Кіріспе

Бу локомотивтерінде қолданылатын оттық түрі – Белпаир оттығы. Оны 1864 жылы бельгиялық Альфред Белпаир ойлап тапты. Бүгінде бұл термин әдетте оттықтың сыртқы қабығының пішінін білдіреді: жоғарғы жағынан жалпақ, көлденең қимасы төртбұрышты, үстіңгі жағындағы бойлық қабырғалармен анықталады. Дегенмен, осыған ұқсас төртбұрышты көлденең қималы ішкі оттық, осы конструкцияның басты артықшылықтарын қамтамасыз етеді. Яғни, ол оттықтың ең ыстық бөлігінде – жоғарғы жағында жылу беру қабатын ұлғайтып, бу өндірісін жақсартады, дөңгелек пішінмен салыстырғанда. Оттықтың жалпақ жамылғысын қысымға қарсы қолдау (мысалы, тіреулер немесе қабырғалар арқылы) дөңгелек пішінге қарағанда қиынырақ. Алайда, ұқсас пішінді төртбұрышты сыртқы қазан қабығын пайдалану қабықтар арасында тік тіреулерді орнатуға мүмкіндік береді. Белпаир сыртқы оттығы, әдетте, дөңгелек пішінге қарағанда жасауға күрделі және қымбат. Осы қазанды жасауға кеткен қосымша шығындарға байланысты, АҚШ-тың екі ірі теміржолы ғана – Пенсильвания және Солтүстік теміржолы Белпаир оттығын қолданды. Ұлыбританияда 1920 жылдан кейін көптеген локомотивтер осы конструкцияны пайдаланды, бірақ LNER одан бас тартты.

Сипаттама

Бу қазандықтарында оттық, максималды жылу беруді қамтамасыз ету үшін бес жағынан (алдыңғы, артқы, сол, оң және жоғарғы) су қапшағымен қоршалған. Сыртқы және ішкі оттық қабырғалары арасындағы жоғары қысымға қарсы тұру үшін және ішінара қазандықтың ішіне жылуды өткізу үшін тіреулер қолданылады. Көптеген қазандық конструкцияларында қазандықтың жоғарғы бөлігі оттықтың үстінде цилиндр тәрізді болып келеді, ол қазандықтың қалған бөлігімен үйлеседі және қазандықтың қысымына оңай төтеп береді. Белпаир конструкциясында сыртқы жоғарғы қазандық қабырғалары жалпақ жоғарғы оттық қабырғаларымен шамамен параллель болып, оған шаршы пішін береді. Бұл конструкцияның артықшылығы – булануға арналған үлкен бет ауданы және классикалық цилиндрлі қазандықтың тарылған жоғарғы кеңістігімен салыстырғанда, судың цилиндрге түсуіне байланысты көбіктікке (примингке) бейімделуі аз. Бұл Ұлы Батыс темір жолының бас инженері Г.Дж. Черчвардқа буды жинау үшін бу күмбезін пайдалану қажеттілігін жойды. Черчвард Белпаир дизайнын жақсартты, оттықты және қазандықтың корпусын алдыңғы жағындағы ең жоғары бу өндірісіне қарай кеңейту арқылы берілген көлемдегі қазандықта су ағынын арттырды. Белпаир оттығының пішіні қазандық тіреулерін орнатуды жеңілдетеді, өйткені олар қабырғаларға перпендикуляр орналасқан. Осы артықшылықтарға қарамастан, LNER Engine Pacifics сияқты басқа локомотив қазандықтары дөңгелек сыртқы қабырғаларымен және Белпаир типтерімен салыстырылатын жылу тиімділігімен, қабырғалар арасында тіреулерді орнатуда үлкен қиындықтарсыз жазық ішкі оттықтарға ие болды. АҚШ-та Белпаир оттығын 1882 немесе 1883 жылдары Р.П.С. Сандерсон енгізді, ол сол кезде Шенадоа аңғары темір жолында жұмыс істеді (фактыде Пенсильвания темір жолының еншілес компаниясы, өйткені олардың қаржылық қолдауы E.W. Clark & Co. компаниясынан болды). Сандерсон – ағылшын (кейін американдық азаматтыққа натурализацияланған), ол 1875 жылы Германияның Кассель қаласында инженерлік білім алған. Белпаир типті локомотив қазандығының ерекше түрін білгеннен кейін, Сандерсон Кассельдегі Хеншель локомотив зауытында жұмыс істейтін колледждегі ескі танысына хат жазды. Ол Сандерсонға Хеншельдің соңғы Белпаир қазандығының схемасын жіберді. Схеманы көрсеткеннен кейін, Шенадоа аңғары темір жолының қозғалтқыш күшінің бастығы Чарльз Блэквелл дизайнға өте риза болды және Болдуин мен Грант локомотив зауытына екі жолаушылар локомотивіне (кейін 94 және 95 нөмірлерімен) және бес жүк локомотивіне (кейін 56, 57, 58, 59 және 60 нөмірлерімен) тапсырыс берді. Бұл АҚШ-та Белпаир типті локомотив қазандығын қолданудың бастамасы болды. Пенсильвания темір жолы өзінің шамамен барлық пар локомотивтерінде Белпаир оттықтарын қолданды. Локомотивтердің оттық бөлігіндегі қазандықтың ерекше төртбұрышты пішіні іс жүзінде "Pennsy" тауарлық белгісіне айналды, өйткені АҚШ-та тек Ұлы Солтүстік компаниясы Белпаир оттықтарын кеңінен қолданды.