид құрт рифтерінде қабықшалылар, полихеттер және моллюскалар мекендейді. Омыртқасыздарды эндемикалық скрипкашы қабықшасы – Uca subcylindrica түрі көрсетеді, ол құрғақ топырақта, шығанақ суларынан 20 метрден астам қашықтықта мекендейді. Бұл шығанақ демалыстық балық аулауға танымал және трофейлік теңіз балдырымен әйгілі. Басқа түрлерге қызыл балық, жіпшелі сазан (төмен тұздылық кезеңдерінде), помпано, қара барабан және шұңқырлы гоби және т.б. жатады.